Cụ ông Hà Tĩnh nặng lòng với dân ca ví, giặm

(Baohatinh.vn) - Là cán bộ công tác trong ngành đường sắt về hưu nhưng ông Nguyễn Văn Tam (70 tuổi, thị trấn Đức Thọ, huyện Đức Thọ, Hà Tĩnh) lại mang nặng duyên nợ với dân ca ví, giặm. Ông đã sưu tầm, sáng tác hàng trăm làn điệu dân ca và trao truyền cho thế hệ trẻ.

Video: Ông Nguyễn Văn Tam tập hát dân ca cùng con, cháu và thành viên câu lạc bộ

Từ thuở nhỏ, cậu bé Nguyễn Văn Tam đã được theo bà, theo mẹ hòa mình trong những câu hò, điệu ví bên dòng sông La. Cứ thế, tình yêu, niềm say với những khúc hát dân ca được nuôi dưỡng trong tâm hồn.

Tình yêu ấy như ăn sâu vào máu, bởi thế mà trong 33 năm công tác tại Công ty CP Đường sắt Quảng Bình, ông Tam luôn là cây văn nghệ của đơn vị. Mỗi dịp liên hoan, tổng kết, chương trình không thể vắng tiếng hát của ông với những làn điệu dân ca ví, giặm.

Cụ ông Hà Tĩnh nặng lòng với dân ca ví, giặm

“Gia tài” sưu tầm, sáng tác của ông Tam đã có gần 200 làn điệu dân ca ví, giặm

Nặng lòng với loại hình nghệ thuật này, suốt những năm qua, ông luôn sưu tầm các làn điệu cổ, học thêm nhiều làn điệu cải biên, sáng tác các làn điệu mới và cẩn thận ghi chép lại.

Đến nay, “gia tài” ghi chép dân ca của ông đã dày lên với gần 200 làn điệu đặc sắc. Trong số đó là nhiều khúc hát do ông sáng tác mới phù hợp với hơi thở cuộc sống đương đại như viết về nông thôn mới, sự đổi thay của quê hương…

Cụ ông Hà Tĩnh nặng lòng với dân ca ví, giặm

Các làn điệu hát dân ca được ông Tam ghi chép cẩn thận

Dù đã ở tuổi 70, ông vẫn không ngừng đọc sách, tìm hiểu, nghiên cứu về dân ca ví, giặm, về văn hóa, di sản, con người Hà Tĩnh để “bồi đắp” chất liệu sáng tác những làn điệu mới. Để có những sáng tác đi vào lòng người, nhiều đêm ông thức trắng để viết, bởi theo ông, đó là khoảng thời gian thanh vắng và cho mình nhiều cảm hứng nhất.

“Khi viết, phải gieo vần cho đúng làn điệu. Viết xong rồi, tôi hát đi hát lại, chỗ nào có những từ không thích, không hay thì viết lại. Dân ca ví, giặm Nghệ Tĩnh có âm điệu đặc sắc, gần gũi với đời sống của nhân dân lao động, mình phải dùng những ngôn từ mộc mạc, thân quen” – ông Tam bộc bạch.

Tiếng lành đồn xa, biết ông Tam thường sáng tác những khúc hát dân ca với các chủ đề, nhiều đơn vị, tổ chức từ huyện Hương Khê, Can Lộc,… đã tìm về ngôi nhà nhỏ của ông bên bờ đê La Giang để đặt hàng ông viết những làn điệu mới.

Cụ ông Hà Tĩnh nặng lòng với dân ca ví, giặm

Nghệ nhân Nguyễn Văn Tam thường xuyên đọc sách để có thêm chất liệu, sáng tác những làn điệu mới

Không chỉ say mê sáng tác, tình yêu với những điệu ví, câu hò luôn thôi thúc ông tiếp thêm ngọn lửa đam mê cho thế hệ trẻ, để khúc hát dân ca Nghệ Tĩnh ngày càng vang xa hơn.

Trong vai trò là Chủ nhiệm Câu lạc bộ Dân ca ví, giặm thị trấn Đức Thọ, đều đặn mỗi tháng một lần, ông tập hợp các thành viên để gặp gỡ, sinh hoạt, cùng nhau tập luyện các làn điệu. Dưới sự dìu dắt của ông từ khi mới thành lập, đến nay, câu lạc bộ đã giành nhiều giải thưởng ở các cuộc thi dân ca ví, giặm.

Trong căn nhà nhỏ của ông, cứ mỗi dịp cuối tuần, tiếng hát lại vang lên, bởi đó là khi con cháu quây quần bên nhau, cùng xướng những làn điệu mới của ông.

Cụ ông Hà Tĩnh nặng lòng với dân ca ví, giặm

Cuối tuần là dịp các thành viên trong gia đình ông sum vầy bên nhau để tập hát những làn điệu dân ca.

Ông Tam chia sẻ: “Với các cháu nhỏ, khi được nghe những câu hát, được thấy cả gia đình cùng nhau tập hát sẽ dần hình thành, nuôi dưỡng tình yêu dân ca ví, giặm này trong tâm hồn các cháu. Điều tôi mong muốn nhất là sau này, thế hệ trẻ vẫn say mê và tiếp tục phát huy lối hát này”.

Với tình yêu dành cho loại hình nghệ thuật này nên khi dân ca ví, giặm Nghệ Tĩnh được UNESCO vinh danh là di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại năm 2014, ông luôn cảm thấy rất vinh dự và tự hào về điệu hát quê hương.

Tháng 7/2019, ông vinh dự được công nhận là nghệ nhân dân gian với những đóng góp tích cực trong việc bảo tồn và phát huy di sản văn hóa phi vật thể này.

Chủ đề Nghệ thuật dân gian

Đọc thêm

Nhà giáo cách mạng Dương Lung

Nhà giáo cách mạng Dương Lung

Cuộc đời đồng chí Dương Lung (quê xã Thạch Khê, Hà Tĩnh) là tấm gương cao đẹp của người cộng sản hết lòng vì dân, vì nước. Đồng chí đã được Đảng, Nhà nước trao tặng nhiều phần thưởng cao quý.
Đôi bàn tay già nặn đất thành "hoa”

Đôi bàn tay già nặn đất thành "hoa”

Ở tuổi 80, bà Lê Thị Sinh (thôn Xuân Hoa, xã Cổ Đạm, Hà Tĩnh) vẫn miệt mài nhào đất, nặn nồi, gìn giữ ký ức về một nghề truyền thống từng nổi tiếng khắp vùng.
Khi KOL, KOC trở thành đại sứ du lịch Hà Tĩnh

Khi KOL, KOC trở thành đại sứ du lịch Hà Tĩnh

Thông qua các hoạt động khảo sát, trải nghiệm và sáng tạo nội dung trên nền tảng số, các KOL, KOC đang góp phần đưa cảnh sắc, văn hóa, ẩm thực và con người Hà Tĩnh đến gần hơn với công chúng, mở thêm hướng quảng bá và kết nối du lịch địa phương.
Rà soát, “điểm danh” số hóa di sản nhằm bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa

Rà soát, “điểm danh” số hóa di sản nhằm bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa

Đợt kiểm kê được triển khai trên phạm vi toàn tỉnh nhằm rà soát, đánh giá đầy đủ hiện trạng di sản văn hóa phi vật thể, di sản tư liệu và hệ thống di tích. Qua đó, Hà Tĩnh có cơ sở dữ liệu khoa học phục vụ công tác quản lý, bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa trong giai đoạn mới.
Nhà nghiên cứu Thái Kim Đỉnh - Sống trong lòng người ở lại

Nhà nghiên cứu Thái Kim Đỉnh - Sống trong lòng người ở lại

Kỷ niệm 100 năm Ngày sinh nhà nghiên cứu Thái Kim Đỉnh (24/10/1926 – 24/10/2026), người thân, đồng nghiệp và thế hệ tiếp nối càng thêm trân trọng những công trình khảo cứu văn hóa giá trị của ông, kính trọng một trí tuệ uyên bác cùng tấm lòng nhân hậu, trọn nghĩa, trọn tình với quê hương Hà Tĩnh.
Thơ Thái Kim Đỉnh - mạch nguồn trong trẻo, đậm hồn quê Nghệ - Tĩnh

Thơ Thái Kim Đỉnh - mạch nguồn trong trẻo, đậm hồn quê Nghệ - Tĩnh

Có những người đi qua cuộc đời bằng những dấu mốc công danh, sự nghiệp; cũng có những người lưu giữ hành trình của mình bằng trang sách, vần thơ và sự bền bỉ của một tấm lòng đối với con người, quê hương. Với nhà nghiên cứu Thái Kim Đỉnh (1926 - 2017), thơ ca không phải toàn bộ sự nghiệp, nhưng là một mạch nguồn quan trọng, chảy suốt đời sống tinh thần của ông.
Bác sĩ Nguyễn Xuân Lam - tiếng quê hương nâng nhịp bước cuộc đời

Bác sĩ Nguyễn Xuân Lam - tiếng quê hương nâng nhịp bước cuộc đời

Tròn 20 năm sau quyết định đưa huyền thoại Ngã ba Đồng Lộc lên sóng truyền hình trực tiếp trên kênh HTV9, Đài Truyền hình TP Hồ Chí Minh, bác sĩ Nguyễn Xuân Lam trở lại chiến trường xưa trong một chiều thu lặng gió. Với người cựu chiến binh, doanh nhân quê Hà Tĩnh, tình yêu quê hương chưa bao giờ dừng lại ở nỗi nhớ mà đã hóa thành hành trang tri thức, thành bản lĩnh cống hiến trên mỗi nhịp bước cuộc đời.
Theo mũi kim, giữ nghề nón Đan Du

Theo mũi kim, giữ nghề nón Đan Du

Từ những chiếc lá, vành tre... người dân thôn Đan Du (xã Kỳ Khang, Hà Tĩnh) đã làm nên những chiếc nón lá mộc mạc, đồng thời gìn giữ nghề truyền thống của nhiều thế hệ.
Xin chào,
Tôi là Chatbot của
Báo Hà Tĩnh
Hãy hỏi tôi bất kỳ điều gì bạn cần biết về
Báo Hà Tĩnh nhé. Tôi sẵn sàng hỗ trợ!