Hà Tĩnh hiện có hàng chục làng nghề truyền thống như: mộc dân dụng, chế biến thủy hải sản, rèn, làm bún bánh, đóng tàu thuyền…, tạo việc làm cho hàng nghìn lao động địa phương và đóng vai trò "trụ cột" trong phát triển kinh tế nông thôn.
Xác định rõ vai trò này, ngành Ngân hàng Hà Tĩnh đã ưu tiên nguồn vốn tín dụng cho khu vực nông nghiệp, nông thôn và làng nghề. Ước đến ngày 31/12/2025, dư nợ lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn toàn tỉnh đạt khoảng 53.440 tỷ đồng, trong đó tỷ trọng vốn dành cho các làng nghề truyền thống khá lớn (khoảng hơn 15.000 tỷ đồng). Không chỉ đáp ứng nhu cầu vốn lưu động vào mùa cao điểm, các tổ chức tín dụng trên địa bàn còn trao cơ hội cho các chủ cơ sở sản xuất - kinh doanh tại các làng nghề đầu tư máy móc, đổi mới công nghệ và hình thành các chuỗi sản xuất – tiêu thụ bền vững.
Những ngày này, Cụm công nghiệp (CCN) - làng nghề Yên Huy (xã Gia Hanh) nhộn nhịp không khí lao động sản xuất. Công nhân tại hàng loạt cơ sở mộc tăng ca, máy móc hoạt động hết công suất để kịp tiến độ các đơn hàng phục vụ thị trường tết trong và ngoài tỉnh. Gia đình anh Võ Văn Tân (thôn Đình Sơn) dịp này cũng đã mạnh dạn mở rộng quy mô, tham gia vào CCN - làng nghề Yên Huy để chuyên nghiệp hóa dây chuyền sản xuất, có thêm cơ hội phát triển.
Anh Võ Văn Tân chia sẻ: “Trước đây, chúng tôi sản xuất - kinh doanh tại nhà ở, trong khu dân cư rất bất tiện. Vậy nên hơn 1 tháng qua, gia đình đã chuyển sang hoạt động tại CCN - làng nghề Yên Huy. Để hoàn thiện dây chuyền sản xuất tại CCN, gia đình tôi đã vay ngân hàng gần 400 triệu đồng. Có vốn, chúng tôi chủ động được nguyên vật liệu, tăng tốc sản xuất và yên tâm nhận những đơn hàng lớn, nhất là khi dịp tết nhu cầu tăng gấp đôi”.
Hiện hàng trăm hộ dân tại CCN - làng nghề Yên Huy cũng đang tiếp cận vốn tín dụng để phục vụ sản xuất cao điểm. Ông Trần Đình Chiến – Giám đốc Agribank Chi nhánh Can Lộc cho biết: “Cấp vốn cho nông nghiệp, nông thôn và làng nghề truyền thống là ưu tiên xuyên suốt của đơn vị. Đây là mối quan hệ hai chiều, người dân có nguồn lực phát triển sản xuất, còn ngân hàng có dư địa tăng trưởng tín dụng bền vững. Các cơ sở sản xuất – kinh doanh chân chính, minh bạch hóa đơn chứng từ đều được hưởng lãi suất ưu đãi theo chỉ đạo của Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước Việt Nam. Theo đó, dư nợ tại CCN - làng nghề Yên Huy đã đạt gần 100 tỷ đồng với gần 200 khách hàng vay vốn”.
Không khí sản xuất cao điểm cũng lan tỏa tại làng nghề thủy hải sản Cửa Nhượng (xã Thiên Cầm). Các sản phẩm truyền thống như: nước mắm, hải sản khô đang được sản xuất trên dây chuyền máy móc hiện đại như: hệ thống máy sấy, công nghệ muối nước mắm bằng năng lượng mặt trời, dây chuyền chế biến - đóng gói khép kín... Tại làng nghề Cửa Nhượng đã có hơn 10 sản phẩm OCOP, kết quả này có sự đồng hành quan trọng của nguồn vốn ngân hàng.
HTX Hải sản Cửa Nhượng (xã Thiên Cầm) chuyên thu mua, chế biến hải sản cung cấp cho thị trường các tỉnh phía Bắc. Đơn vị đã chủ động nguồn hàng cho mùa kinh doanh sôi động nhất năm với đa dạng sản phẩm như: mực một nắng, cá thu, cá mú, cá bớp...
Bà Hoàng Thị Lịch - Giám đốc HTX Hải sản Cửa Nhượng cho biết: "Để có đủ nguồn hàng phục vụ sản xuất - kinh doanh, cơ sở đã vay hơn 2 tỷ đồng đầu tư dây chuyền máy sấy, hệ thống tủ cấp đông, kho đông... Ngoài ra, dịp tết này, nhu cầu thị trường lớn, HTX cũng vay vốn lưu động để đáp ứng việc thu mua nguyên liệu. Không chỉ xây dựng thương hiệu sản phẩm, nỗ lực tìm kiếm mở rộng thị trường cho thủy hải sản Hà Tĩnh, HTX đã xây dựng được chuỗi liên kết, bao tiêu thủy hải sản cho hơn 80 chủ tàu tại xã Thiên Cầm và các xã lân cận. Qua đó, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế biển của địa phương".
Ông Hoàng Kim Túy - Phó Chủ tịch UBND xã Thiên Cầm cho hay: "Tổng dư nợ tín dụng trên địa bàn hiện đạt hơn 500 tỷ đồng, góp phần quan trọng nâng tầm làng nghề truyền thống, phát triển kinh tế biển và tạo sinh kế bền vững cho người dân. Để tín dụng phát huy hiệu quả lâu dài, các cơ sở sản xuất - sản xuất kinh doanh tại làng nghề cần tiếp tục đổi mới quản trị, minh bạch tài chính và xây dựng thương hiệu sản phẩm".
Trong bối cảnh kinh tế còn nhiều biến động, nhu cầu vốn của các làng nghề ngày càng lớn, ngành Ngân hàng Hà Tĩnh cần tiếp tục thiết kế gói tín dụng chuyên biệt cho làng nghề truyền thống; đẩy mạnh cho vay trung – dài hạn phục vụ đổi mới công nghệ; kết nối tín dụng với chương trình OCOP, chuyển đổi số, kinh tế xanh.
Còn về phía các làng nghề, cơ sở sản xuất - kinh doanh cần quan tâm hơn nữa tới vấn đề sử dụng nguồn vốn hiệu quả, đầu tư đúng trọng tâm, gắn sản xuất với tiêu chuẩn chất lượng sản phẩm theo hướng OCOP, truy xuất nguồn gốc và phát triển thị trường tiêu thụ ổn định hơn. Cùng đó, việc nâng cao năng lực quản trị, minh bạch tài chính và liên kết chuỗi sẽ là điều kiện then chốt để dòng vốn tín dụng không chỉ “chống đỡ mùa vụ”, mà thực sự trở thành động lực phát triển bền vững. Khi vốn ngân hàng đi cùng tư duy đổi mới, các làng nghề Hà Tĩnh hoàn toàn có thể vượt qua tính thời vụ, khẳng định vị thế trên thị trường rộng lớn hơn – không chỉ mỗi dịp cận Tết.
