Nhạc sĩ Phó Đức Phương: Người chân quê trong đời thường và âm nhạc

Nhạc sĩ Phó Đức Phương qua đời vì bạo bệnh trưa ngày 19/9 là một mất mát to lớn cho nền âm nhạc Việt Nam, khiến những người trong nghề không khỏi bàng hoàng, thương tiếc.

Nhạc sĩ Quỳnh Hợp (Ban Văn nghệ Đài Tiếng nói Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh) chia sẻ với Thể thao và Văn hóa (TTXVN): "Với tôi, nhạc sĩ Phó Đức Phương như một người anh trong sáng tác cả về tuổi đời và tác phẩm. Trong sự nghiệp sáng tác của mình, nhiều tác phẩm của anh có dấu ấn đậm nét về sự sáng tạo với giai điệu tuyệt đẹp: lóng lánh, điệu đàng, quyến rũ, thanh tao và độc đáo được thẩm thấu, chắt lọc từ âm nhạc dân gian, thấm đẫm cái tình của người Việt. Rồi bất ngờ, gác lại việc sáng tạo, nhạc sĩ Phó Đức Phương chuyển về làm cái việc “đi đòi tiền” cho các nhạc sĩ - Giám đốc Trung tâm bảo về quyền tác giả âm nhạc Việt Nam từ thuở sơ khai.

Anh năng nổ, xông xáo và quyết liệt trên mặt trận mới và đã có những hành động mang tính “lịch sử” để “quyền tác giả” được bảo vệ chính đáng. Có thể nói anh đã “sống chết” với cuộc chiến bản quyền để các nhạc sĩ trên cả nước đã có được sự tôn trọng nhất định về cả vật chất và tinh thần, có một Trung tâm bảo vệ quyền tác giả âm nhạc có vị thế như hôm nay. Tôi nghĩ, cần phải có người cầm cờ như vậy để mang lại quyền lợi chính đáng cho người sáng tác và tôi cảm nhận là nhạc sĩ Phó Đức Phương là người đã có sự hy sinh rất lớn cho việc này".

Nhạc sĩ Phó Đức Phương: Người chân quê trong đời thường và âm nhạc

Nhạc sĩ Phó Đức Phương. Ảnh: Huy Thông

Nhạc sĩ Minh Châu kể, anh thường xuyên gặp nhạc sĩ Phó Đức Phương trong thời gian cùng nhau biên tập tất cả các file karaoke ở Việt Nam của Trung tâm Ariang. Mỗi lần gặp nhau, theo nhạc sĩ Minh Châu cho biết, câu chuyện giữa anh và nhạc sĩ Phó Đức Phương chỉ xoay quanh âm nhạc, vì thế hai người rất đồng cảm, thấy có nhiều điểm chung là cùng đam mê, nghiên cứu về âm nhạc dân gian, về văn hóa dân gian, đặc biệt là về các tập tục, loại hình âm nhạc tại các địa phương ở miền Bắc.

Quanh câu chuyện về âm nhạc, nhạc sĩ Minh Châu cho biết thêm, chủ đề được nhạc sĩ Phó Đức Phương luôn luôn trăn trở chính là về bản quyền âm nhạc, qua đó thấy rằng nhạc sĩ Phó Đức Phương là một con người vô cùng tâm huyết, đầy sự hy sinh cho các anh em nghệ sĩ.

“Nhưng với tôi, dù làm gì thì anh Phó Đức Phương vẫn luôn là một người chân quê. Chân quê cả trong đời thường lẫn trong âm nhạc Phương” – nhạc sĩ Minh Châu nói. “Anh Phương luôn ứng xử nhẹ nhàng nhưng sâu sắc và thâm thúy. Con người Phó Đức Phương theo tôi là thể hiện rất rõ nét văn hóa của con người đồng bằng Bắc bộ.

Thời gian anh làm Giám đốc Trung tâm Bảo vệ quyền tác giả âm nhạc Việt Nam (VPCMC), thoạt tiên tôi nghĩ không hợp, vì công việc đi đòi tiền tác quyền âm nhạc từ các cơ quan, các cá nhân sử dụng nhạc đòi hỏi phải là người mạnh mẽ, đốp chát, biết “chém đinh, chặt sắt” hơn là một người nhẹ nhàng, tình cảm và hay cả nể như anh Phó Đức Phương.

Nhưng anh ấy đã dấn thân, biết cách vượt qua những khó khăn và “giấu” đi sự hiền lành, chan hòa như một người nông dân để dữ dội, quyết liệt vì sự công bằng cho các anh em nghệ sĩ. Đó là một trong những việc làm, sự hy sinh rất đáng trân trọng của anh Phó Đức Phương đối với đời sống âm nhạc nước nhà”.

Vài nét về nhạc sĩ Phó Đức Phương

Nhạc sĩ Phó Đức Phương sinh năm 1944, quê ở Văn Giang, Hưng Yên. Tốt nghiệp Đại học Sáng tác, Nhạc viện Hà Nội. Ông đã công tác ở Cục Nghệ thuật biểu diễn Bộ Văn hóa - Thông tin, Ủy viên Ban Chấp hành Hội Nhạc sĩ Việt Nam khóa III (1983-1989) và khóa VII (2005-2010).

Sau khi được đào tạo chính quy về sáng tác âm nhạc, ông về Đoàn Ca múa nhạc Thái Bình, rồi Vụ Âm nhạc và Múa (Bộ Văn hóa, nay là Bộ VH,TT&DL), và Đoàn Ca múa nhạc Hà Nội. Từ 2002 đến 2018, ông làm Giám đốc Trung tâm Bảo vệ quyền tác giả âm nhạc Việt Nam, dành nhiều tâm huyết cho hoạt động bản quyền âm nhạc.

Ông viết nhiều ca khúc sử dụng ngôn ngữ âm nhạc có màu sắc dân tộc đậm nét như: Những cô gái quan họ, Tình ca trên những công trình mới, Nha Trang thu... Ông có những bài hát hay khắc họa đậm nét hình tượng âm nhạc, tạo ra những vẻ đẹp rất Việt Nam trong ngôn ngữ âm nhạc: Hồ trên núi, Huyền thoại hồ Núi Cốc, và Một thoáng Tây Hồ. Ông tìm tòi tiết tấu âm nhạc dân tộc, tìm lối giãi bày trẻ trung, đáp ứng giới trẻ hiện nay với thị hiếu thẩm mỹ lành mạnh trong Âm vang Sông Đà, Khát vọng xanh, Biển mũi, Trên đỉnh Phù Vân, Chảy đi sông ơi...

Ngoài ca khúc, nhạc sĩ Phó Đức Phương có những đóng góp đáng kể trong lĩnh vực âm nhạc cho điện ảnh: Đứa con nuôi, Những đứa con; âm nhạc cho sân khấu: Nguồn sáng trong đời - kịch nói; Vách đá nóng bỏng - ca kịch Bài Chòi Bình Định, Quảng Nam.

Ông đã được trao tặng: Giải thưởng nhà nước về Văn học - Nghệ thuật đợt I, 2001, cùng nhiều huân chương, huy chương khác.

Theo Phạm Huy/TTVH

Đọc thêm

Podcast truyện ngắn: Cô Hương

Podcast truyện ngắn: Cô Hương

Trên hành trình khôn lớn, tình yêu thương, sự sẻ chia và dìu dắt của thầy cô luôn là những ký ức đẹp trong lòng mỗi học trò.
Rộn ràng ngày hội kết đoàn

Rộn ràng ngày hội kết đoàn

Hướng tới Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc, Ngày Văn hóa Việt Nam, các địa phương ở Hà Tĩnh đang triển khai nhiều hoạt động thiết thực, tạo không khí vui tươi, góp phần phát huy tinh thần tương thân tương ái, gắn kết cộng đồng.
Hai thí sinh Hà Tĩnh cùng vào đêm Chung kết và trao giải Sao Mai 2026

Hai thí sinh Hà Tĩnh cùng vào đêm Chung kết và trao giải Sao Mai 2026

Hai thí sinh Hà Tĩnh là Nguyễn Mộc An và Hoàng Thu Hà cùng giành quyền góp mặt tại đêm Chung kết và trao giải Sao Mai 2026 sau đêm Liveshow 6 diễn ra tối 8/11. Đáng chú ý, Hoàng Thu Hà nhận được sự đồng thuận của đa số thành viên Ban Giám khảo để tiếp tục hành trình tại cuộc thi, sau màn bỏ phiếu đầy kịch tính ngay trên sân khấu.
Mùa cỏ hồng duy nhất trong năm ở Đà Lạt

Mùa cỏ hồng duy nhất trong năm ở Đà Lạt

Hai tháng cuối năm, cỏ hồng trải màu rực rỡ ở khu vực thung lũng Vàng, suối Vàng, thảo nguyên Masara, khi thời tiết khu vực Đà Lạt cũ (Lâm Đồng) bắt đầu khô ráo và se lạnh.
Podcast truyện ngắn: Con cháu sum vầy

Podcast truyện ngắn: Con cháu sum vầy

Khi ở tuổi xế chiều, niềm vui của cha mẹ đôi khi thật giản dị. Đó là khi được quây quần bên mâm cơm gia đình, được cảm nhận sự quan tâm của những người thân yêu.
Sôi nổi hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam

Sôi nổi hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam

Hướng tới Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11), Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc (18/11) và kỷ niệm 80 năm Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất, Hà Tĩnh đang triển khai nhiều hoạt động văn hóa, nghệ thuật, thể thao từ tỉnh đến cơ sở, góp phần khơi dậy niềm tự hào truyền thống, lan tỏa các giá trị văn hóa quê hương trong đời sống cộng đồng.
Podcast tản văn: Giao mùa nhớ quê

Podcast tản văn: Giao mùa nhớ quê

Với tác giả Nguyễn Bá Thuyết, người con Hà Tĩnh đã xa quê gần 45 năm, quê hương vẫn là miền ký ức sâu nặng. Đôi khi, chỉ một làn gió lạnh đầu mùa cũng đủ gợi về mái nhà xưa.
Họa sĩ Lê Quang Lĩnh: Khi nghị lực hóa thành sắc màu

Họa sĩ Lê Quang Lĩnh: Khi nghị lực hóa thành sắc màu

Không để những khiếm khuyết cơ thể giới hạn ước mơ, họa sĩ Lê Quang Lĩnh (Hà Tĩnh) đã lấy nghị lực và đam mê hội họa làm điểm tựa, vươn lên khẳng định tài năng, truyền đi thông điệp mạnh mẽ về ý chí và khát vọng sống.
Gìn giữ và phát huy các giá trị di tích lịch sử ở Tùng Lộc

Gìn giữ và phát huy các giá trị di tích lịch sử ở Tùng Lộc

Với 18 di tích lịch sử, trong đó có 4 di tích cấp quốc gia, xã Tùng Lộc (Hà Tĩnh) đang huy động nguồn lực xã hội hóa, đẩy mạnh tu bổ, tôn tạo và số hóa tư liệu, góp phần lan tỏa truyền thống văn hóa và bồi đắp niềm tự hào quê hương.
Podcast truyện ngắn: Hiên nhà trở gió

Podcast truyện ngắn: Hiên nhà trở gió

Khi những ngày cuối thu dần khép lại, gió lạnh bắt đầu ùa về, lòng người như muốn tìm về một miền yêu thương, nơi có bóng dáng mẹ hiền và hơi ấm thân thuộc của mái nhà xưa.
Mỏng manh cánh hoa mỹ nhân gọi đông về

Mỏng manh cánh hoa mỹ nhân gọi đông về

Có những mùa hoa chẳng cần lời hẹn ước vẫn đều đặn trở về như một cuộc hẹn dịu dàng với đất trời. Tháng 11, phố phường Thành Sen (Hà Tĩnh) lại được đánh thức bởi sắc hồng của hoa mỹ nhân.
Hai thí sinh Hà Tĩnh cùng vào top 6 Sao Mai 2026

Hai thí sinh Hà Tĩnh cùng vào top 6 Sao Mai 2026

Mang dân ca Nghệ Tĩnh và âm hưởng núi rừng Tây Bắc đến sân khấu Sao Mai, hai thí sinh Hà Tĩnh đã tạo nên những dấu ấn riêng tại Liveshow 5 với chủ đề “Giao thoa”. Cả hai cùng vượt qua đêm thi loại trực tiếp, ghi tên mình vào top 6 Sao Mai 2026.
Podcast tản văn: Mùa hoa dã quỳ

Podcast tản văn: Mùa hoa dã quỳ

Những ngày cuối thu, sắc vàng hoa dã quỳ bung nở không chỉ làm bừng sáng các triền đồi mà còn đánh thức ký ức về những chuyến đi, tình bạn và một thời tuổi trẻ đầy sôi nổi.
6 thư viện đẹp bậc nhất thế giới

6 thư viện đẹp bậc nhất thế giới

Từ những thư viện cổ kính ở châu Âu đến công trình kiến trúc hiện đại ở châu Á, 6 địa điểm này không chỉ lưu giữ kho tàng tri thức quý giá mà còn gây ấn tượng bởi vẻ đẹp độc đáo.
Hà Tĩnh ban hành thể lệ Giải thưởng VHNT Nguyễn Du lần thứ VIII

Hà Tĩnh ban hành thể lệ Giải thưởng VHNT Nguyễn Du lần thứ VIII

Giải thưởng Văn học Nghệ thuật Nguyễn Du lần thứ VIII nhằm tôn vinh các tác giả, đồng tác giả, nhóm tác giả có tác phẩm, công trình văn học nghệ thuật, văn hóa - lịch sử có giá trị; khuyến khích sáng tạo, góp phần xây dựng và phát triển văn hóa, con người Hà Tĩnh.
"Đòn bẩy" khuyến đọc của Trung Quốc

"Đòn bẩy" khuyến đọc của Trung Quốc

Văn học mạng và nền tảng số đóng vai trò như một "đòn bẩy" phát triển văn hóa đọc tại Trung Quốc. Bên cạnh đó là luật hóa việc đọc, bình dân hóa hoạt động sáng tác.
Podcast truyện ngắn: Chuyện của mưa nhỏ

Podcast truyện ngắn: Chuyện của mưa nhỏ

Truyện ngắn "Chuyện của mưa nhỏ" gửi gắm thông điệp: Mỗi người sinh ra đều sở hữu một giá trị riêng biệt, chỉ cần ta tự tin nhận ra phép màu diệu kỳ ẩn giấu bên trong chính mình.
Xin chào,
Tôi là Chatbot của
Báo Hà Tĩnh
Hãy hỏi tôi bất kỳ điều gì bạn cần biết về
Báo Hà Tĩnh nhé. Tôi sẵn sàng hỗ trợ!