(Baohatinh.vn) - Lễ kỷ niệm là dịp để tưởng nhớ công lao, sự nghiệp của Hoàng giáp Vũ Diệm, lan tỏa tinh thần hiếu học, yêu nước và khí phách mà danh nhân khoa bảng quê hương Hà Tĩnh đã để lại cho đời sau.
Đại biểu tham dự lễ kỷ niệm
Sáng 24/10, tỉnh Hà Tĩnh tổ chức lễ kỷ niệm 320 năm năm sinh Hoàng giáp Vũ Diệm (1705 - 2025).
Tham dự chương trình có Chủ tịch Ủy ban MTTQ tỉnh Nguyễn Thành Đồng, Phó Chủ tịch HĐND tỉnh Trần Văn Kỳ, lãnh đạo các ban, ngành cấp tỉnh, lãnh đạo địa phương.
Hoàng giáp Vũ Diệm (có tài liệu ghi là Võ Diệm), sinh năm 1705 tại làng Thổ Vượng (huyện Thiên Lộc), nay là xã Can Lộc, trong một gia đình có truyền thống khoa bảng. Cha ông là Vũ Tuyển, đỗ Tri phủ, từng thăng Tham nghị Hưng Hóa.
Từ nhỏ Vũ Diệm nổi tiếng thông minh, học giỏi. Khi ra kinh đô học tập, ông được xếp vào hàng “Tràng An tứ hổ” - 4 học trò giỏi nhất Tràng An. Năm 24 tuổi, ông thi Hương đỗ Giải nguyên; đến khoa thi Hội năm 1739, đỗ Hoàng giáp Tiến sĩ. Ông từng làm quan tại trấn Nghệ An và nhiều nơi khác, được Nhân dân mến mộ vì tính thanh liêm, chính trực, hết lòng vì dân.
Năm 41 tuổi, ông qua đời đột ngột. Nhà vua truy phong ông là “Trụ quốc thượng trật; đặc tiến Kim tử vinh lộc đại phu, Hồng Lĩnh bá”. Nhân dân thương tiếc lập đền thờ ông ở nhiều nơi, trong đó có nhà thờ Vũ Diệm - Di tích lịch sử văn hóa cấp tỉnh tại xã Can Lộc.
Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nguyễn Viết Trường đọc diễn văn buổi lễ.
Đọc diễn văn buổi lễ, Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nguyễn Viết Trường khẳng định: Tấm gương hiếu học, nhân cách thanh liêm và tinh thần tận tụy vì dân, vì nước của Hoàng giáp Vũ Diệm vẫn còn nguyên giá trị. Ông là hiện thân sống động cho lý tưởng phụng sự, cho cốt cách của bậc hiền tài mà quê hương, đất nước luôn tự hào, trân trọng.
Trong bối cảnh đất nước đang bước vào giai đoạn phát triển mới, tấm gương Hoàng giáp Vũ Diệm có vai trò quan trọng trong việc bồi đắp truyền thống văn hóa tốt đẹp của quê hương, góp phần truyền cảm hứng trong toàn xã hội về tinh thần hiếu học, yêu nước, thương dân, ý chí vươn lên và khát vọng cống hiến.
Lễ kỷ niệm là dịp để tưởng nhớ, tri ân và tiếp nối truyền thống tốt đẹp mà Hoàng giáp Vũ Diệm đã để lại; là động lực để Đảng bộ và Nhân dân Hà Tĩnh vững bước trên con đường phát triển mới, phát huy trách nhiệm trong việc giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc, cùng góp sức xây dựng quê hương ngày càng giàu đẹp, văn minh, đóng góp cho sự phát triển bền vững, thịnh vượng của đất nước trong kỷ nguyên mới.
Trong khuôn khổ lễ kỷ niệm là chương trình nghệ thuật với nhiều tiết mục ca ngợi nét đẹp văn hóa truyền thống quê hương Hà Tĩnh và mảnh đất Can Lộc.
Trước đó, tại Nhà thờ Hoàng giáp Vũ Diệm, đoàn đại biểu tỉnh Hà Tĩnh đã tới dâng hương, dâng lễ vật bày tỏ lòng thành kính, tri ân đối với danh nhân Hoàng giáp Vũ Diệm - bậc hiền tài lỗi lạc, người con ưu tú của quê hương Can Lộc.
Ký ức về một thời tuổi trẻ sôi nổi, hào hùng luôn là động lực để ông Lê Văn Liêm - Chủ tịch Hội Cựu thanh niên xung phong tỉnh Hà Tĩnh tiếp nối những hành trình mới đầy ý nghĩa.
Hơn 400 năm tồn tại bên dòng La, làng nghề đóng thuyền ở thôn Bến Đền, xã Đức Minh (Hà Tĩnh) từng là niềm tự hào của cư dân vùng sông nước. Song, làng nghề đang đối diện nguy cơ mai một.
Hà Tĩnh sở hữu những lợi thế để phát triển du lịch sinh thái. Tuy nhiên, để khai thác những giá trị tự nhiên này trở thành nguồn lực phát triển vẫn là bài toán cần sớm có lời giải.
Không chỉ là một lễ hội dân gian được lưu truyền qua nhiều thế kỷ, Lễ hội đền Lê Khôi còn phản ánh những nét đẹp trong đời sống văn hóa của người Hà Tĩnh: lòng tri ân tiền nhân, sự gắn kết cộng đồng và ý thức gìn giữ di sản qua nhiều thế hệ.
Những trầm tích văn hóa, chiều sâu lịch sử và những con người nghĩa tình của Hà Tĩnh đã níu chân biết bao người từ những vùng đất khác nhau đến học tập, làm việc và gắn bó dài lâu.
Hạ tầng phát triển mạnh đang làm thay đổi diện mạo các đô thị phía Bắc Hà Tĩnh. Cùng với đó, các di tích lịch sử, văn hóa được bảo tồn, góp phần gìn giữ "hồn xưa" giữa nhịp sống hiện đại.
Nhiều chính sách đã được triển khai để thúc đẩy du lịch Hà Tĩnh phát triển, song tỷ lệ khách lưu trú vẫn thấp, đặt ra yêu cầu tạo sản phẩm mới và trải nghiệm khác biệt để "giữ chân" du khách.
Từng là trẻ mồ côi được nuôi dưỡng tại Làng Trẻ em mồ côi Hà Tĩnh, lớn lên có nhiều cơ hội lựa chọn công việc tốt hơn nhưng chị Trần Thị Ly (SN 1988, trú phường Trần Phú) vẫn quyết định ở lại mái ấm để tiếp tục chăm sóc những em nhỏ có hoàn cảnh giống mình năm xưa.
Buổi làm việc giữa họ Nguyễn Tiên Điền (tỉnh Hà Tĩnh) với Trung tâm Khoa học và Văn hóa Nga mở hướng kết nối hậu duệ Nguyễn Du – Pushkin, lan tỏa giá trị di sản văn hóa.
Thiếu tá Phan Thị Lâm Phương (Công an xã Tiên Điền, Hà Tĩnh) là người sâu sát với cơ sở, gần gũi với Nhân dân. Chị là 1 trong 68 gương mặt vừa được Bộ Công an vinh danh “Nữ công an cơ sở xuất sắc”.
Tại xã Tiên Điền (Hà Tĩnh), nhiều tư liệu, hiện vật quý về Đại thi hào Nguyễn Du và Truyện Kiều vẫn được gìn giữ như những báu vật, lưu dấu cuộc đời, tư tưởng và di sản văn hóa của ông.
Hội thảo khoa học về Nguyễn Công Trứ tiếp tục khẳng định tầm vóc, giá trị di sản và sức ảnh hưởng của danh nhân trong lịch sử văn hóa dân tộc; đồng thời giúp Hà Tĩnh bổ sung cơ sở khoa học cho quá trình xây dựng hồ sơ trình UNESCO vinh danh.
Với mong muốn lan tỏa vẻ đẹp quê hương, Nguyễn Trọng Quý Đức (xã Thiên Cầm, tỉnh Hà Tĩnh) đã xây dựng kênh truyền thông số, đầu tư sản xuất các video giới thiệu du lịch Thiên Cầm, thu hút hàng nghìn lượt tương tác.
Trong không gian linh thiêng của miếu thờ Đức Ngư Ông ở xã Thiên Cầm (tỉnh Hà Tĩnh), đông đảo ngư dân và du khách cùng tham gia Lễ hội Cầu ngư Nhượng Bạn, gửi gắm ước vọng mưa thuận gió hòa, mùa cá bội thu.
Giữa biển cả nhiều bất trắc, tín ngưỡng thờ thần biển trở thành điểm tựa tinh thần của ngư dân Lộc Hà. Di sản tinh thần này đã góp phần tạo nên bản sắc văn hóa của biển Hà Tĩnh.
Trong hành trình về với Hà Tĩnh, ca sĩ Kyo York đã có dịp ghé thăm chùa Hương Tích, khám phá vẻ đẹp non nước hữu tình và trải nghiệm không gian du lịch tâm linh ý nghĩa.
Di tích lịch sử văn hóa cấp quốc gia Phan Kính (xã Trường Lưu, Hà Tĩnh) không chỉ là nơi tưởng niệm một bậc hiền tài mà còn trở thành điểm tôn vinh truyền thống hiếu học và đạo lý của cha ông.
Rời quê nhà Hà Tĩnh từ năm 15 tuổi để theo đuổi giấc mơ lớn, Nguyễn Thị Mai Lê đã trải qua không ít thử thách trước khi chạm tới học bổng toàn phần bậc thạc sĩ của Chính phủ New Zealand trị giá gần 2,3 tỷ đồng.
Cầu Bến Thủy 1 nối xã Nghi Xuân (Hà Tĩnh) với phường Trường Vinh (Nghệ An) vừa có diện mạo mới với hệ thống lưới an toàn cao hơn 3,5m cùng dải đèn LED trang trí, tạo nên điểm nhấn cảnh quan trên dòng sông Lam.
Chương trình giao lưu nghệ thuật là lời tri ân của quê hương Hà Tĩnh dành cho nhà thơ Xuân Hoài - một người đã dành trọn cuộc đời để vun đắp cho dòng chảy văn hóa, nghệ thuật tỉnh nhà.
Chương trình giao lưu nghệ thuật “Nhà thơ Xuân Hoài – Người trong cõi nhớ” do Báo và phát thanh, truyền hình Hà Tĩnh phối hợp Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch tổ chức nhằm tri ân những đóng góp to lớn của ông đối với thi ca và sự nghiệp xây dựng, phát triển văn hóa, nghệ thuật Hà Tĩnh.
Có những người khi rời xa cõi tạm vẫn để lại trong lòng người ở lại thật nhiều thương nhớ. Với nhà thơ Xuân Hoài, đó là nỗi nhớ lặng lẽ như mùi hương hoa dẻ trong ký ức tuổi thơ, như câu ví giặm chòng chành đâu đó giữa dòng Lam, dòng La quê nhà. Đi qua nhiều bến bờ của cuộc đời – từ bục giảng, văn đàn đến những năm tháng bệnh tật cuối đời – ông vẫn sống trọn vẹn như một “con đò dọc” trong chính câu thơ mình viết, lặng lẽ chở theo tình yêu quê hương, tình người và thi ca đi mãi trong ký ức bạn đọc.
72 năm đã trôi qua, âm hưởng Chiến thắng Điện Biên Phủ “lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu” vẫn vang vọng. Trong chiến công ấy, Hà Tĩnh hiện diện ở tiền tuyến với những người con anh dũng, đồng thời là hậu phương dốc sức người, sức của cho ngày toàn thắng vẻ vang.
Ở nhiều vùng quê của Hà Tĩnh, có những con người vẫn lặng lẽ gìn giữ đình làng, đền, miếu và các giá trị văn hóa. Sự tận tụy ấy đã góp phần neo giữ hồn quê, "đánh thức" giá trị di sản.
Ngô Phúc Trạch (sinh năm 1560 - ?), quê ở làng Chỉ Châu (nay thuộc xã Thạch Lạc, Hà Tĩnh). Ông là người có đóng góp lớn trong việc giữ vững sự bình yên của muôn dân và khai hoang, chăm lo sản xuất cho cộng đồng dân cư.
Giữa không gian trang nghiêm tại Ngã ba Đồng Lộc (Hà Tĩnh), chị Nguyễn Thị Thúy Hòa đã có gần 17 năm kể lại những câu chuyện về một thời hoa lửa. Mỗi lời thuyết minh của chị là sự tiếp nối ký ức và lòng tri ân đối với những người đã hy sinh vì Tổ quốc.
Bị thương ngay trước cửa ngõ Sài Gòn, nhưng lúc đó người lính Trần Thanh Hiền (Trung đoàn 24, Sư đoàn 304, hiện sống tại phường Thành Sen, Hà Tĩnh) vẫn nén đau, băng bó vết thương, một mình tìm đường vào Dinh Độc Lập trong ngày lịch sử 30/4/1975.
