Người dân vùng “đất lửa” mong muốn xây dựng bia chứng tích

(Baohatinh.vn) - Sự hy sinh của 8 dân công hỏa tuyến của làng Hà Nam xưa (Can Lộc - Hà Tĩnh) trong kháng chiến chống Mỹ mãi là câu chuyện ngậm ngùi…

d6.jpg
Khu vực hi sinh của 8 liệt sỹ là dân công hoả tuyến làng Hà Nam xưa, cách 2 mố cầu Già cũ (vòng tròn đỏ) khoảng 100m

Dẫu tuổi đã cao nhưng ông Nguyễn Duy Hữu (SN 1936, trú TDP K130, thị trấn Nghèn) nguyên là Xã đội phó xã Tiến Lộc (nay là thị trấn Nghèn) vẫn chưa quên một chi tiết nào của trận "mưa bom" sáng ngày 30/9/1966.

d2.jpg
Ông Nguyễn Duy Hữu - nguyên Xã đội phó xã Tiến Lộc cũ kể lại quá trình ném bom của giặc Mỹ.

"Thời điểm đó, cầu Già cũ (cạnh khu vực đồng lúa của TDP K130) bị địch ném bom gây hư hỏng nặng nên hàng chục dân công hoả tuyến của làng Hà Nam, xã Tiến Lộc (nay là TDP K130 - thị trấn Nghèn, Can Lộc) phải mở đường dẫn xuống phà cho xe quân sự di chuyển.

Khi tôi đang cùng anh em dân công san lấp hố bom, mở đường thì thấy 2 máy bay ném bom của địch bay qua địa phận huyện Can Lộc. Dù chúng đã bay quá địa bàn và chúng tôi đã báo động sơ tán nhưng điều đau thương nhất vẫn đã xảy ra. Chỉ ít phút sau, 2 máy bay của Mỹ bất ngờ quay đầu trở lại và liên tục xả bom sát thương xuống khu vực xung quanh cầu Già. Loạt bom dày đặc khiến 8 dân công hoả tuyến đã nằm lại mãi mãi tại khu vực cách mố cầu Già cũ khoảng 100m và 4 người bị thương nặng. Chúng tôi đã nén đau thương để khâm liệm và bàn giao thi thể các đồng chí cho gia đình", ông Hữu bồi hồi nhớ lại.

d8.jpg
Khu vực cầu Già cũ bị bắn phá trước đây nay chỉ còn lại 2 mố cầu, cách cầu Già mới (phần gạch đỏ) khoảng 50m.

Đến năm 1992, 8 dân công hỏa tuyến hy sinh đã được Nhà nước trao bằng Tổ quốc ghi công. Đó là sự an ủi lớn đối với gia đình các liệt sỹ, đồng thời thêm một lần nhắc nhớ thế hệ cháu con về tinh thần quả cảm của thế hệ trước trong cuộc chiến tranh vệ quốc của dân tộc", ông Hữu chia sẻ thêm.

d7.jpg
Ông Nguyễn Duy Hữu (người đeo kính) cùng người nhà liệt sĩ Ngô Thị Thiệp tại khu vực kho lương thực của HTX Tiến Lộc - điểm khâm liệm các liệt sỹ.

8 liệt sỹ đã hy sinh vào ngày 30/9/1966 đều là người dân làng Hà Nam, xã Tiến Lộc (nay là TDP K130, thị trấn Nghèn), do điều kiện thời chiến, thông tin về năm sinh các liệt sỹ không còn lưu lại nữa.

Danh sách 8 liệt sỹ:

1. Liệt sĩ Phạm Tiến Hải

2. Liệt sĩ Ngô Thị Thiệp

3. Liệt sĩ Phạm Thị Em

4. Liệt sĩ Phạm Thị Hợi

5. Liệt sĩ Phan Thị Lệ

6. Liệt sĩ Nguyễn Thị Nguyệt

7. Liệt sĩ Lê Thị Mậu

8. Liệt sĩ Trần Thị Hạnh

Đã gần 55 năm nhưng ký ức về trận bom cướp đi sinh mạng của 8 dân công hoả tuyến làng Hà Nam vẫn khiến người ở lại day dứt khôn nguôi. Hằng năm, cứ vào dịp giỗ các liệt sỹ (15/8 âm lịch), không ai bảo ai, những người dân trong tổ dân phố K130 lại đến gia đình các thân nhân thắp hương tưởng nhớ 8 liệt sỹ. Những câu chuyện của quá khứ lại được thế hệ trước truyền cho thế hệ sau để khắc ghi công ơn và giáo dục con cháu nâng cao trách nhiệm trong học tập, lao động để xây dựng quê hương.

d1.jpg
Câu chuyện về 8 liệt sĩ đã anh dũng hy sinh luôn in sâu trong sự biết ơn của người dân làng Hà Nam xưa.

Ông Phạm Tiến Hà – con trai liệt sĩ Phạm Tiến Hải chia sẻ: "Mong mỏi của gia đình là tại địa điểm cha tôi và các cô chú hy sinh sẽ được xây dựng bia tưởng niệm. Đây sẽ là chứng tích quan trọng để nhắc nhở, giáo dục thế hệ sau ghi nhớ công ơn của các liệt sỹ".

d5.jpg
Ông Phạm Tiến Hà bên mộ phần của cha mình.

Câu chuyện hào hùng về các liệt sỹ tại làng Hà Nam xưa vẫn được những người cùng thế hệ kể lại nhưng nếu không có bia chứng tích, câu chuyện đó cũng sẽ dễ rơi vào quên lãng. Bởi vậy, không chỉ thân nhân các liệt sỹ mà chính những người dân trên vùng quê này cũng mong muốn xây dựng bia tại địa điểm 8 liệt sỹ hy sinh.

Em Phạm Văn Thiết - đoàn viên thanh niên TDP K130 chia sẻ: "Mỗi lần được nghe các cụ trong tổ dân phố kể lại, tôi luôn cảm thấy xúc động và tự hào. Tuy nhiên, không phải người trẻ nào trong TDP K130 cũng được nghe và nắm rõ thông tin câu chuyện lịch sử này. Bởi vậy, tôi mong rằng, tại địa điểm các liệt sỹ đã hy sinh sẽ sớm có bia chứng tích, tạo nên địa chỉ đỏ cho các thế hệ tiếp nối ghi nhớ, học tập".

Xây dựng bia tưởng niệm 8 liệt sỹ đã hy sinh là mong muốn của người dân TDP K130 trong nhiều năm nay. Thời gian tới, chúng tôi sẽ tiếp tục đề xuất lên cấp trên xin chủ trương, nguồn lực để có thể sớm hoàn thành tâm nguyện của thân nhân các liệt sỹ cũng như Nhân dân địa phương.

Ông Lê Bá Bảo - Bí thư Chi bộ tổ dân phố K130.

Đọc thêm

Độc đáo sứa lá dung ở miền biển phía Nam Hà Tĩnh

Độc đáo sứa lá dung ở miền biển phía Nam Hà Tĩnh

Sứa lá dung từ lâu như là "di sản ẩm thực" của làng biển Kỳ Ninh (nay là phường Hải Ninh, tỉnh Hà Tĩnh). Từ sứa trắng nguyên sơ hòa cùng lá rừng, qua bàn tay cần mẫn của ngư dân, món ăn dân dã này đã trở nên độc đáo.
Sản vật Hà Tĩnh không ngừng vươn xa

Sản vật Hà Tĩnh không ngừng vươn xa

Nhiều sản phẩm đặc trưng của Hà Tĩnh đang “vươn xa” nhờ được đầu tư sản xuất và đẩy mạnh quảng bá trên các nền tảng số, góp phần phát triển công nghiệp nông thôn trên địa bàn tỉnh.
Thư pháp - hồn xưa trong nét chữ nay

Thư pháp - hồn xưa trong nét chữ nay

Giữa nhịp sống hối hả, đâu đó trên những miền quê Hà Tĩnh vẫn có những người lặng lẽ tìm về với nghiên mực, bút lông, miệt mài khổ luyện và gửi gắm tâm hồn qua từng nét chữ.
Đưa du lịch Hà Tĩnh vào không gian số

Đưa du lịch Hà Tĩnh vào không gian số

Việc tích cực số hóa các điểm đến đã giúp du lịch Hà Tĩnh mở ra cách quảng bá hiện đại, đưa hình ảnh vùng đất núi Hồng, sông La lan tỏa mạnh mẽ trên không gian số.
Mực nhảy Vũng Áng "đến hẹn lại lên"

Mực nhảy Vũng Áng "đến hẹn lại lên"

Mùa mực nhảy Vũng Áng (Hà Tĩnh) bắt đầu từ tháng 2 đến tháng 7 âm lịch hằng năm. Những ngày gần đây, các bè nổi tại khu ẩm thực mực nhảy Vũng Áng đã bắt đầu nhộn nhịp đón khách.
Đến với chòi sinh thái Khe Rẹn

Đến với chòi sinh thái Khe Rẹn

Được xây dựng chưa lâu nhưng chòi sinh thái Khe Rẹn, xã Mai Hoa (Hà Tĩnh) đã trở thành điểm trải nghiệm, tham quan của người dân và du khách.
Kỷ niệm 515 năm ngày mất Tiến sĩ Hà Công Trình

Kỷ niệm 515 năm ngày mất Tiến sĩ Hà Công Trình

Lễ kỷ niệm 515 năm ngày mất của Tiến sĩ Hà Công Trình nhằm tôn vinh cuộc đời và đóng góp của danh nhân khoa bảng, góp phần giữ gìn truyền thống văn hóa của vùng đất Tùng Lộc (Hà Tĩnh).
Giữ “lửa" hội quê...

Giữ “lửa" hội quê...

Trên vùng đất Hà Tĩnh, lễ hội truyền thống là nơi lưu giữ ký ức cộng đồng, bồi đắp bản sắc làng quê và được tiếp nối qua nhiều thế hệ nhờ những người lặng lẽ giữ “lửa" di sản.
“Góc Đà Lạt” bình yên giữa lòng Hà Tĩnh

“Góc Đà Lạt” bình yên giữa lòng Hà Tĩnh

Sở hữu vẻ đẹp nên thơ từ tán rừng xanh mát và mặt hồ phẳng lặng, điểm du lịch Suối Tiên - hồ Thiên Tượng (phường Bắc Hồng Lĩnh) được ví như một “Đà Lạt thu nhỏ” giữa lòng Hà Tĩnh.
Đông đảo người dân tri ân Đại danh y Hải Thượng Lãn Ông

Đông đảo người dân tri ân Đại danh y Hải Thượng Lãn Ông

Dâng hương tại Khu mộ và Khu lưu niệm Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác ở các xã Hương Sơn và Sơn Giang (Hà Tĩnh), đông đảo người dân bày tỏ lòng thành kính, tri ân những đóng góp to lớn của Đại danh y đối với nền y học và văn học nước nhà.