Không ngừng “làm dày” di sản Nguyễn Du và Truyện Kiều

(Baohatinh.vn) - Cùng với công tác bảo tồn, BQL Khu di tích Nguyễn Du (xã Tiên Điền, Hà Tĩnh) đã nỗ lực sưu tầm nhiều tư liệu, hiện vật, khảo cứu và xuất bản nhiều ấn phẩm liên quan về Đại thi hào Nguyễn Du, dòng họ Nguyễn Tiên Điền, Truyện Kiều..., qua đó, làm dày thêm và lan tỏa di sản Nguyễn Du.

bqbht_br_a2.jpg
Khu di tích Nguyễn Du (xã Tiên Điền).

Đến với Khu di tích Nguyễn Du trong dịp gần đây, nhiều du khách bày tỏ sự thích thú về cảnh quan và các tư liệu, hiện vật trưng bày. Cô Trương Thị Như Hằng - giảng viên Trường Đại học Duy Tân (TP Đà Nẵng) bày tỏ: “Bên cạnh việc khám phá và trải nghiệm tại quê hương Đại thi hào, chúng tôi khá bất ngờ khi tham quan khu di tích. Rất nhiều tư liệu, hiện vật được trưng bày tại đây như: các bản Truyện Kiều, những bộ đĩa mai hạc, bộ tranh tứ bình chất liệu sơn mài về Truyện Kiều, cây đàn tranh cổ khảm bức họa cảnh Truyện Kiều… giúp chúng tôi có thêm nhiều hiểu biết về thân thế, sự nghiệp của Đại thi hào Nguyễn Du, cũng như sự lan tỏa của Truyện Kiều trong đời sống của người Việt khắp mọi miền”.

image-5.jpg
image-3.jpg
Chủ tịch UBND tỉnh Võ Trọng Hải và đại biểu tham quan trưng bày, giới thiệu chuyên đề “Đại thi hào Nguyễn Du qua tư liệu mộc bản triều Nguyễn” do BQL Khu di tích Nguyễn Du tổ chức, dịp cuối năm 2024.

Được biết, hiện bảo tàng của Khu di tích Nguyễn Du có hàng nghìn hiện vật, tư liệu quý liên quan đến cuộc đời, sự nghiệp của đại thi hào, dòng họ Nguyễn Tiên Điền và Truyện Kiều được giới thiệu, phục vụ du khách tham quan. Đó là kết quả quá trình dày công sưu tầm của nhiều thế hệ cán bộ BQL Khu di tích.

Từ thời điểm mới thành lập ban quản lý (năm 2002), số hiện vật chỉ có vài trăm, đến nay, số hiện vật và tư liệu đã lên tới trên 2.000. Nhiều tư liệu, hiện vật từ trong và ngoài nước đã được ban quản lý sưu tập. Những tư liệu đó được đánh giá là quý hiếm, thể hiện giá trị và sức sống mãnh liệt của di sản Nguyễn Du và Truyện Kiều.

154d3215322t36104l0.jpg
154d3232343t59116l0.jpg
154d3230221t42150l0.jpg
Một số tư liệu, hiện vật quý được sưu tầm và trưng bày tại bảo tàng Khu di tích Nguyễn Du.

Bà Trần Thị Vinh - Phó Trưởng ban phụ trách BQL Khu di tích Nguyễn Du cho biết: “Việc phát hiện sưu tầm tư liệu hiện vật không phải lúc nào cũng thuận lợi. Bởi vì, đối với các nhà sưu tầm, đó không chỉ là đam mê mà còn là tài sản giá trị, trong khi nguồn ngân sách của Ban Quản lý lại hạn hẹp. Tuy nhiên, bằng sự kiên trì thuyết phục của mỗi cán bộ, nhân viên, hiểu được mục đích bảo tồn, lan tỏa giá trị di sản của Đại thi hào trong cộng đồng, nhiều nhà sưu tầm đã không ngần ngại hiến tặng. Gần đây nhất, qua sự hỗ trợ của thầy giáo Nguyễn Đức Vượng (Nghệ An), một cụ ông ở tỉnh Hưng Yên đã nhượng lại cây đàn tranh cổ khảm các bức họa về Truyện Kiều rất quý hiếm. Đó là tài sản giá trị ông sưu tầm, cất giữ bằng đam mê suốt hàng chục năm trời”.

Bên cạnh sưu tầm các tư liệu hiện vật về di sản Nguyễn Du và Truyện Kiều, nhiều năm qua, BQL Khu di tích Nguyễn Du còn chủ trương xuất bản nhiều đầu sách khảo cứu, nghiên cứu về dòng họ Nguyễn Tiên Điền, Truyện Kiều… Qua đó, làm dày lên giá trị di sản về cuộc đời, sự nghiệp của đại thi hào.

bqbht_br_a4.jpg
Một số cuốn sách khảo cứu, dịch thuật do BQL Khu di tích Nguyễn Du tổ chức xuất bản thời gian qua.

Đến nay, BQL Khu di tích Nguyễn Du đã tổ chức dịch thuật, biên soạn và xuất bản 11 đầu sách giá trị, với số lượng hàng chục nghìn trang. Tiêu biểu như các cuốn: Danh gia xứ Nghệ Đại tư đồ Xuân quận công Nghiễm; Minh quyên thi tập; Quan Đông Hải của nhà thơ Nguyễn Hành; Tiên Điền tế văn văn; Nghiên cứu và dịch thuật Truyện Kiều (song ngữ Việt - Trung); Kim Vân Kiều tân tập (bản Quan Văn Đường - năm 1906); Tập thơ Hoa trình thi tập (nhiều tác giả) do Đại thi hào Nguyễn Du hiệu duyệt (thời gian năm 1803-1805); Bắc hành tạp lục của Nguyễn Du…

Hướng tới kỷ niệm 260 năm năm sinh Đại thi hào Nguyễn Du sắp tới, hiện BQL Khu di tích cũng đã hoàn thiện xuất bản cuốn sách “Khu lưu niệm Nguyễn Du - Di tích quốc gia đặc biệt” - ấn phẩm giới thiệu một cách đầy đủ về thân thế, sự nghiệp của Nguyễn Du và dòng họ Nguyễn Tiên Điền qua những nghiên cứu mới nhất và giới thiệu về lịch sử hình thành KDT quốc gia đặc biệt về Đại thi hào của dân tộc.

bqbht_br_a5.jpg
Cán bộ, nhân viên BQL Khu di tích Nguyễn Du lựa chọn ấn phẩm chuẩn bị triển lãm tại lễ kỷ niệm 260 năm năm sinh Đại thi hào Nguyễn Du vào tháng 11/2025.

Từ những tư liệu, hiện vật sưu tầm được, hằng năm, BQL Khu di tích Nguyễn Du tích cực tổ chức nhiều hoạt động trưng bày, triển lãm phục vụ du khách đến tham quan tìm hiểu, nghiên cứu về Nguyễn Du và Truyện Kiều. Đồng thời, phục vụ các chương trình quảng bá văn hóa và du lịch do Sở VH-TT&DL tỉnh chủ trì tại nhiều tỉnh, thành trên cả nước. Với nhiều nỗ lực trong công tác sưu tầm, bảo tồn và phát huy giá trị di sản Đại thi hào Nguyễn Du và Truyện Kiều, nhiều năm liền, BQL Khu di tích Nguyễn Du đã được các cấp, ngành tặng nhiều phần thưởng cao quý. Tiêu biểu như: bằng khen của UBND tỉnh (năm 2016, 2022, 2024), bằng khen của Thủ tướng Chính phủ (năm 2023)…

Chúng tôi ghi nhận và đánh giá cao sự nỗ lực của tập thể cán bộ, nhân viên Ban Quản lý KDT Nguyễn Du trong việc không ngừng sưu tầm các tư liệu, hiện vật. Các hoạt động đó đã làm phong phú thêm giá trị di sản của Đại thi hào Nguyễn Du và Truyện Kiều, lan tỏa mạnh mẽ giá trị di sản của danh nhân, của văn hóa quê hương Hà Tĩnh đến đông đảo người dân trong nước và bạn bè quốc tế.

Ông Trần Xuân Lương - Phó Giám đốc Sở VH-TT&DL

Chủ đề Đời sống văn hóa

Chủ đề KỶ NIỆM 260 NĂM NGÀY SINH ĐẠI THI HÀO NGUYỄN DU

Đọc thêm

 Chữ “tâm” sáng mãi muôn đời...

Chữ “tâm” sáng mãi muôn đời...

Lễ kỷ niệm 260 năm Ngày sinh Đại thi hào Nguyễn Du đã khép lại nhưng dư âm về nhân cách, tài năng của danh nhân văn hóa thế giới sẽ còn lắng đọng mãi trong lòng người dân Hà Tĩnh cũng như du khách muôn phương. Trong đó, chữ “tâm” như ngọn hải đăng để hậu thế soi chiếu, làm hành trang cho sự phát triển của quê hương, đất nước.
Đại thi hào Nguyễn Du - niềm tự hào của dân tộc Việt Nam và quê hương Hà Tĩnh

Đại thi hào Nguyễn Du - niềm tự hào của dân tộc Việt Nam và quê hương Hà Tĩnh

Hà Tĩnh - vùng đất giàu truyền thống văn hóa, cách mạng, tự hào là quê hương của Đại thi hào Nguyễn Du - nhà thơ thiên tài của dân tộc, người đã góp phần làm rạng rỡ nền văn chương, văn hóa Việt Nam trên trường quốc tế. Với di sản Truyện Kiều mang tầm vóc nhân loại, Nguyễn Du để lại cho quê hương và đất nước một giá trị tinh thần vô giá. Vì lẽ đó, Hà Tĩnh luôn coi việc bảo tồn, lan tỏa các giá trị di sản của Đại thi hào là nhiệm vụ quan trọng trong xây dựng và phát triển văn hóa, góp phần khẳng định vị thế của tỉnh trong giai đoạn mới.
Ngàn năm vọng mãi!

Ngàn năm vọng mãi!

Hơn 200 năm đã qua, những áng thơ của Đại Thi hào Nguyễn Du vẫn tỏa sáng, lay động, thức tỉnh hàng triệu người trên thế giới. “Nghìn năm sau nhớ Nguyễn Du/Tiếng thương như tiếng mẹ ru những ngày” (Tố Hữu). Di sản cụ để lại cho đời không chỉ trăm năm, mà là nghìn năm, trở thành tinh hoa của tâm hồn Việt, bản sắc Việt, văn chương Việt.
Đất Hồng Lam nở hoa nhân kiệt

Đất Hồng Lam nở hoa nhân kiệt

Tự bao đời, Hà Tĩnh được nhắc đến là miền “địa linh, nhân kiệt”, nơi hội tụ những giá trị bền sâu về lịch sử, văn hóa và con người. Nơi đây đã sản sinh ra nhiều văn nhân, hào kiệt, trong đó, tiêu biểu là Đại thi hào Nguyễn Du.
Giúp học sinh thấm Truyện Kiều qua thư pháp

Giúp học sinh thấm Truyện Kiều qua thư pháp

Từ tình yêu và trăn trở gìn giữ giá trị văn hóa dân tộc, cô giáo Trần Thị Ngọc Xuyến - Hiệu trưởng Trường Tiểu học Tiên Điền (Hà Tĩnh) đã khởi xướng hành trình đưa Truyện Kiều vào học đường bằng những nét thư pháp truyền thống.
Hà Tĩnh - Bắc Ninh “Chiếc nôi nuôi dưỡng trang Kiều”

Hà Tĩnh - Bắc Ninh “Chiếc nôi nuôi dưỡng trang Kiều”

Từ mối duyên của Tể tướng Nguyễn Nghiễm và bà Trần Thị Tần, một cuộc kết hợp tưởng như chỉ là chuyện nhân duyên của 2 dòng họ Nguyễn - Trần đã để lại dấu ấn sâu đậm trong lịch sử dân tộc khi sinh ra Đại thi hào Nguyễn Du. Đó cũng là sợi dây bền chặt nối nghĩa tình quê hương Hà Tĩnh - Bắc Ninh từ quá khứ đến hôm nay.
Khi doanh nhân đam mê sưu tầm di sản Truyện Kiều

Khi doanh nhân đam mê sưu tầm di sản Truyện Kiều

Gần đây, nhiều du khách trong và ngoài nước đến Hội An (TP Đà Nẵng) bày tỏ thích thú khi được khám phá, tìm hiểu về di sản Truyện Kiều của Đại thi hào Nguyễn Du tại CSO Gallery của ông Trần Hữu Tài - một doanh nhân đam mê nghiên cứu, sưu tầm di sản văn hóa.
Nỗ lực nâng cao đời sống văn hóa cho đồng bào dân tộc thiểu số

Nỗ lực nâng cao đời sống văn hóa cho đồng bào dân tộc thiểu số

Việc triển khai Dự án 6 “Bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của các dân tộc thiểu số gắn với phát triển du lịch” thuộc chương trình mục tiêu quốc gia phát triển KT-XH vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, giai đoạn 2021-2025 đã tạo động lực quan trọng cho đời sống của đồng bào dân tộc thiểu số ở Hà Tĩnh.
"Chắp cánh" cho di sản Nguyễn Du và Truyện Kiều lan tỏa

"Chắp cánh" cho di sản Nguyễn Du và Truyện Kiều lan tỏa

Với nhiều hoạt động thiết thực, Quỹ Bảo tồn và phát huy giá trị di sản Nguyễn Du và Truyện Kiều ở Hà Tĩnh ngày càng khẳng định vai trò quan trọng trong việc lan tỏa di sản của Đại thi hào dân tộc đến bạn bè trong nước và quốc tế.
Nghệ nhân dân gian Văn Sang – “Cánh cò” chở câu ví, giặm bay xa

Nghệ nhân dân gian Văn Sang – “Cánh cò” chở câu ví, giặm bay xa

Có những tiếng hát như chất chứa cả tình quê. Ở Nghệ nhân dân gian Trần Văn Sang, điều ấy hiện lên qua dáng dấp một cánh cò: lặng lẽ, bền bỉ và đầy khát vọng. Anh không chỉ hát, anh còn chở câu ví, giặm quê nhà đi qua nhiều hành trình mà ở mỗi chặng đường đều được đánh dấu bằng tình yêu, niềm đam mê và cả những nỗ lực, sáng tạo không ngừng. Có lẽ, chỉ những ai thực sự thuộc về dân ca mới có thể khiến nó bay xa một cách tự nhiên và bền bỉ như anh.
Nghệ nhân chật vật "giữ lửa" di sản dân ca ví, giặm

Nghệ nhân chật vật "giữ lửa" di sản dân ca ví, giặm

Nhiều năm qua, Hà Tĩnh đã nỗ lực ban hành chính sách hỗ trợ nghệ nhân và các CLB thực hành dân ca ví, giặm. Tuy vậy, ở các địa phương, với kinh phí khiêm tốn, việc duy trì đam mê ví, giặm lại không hề dễ dàng.
Trang trọng Lễ kỷ niệm 310 năm Ngày sinh Thám hoa Phan Kính

Trang trọng Lễ kỷ niệm 310 năm Ngày sinh Thám hoa Phan Kính

Kỷ niệm 310 năm Ngày sinh Thám hoa Phan Kính là dịp để thế hệ đi sau bày tỏ lòng tri ân sâu sắc công lao to lớn của cụ đối với đất nước, quê hương Hà Tĩnh, từ đó hành động thiết thực hơn trong việc bảo tồn, phát huy những giá trị mà cụ để lại cho hậu thế.
Danh nhân Phan Kính - Lưỡng quốc Đình nguyên Thám hoa

Danh nhân Phan Kính - Lưỡng quốc Đình nguyên Thám hoa

Trong lịch sử các triều đại phong kiến Việt Nam có một danh nhân người Hà Tĩnh tài năng, phẩm hạnh lỗi lạc, không chỉ được trong nước ghi nhận mà còn được triều đình nhà Thanh (Trung Quốc) khâm phục, đó là Thám hoa Phan Kính quê xã Trường Lưu.
Nhà nghiên cứu văn hóa Lê Văn Tùng: Viết để trả nợ quê hương, nối quá khứ với tương lai

Nhà nghiên cứu văn hóa Lê Văn Tùng: Viết để trả nợ quê hương, nối quá khứ với tương lai

Một ngày đầu đông, tôi và nhà nghiên cứu văn hóa (NCVH) Lê Văn Tùng thả bộ từng bước chân trên lối xưa Thành Sen với bao hoài niệm về mảnh đất yêu dấu. Dường như 3 con người đang hòa vào một trong vóc dáng ông: một nhà giáo mẫu mực, một nhà hoạt động chính trị sắc sảo và một nhà NCVH uyên thâm.
Sức mạnh đoàn kết ở Vĩnh Phong

Sức mạnh đoàn kết ở Vĩnh Phong

Những ngày này, dù mưa rét nhưng không khí vui tươi vẫn tràn ngập khắp TDP Vĩnh Phong (phường Trần Phú, Hà Tĩnh). Niềm hân hoan ấy được tạo nên nhờ tinh thần đoàn kết được xây đắp qua nhiều năm tháng.
Bảo tồn và phát huy di sản văn hóa Trường Lưu

Bảo tồn và phát huy di sản văn hóa Trường Lưu

Trường Lưu không chỉ mang vẻ đẹp của một miền quê thanh bình mà còn lưu giữ những giá trị văn hóa đặc sắc được thế giới vinh danh. Các di sản ấy được gìn giữ và phát huy, trở thành niềm tự hào của quê hương.