Giữa miền quê Thạch Hà giàu truyền thống hiếu học, có một mái trường đã bền bỉ thắp sáng ngọn lửa tri thức suốt sáu thập kỷ. Đó là hành trình của biết bao thế hệ thầy cô tâm huyết, tận tụy cống hiến, của những lớp học trò khát khao vươn lên và niềm tự hào về ngôi trường mang tên người anh hùng Lý Tự Trọng.
Những ngày này, khuôn viên Trường THPT Lý Tự Trọng rộn ràng hơn thường lệ khi đón bước chân trở về của các thế hệ thầy cô, cựu học sinh nhân dịp kỷ niệm 60 năm thành lập trường. Những cái bắt tay siết chặt, ánh mắt bồi hồi, những câu chuyện nối dài theo dòng ký ức đã làm sống dậy cả một hành trình sáu thập kỷ đầy tự hào.
Năm 1966, giữa những tháng ngày chiến tranh ác liệt, Trường cấp III Lý Tự Trọng được thành lập tại xã Thạch Tiến, huyện Thạch Hà (cũ). Trong bom đạn chiến tranh phá hoại, khát vọng học tập của các thế hệ học sinh nơi đây vẫn bền bỉ cháy sáng. Từ những lớp học đầu tiên với 9 thầy cô cùng 146 học sinh được tổ chức tạm trong đình làng, nhà dân và những mái lều tranh đơn sơ, hành trình gieo chữ của thầy và trò nơi đây đã bắt đầu trong muôn vàn gian khó. Qua từng năm tháng, đội ngũ giáo viên và số lượng học sinh không ngừng được bổ sung, phát triển, từng bước khẳng định vị thế của nhà trường. Dẫu mưa dột, nắng rọi, bom đạn thét gào, tiếng giảng bài của thầy cô và tiếng học bài của học sinh vẫn vang lên đều đặn.
Trong ký ức của nhiều thế hệ, hình ảnh “lớp học trong hầm hào” đã trở thành biểu tượng đặc biệt của mái trường. Khi còi báo động vang lên, thầy trò vội vã xuống hầm trú ẩn. Bom ngớt, mọi người lại trở lên lớp, phủi bụi trên bàn ghế, nhặt từng viên phấn rơi và tiếp tục bài học còn dang dở. Chính trong những ngày tháng gian khó ấy, tinh thần vượt lên nghịch cảnh để học tập đã được gieo trồng và trở thành một phần không thể thiếu trong truyền thống của nhà trường.
Những tháng ngày khói lửa này, lịch sử của trường cũng khắc ghi một ký ức đau thương. Đó là ngày 19/8/1968, giữa những loạt bom dội xuống, 16 học sinh đã mãi mãi nằm lại. Trong mất mát, đau thương, ngọn lửa tri thức vẫn được thắp sáng. Thầy cô không chỉ dạy chữ mà còn thắp lửa tinh thần yêu nước, ý chí kiên cường, niềm tin vào tương lai và khát vọng học tập trong mỗi học trò.
Những năm tháng ấy, Trường cấp III Lý Tự Trọng thực sự là một “mặt trận giáo dục” giữa thời chiến – nơi thầy cô là chiến sĩ, học sinh là những người lính, còn sách vở, bút mực chính là vũ khí để gìn giữ và thắp sáng tri thức. Từ những lớp học đơn sơ, từ những trang vở còn vương mùi khói bụi, biết bao thế hệ học sinh đã trưởng thành, mang theo hành trang tri thức và lòng yêu nước bước vào đời, tiếp nối hành trình tự hào của nhà trường.
Sáu mươi năm trôi qua, cùng với sự phát triển của quê hương và ngành giáo dục, Trường THPT Lý Tự Trọng hôm nay đã khoác lên mình diện mạo mới khang trang và hiện đại.
Nhà trường hiện có 39 lớp với hơn 1.600 học sinh, hơn 100 cán bộ, giáo viên, nhân viên. Trường được đầu tư hệ thống phòng học kiên cố, phòng bộ môn, thư viện, nhà đa năng cùng hạ tầng công nghệ đáp ứng nhu cầu dạy, học trong thời kỳ đổi mới. Hơn tất cả những đổi thay hữu hình ấy, điều làm nên sức sống bền bỉ của mái trường vẫn là tâm huyết của các thế hệ thầy cô và khát vọng học tập không ngừng của học sinh.
Trong mỗi chặng đường phát triển của nhà trường, dấu ấn của những người thầy tận tụy luôn hiện diện như những ngọn lửa bền bỉ thắp sáng sự nghiệp “trồng người”. Từ thầy Trần Văn Đệ – vị hiệu trưởng đầu tiên đặt nền móng cho mái trường, đến các thế hệ lãnh đạo sau này như các thầy Quách Vĩnh Lộc, Thân Văn Lư, Nhà giáo Nhân dân Lê Đức Quý, thầy Chúc Viết Tư, Nhà giáo Ưu tú Trần Trung Dũng, thầy Đặng Quốc Duy, cô Nguyễn Thị Nhung, thầy Phan Quang Tấn… tất cả đã góp phần viết nên những trang truyền thống đáng tự hào của nhà trường.
Tiếp nối nền tảng ấy, đội ngũ cán bộ, giáo viên hôm nay không ngừng rèn luyện chuyên môn, đổi mới phương pháp dạy học, ứng dụng công nghệ và bồi dưỡng phẩm chất nghề nghiệp. Nhờ sự nỗ lực bền bỉ đó, chất lượng giáo dục của nhà trường ngày càng được khẳng định. Nhiều năm liền, trường đạt kết quả nổi bật trong kỳ thi tốt nghiệp THPT và các kỳ thi học sinh giỏi. Đặc biệt, năm học vừa qua, 100% giáo viên tham gia Hội thi Giáo viên dạy giỏi cấp tỉnh đều đạt giải – minh chứng rõ nét cho năng lực chuyên môn và tâm huyết của đội ngũ nhà giáo.
Song hành với thành tích học tập, nhà trường đặc biệt chú trọng các hoạt động trải nghiệm sáng tạo, hướng nghiệp và giáo dục kỹ năng sống, giúp học sinh phát triển toàn diện để tự tin bước vào môi trường hội nhập của kỷ nguyên số.
Suốt hành trình sáu thập kỷ, Trường THPT Lý Tự Trọng đã đào tạo 60 khóa học với hàng vạn học sinh đã trưởng thành. Từ mái trường này, nhiều người đã trở thành nhà khoa học, nhà quản lý, sĩ quan, doanh nhân, bác sĩ, kỹ sư, nhà giáo… Tất cả đang lặng thầm cống hiến sức lực, trí tuệ của mình góp phần làm nên diện mạo hôm nay của quê hương, đất nước.
Ghi nhận những đóng góp bền bỉ của nhiều thế hệ thầy và trò, nhà trường vinh dự được Nhà nước trao tặng Huân chương Lao động hạng Nhất và hai Huân chương Lao động hạng Nhì cùng nhiều bằng khen của Bộ Giáo dục và Đào tạo và tỉnh Hà Tĩnh.
MỖI HỌC SINH KHI RỜI MÁI TRƯỜNG SẼ MANG THEO NIỀM TỰ HÀO VỀ TRUYỀN THỐNG, TỪ ĐÓ TIẾP TỤC NỖ LỰC HỌC TẬP, RÈN LUYỆN ĐỂ GÓP PHẦN LÀM RẠNG DANH QUÊ HƯƠNG”.
Chia sẻ về định hướng phát triển trong giai đoạn mới, thầy Phan Quang Tấn – Hiệu trưởng Trường THPT Lý Tự Trọng cho biết: “Nhà trường xác định mục tiêu xây dựng môi trường giáo dục hạnh phúc, kỷ cương, sáng tạo và phát triển - nơi học sinh không chỉ được trang bị tri thức mà còn được bồi dưỡng nhân cách, nuôi dưỡng khát vọng cống hiến. Chúng tôi mong rằng mỗi học sinh khi rời mái trường sẽ mang theo niềm tự hào về truyền thống, từ đó tiếp tục nỗ lực học tập, rèn luyện để góp phần làm rạng danh quê hương”.
Kỷ niệm 60 năm thành lập trường (1966 – 2026) không chỉ là dịp để tri ân các thế hệ đi trước, mà còn là dấu mốc mở ra một hành trình phát triển mới. Dưới mái trường mang tên người anh hùng trẻ tuổi, tinh thần “Trường học hạnh phúc – kỷ cương – sáng tạo – phát triển” đang tiếp tục được bồi đắp, lan tỏa, trở thành nguồn động lực bền bỉ cho thầy và trò.
Sáu mươi năm đã đi qua, nhưng ngọn lửa tri thức vẫn cháy sáng dưới mái trường Lý Tự Trọng. Từ nơi đây, mỗi thế hệ học sinh lại tự tin bước vào đời với hành trang tri thức, niềm tự hào và khát vọng cống hiến, tiếp nối và viết nên những trang mới rạng rỡ cho truyền thống của ngôi trường trên vùng quê hiếu học Thạch Hà.
NỘI DUNG: THÚY NGỌC
ẢNH: THÚY NGỌC & TƯ LIỆU
THIẾT KẾ: HUY TÙNG
