Tổng thống Mỹ Donald Trump và Đệ nhất Phu nhân Melania ngày 17/9 bắt đầu thăm cấp nhà nước đến Anh. Chuyến thăm hai ngày diễn ra theo lời mời của Vua Charles III, được Thủ tướng Anh Keir Starmer chuyển tận tay Tổng thống Trump khi ông thăm Mỹ cuối tháng 2.
Thủ tướng Starmer khi đó mô tả động thái là "chưa từng có tiền lệ" và "mang tính lịch sử", bởi các tổng thống Mỹ trước đó chỉ được Hoàng gia Anh mời thăm cấp nhà nước một lần trong thời gian đương nhiệm. Ông Trump đã thăm cấp nhà nước đến Anh năm 2019 và được Nữ hoàng Elizabeth II đón tiếp.
Truyền thông Anh mô tả đây là sự kiện trọng đại giữa hai nước. Vua Charles đã triển khai "ngoại giao vương miện" với những nghi thức trang trọng nhất để đón tiếp vợ chồng ông Trump.
Chuyên cơ Không lực Một chở Tổng thống Trump và bà Melania đến London vào đêm 16/9. Sau khi nghỉ đêm tại dinh thự Winfield House của đại sứ Mỹ tại London Warren Stephens, ông Trump sáng 17/9 di chuyển bằng trực thăng Marine One tới vườn Walled Garden tại lâu đài Windsor.
Việc cho trực thăng đáp xuống lâu đài Windsor là một ngoại lệ hiếm hoi mà Hoàng gia Anh dành cho ông Trump, bởi công trình được coi là lâu đài cổ nhất và lớn nhất thế giới còn có người ở này rất nhạy cảm với tiếng ồn và rung động lớn phát ra từ trực thăng.
Thái tử Willam và Vương phi Catherine chào đón Tổng thống Trump và bà Melania tại bãi đáp trực thăng. Tiếp đó, Vua Charles và Hoàng hậu Camilla đón Tổng thống Trump và bà Melania tại dinh thự Victoria trong lâu đài, trong lúc 41 phát đại bác vang lên.
Vua Charles và Tổng thống Trump cùng lên xe ngựa hoàng gia Irish State Coach, di chuyển qua khu điền trang trong lâu đài. Đây là cỗ xe có lịch sử lâu đời, được chế tạo từ năm 1851, từng được Nữ hoàng Victoria sử dụng từ năm 1861 và trở thành phương tiện di chuyển trung tâm trong các sự kiện lớn của Hoàng gia Anh vào thế kỷ 19 và các dịp đặc biệt sau này.
Ông Trump thường sử dụng xe bọc thép Quái thú trong các chuyến công du nước ngoài, nhưng lần này, Tổng thống Mỹ dường như rất thích thú khi ngồi cùng Vua Charles trong cỗ xe 4 ngựa kéo.
Trong chuyến thăm Anh năm 2019, ông Trump đã không thể di chuyển bằng cỗ xe ngựa này, do Sở Mật vụ Mỹ lo ngại về vấn đề an ninh. Lần này, Hoàng gia Anh đã bố trí kế hoạch tổ chức lễ đón trong khuôn viên lâu đài Windsor, hạn chế công chúng tiếp cận, nhằm giúp Tổng thống Mỹ có thể thoải mái ngồi trên cỗ xe ngựa không chống đạn mà vẫn đảm bảo an toàn.
Theo sau là xe ngựa Scottish State Coach chở Hoàng hậu Camilla và bà Melania. Thái tử William và Vương phi Catherine chung xe ngựa thứ ba với vợ chồng đại sứ Stephens.
Anh còn triển khai 80 binh sĩ thuộc Trung đoàn Kỵ binh Hoàng gia cưỡi ngựa tháp tùng các cỗ xe. Binh sĩ các lực lượng hải quân, không quân, lục quân và thủy quân lục chiến hoàng gia Anh dàn đội hình đứng dọc cung đường tới sân trong của Lâu đài Windsor, nơi tổ chức lễ đón ông Trump.
Vua Anh và Tổng thống Mỹ duyệt đội danh dự gồm những binh sĩ trong quân phục đỏ và đội mũ lông gấu rồi cùng dự tiệc trưa tại Phòng Yến tiệc trong lâu đài. Thực đơn yến tiệc chưa được công bố.
Sau bữa trưa, Vua Charles và Hoàng hậu Camilla đưa vợ chồng Tổng thống Trump tham quan các cổ vật có liên quan đến Mỹ trong Bộ sưu tập Hoàng gia. Ông chủ Nhà Trắng thăm hầm mộ Nhà nguyện St. George trong lâu đài Windsor, nơi an nghỉ của Nữ hoàng Elizabeth II và đặt vòng hoa.
Tổng thống Mỹ tiếp đó bước trên thảm đỏ đến Bãi cỏ phía Đông trong lâu đài, chứng kiến 200 nhạc công biểu diễn nghi thức quân nhạc Beating Retreat có lịch sử từ thế kỷ 17, lần đầu tiên dành cho một nguyên thủ nước ngoài đến thăm.
Sự kiện khép lại bằng màn trình diễn của 9 máy bay Hawk T1 thuộc Đội bay Biểu diễn Không quân Hoàng gia Red Arrows. Các phi cơ nhả những dải khói đỏ, trắng và xanh khi bay lướt qua. Màn trình diễn theo kế hoạch ban đầu có sự tham gia của 4 tiêm kích F-35 Mỹ, nhưng nội dung này đã bị hủy do thời tiết không phù hợp. Các thành viên Hoàng gia Anh và Tổng thống Trump sau đó di chuyển vào trong lâu đài dự tiệc trà.
Bộ Quốc phòng Anh mô tả lễ đón trọng thể ngày 17/9 là "chưa từng có tiền lệ", với sự tham gia của 1.300 quân nhân.
Ngày đầu tiên thăm Anh của Tổng thống Trump kết thúc bằng tiệc chiêu đãi ở Lâu đài Windsor với 160 khách tham dự. Tiệc diễn ra bên chiếc bàn đồ sộ Waterloo dài 50 m, được bày biện cầu kỳ.
Ông Trump không dùng đồ uống có cồn, nhưng quầy bar vẫn chuẩn bị nhiều loại rượu mang tính biểu tượng, trong đó có cocktail "trans-Atlantic whiskey sour" được biến tấu với mứt cam, hàm ý kết nối văn hóa hai bờ Đại Tây Dương. Thực đơn còn có hai loại rượu sản xuất năm 1945, ẩn ý đến việc ông Trump là tổng thống thứ 45 và 47 của Mỹ, và năm 1912, trùng với năm sinh của mẹ ông Trump.
"Đây thực sự là một trong những vinh dự lớn nhất đời tôi", Tổng thống Trump phát biểu tại tiệc chiêu đãi. Ông mô tả mối quan hệ giữa Mỹ và Anh là "vô giá và vĩnh cửu".
Theo giới quan sát, giới chức Anh kỳ vọng có thể chuyển hóa cảm tình của ông Trump với nước này thành hành động.
Thủ tướng Starmer dự kiến thúc đẩy một thỏa thuận công nghệ mới giữa Anh và Mỹ, mong muốn thỏa thuận này, cùng với hàng tỷ USD đầu tư từ các tập đoàn công nghệ Mỹ, sẽ chứng minh rằng mối liên kết xuyên Đại Tây Dương vẫn bền chặt, bất chấp những khác biệt quan điểm về Ukraine, Trung Đông và tương lai của NATO.
Tuy nhiên, ông Starmer đang đối mặt nhiều trở ngại. Kết quả các thăm dò cho thấy ông Trump không được lòng công chúng Anh, bản thân ông Starmer cũng đối mặt với tỷ lệ ủng hộ sụt giảm và thách thức kinh tế. Điều này buộc lãnh đạo Anh phải chứng minh được nỗ lực của Hoàng gia và chính phủ Anh thực sự có thể được chuyển hóa thành lợi ích quốc gia.
Tổng thống Trump sẽ có cuộc gặp với Thủ tướng Starmer tại Chequers, khu điền trang của các thủ tướng Anh, vào ngày 18/9.
Theo NBC News, AP, Reuters
