Tiền lì xì - để con quản lý hay bố mẹ giữ hộ?

Tết Nguyên đán không chỉ là dịp đoàn viên mà còn là khoảng thời gian trẻ nhỏ háo hức nhất khi nhận được những phong bao lì xì đầu năm mới. Dù mệnh giá bên trong nhiều hay ít, mỗi phong bao đều gói trọn lời chúc may mắn, bình an và kỳ vọng của người lớn dành cho con trẻ.

Tuy nhiên, sau niềm vui nhận lì xì, một câu hỏi quen thuộc lại nảy sinh: Nên để con tự giữ hay bố mẹ quản lý? Thực tế cho thấy, cách ứng xử của phụ huynh trước khoản tiền này phản ánh rõ nét quan điểm giáo dục trong mỗi gia đình. Thay vì giữ hộ một cách áp đặt hoặc phó mặc hoàn toàn cho trẻ, ngày càng nhiều phụ huynh lựa chọn giải pháp dung hòa: Vừa để con trải nghiệm việc quản lý tài chính, vừa có sự định hướng, giám sát phù hợp theo từng độ tuổi.

Với trẻ ở độ tuổi tiểu học, nhận thức về giá trị đồng tiền đang dần hình thành. Theo nhiều phụ huynh, việc hình thành tư duy quản lý tài chính ở giai đoạn này cho con trẻ là vô cùng cần thiết.

Chị Hoàng Thị Hoa (xã Thiên Cầm) chia sẻ, gia đình chị luôn coi việc kiểm đếm tiền lì xì cùng con là một hoạt động giáo dục thú vị. “Con còn nhỏ nên chưa thể tự giữ toàn bộ tiền, nhưng vợ chồng tôi không giữ kín. Chúng tôi cùng con ngồi lại, trò chuyện về ý nghĩa của từng lời chúc, sau đó cùng con phân loại số tiền được lì xì. Thay vì áp đặt, tôi gợi ý để con chọn một món đồ dùng học tập hoặc cuốn sách yêu thích trong giới hạn nhất định; phần còn lại sẽ được đưa vào lợn đất để tiết kiệm” - chị Hoa cho biết.

Theo chị Hoa, cách làm này giúp trẻ hiểu rằng, tiền lì xì không chỉ để tiêu xài theo sở thích tức thời. Ở độ tuổi lên 6 hay lên 10, điều quan trọng nhất không phải là dạy trẻ cách quản lý tài chính phức tạp, mà là giúp trẻ hình thành thói quen cân nhắc, tiết kiệm từ những điều nhỏ nhất.

Đối với những em ở bậc THCS hay THPT, nhận thức về tài chính của các em trở nên rõ ràng hơn. Cùng với việc đồng hành, nhắc nhở, các em cũng được gia đình cho phép quản lý tiền lì xì.

Em Nguyễn Ngọc Lan (học sinh THCS, phường Hà Huy Tập) chia sẻ: “Năm nay, bố mẹ đã tin tưởng giao cho em tự quản lý phần lớn tiền lì xì. Thay vì chi tiêu theo cảm hứng, em đã chủ động lập danh sách những thứ cần thiết như sách tham khảo và dụng cụ học tập cho học kỳ mới. Việc được tự quyết định giúp em cảm thấy mình được tôn trọng, từ đó có trách nhiệm hơn, biết tính toán sao cho khoản tiền được sử dụng hiệu quả và ý nghĩa nhất”.

Chị Nguyễn Thị Thương (mẹ em Lan) cho rằng, ở lứa tuổi cấp 2, các cháu đã có thể làm quen với việc tự chi tiêu dưới sự giám sát từ xa. Theo chị, nếu bố mẹ giữ toàn bộ tiền, trẻ sẽ mất đi cơ hội thực hành kỹ năng quản lý cá nhân. Tuy nhiên, việc cho con quản lí tiền lì xì phải đi kèm với những nguyên tắc nhất định để tránh việc trẻ sa đà vào những thói quen chi tiêu không lành mạnh.

Ở nhiều gia đình, việc bố mẹ “giữ hộ” tiền lì xì vẫn là lựa chọn phổ biến, nhất là với trẻ nhỏ. Điều này xuất phát từ mong muốn bảo đảm an toàn cho khoản tiền và tránh tình trạng tiêu xài theo cảm hứng. Tuy nhiên, nếu việc giữ tiền không đi kèm với giải thích rõ ràng, trẻ dễ hiểu rằng đó đơn thuần là sự áp đặt. Vì vậy, cùng với việc quản lý, cha mẹ cần chia sẻ để con hiểu mục đích sử dụng khoản tiền đó trong tương lai.

“Thay vì giữ toàn bộ tiền lì xì, điều quan trọng là tạo sự minh bạch và tin tưởng với con. Tôi nói rõ với con rằng tiền lì xì sẽ được chia làm hai phần, một phần để con tự quyết trong giới hạn cho phép, phần còn lại gửi tiết kiệm để phục vụ chính các nhu cầu lớn của con sau này như đóng học phí hay mua sắm trang thiết bị học tập. Khi trẻ thấy tiếng nói của mình được lắng nghe và khoản tiền của mình được sử dụng đúng mục đích, các con sẽ rất tự giác hợp tác” - chị Hoàng Thị Bích (xã Cẩm Xuyên) bày tỏ.

Có thể thấy, giáo dục tài chính cho trẻ không phải là những lý thuyết khô khan mà bắt đầu ngay từ những phong bao lì xì đầu năm. Đó là bài học về sự trân trọng giá trị của đồng tiền, cách cân nhắc giữa nhu cầu và mong muốn và hơn hết là bài học về lòng biết ơn. Khi có sự đồng hành, định hướng đúng đắn từ gia đình, tiền lì xì sẽ không còn là nỗi lo về sự tiêu xài lãng phí, mà trở thành những viên gạch đầu tiên giúp trẻ xây dựng tư duy quản lý tài chính vững vàng trong tương lai.