Mở rộng sản xuất nông nghiệp hữu cơ, liên kết chuỗi giá trị Quế Lâm

Thực hiện biên bản hợp tác, các sở, ngành, tổ chức hội và địa phương đã phối hợp với Tập đoàn Quế Lâm đào tạo, hướng dẫn kỹ thuật, xây dựng mô hình sản xuất và kết nối tiêu thụ nông sản.

Đến nay, Hà Tĩnh có trên 500 hộ nông dân tham gia chuỗi liên kết Quế Lâm, với tổng đàn hơn 7.000 con lợn, trong đó có 380 con lợn nái. Diện tích canh tác lúa hữu cơ và theo hướng hữu cơ đạt 500 ha. Toàn chuỗi có 15 cửa hàng kinh doanh, tiêu thụ nông sản hữu cơ. Riêng năm 2026, Tập đoàn Quế Lâm đã đào tạo cho 128 hộ nông dân.

Trong lĩnh vực môi trường, các địa phương đã triển khai xử lý rơm rạ trên 4.200 ha; lắp đặt, vận hành hệ thống máy xử lý rác hữu cơ tại chợ dân sinh. Các điểm xử lý rác tại xã Cẩm Bình, Thạch Lạc đã đi vào hoạt động; xã Kim Hoa đang chuẩn bị triển khai.

Riêng tại xã Kim Hoa và Thạch Lạc, người dân tham gia xây dựng mô hình làng kinh tế nông nghiệp hữu cơ, tuần hoàn, đồng thời thực hiện phân loại rác tại hộ gia đình. Các hoạt động này gắn phát triển sản xuất với xử lý phụ phẩm nông nghiệp, rác hữu cơ trong cộng đồng.

Những kết quả sau một năm thực hiện Biên bản hợp tác cho thấy các khâu đào tạo, tổ chức sản xuất, xử lý phụ phẩm và tiêu thụ nông sản đã từng bước được kết nối. Hoạt động hợp tác cũng mở rộng từ sản xuất tại nông hộ sang xử lý rác hữu cơ trong cộng đồng, gắn phát triển nông nghiệp với bảo vệ môi trường. Bên cạnh đó, dự án Tổ hợp kinh tế nông nghiệp hữu cơ, tuần hoàn, sinh thái 4F Quế Lâm Lam Hồng tại xã Cẩm Xuyên đã khởi công; nhiều hạng mục hạ tầng trong hàng rào đã được thi công hoàn thành.

Tuy nhiên, kết quả triển khai giữa các địa phương chưa đồng đều. Một số xã đã ký biên bản hợp tác nhưng chưa triển khai xây dựng mô hình; một số địa phương thực hiện còn hình thức, người đứng đầu chưa quan tâm đúng mức. Những hạn chế này đặt ra yêu cầu cụ thể hóa nội dung hợp tác thành nhiệm vụ, tiến độ và trách nhiệm tại từng địa bàn.

Tại hội nghị, các đại biểu đã trao đổi về kết quả triển khai, những khó khăn và giải pháp nhân rộng mô hình. Nội dung thảo luận tập trung vào việc thay đổi tư duy sản xuất, nâng cao năng lực cho cán bộ và nông dân. Trong đó, chú trọng bồi dưỡng cán bộ quản lý, khuyến nông cơ sở; lựa chọn, đào tạo các hộ nông dân nòng cốt để hướng dẫn, lan tỏa cách làm tại địa phương.

Việc xây dựng chỉ tiêu hằng năm được đặt ra với các nội dung cụ thể: số hộ chăn nuôi áp dụng đệm lót sinh học; diện tích và số hộ chuyển đổi sang canh tác hữu cơ; phát triển các điểm giới thiệu, tiêu thụ nông sản. Các nhiệm vụ cần được phân công rõ người, rõ việc, rõ tiến độ, rõ trách nhiệm và gắn với đánh giá kết quả thực hiện của từng đơn vị, địa phương.

Về nguồn lực, hội nghị trao đổi việc rà soát, lồng ghép các nguồn vốn, cụ thể hóa chính sách hỗ trợ nông dân và doanh nghiệp tham gia chuỗi. Những nội dung được quan tâm gồm hỗ trợ cây, con giống; cải tạo chuồng trại, đất sản xuất; xử lý chất thải và kết nối thị trường tiêu thụ.

Cùng với đó, đại biểu thảo luận việc phát triển tổ hợp tác, hợp tác xã, doanh nghiệp liên kết để tổ chức sản xuất chặt chẽ hơn. Việc mở rộng cửa hàng tiêu thụ và xây dựng kế hoạch đưa gạo, thịt, rau, trái cây hữu cơ vào các trường học có bán trú được đặt ra nhằm gắn phát triển vùng sản xuất với đầu ra cho sản phẩm.

Trong ứng dụng khoa học công nghệ, ba hướng được đề xuất triển khai trong năm 2027 gồm: xử lý rác hữu cơ tại chợ dân sinh thành phân bón hữu cơ vi sinh; xây dựng tổ hợp lai trên nền lợn nái bản địa; chuyển giao công nghệ nuôi ruồi lính đen để tận dụng phụ phẩm trong sinh hoạt và nông nghiệp.

Các đề xuất hỗ trợ hạ tầng Tổ hợp 4F Quế Lâm Lam Hồng, đào tạo và chuyển giao khoa học công nghệ cũng được đặt ra, gắn với yêu cầu nâng cao năng lực tổ chức sản xuất, hỗ trợ nông dân tham gia chuỗi liên kết.

Đáng chú ý, đại diện các địa phương đã đăng ký chỉ tiêu phát triển nông nghiệp hữu cơ, tuần hoàn, liên kết chuỗi giá trị Quế Lâm trong thời gian tới. Đây là cơ sở để xây dựng kế hoạch cụ thể tại từng địa bàn, phù hợp với điều kiện sản xuất và khả năng tổ chức thực hiện.

Trên cơ sở thảo luận, hội nghị thống nhất tiếp tục nhân rộng các mô hình trong năm 2027 và giai đoạn 2028–2030, gắn sản xuất với tiêu thụ sản phẩm và bảo vệ môi trường. Các bên tăng cường phối hợp, cụ thể hóa chỉ tiêu đăng ký thành nhiệm vụ hằng năm; thường xuyên kiểm tra tiến độ, tháo gỡ vướng mắc, gắn kết quả thực hiện với trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị và địa phương.