(Baohatinh.vn) - Việc tổ chức đón bằng xếp hạng di tích cấp quốc gia mộ Nguyễn Huy Tựu là dịp để lan tỏa những giá trị di sản của danh nhân dòng họ Nguyễn Huy - Trường Lưu tới đông đảo người dân Hà Tĩnh.
Sáng 14/3, UBND huyện Can Lộc phối hợp với xã Kim Song Trường và dòng họ Nguyễn Huy - Trường Lưu long trọng tổ chức đón bằng xếp hạng Di tích cấp quốc gia mộ Nguyễn Huy Tựu.
Tham dự buổi lễ có Trưởng ban Tổ chức Tỉnh ủy Võ Hồng Hải; đại diện lãnh đạo một số sở, ban, ngành cấp tỉnh và huyện Can Lộc.
Các đại biểu tham dự buổi lễ.
Danh nhân Nguyễn Huy Tựu (1690 -1750) quê tại làng Trường Lưu nay là xã Kim Song Trường (Can Lộc, Hà Tĩnh). Cuộc đời Nguyễn Huy Tựu là tấm gương sáng về ý chí học hành, làm quan cần mẫn, thanh liêm. Ông đỗ Hương cống (1713), đỗ Tuế khoa (khoa thi dành cho quan lại như kiểu Hoành từ, Sĩ vọng) vào năm Đinh Dậu (1717), sau đó dự thi Hội, đỗ Tam trường và ra làm quan.
Nguyễn Huy Tựu nhiều lần tham gia chiến trận dưới sự chỉ huy của Tể tướng Nguyễn Nghiễm và được phong sắc chức tước của triều đình: năm 1749 ông được phong chức Thiêm sự, tước là Khiết Nhã nam, cùng năm đó làm Tham chính Thái Nguyên. Năm 1767, ông được thăng chức Tả Thị Lang Bộ Công, lại được tặng hàm Thượng thư Bộ Công, tước là Khiết Nhã hầu và được gia tặng tước vương Anh liệt Đại vương. Đến triều Nguyễn ông được phong Dực bảo Trung Hưng Đôn ngưng Tôn thần.
Ông Trần Mạnh Sơn - Phó Chủ tịch UBND huyện Can Lộc đọc diễn văn khai mạc buổi lễ.
Bên cạnh tham gia chính sự, Nguyễn Huy Tựu còn là một tác gia văn học trong dòng văn Nguyễn Huy - Trường Lưu. Tác phẩm nổi bật nhất là cuốn sách “Tính lý toản yếu” gồm 612 trang chữ Hán, hiện lưu giữ ở Thư viện Viện Nghiên cứu Hán Nôm và tư gia con cháu dòng họ Nguyễn Huy. Đây là sách ông soạn dùng để dạy học sau đó được Nguyễn Huy Oánh khắc in dạy học. Nguyễn Huy Tựu là 1 trong 5 tác giả của Mộc bản trường học Phúc Giang - được UNESCO công nhận là Di sản tư liệu thuộc Chương trình ký ức Thế giới Khu vực châu Á - Thái Bình Dương vào năm 2016.
Cuộc đời Nguyễn Huy Tựu bên cạnh tấm gương về ý chí học hành, làm quan mẫn cán, thanh liêm đóng góp nhiều công lao to lớn cho đất nước, còn là tấm gương về giáo dục con cái. Ông có 6 người con (5 con đẻ và một con nuôi) đều thành đạt, trong đó có hai người đỗ tiến sĩ và là tác gia văn học nổi tiếng gồm: Nguyễn Huy Oánh và Nguyễn Huy Quýnh. Cả 6 người đều làm quan từ Phó sứ đồn điền tới Thượng thư, trong đó có 2 người sau được tặng tước vương là: Nguyễn Huy Oánh và Nguyễn Huy Cự. Gia đình ông 3 người được triều Lê tặng tước vương và triều Nguyễn phong tặng là thần, là một trong những gia đình danh gia vọng tộc hiếm có ở vùng Nghệ Tĩnh.
Trưởng ban Tổ chức Tỉnh ủy Võ Hồng Hải, lãnh đạo Sở VH-TT&DL, lãnh đạo huyện Can Lộc trao Bằng xếp hạng di tích cấp quốc gia mộ Nguyễn Huy Tựu cho chính quyền địa phương và đại diện dòng họ Nguyễn Huy- Trường Lưu.
Với những công lao to lớn của Nguyễn Huy Tựu, phần mộ của ông đã được UBND tỉnh Hà Tĩnh xếp hạng di tích lịch sử - văn hoá cấp tỉnh năm 2012. Ngày 20/11/2024, Bộ VH-TT&DL đã xếp hạng mộ Nguyễn Huy Tựu là di tích lịch sử cấp quốc gia. Đây là sự ghi nhận xứng đáng của Đảng và Nhà nước đối với các danh nhân văn hoá của dân tộc, sự tri ân của thế hệ hôm nay đối với các bậc tiền nhân, tiếp nối mạch nguồn văn hoá của dân tộc, làm dày thêm truyền thống và trang sử hào hùng của quê hương núi Hồng sông La.
Sau lễ đón nhận, chính quyền địa phương và con cháu dòng họ Nguyễn Huy- Trường Lưu đã tổ chức rước Bằng xếp hạng di tích cấp quốc gia về nhà thờ dòng họ tại xã Kim Song Trường (Can Lộc).
Từ tình yêu và trăn trở gìn giữ giá trị văn hóa dân tộc, cô giáo Trần Thị Ngọc Xuyến - Hiệu trưởng Trường Tiểu học Tiên Điền (Hà Tĩnh) đã khởi xướng hành trình đưa Truyện Kiều vào học đường bằng những nét thư pháp truyền thống.
Với sự vào cuộc đồng bộ, trách nhiệm của các cấp, ngành, đơn vị, Hà Tĩnh đã cơ bản hoàn tất các nội dung, phần việc quan trọng, sẵn sàng cho lễ kỷ niệm 260 năm Ngày sinh Đại thi hào Nguyễn Du.
Trưng bày chuyên đề “Đại thi hào Nguyễn Du - Ngàn năm nhớ mãi” giới thiệu hơn 250 tư liệu, hiện vật, phản ánh sinh động về cuộc đời, sự nghiệp, di sản văn chương của Nguyễn Du.
Từ mối duyên của Tể tướng Nguyễn Nghiễm và bà Trần Thị Tần, một cuộc kết hợp tưởng như chỉ là chuyện nhân duyên của 2 dòng họ Nguyễn - Trần đã để lại dấu ấn sâu đậm trong lịch sử dân tộc khi sinh ra Đại thi hào Nguyễn Du. Đó cũng là sợi dây bền chặt nối nghĩa tình quê hương Hà Tĩnh - Bắc Ninh từ quá khứ đến hôm nay.
Gần đây, nhiều du khách trong và ngoài nước đến Hội An (TP Đà Nẵng) bày tỏ thích thú khi được khám phá, tìm hiểu về di sản Truyện Kiều của Đại thi hào Nguyễn Du tại CSO Gallery của ông Trần Hữu Tài - một doanh nhân đam mê nghiên cứu, sưu tầm di sản văn hóa.
Từ một vùng đất hoang phế với dấu tích mờ nhạt, trải qua 60 năm phục hồi và tôn tạo, Di tích Nguyễn Du (xã Tiên Điền) đã được Hà Tĩnh xây dựng trở thành một quần thể quy mô, xứng tầm vị thế của một Đại thi hào dân tộc - danh nhân văn hóa thế giới.
Vượt qua hơn 300 hồ sơ đăng ký, 2 đại diện đến từ Hà Tĩnh là Trần Thị Kiều Anh và Phạm Thị Huyền Trang đã chính thức ghi tên mình vào top 50 thí sinh tham gia vòng chung khảo toàn quốc Miss World Vietnam 2025.
Việc triển khai Dự án 6 “Bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của các dân tộc thiểu số gắn với phát triển du lịch” thuộc chương trình mục tiêu quốc gia phát triển KT-XH vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, giai đoạn 2021-2025 đã tạo động lực quan trọng cho đời sống của đồng bào dân tộc thiểu số ở Hà Tĩnh.
Trong đợt khảo sát kiểm kê di tích ở xã Hương Phố (Hà Tĩnh) vừa đây, nhóm chuyên gia Bảo tàng Hà Tĩnh đã phát hiện và ghi nhận nhiều cổ vật quý hiếm đang được lưu giữ tại đền Hà Đông.
Làng nghề sản xuất mật mía ở xã Vũ Quang (Hà Tĩnh) tồn tại hơn 50 năm nay và được người dân ở đây bền bỉ giữ nghề, nâng cao thu nhập và lưu giữ những giá trị văn hóa truyền thống
Triển lãm “Văn Miếu - Quốc Tử Giám và Truyền thống giáo dục khoa cử tỉnh Hà Tĩnh” không chỉ giúp khám phá lịch sử mà còn khơi lên niềm tự hào về miền đất học quê hương Hồng La.
Không chỉ góp phần làm dịu mát đô thị, những không gian xanh ở Thành Sen (Hà Tĩnh) còn là nơi những người yêu vận động tìm thấy sự trong trẻo, cân bằng, hòa mình vào thiên nhiên.
Với nhiều hoạt động thiết thực, Quỹ Bảo tồn và phát huy giá trị di sản Nguyễn Du và Truyện Kiều ở Hà Tĩnh ngày càng khẳng định vai trò quan trọng trong việc lan tỏa di sản của Đại thi hào dân tộc đến bạn bè trong nước và quốc tế.
Triển lãm được tổ chức nhằm giới thiệu, quảng bá những giá trị đặc sắc của Văn Miếu - Quốc Tử Giám và tôn vinh truyền thống hiếu học, hiếu nghĩa của vùng đất Hà Tĩnh.
Có những tiếng hát như chất chứa cả tình quê. Ở Nghệ nhân dân gian Trần Văn Sang, điều ấy hiện lên qua dáng dấp một cánh cò: lặng lẽ, bền bỉ và đầy khát vọng. Anh không chỉ hát, anh còn chở câu ví, giặm quê nhà đi qua nhiều hành trình mà ở mỗi chặng đường đều được đánh dấu bằng tình yêu, niềm đam mê và cả những nỗ lực, sáng tạo không ngừng. Có lẽ, chỉ những ai thực sự thuộc về dân ca mới có thể khiến nó bay xa một cách tự nhiên và bền bỉ như anh.
Nhiều năm qua, Hà Tĩnh đã nỗ lực ban hành chính sách hỗ trợ nghệ nhân và các CLB thực hành dân ca ví, giặm. Tuy vậy, ở các địa phương, với kinh phí khiêm tốn, việc duy trì đam mê ví, giặm lại không hề dễ dàng.
Ông quê ở xã Sơn Tiến, tỉnh Hà Tĩnh ngày nay. Ông được xem là một trong những kỹ sư quân giới đầu tiên của nước ta, đồng thời là một trong những thủ lĩnh của cuộc khởi nghĩa Hương Khê do cụ Phan Đình Phùng lãnh đạo.
Kỷ niệm 310 năm Ngày sinh Thám hoa Phan Kính là dịp để thế hệ đi sau bày tỏ lòng tri ân sâu sắc công lao to lớn của cụ đối với đất nước, quê hương Hà Tĩnh, từ đó hành động thiết thực hơn trong việc bảo tồn, phát huy những giá trị mà cụ để lại cho hậu thế.
Trong lịch sử các triều đại phong kiến Việt Nam có một danh nhân người Hà Tĩnh tài năng, phẩm hạnh lỗi lạc, không chỉ được trong nước ghi nhận mà còn được triều đình nhà Thanh (Trung Quốc) khâm phục, đó là Thám hoa Phan Kính quê xã Trường Lưu.
Ông Trần Văn Mạnh - Tổ trưởng Tổ đồng quản lý nghề cá số 2 (Tiên Điền, Hà Tĩnh) là hạt nhân trong việc tuyên truyền chống khai thác IUU, cùng ngư dân bảo vệ nguồn lợi thủy sản ven bờ.
Lễ kỷ niệm 310 năm Ngày sinh Thám hoa Phan Kính (1715-2025) là dịp để Hà Tĩnh tôn vinh một bậc danh nhân kiệt xuất, đồng thời khơi dậy, lan tỏa những giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của quê hương.
Với Hà Tĩnh, di sản Đại thi hào Nguyễn Du và kiệt tác Truyện Kiều là một “mỏ vàng” văn hóa tinh thần. Thế nhưng, dù đã có nhiều nỗ lực, đến nay, tiềm năng ấy vẫn chưa thực sự chuyển hóa thành sản phẩm du lịch xứng tầm.
Giữa vùng đồi Thượng Đức (Hà Tĩnh), thầy giáo Lê Hoài Nam đã có hơn 20 năm bền bỉ hiến máu tình nguyện, nấu cơm trong mùa dịch, tham gia cứu trợ đồng bào vùng thiên tai - bão lũ.
Một ngày đầu đông, tôi và nhà nghiên cứu văn hóa (NCVH) Lê Văn Tùng thả bộ từng bước chân trên lối xưa Thành Sen với bao hoài niệm về mảnh đất yêu dấu. Dường như 3 con người đang hòa vào một trong vóc dáng ông: một nhà giáo mẫu mực, một nhà hoạt động chính trị sắc sảo và một nhà NCVH uyên thâm.
Những ngày này, dù mưa rét nhưng không khí vui tươi vẫn tràn ngập khắp TDP Vĩnh Phong (phường Trần Phú, Hà Tĩnh). Niềm hân hoan ấy được tạo nên nhờ tinh thần đoàn kết được xây đắp qua nhiều năm tháng.
Trường Lưu không chỉ mang vẻ đẹp của một miền quê thanh bình mà còn lưu giữ những giá trị văn hóa đặc sắc được thế giới vinh danh. Các di sản ấy được gìn giữ và phát huy, trở thành niềm tự hào của quê hương.
Khi xã Cẩm Duệ (Hà Tĩnh) chìm sâu trong dòng nước xiết do mưa lớn và xả tràn Kẻ Gỗ, người nông dân Nguyễn Văn Hương (SN 1980) đã biến chiếc thuyền độc mộc thành cây cầu nối sự sống tại "túi lũ" thôn Na Trung. Bất chấp hiểm nguy, anh đã tiếp sức kịp thời và trấn an tinh thần cho hơn 270 hộ dân bị cô lập nơi đây.
Câu chuyện cảm động về cô bé Nguyễn Anh Thư (xã Hương Sơn, tỉnh Hà Tĩnh) chiến thắng bệnh tật, nghị lực vươn lên học giỏi đã truyền cảm hứng sống tích cực cho mọi người.
Lễ kỷ niệm 310 năm năm sinh Thám hoa Phan Kính (1715 - 2025) là dịp để Hà Tĩnh tôn vinh di sản của danh nhân, đồng thời khơi dậy và phát huy truyền thống yêu nước, ý chí vượt khó vươn lên trong các tầng lớp nhân dân.