Những ngày cận Tết, không khí sản xuất tại làng nghề bánh đa nem ở phường Thành Sen trở nên tất bật hơn. Từ sáng sớm đến tối muộn, các cơ sở đều huy động tối đa nhân công và máy móc để kịp thời đáp ứng lượng đơn hàng tăng cao. Theo những người làm nghề lâu năm, để cho ra đời những chiếc bánh đạt độ dẻo, mỏng và thơm đặc trưng, quy trình sản xuất phải tuân thủ chặt chẽ từ khâu chọn nguyên liệu đến tráng bánh.
Bà Nguyễn Thị Hiền (65 tuổi, TDP Bình Hưng, phường Thành Sen) cho biết: “Nguyên liệu làm bánh đa nem chủ yếu là gạo, đường và muối. Buổi tối, gạo được ngâm đủ thời gian, vớt ra vắt thật khô rồi xay thành bột, trộn muối và ủ qua đêm. Sáng hôm sau mới hòa nước, cho đường vào trộn đều rồi đem tráng bánh. Trước đây, công đoạn tráng bánh hoàn toàn làm thủ công, vừa vất vả vừa tốn thời gian, nhưng nay nhờ áp dụng máy móc, năng suất đã tăng lên rõ rệt. Nhờ đó, mỗi ngày cơ sở chúng tôi làm được khoảng 20.000 - 30.000 chiếc. Riêng dịp Tết này, sản lượng tăng lên gần 50.000 chiếc mới kịp trả đơn cho khách hàng”.
Là nghề truyền thống có từ lâu đời, sản xuất bánh đa nem không chỉ được người dân Thành Sen gìn giữ qua nhiều thế hệ mà còn trở thành sinh kế bền vững cho địa phương. Hiện toàn phường có hơn 120 hộ tham gia làm bánh, tạo việc làm thường xuyên cho trên 200 lao động, với doanh thu ước đạt hơn 31 tỷ đồng mỗi năm.
Cùng với việc tăng sản lượng, các hộ làm nghề cũng đặc biệt chú trọng đến chất lượng bánh. Từng mẻ bánh đa nem được kiểm tra kỹ độ mỏng, độ dai và màu sắc trước khi xuất bán. Theo người dân địa phương, bánh đa nem Thành Sen được thị trường ưa chuộng nhờ hương vị đặc trưng, dễ bảo quản và phù hợp với thói quen sử dụng trong các bữa cỗ ngày Tết. Hiện bánh đa nem được tiêu thụ nhiều nhất trong địa bàn tỉnh và nhiều thành, thành phố lớn trên cả nước như Hà Nội, Đà Nẵng, TP. Hồ Chí Minh, Hải Phòng...
Tại các “thủ phủ” sản xuất hương của Hà Tĩnh như thôn Báo Ân (xã Mai Phụ), thôn Bắc Tân Dân (xã Tùng Lộc)… những ngày cuối năm, không khí lao động hối hả đã trở thành nét quen thuộc. Dọc các tuyến đường trục thôn, ngõ xóm, từng mẻ hương phơi hong khô tỏa hương thơm dịu, tạo nên dấu ấn rất riêng của mùa Tết.
Anh Nguyễn Đức Phượng – Chủ cơ sở sản xuất nhang sạch An An (xã Tùng Lộc) cho biết: “Dự báo lượng đơn hàng tăng cao dịp Tết, chúng tôi đã đẩy mạnh sản xuất từ tháng 10 Âm lịch. Tuy nhiên, đến thời điểm này, khi chỉ còn hơn hai tuần nữa là đến tết Nguyên đán, nhu cầu thị trường vẫn tiếp tục tăng mạnh, cao hơn 35–40% so với ngày thường. Trung bình mỗi ngày, cơ sở huy động hơn 20 lao động lành nghề làm việc liên tục để cho ra hơn 700 kg hương thành phẩm”.
Theo anh Phượng, với các dòng hương thảo mộc đặc thù như bách thảo, trầm, quế, hồng diệp…, cơ sở luôn nhận được sự tin tưởng của khách hàng trong và ngoài tỉnh. Nhiều đầu mối thu mua sỉ cũng gia tăng, mở rộng thị trường tiêu thụ. “Dịp này, chúng tôi cố gắng để tận dụng "thời điểm vàng" nhằm sản xuất nâng cao doanh số. Dự kiến nhịp sản xuất sẽ duy trì xuyên Tết, phục vụ nhu cầu sử dụng hương dịp Rằm tháng Giêng và các lễ chùa đầu năm” – anh Phượng chia sẻ.
Càng cận Tết, nhịp lao động tại làng sản xuất đũa cau nàng Rưng - thôn 3 (xã Phúc Trạch) càng thêm rộn ràng, tất bật. Trong những nếp nhà nhỏ, tiếng đục, chẻ, vót cau vang lên đều đặn, hòa cùng nhịp tay thoăn thoắt của người thợ. Từ đôi bàn tay khéo léo và kinh nghiệm nghề truyền qua nhiều năm, những đôi đũa cau mang màu sắc mộc mạc dần hoàn thiện, trở thành món quà giản dị mà ý nghĩa, hiện diện trong mâm cơm sum vầy ngày Tết của nhiều gia đình.
Anh Đoàn Vương Hải (thôn 3, xã Phúc Trạch) chia sẻ: “Khoảng một tháng trở lại đây, lượng đơn đặt hàng đũa cau tăng gấp 2 - 3 lần so với ngày thường. Trung bình mỗi ngày, vợ chồng tôi hoàn thiện khoảng 350 - 400 đôi, giá bán từ 3.000 - 7.000 đồng/đôi, nhờ đó thu nhập cũng được cải thiện rõ rệt”.
Đũa cau nàng Rưng được làm hoàn toàn thủ công, phơi nắng tự nhiên nên giữ trọn sắc nâu và hương thơm đặc trưng của cau rừng. Món quà truyền thống của vùng miền núi Hà Tĩnh ngày càng được nhiều khách hàng lựa chọn để biếu tặng, sử dụng trong dịp Tết.
Ông Nguyễn Văn Tân – Chủ tịch Hội Nông dân xã Phúc Trạch cho biết: “Trước nhu cầu tăng cao dịp Tết, địa phương động viên bà con tích cực sản xuất, vừa nâng cao thu nhập, vừa gìn giữ làng nghề và phát triển sản phẩm đặc trưng. Thời gian tới, chúng tôi sẽ đẩy mạnh tuyên truyền, quảng bá, xây dựng thương hiệu để phát triển làng nghề theo hướng bền vững, góp phần thúc đẩy kinh tế địa phương”.
Trong không khí hối hả của những ngày giáp Tết, từng đôi tay cần mẫn không chỉ làm ra sản phẩm phục vụ thị trường mà còn gìn giữ giá trị văn hóa, tạo sinh kế bền vững cho người dân. Đó chính là nền tảng để các làng nghề truyền thống Hà Tĩnh tiếp tục vươn xa, khẳng định thương hiệu và lan toả bản sắc, tinh thần lao động trong những ngày xuân mới.
