Đền thờ Chế Thắng phu nhân Nguyễn Thị Bích Châu trước lễ giỗ lần thứ 647

(Baohatinh.vn) - Hằng năm, vào các ngày 11-12/2 âm lịch, TX Kỳ Anh (Hà Tĩnh) sẽ tổ chức lễ giỗ Chế Thắng phu nhân Nguyễn Thị Bích Châu để tưởng nhớ, tri ân công đức của bà đối với dân tộc.

17.jpg
Đền thờ Chế Thắng phu nhân Nguyễn Thị Bích Châu tọa lạc tại xã Kỳ Ninh, thị xã Kỳ Anh, cách Quốc lộ 1 khoảng 18 km về phía Đông. Đền còn có nhiều tên gọi khác là đền Hải Khẩu, đền Bà Hải hoặc đền Chế Thắng phu nhân.
bich chau.jpeg
Đền thờ Chế Thắng phu nhân Nguyễn Thị Bích Châu được xây dựng trên một cồn cát rất rộng vào thế kỷ XIV, bao gồm khu cổng chính với đền miếu ông Quan Tả, nhà Quan Tả và tam quan.
AG7A0489.jpg
Khu vực điện thờ chính của đền bao gồm ba tòa: thượng điện, trung điện và hạ điện được kết nối với nhau theo kiểu chữ công.
AG7A0476.jpg
Từ tổng thể đến chi tiết, Đền thờ Chế Thắng phu nhân Nguyễn Thị Bích Châu được thiết kế cầu kỳ và công phu. Hình “lưỡng long chầu nguyệt” ở khu nhà hạ điện, bức hoành phi được sơn son thếp vàng đề chữ “Thánh Đức Lưu Phương” ở gian giữa vừa đẹp, cầu kỳ lại rất hoành tráng nhằm tưởng nhớ và ca ngợi công đức của Quý phi Nguyễn Thị Bích Châu.
AG7A0479.jpg
AG7A0500.jpg
AG7A0486.jpg
Trải qua thời gian cùng với sự biến thiên của lịch sử, ngôi đền vẫn giữ được vẻ cổ kính, linh thiêng và trở thành địa chỉ du lịch tâm linh của du khách. Năm 1991, đền thờ được Bộ Văn hóa - Thông tin công nhận Di tích lịch sử và Danh lam thắng cảnh cấp quốc gia.
AG7A0467 copy.jpg
Vào ngày 11-12/2 (âm lịch) hằng năm, du khách thập phương lại tấp nập đến Đền thờ Chế Thắng phu nhân Nguyễn Thị Bích Châu dâng hương, tế lễ tưởng nhớ ngày mất của bà và cầu mong sức khỏe, bình an dành cho gia đình.
AG7A0495.jpg
Các hoạt động chính của lễ giỗ bao gồm: dâng hoa, dâng hương tại đền Eo Bạch ngày 19/3; dâng hoa, dâng hương tại Đền thờ Chế Thắng phu nhân ngày 20/3; các nghi lễ truyền thống: hầu văn, yết gà, tế lợn, thụ lộc tối 20/3. Hoạt động thả hoa đăng và bắn pháo hoa sẽ diễn ra ở đền Eo Bạch - nơi thờ tự Chế Thắng phu nhân ở xã Kỳ Lợi vào tối 18/3 và tại Đền thờ Chế thắng phu nhân ở xã Kỳ Ninh vào tối 20/3. Bên cạnh đó là các hoạt động văn hóa, văn nghệ diễn ra từ 13/3-20/3.
AG7A0425-2.jpeg
Khu vực bên ngoài đường dẫn vào khu di tích đã được trang trí cờ Tổ quốc và được vệ sinh sạch sẽ để tạo mĩ quan khi du khách thập phương tới đây tham gia dự lễ.
AG7A0458.jpg
AG7A0459.jpg
AG7A0463.jpg
Tại khu vực cầu và bến thả hoa đăng cũng đã được cắm hàng trăm lá cờ hội ở các lối đi.

Theo sử sách, Chế Thắng phu nhân Nguyễn Thị Bích Châu (? - 1377) tên thật là Nguyễn Cơ, tự Bích Châu, quê ở xã Bảo Lộc (Hải Hậu, Nam Định). Bà là con gái của vị đại thần họ Nguyễn rất mực thanh liêm và bà Phạm phu nhân. Từ nhỏ cho đến khi trưởng thành, bà Bích Châu được cha mẹ dạy dỗ chu đáo về văn chương, đạo lý và võ thuật, cung kiếm. Khi lớn lên xinh đẹp, thông minh, bà được vua Trần Duệ Tông tuyển vào cung, sau này phong làm quý phi và rất được nhà vua sủng ái.

Là người thông tuệ, lại luôn lo lắng cho sự an nguy xã tắc, trong bối cảnh đất nước còn nhiều rối ren, chính sự chưa yên, lòng dân bất ổn, bà Bích Châu đã dâng vua Trần Duệ Tông (1336 – 1377) bản “Kê minh thập sách” gồm 10 điều trị nước an dân, đến nay vẫn còn giá trị.

Năm 1377, biên giới phía Nam Đại Việt bị giặc quấy rối, vua Trần Duệ Tông đem quân đi đánh Chiêm Thành, bà xin đi theo để hộ giá. Trên đường chinh phạt, do bị trúng kế của quân địch, các viên tướng của nhà vua lần lượt tử trận, khi đó bà Bích Châu đã thân chinh đứng ra chỉ huy đạo quân bảo vệ nhà vua. Không may bà bị trúng mũi tên tẩm độc, vết thương quá nặng, bà trút hơi thở vào giờ Tý, ngày 11/2/1377 (Đinh Tỵ).

Linh cữu Quý phi Bích Châu được đưa về Thăng Long theo đường biển. Tuy nhiên, đến cửa biển xã Kỳ Ninh (TX Kỳ Anh) ngày nay thì gặp mưa to gió lớn, không thể đi tiếp được, vua Trần Phế Đế (người kế vị vua Trần Duệ Tông vừa mất) liền xuống chiếu cho quan quân an táng linh cữu của bà tại đây và lập miếu để Nhân dân thờ phụng, hương khói.

Năm 1470, vua Lê Thánh Tông đi đánh giặc Chiêm Thành, đến cửa biển Kỳ Ninh phát hiện ngôi miếu, biết được câu chuyện đánh giặc của bà Bích Châu, đã đề tặng bốn chữ “Nữ trung hào kiệt” dán lên bài vị và làm lễ cầu mong hương linh quý phi trợ sức. Sau khi thắng trận trở về, vua Lê Thánh Tông hạ chiếu lập đền, cấp ruộng tế và người trông coi, sắc phong cho bà là Chế Thắng. Kể từ đó, đền được gọi là Chế Thắng phu nhân Nguyễn Thị Bích Châu.

Chủ đề Đời sống văn hóa

Đọc thêm

Bản Rào Tre vui Tết Lấp lỗ năm 2026

Bản Rào Tre vui Tết Lấp lỗ năm 2026

Tết Lấp lỗ của đồng bào dân tộc Chứt ở bản Rào Tre (Hà Tĩnh) được tổ chức vào ngày 7/7 âm lịch hằng năm để cảm tạ trời đất, cầu cho mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu, gia đình mạnh khỏe, no đủ.
Nhịp sống mới ở miền quê Đồng Xuân

Nhịp sống mới ở miền quê Đồng Xuân

Từ những tuyến đường khang trang đến các mô hình sản xuất hiệu quả, thôn Đồng Xuân (xã Thạch Xuân, Hà Tĩnh) đang đổi thay mạnh mẽ, khoác lên mình diện mạo nông thôn mới khang trang, trù phú.
Gìn giữ hồn xưa nơi miếu cổ Biên Sơn

Gìn giữ hồn xưa nơi miếu cổ Biên Sơn

Trải qua hàng trăm năm cùng bao biến thiên của thời gian, miếu Biên Sơn ở thôn Trung Sơn, xã Hồng Lộc, tỉnh Hà Tĩnh vẫn giữ được nét cổ kính và giá trị tâm linh và điểm tựa tinh thần cho người dân địa phương.
Sắc thu Đức Vĩnh

Sắc thu Đức Vĩnh

Những ngày tháng Tám lịch sử, thôn Đức Vĩnh, xã Đức Quang (Hà Tĩnh) khoác lên mình sắc màu mới với những tuyến đường hoa tường vi rực rỡ, hàng rào xanh mướt. Sắc màu ấy được vun đắp từ sự đồng thuận, chung sức của người dân.
Sức sống di sản từ Liên hoan Dân ca Ví, Giặm Nghệ Tĩnh

Sức sống di sản từ Liên hoan Dân ca Ví, Giặm Nghệ Tĩnh

Những đêm diễn khán giả “kín” khán phòng, sự thăng hoa của nghệ nhân, diễn viên Hà Tĩnh trong những tiết mục được dàn dựng công phu, tất cả làm nên một Liên hoan Dân ca Ví, Giặm Nghệ Tĩnh toàn tỉnh năm 2026 đầy cảm xúc và lan tỏa di sản quê hương.
Từ dấu tích Hà Tĩnh xưa đến diện mạo hôm nay

Từ dấu tích Hà Tĩnh xưa đến diện mạo hôm nay

Từ cuộc cải cách hành chính dưới triều vua Minh Mạng, lần đầu tiên trong lịch sử, danh xưng Hà Tĩnh trở thành một đơn vị hành chính trực thuộc triều đình. Gần hai thế kỷ qua, những di sản vẫn "kể" câu chuyện về một vùng quê giàu bản sắc.
Đánh thức tiềm năng du lịch bên dòng Lam

Đánh thức tiềm năng du lịch bên dòng Lam

Với Hà Tĩnh, sông Lam không chỉ là biểu tượng của vùng địa linh nhân kiệt, mà còn mở ra nhiều cơ hội phát triển các loại hình du lịch tâm linh, sinh thái, nghỉ dưỡng và trải nghiệm.
Có một Hà Tĩnh ngoài Hà Tĩnh

Có một Hà Tĩnh ngoài Hà Tĩnh

Đã luôn có một Hà Tĩnh ngoài Hà Tĩnh, hiện hữu qua tình quê của bao người con đi xa. Giữa lòng Thủ đô ngàn năm văn hiến, suốt 35 năm qua, Hội đồng hương Hà Tĩnh tại Hà Nội không chỉ là bến đỗ bình yên, ấm áp tình đồng hương mà đã trở thành một nguồn lực đặc biệt góp sức vào sự phát triển bền vững của quê nhà.
Bánh đa Kỳ Xuân theo chân du khách về Hà Nội

Bánh đa Kỳ Xuân theo chân du khách về Hà Nội

Không chỉ là món ăn dân dã của vùng biển Hà Tĩnh, bánh đa Kỳ Xuân ngày càng được nhiều du khách lựa chọn làm quà mang về Hà Nội và nhiều tỉnh, thành khác. Hương vị thơm bùi đặc trưng cùng cách làm thủ công truyền thống đang giúp làng nghề ven biển giữ vững sức sống và mở rộng thị trường tiêu thụ.
Đền thiêng trên dãy Trà Sơn

Đền thiêng trên dãy Trà Sơn

Nằm trên đỉnh núi Nàng Tiên, đền Tam Lang là địa chỉ văn hóa tâm linh giàu giá trị ở vùng đất Trà Sơn, huyện Can Lộc (cũ), tỉnh Hà Tĩnh.
Thành Sen vào đêm - lung linh sắc màu, rộn ràng nhịp sống

Thành Sen vào đêm - lung linh sắc màu, rộn ràng nhịp sống

Thành Sen (Hà Tĩnh) vào đêm khoác lên mình vẻ đẹp rực rỡ và hiện đại. Từ tuyến phố tấp nập, công viên đông vui đến người lao động cần mẫn mưu sinh; mỗi khoảnh khắc đều góp phần tạo nên bức tranh phố đêm sống động.
Hà Tĩnh – Dấu ấn văn hóa qua thời gian

Hà Tĩnh – Dấu ấn văn hóa qua thời gian

Trong lịch sử hàng nghìn năm của vùng đất núi Hồng sông La và 195 năm tên gọi Hà Tĩnh, những giá trị văn hóa được bồi đắp, tạo nên dấu ấn riêng trong dòng chảy văn hóa dân tộc.
Chùa Kim Dung – Hồn thiêng giữa Bằng Sơn

Chùa Kim Dung – Hồn thiêng giữa Bằng Sơn

Ẩn mình giữa màu xanh của núi Bằng Sơn, chùa Kim Dung không chỉ là một chốn thiền môn thanh tịnh mà còn là nơi lưu giữ những giá trị lịch sử, văn hóa của vùng đất Lộc Hà (Hà Tinh).
Gần 3 thập kỷ giữ vững thương hiệu lưu trú giữa lòng Thành Sen

Gần 3 thập kỷ giữ vững thương hiệu lưu trú giữa lòng Thành Sen

Trải qua gần 3 thập kỷ, giữa sự phát triển ngày càng sôi động của hệ thống lưu trú tại Hà Tĩnh, Khách sạn Ngân Hà vẫn giữ được vị thế của một thương hiệu tiên phong. Điều làm nên sức sống ấy không chỉ là lợi thế "đi trước", mà còn ở tư duy đổi mới để thích ứng với những yêu cầu của khách hàng, lấy chất lượng dịch vụ và trải nghiệm của du khách làm thước đo hàng đầu.
Xin chào,
Tôi là Chatbot của
Báo Hà Tĩnh
Hãy hỏi tôi bất kỳ điều gì bạn cần biết về
Báo Hà Tĩnh nhé. Tôi sẵn sàng hỗ trợ!