Hơn một tháng nay, căn bếp nhỏ của chị Nguyễn Thị Oanh (tổ dân phố Phái Nam, phường Hà Huy Tập) lúc nào cũng rộn ràng tiếng xoong nồi. Từ bánh kẹo, mứt Tết đến các món ăn mặn, ngày nào chị cũng tất bật từ sáng sớm đến khuya.
Vừa đảo từng mẻ mứt, chị Oanh vừa chia sẻ: “Ban đầu, tôi tập tành làm đồ ăn cho các con và người thân trong gia đình. Khi được bạn bè, người quen động viên, ủng hộ, tôi mạnh dạn mở bán thêm, rồi dần phát triển thành quán nhỏ chuyên đồ ăn nhà làm. Khách đặt hàng liên tục, mỗi ngày tôi phải đứng bếp trên 10 tiếng. Mệt thì mệt thật, nhưng vui vì sản phẩm mình làm ra được mọi người tin tưởng lựa chọn”.
Gần 5 năm làm thịt lợn, thịt trâu sấy theo phương thức thủ công, chị Hồ Thị Hương (xã Cẩm Xuyên) duy trì quy mô gia đình, ưu tiên chất lượng thay vì chạy theo số lượng. “Khó nhất là giữ được hương vị và độ an toàn thực phẩm khi lượng khách tăng mạnh vào dịp Tết. Tôi chọn nguyên liệu kỹ, làm từng mẻ nhỏ để sản phẩm đồng đều. Khách hàng quay lại nhiều năm liền chính là động lực để tôi giữ chữ tín” - chị Hương cho biết.
Thời điểm này, “chợ mạng” rộn ràng hơn hẳn với loạt bài đăng giới thiệu mứt Tết, bánh kẹo, thịt sấy nhà làm. Mỗi bài đăng nhanh chóng thu hút hàng trăm lượt thích, bình luận hỏi mua, chốt đơn. Nắm bắt xu hướng này, bên cạnh bán trực tiếp, nhiều thợ thủ công đã chủ động tận dụng các nền tảng số để tiếp cận khách hàng. “Số đơn đặt hàng online chiếm khoảng 60% trong tổng đơn mà tôi nhận được, phạm vi khách hàng cũng mở rộng ra các tỉnh lân cận như Nghệ An, Quảng Trị... Việc đa dạng hóa mặt hàng và bán hàng qua chợ mạng giúp chúng tôi nâng cao thu nhập và bắt nhịp với thị trường” - chủ tài khoản facebook Yến Nhi Trần chia sẻ.
So với thực phẩm đóng gói sẵn trên thị trường, các sản phẩm handmade dịp Tết thường có mức giá nhỉnh hơn. Theo ghi nhận, mứt Tết nhà làm hiện dao động 180.000 - 300.000 đồng/kg tùy loại, bánh kẹo handmade phổ biến từ 120.000 - 250.000 đồng/hộp. Các món thịt sấy thủ công như thịt lợn, bò, trâu sấy có giá 600.000 - 1,1 triệu đồng/kg, cao hơn khoảng 10 - 20% so với sản phẩm công nghiệp.
Lý giải sự chênh lệch này, các chủ bếp cho biết mức giá sản phẩm cao hơn do chi phí nguyên liệu đầu vào lớn, ưu tiên sử dụng thịt tươi, hoa quả sạch, gia vị có nguồn gốc rõ ràng. Đồng thời, toàn bộ quá trình chế biến được thực hiện thủ công, không sử dụng chất bảo quản, tốn nhiều công sức nên khó giảm giá thành.
Dù vậy, người tiêu dùng vẫn sẵn sàng chi trả mức giá cao hơn để đổi lại cảm giác an toàn từ chính “bếp nhà”. “Cuối năm công việc nhiều, tôi chọn mua sẵn các món ăn Tết của người quen làm. Giá có cao hơn một chút nhưng mình biết rõ nguồn gốc, có thể đặt theo khẩu vị gia đình, ăn cũng thấy yên tâm hơn” - chị Lê Thị Tú (phường Trần Phú) cho biết.
Những sản phẩm thủ công nhà làm đang góp phần tạo nên sắc thái riêng cho thị trường tiêu dùng cuối năm. Trong bối cảnh thực phẩm trôi nổi, không rõ nguồn gốc vẫn là nỗi lo của nhiều gia đình, các sản phẩm có địa chỉ cụ thể, giá bán minh bạch và được người quen giới thiệu ngày càng được ưu tiên lựa chọn.
Tuy nhiên, ngành chức năng khuyến cáo, dù sản xuất nhỏ lẻ trong gia đình, các cơ sở làm thực phẩm handmade vẫn cần tuân thủ nghiêm các quy định về an toàn vệ sinh thực phẩm, từ khâu lựa chọn nguyên liệu, chế biến đến bảo quản. Người tiêu dùng cũng nên ưu tiên mua sản phẩm của người quen, cơ sở uy tín, tránh chạy theo trào lưu, giá rẻ tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn cho sức khỏe.
