Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Tĩnh vừa có văn bản thông báo kết quả phân tích mẫu cá và mẫu nước sau khi xảy ra hiện tượng cá nuôi lồng chết tại phường Vũng Áng và thủy sản tự nhiên chết tại một số khu vực ven biển.
Ngày 29/9, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã chỉ đạo Trung tâm Quan trắc Tài nguyên và Môi trường phối hợp với UBND các xã, phường kiểm tra thực tế và thu 4 mẫu nước (1 mẫu nước biển Thiên Cầm, 1 mẫu nước biển Vũng Áng và 2 mẫu nước tại khu vực lồng bè nuôi cá thuộc phường Vũng Áng).
Kết quả phân tích cho thấy, các thông số mẫu nước biển đều nằm trong giới hạn cho phép theo QCVN 10:2023/BTNMT - Quy chuẩn Kỹ thuật quốc gia về chất lượng nước biển. Môi trường nước biển tại các khu vực được quan trắc chưa có dấu hiệu bị ô nhiễm.
Cùng đó, Chi cục Thủy sản đã lấy 2 mẫu cá bớp (cá giò) tại điểm nuôi cá lồng thuộc phường Vũng Áng, 6 mẫu cá bơn và 5 mẫu cá mỏ neo tại bãi biển Thiên Cầm gửi Trung tâm Nghiên cứu Môi trường và Bệnh thủy sản miền Bắc phân tích.
Kết quả xét nghiệm của Trung tâm Nghiên cứu Môi trường và Bệnh thủy sản miền Bắc cho thấy, đối với mẫu cá nuôi tại phường Vũng Áng: 2/2 mẫu cá giò dương tính với vi rút RSIV, 1/2 mẫu phát hiện trùng bánh xe (Trichodina sp.) trên mang; không phát hiện vi rút VNN, nấm và vi khuẩn.
RSIV là tác nhân có khả năng gây bệnh trên cá biển nuôi, trong đó có cá giò. Tuy nhiên, do số lượng mẫu phân tích còn hạn chế và chưa có đầy đủ thông tin về diễn biến môi trường, bệnh tích và các yếu tố liên quan tại thời điểm cá chết, kết quả hiện tại chưa đủ cơ sở khẳng định RSIV là nguyên nhân trực tiếp gây hiện tượng cá chết.
Trùng bánh xe có thể gây kích ứng, tổn thương mang và ảnh hưởng đến chức năng hô hấp khi nhiễm ở mức độ đáng kể. Kết quả này cho thấy cần lưu ý vai trò của ký sinh trùng như một yếu tố có thể ảnh hưởng đến sức khỏe cá nuôi lồng bè.
Đối với mẫu cá tự nhiên tại xã Thiên Cầm, kết quả phân tích phát hiện nhóm vi khuẩn Vibrio spp. ở 3/6 mẫu cá bơn và 3/5 mẫu cá mỏ neo. Các loài vi khuẩn được phát hiện gồm: V. parahaemolyticus, V. fluvialis và V. alginolyticus; không phát hiện nấm và ký sinh trùng trên các mẫu cá bơn, cá mỏ neo được phân tích.
Vibrio spp. là nhóm vi khuẩn phổ biến trong môi trường biển; một số loài có khả năng gây bệnh cơ hội trên động vật thủy sản khi vật chủ suy giảm sức khỏe hoặc chịu tác động của điều kiện môi trường bất lợi. Tuy nhiên, việc phát hiện Vibrio spp. trên cá chưa đủ cơ sở khẳng định các vi khuẩn này là nguyên nhân trực tiếp gây hiện tượng cá tự nhiên chết, do Vibrio có thể hiện diện trên cả cá khỏe và cá bệnh.
Việc xác định vai trò của các chủng vi khuẩn đối với hiện tượng cá chết cần xem xét thêm mức độ nhiễm, bệnh tích, diễn biến môi trường tại thời điểm xảy ra hiện tượng.
Sở Nông nghiệp và Môi trường khuyến cáo người nuôi cá tại phường Vũng Áng tăng cường theo dõi sức khỏe đàn cá; kịp thời thu gom, xử lý cá chết, không vứt ra môi trường; vệ sinh lồng, dụng cụ nuôi, hạn chế các hoạt động gây stress cho cá; điều chỉnh thức ăn phù hợp, bổ sung vitamin, khoáng chất; vệ sinh lồng, lưới và dụng cụ nuôi, hạn chế sử dụng chung dụng cụ giữa các lồng nhằm giảm nguy cơ lây lan mầm bệnh; lấy mẫu xét nghiệm khi cá có biểu hiện bất thường hoặc tỷ lệ chết gia tăng.
Đối với các điểm nuôi lồng bè khác trong khu vực, người dân cần tăng cường giám sát sức khỏe đàn cá và diễn biến môi trường nước; khi phát hiện cá giảm ăn, bơi bất thường, xuất hiện dấu hiệu bệnh hoặc chết bất thường cần thông báo và thu mẫu kiểm tra tác nhân để có biện pháp xử lý kịp thời.
Các địa phương ven biển tiếp tục tăng cường theo dõi, kiểm tra, giám sát tình hình nuôi trồng thủy sản và khu vực thủy sản ven bờ biển, kịp thời phát hiện và báo cáo Sở Nông nghiệp và Môi trường (qua Chi cục Thủy sản) khi có diễn biến bất thường, mới phát sinh để có biện pháp xử lý kịp thời theo thẩm quyền.