| Chuỗi sản phẩm chè là mô hình thành công nhất nhờ tuân thủ tiêu chí môi trường trong tất cả các khâu sản xuất. |
Với mục tiêu hỗ trợ, giúp người nông dân tiếp cận nền sản xuất nông nghiệp hàng hóa theo hướng hiện đại, bền vững, ngay từ những ngày đầu, dự án Phát triển nông nghiệp Hà Tĩnh đã tiến hành đánh giá tác động môi trường đối với các địa phương hưởng lợi. Sau khi có sự chấp thuận từ phía nhà tài trợ, việc lồng ghép bảo vệ môi trường được dự án triển khai trên cả 3 hợp phần chính.
Tuy nhiên, do mục tiêu ban đầu dự án đặt ra quá khác biệt so với thực tế sản xuất nông nghiệp ở địa phương. Thời điểm đó, sản xuất nông nghiệp của Hà Tĩnh còn manh mún, chưa có sự quan tâm đầu tư ứng dụng khoa học kỹ thuật, tùy tiện trong quy trình sản xuất, chính vì vậy, việc chọn giải pháp thực hiện để đạt hiệu quả cao nhất trong thời gian ngắn là thử thách lớn.
Quyền Trưởng ban Quản lý dự án Phát triển nông nghiệp Hà Tĩnh – Lê Trọng Kim chia sẻ: “Sau khi tiến hành họp các thành viên, chúng tôi đã thống nhất triển khai lồng ghép theo hai hình thức. Thứ nhất là tổ chức các hoạt động riêng về môi trường như: hội thảo, phát tờ rơi, treo băng rôn, áp phích tuyên truyền bảo vệ môi trường, xây dựng mô hình thu gom rác thải sinh hoạt dựa vào cộng đồng… cho người dân khu vực triển khai dự án. Thứ hai là lồng ghép vào các hoạt động của dự án như thực hiện 5 chuỗi giá trị sản phẩm, xây dựng hạ tầng phục vụ sản xuất”.
Với cách tiếp cận trên, dự án đã tiến hành điều tra, khảo sát, lấy ý kiến của cộng đồng vùng dự án, tổ chức hội thảo lấy ý kiến của các sở, ban, ngành để xây dựng kế hoạch hành động cụ thể về môi trường. Song song với đó, dự án chú trọng hoạt động tập huấn, nhất là đội ngũ giáo viên, cán bộ cấp tỉnh, huyện về khuyến nông để xây dựng lực lượng nòng cốt truyền đạt các kiến thức cho nông dân. Dự án cũng tổ chức 3 lớp tập huấn cho nông dân 13 xã với 112 người tham gia; tập huấn nâng cao năng lực bảo vệ và quản lý môi trường bền vững, biến đổi khí hậu, giảm thiểu thiên tai và rủi ro cho 19 học viên là cán bộ ban quản lý dự án.
Thời gian tới, việc lồng ghép môi trường vẫn đang thực hiện theo đúng lộ trình đề ra từ năm trước. Tiêu chí môi trường được thể hiện rõ ràng, có thể chứng minh bằng mô hình thực tế, nhất là sau khi lồng ghép thực hiện chuỗi 5 giá trị sản phẩm gồm: bò, lợn, rau - củ - quả, chè, lúa.
Anh Nguyễn Hữu Đông - cán bộ môi trường dự án Phát triển nông nghiệp Hà Tĩnh cho biết: “Sau gần 2 năm nỗ lực, việc lồng ghép tiêu chí môi trường vào các nội dung, kế hoạch đã đạt nhiều kết quả tích cực. Nhờ quy trình sản xuất khép kín theo chuỗi nên tình trạng phun thuốc trừ sâu, bảo vệ thực vật tại 5 xã thuộc dự án ở Đức Thọ đã được hạn chế một cách triệt để; nhận thức của người dân về bảo vệ môi trường đã có sự thay đổi rõ nét. Bên cạnh đó, một số mô hình chăn nuôi bò, lợn cũng đã được quan tâm đầu tư bể biogas và đệm lót sinh học giúp cải thiện môi trường”.