"Lá phiếu hôm nay"

(Baohatinh.vn) - "Lá phiếu hôm nay" của nhà thơ viết trực tiếp về một sự kiện chính trị trọng đại: bầu cử Quốc hội khóa III. Bài thơ được viết năm 1960 trong hoàn cảnh miền Nam đánh Mỹ, miền Bắc là hậu phương lớn chi viện cho tiền tuyến lớn.

Nhân dân nô nức đi bỏ phiếu trong ngày tổng tuyển cử bầu Quốc hội khóa I. Ảnh từ Internet

Nhân dân nô nức đi bỏ phiếu trong ngày tổng tuyển cử bầu Quốc hội khóa I. Ảnh từ Internet

Đêm tháng năm bồi hồi tiếng trống

Tôi đi trong những phố reo hò

Là một công dân lòng cũng phất cờ

Tôi muốn hát một bài thơ cổ động.

Ở nước ta

Mỗi cử tri là một người mơ mộng

Tháng năm này suy nghĩ chuyện đi xa

Kế hoạch 5 năm vẽ thêm bản đồ đất nước

Đẹp những công trường gạch đỏ như hoa

Những chợ, những sông, đây phố, đây nhà

Bãi vắng hôm qua

Xanh những bóng cây tình tự

Nước chở phù sa đi vào ruộng lúa

Lá phiếu này ta bỏ cho ta.

(Miền Nam xa

Những đồng chí hôm nào ngã xuống

Nặng dưới hàng mi

Vẫn còn giấc mộng

Trên mộ hoa rừng nở trắng

Như từng lá phiếu cử tri

Bầu cho miền Bắc

Quốc hội hãy ghi

Tiếng nói của người công dân vắng mặt

Nhưng đi trong hàng ngũ ta đi).

Đêm tháng năm trống cờ bay bổng

Ta ghi vào lá phiếu của ta những dòng hy vọng:

“Hồ Chí Minh, Lê Duẩn, Trường Chinh...”

Ôi cái tên những người cộng sản

Nghe dặt dìu tên núi, tên sông

Tên viết bằng chữ đỏ chiến công

Những cái tên trong lòng ta đã thành câu hát

Giản dị, thông thường tiếng nói quê hương

Kể chuyện

chúng ta

khi đi

tay không

Khi về

Trời mây - ruộng đồng - tất cả...

Đất nước ta cầm trong lá phiếu hôm nay

Đưa ta đi lớn bổng từng ngày.

Tháng 5/1960

Chính Hữu

Lá phiếu là quyền mỗi công dân với bao kỳ vọng, lá phiếu cũng là trách nhiệm của mỗi cử tri. Nhà thơ Chính Hữu đã viết chân thành và xúc động với một nhịp thơ vừa bay bổng, đằm thắm tự sự, vừa giàu chất trữ tình để: “Hát một bài thơ cổ động” trong không khí: “Đêm tháng năm bồi hồi tiếng trống - Tôi đi trong những phố reo hò”. Bài thơ mở ra một không gian rạo rực lòng người nhưng cũng rất lãng mạn: “Tháng năm này suy nghĩ chuyện đi xa”.

Từ chuyện bỏ một lá phiếu để vẽ nên cuộc sống của “Những công trường gạch đỏ như hoa”, sự chuyển mình từng ngày của đất nước qua hình ảnh: “Những chợ, những sông, đây phố, đây nhà” như một cuộc diễu hành của tâm trạng, tạo ra những cung bậc đan xen đầy ắp với niềm tự hào “Lá phiếu này ta bỏ cho ta”. Nhịp thơ tạo hình có dư ba ngân vọng như chính sự tươi mới không những đổi thay của cảnh sắc bên ngoài mà chính là tiếng reo trong lòng của thi sĩ. Nhịp thơ của Chính Hữu thường tạo ra sự quấn quýt, hàm chứa bao yêu thương, vừa trầm tĩnh, vừa nghĩ suy, mơ mộng.

Nhịp thơ bỗng trầm xuống khi nhà thơ viết về miền Nam: “Những đồng chí hôm nào ngã xuống - Nặng dưới hàng mi - Vẫn còn giấc mộng”. Đó là: “Tiếng nói của người công dân vắng mặt - Nhưng đi trong hàng ngũ ta đi”. Ở đây, ta chú ý đến nhịp thơ láy lại như tiếng lòng tha thiết.

Từ lá phiếu gợi bao chiều sâu của tâm tưởng về khát khao vào niềm tin thống nhất đất nước. Hai mảng hiện thực của cuộc sống miền Bắc và miền Nam bỗng hòa chung trong một cảm hứng thiêng liêng: “Ta ghi vào lá phiếu của ta những dòng hy vọng: Hồ Chí Minh, Lê Duẩn, Trường Chinh...”. Ở đó, trào dâng một cảm hứng dạt dào với nhịp thơ cuốn say như cao trào nội tâm: “Ôi cái tên những người cộng sản - Nghe dặt dìu tên núi, tên sông - Tên viết bằng chữ đỏ chiến công - Những cái tên trong lòng ta đã thành câu hát”.

Đó cũng chính là sự lựa chọn những đại biểu xứng đáng nhất. Những tên người đọc lên đồng vọng hồi âm của cả núi sông và lịch sử. Đây chính là sự phát hiện tinh tế của nhà thơ kết hợp giữa tính lãng mạn cách mạng và chất suy tưởng triết lý phương Đông hợp lòng người. Thơ Chính Hữu thường cô đọng để ngân vang, để khái quát, lan tỏa. Và thật sự Lá phiếu hôm nay đã có sức lan tỏa lớn khi trong những ngày này, chúng ta nhớ về cuộc Tổng tuyển cử Quốc hội đầu tiên cách đây 70 năm.

(Hội Văn nghệ Hà Tĩnh)

Đọc thêm

Podcast truyện ngắn: Trong lớp học nghiêng

Podcast truyện ngắn: Trong lớp học nghiêng

Câu chuyện "Trong lớp học nghiêng" kể về tình cảm cô trò vùng cao gian khó, nơi những món quà 20/11 mộc mạc tiếp thêm động lực cho những giáo viên cắm bản.
Podcast tản văn: Chạm vào mùa đông

Podcast tản văn: Chạm vào mùa đông

Có những điều tưởng đã quen thuộc, vậy mà mỗi khi trời trở lạnh, ta lại thấy nhớ. Nhớ bữa cơm nóng bên gia đình, nhớ chén nước chè xanh và những lời mẹ dặn dò mỗi khi đi xa.
Nhạy cảm… nghèo!

Nhạy cảm… nghèo!

Đôi khi, một từ ngữ vốn quen thuộc trong đời sống hằng ngày tại Hà Tĩnh cũng như nhiều tỉnh, thành có thể vô tình làm tổn thương người mà mình yêu thương.
Podcast tản văn: Chớm đông

Podcast tản văn: Chớm đông

Trong cái se lạnh đầu đông, đôi khi, chỉ một làn khói bếp, một mùi hương quen thuộc cũng đủ khiến ta nhớ về những năm tháng tuổi thơ êm đềm.
Tôn vinh vẻ đẹp truyền thống nhân Ngày Văn hóa Việt Nam

Tôn vinh vẻ đẹp truyền thống nhân Ngày Văn hóa Việt Nam

Mừng Ngày Văn hóa Việt Nam, các không gian văn hóa, điểm di tích trong Phố cổ Hà Nội (phường Hoàn Kiếm, Hà Nội) tổ chức nhiều hoạt động với quy mô lớn. Các hoạt động tập trung vào tôn vinh những giá trị văn hóa truyền thống như các nghề thủ công, nghệ thuật biểu diễn, thú chơi truyền thống của người Hà Nội.
Podcast tản văn: Bông hoa giấy gửi cô

Podcast tản văn: Bông hoa giấy gửi cô

Tình cảm thầy trò luôn là ký ức đẹp theo năm tháng. Một bông hoa giấy nhỏ bé cũng đủ gửi gắm lòng biết ơn và nỗi nhớ thương dành tặng cô giáo cũ.
Podcast truyện ngắn: Cô Hương

Podcast truyện ngắn: Cô Hương

Trên hành trình khôn lớn, tình yêu thương, sự sẻ chia và dìu dắt của thầy cô luôn là những ký ức đẹp trong lòng mỗi học trò.
Rộn ràng ngày hội kết đoàn

Rộn ràng ngày hội kết đoàn

Hướng tới Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc, Ngày Văn hóa Việt Nam, các địa phương ở Hà Tĩnh đang triển khai nhiều hoạt động thiết thực, tạo không khí vui tươi, góp phần phát huy tinh thần tương thân tương ái, gắn kết cộng đồng.
Hai thí sinh Hà Tĩnh cùng vào đêm Chung kết và trao giải Sao Mai 2026

Hai thí sinh Hà Tĩnh cùng vào đêm Chung kết và trao giải Sao Mai 2026

Hai thí sinh Hà Tĩnh là Nguyễn Mộc An và Hoàng Thu Hà cùng giành quyền góp mặt tại đêm Chung kết và trao giải Sao Mai 2026 sau đêm Liveshow 6 diễn ra tối 8/11. Đáng chú ý, Hoàng Thu Hà nhận được sự đồng thuận của đa số thành viên Ban Giám khảo để tiếp tục hành trình tại cuộc thi, sau màn bỏ phiếu đầy kịch tính ngay trên sân khấu.
Mùa cỏ hồng duy nhất trong năm ở Đà Lạt

Mùa cỏ hồng duy nhất trong năm ở Đà Lạt

Hai tháng cuối năm, cỏ hồng trải màu rực rỡ ở khu vực thung lũng Vàng, suối Vàng, thảo nguyên Masara, khi thời tiết khu vực Đà Lạt cũ (Lâm Đồng) bắt đầu khô ráo và se lạnh.
Podcast truyện ngắn: Con cháu sum vầy

Podcast truyện ngắn: Con cháu sum vầy

Khi ở tuổi xế chiều, niềm vui của cha mẹ đôi khi thật giản dị. Đó là khi được quây quần bên mâm cơm gia đình, được cảm nhận sự quan tâm của những người thân yêu.
Xin chào,
Tôi là Chatbot của
Báo Hà Tĩnh
Hãy hỏi tôi bất kỳ điều gì bạn cần biết về
Báo Hà Tĩnh nhé. Tôi sẵn sàng hỗ trợ!