Dù được coi là "đặc sản", không phải bộ phận nào của cá cũng an toàn để lên mâm cơm. Các chuyên gia y tế cảnh báo, ẩn sau những món khoái khẩu là rủi ro nhiễm độc và ký sinh trùng.
PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh, Nguyên cán bộ Viện Công nghệ Sinh học - Công nghệ Thực phẩm, Đại học Bách khoa Hà Nội, lưu ý việc giữ lại nội tạng như ruột, gan hay trứng cá là thói quen nguy hiểm. Nếu chế biến sai cách, những bộ phận này sẽ thành nguồn bệnh trực tiếp tấn công sức khỏe.
Món khoái khẩu nhưng là ổ chứa mầm bệnh
Theo PGS Nguyễn Duy Thịnh, ruột là bộ phận bẩn nhất của cá và về nguyên tắc không nên ăn, dù nhiều người đánh giá ruột cá béo, bùi và rất "đưa cơm". Cá sống trong môi trường nước, ăn nhiều loại thức ăn lẫn tạp chất, tất cả đều đi qua và tích tụ trong ruột. Vì vậy, ruột cá dễ chứa vi khuẩn, ký sinh trùng, trứng giun, trứng sán, đặc biệt nguy hiểm là giun xoắn - loại ký sinh trùng rất khó phát hiện bằng mắt thường.
Không chỉ vậy, ở những vùng nuôi cá trong môi trường nước ô nhiễm, ruột cá còn có thể nhiễm kim loại nặng và độc tố, gây hại cho trẻ nhỏ, người cao tuổi và người suy giảm miễn dịch.
Trường hợp một số người vẫn giữ thói quen ăn ruột cá to, cần tách rời hoàn toàn khỏi thân cá, rửa kỹ, bóp muối cẩn thận và nấu chín kỹ. Nếu ăn tái hoặc chưa chín, nguy cơ mắc bệnh ký sinh trùng là rất lớn.
Bên cạnh đó, một số người tin rằng mật cá có tác dụng giải độc, bồi bổ cơ thể. Tuy nhiên, theo PGS Thịnh, đây là quan niệm rất nguy hiểm. Mật cá, cũng như mật của mọi loài động vật, đều không nên ăn.
"Mật là nơi tập trung nhiều enzyme nhưng đồng thời cũng chứa rất nhiều độc tố. Chỉ cần ăn phải một lượng nhỏ, con người đã có thể bị ngộ độc, ảnh hưởng nghiêm trọng đến gan, thận, thậm chí nguy hiểm đến tính mạng", ông nhấn mạnh.
Bộ phận ít độc tố, giá trị dinh dưỡng cao
So với ruột và mật, gan và trứng cá được đánh giá là an toàn hơn nếu chọn cá sạch và chế biến đúng cách. Theo PGS Nguyễn Duy Thịnh, gan cá, đặc biệt ở một số loài như cá lồi, cá đuối, có vị béo, được nhiều người coi là món ngon hiếm. Trứng cá cũng giàu chất béo tốt, nhất là omega-3, có lợi cho sức khỏe.
Tuy nhiên, chuyên gia lưu ý, ngay cả với gan và trứng cá, người tiêu dùng vẫn cần ăn có chừng mực, lựa chọn nguồn cá đảm bảo và nấu chín kỹ, tránh tuyệt đối việc ăn sống hoặc tái.
Từ góc độ an toàn thực phẩm, PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh khuyến cáo người dân không nên đánh đổi sức khỏe chỉ vì khẩu vị. Những bộ phận như ruột và mật cá, dù được xem là "đặc sản" ở một số nơi, vẫn tiềm ẩn nhiều nguy cơ đối với sức khỏe cộng đồng.