Bộ lạc du mục cuối cùng ở Iran

Với 400.000 dân, Qashqai là bộ lạc du mục cuối cùng ở Iran, vẫn đang cố gắng gìn giữ những nét truyền thống như chăn thả gia súc, làm len thủ công.

bo lac du muc cuoi cung o iran

Từng là một phần của các dân tộc Turk định cư ở Trung Á trong suốt thế kỷ 11 và 12, người Qashqai có thói quen sống du mục trên những sa mạc khắc nghiệt phía tây nam Iran hàng trăm năm.

bo lac du muc cuoi cung o iran

Vợ chồng Ghazal và Tarkkenaz đã sống nửa năm ở ngôi làng Koohmare Sorkhi, cách Shiraz chừng 50 km. Cũng như rất nhiều người Qashqai, họ không chấp nhận từ bỏ lối sống truyền thống của mình mà tiếp tục sống như cha ông trong hàng trăm năm qua.

Suốt 30 năm dạy tiếng Ba Tư (Farsi) cho trẻ em trong bộ lạc, Ghazal tin rằng công việc này rất quan trọng để giữ gìn bản sắc và sự độc lập của Qashqai. Nhưng việc tìm giáo viên có thể di cư cùng bọn trẻ rất khó. Hơn nữa, ít người di cư được đào tạo, còn những người đến từ thành phố hay các làng mạc khác thì lại không quen lối sống của họ.

bo lac du muc cuoi cung o iran

Chính sách đồng hóa trong vài thập kỷ gần đây đã đẩy rất nhiều người Qashqai phải định cư ở các thành phố và làng mạc. Trong khi đó, các trung tâm đô thị phát triển lại đang xâm lấn vào khu vực chăn nuôi của họ. Tuy nhiên, lối sống du mục đã tạo nên tình đoàn kết mạnh mẽ trong bộ lạc.

Madina, dì của Ghazal, đã mất chồng vài năm trước nhưng bà luôn được gia đình hỗ trợ. Hiện nay, Madina vẫn di cư cùng họ xuyên Iran và bà nhận ra rằng không thể từ bỏ lối sống này.

bo lac du muc cuoi cung o iran

Người Qashqai không thể sống nếu thiếu gia súc bởi chúng là điều kiện cơ bản giúp họ tồn tại. Bộ lạc này lấy sữa dê để uống, làm phomat và lấy thịt để ăn hàng ngày, nhưng họ cũng bán dê con để mua các vật phẩm thiết yếu khác. Tuy nhiên, càng ngày càng nhiều người Qashqai từ bỏ nông trại để đến sống ở thị thành.

Trong hình, một thành viên nhỏ của đàn gia súc vừa chào đời.

bo lac du muc cuoi cung o iran

Người Qashqai cũng rất nổi tiếng với sản phẩm thủ công mỹ nghệ, đặc biệt là thảm và các sản phẩm len có tên "Shiraz". Len sản xuất ở vùng núi và thung lũng gần Shiraz mềm mại, màu đẹp hơn len từ các vùng khác thuộc Iran. Ngày nay, Tarkkenaz và những phụ nữ trong gia đình bà vẫn còn sản xuất các sản phẩm len truyền thống, bán cho nhiều thương nhân thường xuyên đến.

bo lac du muc cuoi cung o iran

Các thanh niên Qashqai thường cảm thấy bị kẹt giữa mong muốn tiếp cận lối sống hiện đại với sự duy trì bản sắc dân tộc. Trong hình là Mohammed Reza (bên trái) cùng bạn bè.

Là con trai út của Ghazal và Tarkkenaz, sắp hoàn thành nghĩa vụ quân sự, Reza muốn học ngành cơ khí để mở nhà xe. Trong khi anh trai của Reza đã chuyển qua thị trấn khác để mở hàng tạp hóa. Vì thế, vợ chồng Ghazal gặp khó khăn trong việc thuê người chăm sóc đàn gia súc của họ.

bo lac du muc cuoi cung o iran

Một đám cưới truyền thống ở Koohmare Sorkhi.

bo lac du muc cuoi cung o iran

Người Qashqai vẫn tận dụng các dịp lễ hội để tụ họp với nhau và phô diễn các điệu nhảy truyền thống của dân tộc mình.

bo lac du muc cuoi cung o iran

Mặc dù vẫn giữ nguyên những phong tục cưới hỏi và ma chay theo Hồi giáo, rất ít người Qashqai tuân thủ những lễ nghi cầu nguyện thường ngày và trong tháng Ramadan của người Hồi. Phong cách sống du mục cho phép họ giữ gìn bản sắc bộ lạc.

Trong hình là Azal, anh trai của Ghazal với chiếc mũ truyền thống Qashqai.

bo lac du muc cuoi cung o iran

Người Qashqai rất tự hào về các phong tục truyền thống và văn hóa của họ. Tuy nhiên, Ghazal cũng như những người khác sợ rằng khó có thể thuyết phục thế hệ trẻ tiếp tục giữ vững nếp sống của bộ lạc.

Người Qashqai rất tự hào về các phong tục truyền thống và văn hóa của họ. Tuy nhiên, Ghazal cũng như những người khác sợ rằng khó có thể thuyết phục thế hệ trẻ tiếp tục giữ vững nếp sống của bộ lạc.

Theo VNE

Đọc thêm

Podcast tản văn: Chạm vào mùa đông

Podcast tản văn: Chạm vào mùa đông

Có những điều tưởng đã quen thuộc, vậy mà mỗi khi trời trở lạnh, ta lại thấy nhớ. Nhớ bữa cơm nóng bên gia đình, nhớ chén nước chè xanh và những lời mẹ dặn dò mỗi khi đi xa.
Nhạy cảm… nghèo!

Nhạy cảm… nghèo!

Đôi khi, một từ ngữ vốn quen thuộc trong đời sống hằng ngày tại Hà Tĩnh cũng như nhiều tỉnh, thành có thể vô tình làm tổn thương người mà mình yêu thương.
Podcast tản văn: Chớm đông

Podcast tản văn: Chớm đông

Trong cái se lạnh đầu đông, đôi khi, chỉ một làn khói bếp, một mùi hương quen thuộc cũng đủ khiến ta nhớ về những năm tháng tuổi thơ êm đềm.
Tôn vinh vẻ đẹp truyền thống nhân Ngày Văn hóa Việt Nam

Tôn vinh vẻ đẹp truyền thống nhân Ngày Văn hóa Việt Nam

Mừng Ngày Văn hóa Việt Nam, các không gian văn hóa, điểm di tích trong Phố cổ Hà Nội (phường Hoàn Kiếm, Hà Nội) tổ chức nhiều hoạt động với quy mô lớn. Các hoạt động tập trung vào tôn vinh những giá trị văn hóa truyền thống như các nghề thủ công, nghệ thuật biểu diễn, thú chơi truyền thống của người Hà Nội.
Podcast tản văn: Bông hoa giấy gửi cô

Podcast tản văn: Bông hoa giấy gửi cô

Tình cảm thầy trò luôn là ký ức đẹp theo năm tháng. Một bông hoa giấy nhỏ bé cũng đủ gửi gắm lòng biết ơn và nỗi nhớ thương dành tặng cô giáo cũ.
Podcast truyện ngắn: Cô Hương

Podcast truyện ngắn: Cô Hương

Trên hành trình khôn lớn, tình yêu thương, sự sẻ chia và dìu dắt của thầy cô luôn là những ký ức đẹp trong lòng mỗi học trò.
Rộn ràng ngày hội kết đoàn

Rộn ràng ngày hội kết đoàn

Hướng tới Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc, Ngày Văn hóa Việt Nam, các địa phương ở Hà Tĩnh đang triển khai nhiều hoạt động thiết thực, tạo không khí vui tươi, góp phần phát huy tinh thần tương thân tương ái, gắn kết cộng đồng.
Hai thí sinh Hà Tĩnh cùng vào đêm Chung kết và trao giải Sao Mai 2026

Hai thí sinh Hà Tĩnh cùng vào đêm Chung kết và trao giải Sao Mai 2026

Hai thí sinh Hà Tĩnh là Nguyễn Mộc An và Hoàng Thu Hà cùng giành quyền góp mặt tại đêm Chung kết và trao giải Sao Mai 2026 sau đêm Liveshow 6 diễn ra tối 8/11. Đáng chú ý, Hoàng Thu Hà nhận được sự đồng thuận của đa số thành viên Ban Giám khảo để tiếp tục hành trình tại cuộc thi, sau màn bỏ phiếu đầy kịch tính ngay trên sân khấu.
Mùa cỏ hồng duy nhất trong năm ở Đà Lạt

Mùa cỏ hồng duy nhất trong năm ở Đà Lạt

Hai tháng cuối năm, cỏ hồng trải màu rực rỡ ở khu vực thung lũng Vàng, suối Vàng, thảo nguyên Masara, khi thời tiết khu vực Đà Lạt cũ (Lâm Đồng) bắt đầu khô ráo và se lạnh.
Podcast truyện ngắn: Con cháu sum vầy

Podcast truyện ngắn: Con cháu sum vầy

Khi ở tuổi xế chiều, niềm vui của cha mẹ đôi khi thật giản dị. Đó là khi được quây quần bên mâm cơm gia đình, được cảm nhận sự quan tâm của những người thân yêu.
Sôi nổi hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam

Sôi nổi hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam

Hướng tới Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11), Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc (18/11) và kỷ niệm 80 năm Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất, Hà Tĩnh đang triển khai nhiều hoạt động văn hóa, nghệ thuật, thể thao từ tỉnh đến cơ sở, góp phần khơi dậy niềm tự hào truyền thống, lan tỏa các giá trị văn hóa quê hương trong đời sống cộng đồng.
Podcast tản văn: Giao mùa nhớ quê

Podcast tản văn: Giao mùa nhớ quê

Với tác giả Nguyễn Bá Thuyết, người con Hà Tĩnh đã xa quê gần 45 năm, quê hương vẫn là miền ký ức sâu nặng. Đôi khi, chỉ một làn gió lạnh đầu mùa cũng đủ gợi về mái nhà xưa.
Xin chào,
Tôi là Chatbot của
Báo Hà Tĩnh
Hãy hỏi tôi bất kỳ điều gì bạn cần biết về
Báo Hà Tĩnh nhé. Tôi sẵn sàng hỗ trợ!