Trước đây, gia đình chị Nguyễn Thị Lộc và anh Đặng Văn Thanh (thôn Thống Nhất) chủ yếu nuôi bò để phát triển kinh tế. Tuy nhiên, có thời điểm, giá bò xuống thấp, chi phí cao, thời gian nuôi dài khiến thu nhập ngày càng bấp bênh.
Năm 2022, sau khi tìm hiểu qua các phương tiện truyền thông và tham quan một số mô hình thực tế, gia đình quyết định chuyển sang nuôi hươu. Đây là hướng đi mới mẻ và cũng là một trong những mô hình nuôi hươu đầu tiên ở xã Thạch Xuân.
Thời điểm đó, từ nguồn vốn hỗ trợ phát triển kinh tế nông thôn của tỉnh và vay vốn chính sách, gia đình chị Lộc đầu tư chuồng trại và bắt đầu với 10 con hươu giống. Để chủ động nguồn thức ăn chăn nuôi gia đình cũng tự trồng cỏ. Đến nay, sau 3 năm, mô hình chứng minh hiệu quả rõ rệt.
Chị Nguyễn Thị Lộc chia sẻ: “Gia đình cũng lo lắng khi bắt đầu hướng đi mới, nhưng quá trình học hỏi, tham vấn ý kiến và tập huấn kỹ thuật chăn nuôi giúp chúng tôi có thêm niềm tin. Sau hơn 3 năm, đến nay hoàn toàn có thể khẳng định gia đình đã lựa chọn đi đúng hướng. Mỗi năm hươu cho một lứa nhung, tạo nguồn thu ổn định. Số vốn vay ban đầu của gia đình vay đã được trả hết và đàn hươu tiếp tục duy trì, mở rộng. Chúng tôi đang nỗ lực để tăng đàn trong thời gian tới”.
Còn với chị Trần Thị Hương (thôn Lâm Hưng), những năm trước, gia đình từng loay hoay với vườn cam, táo, na… Dù chăm sóc kỹ thuật nhưng do không hợp thổ nhưỡng nên vườn cây ăn quả cho thu nhập không cao.
Không chấp nhận thất bại, gia đình chị Hương mạnh dạn phá bỏ toàn bộ vườn cây cũ và chuyển sang trồng ổi với hơn 100 gốc. Đất hợp, khí hậu phù hợp nên vườn ổi phát triển tốt, quả giòn, ngọt, được thị trường ưa chuộng. Ngoài vườn ổi, gia đình chị còn kết hợp nuôi bò, gà… mỗi năm thu về khoảng 200 triệu đồng.
Chị Hương cho biết: “Giống ổi lê Đài Loan được đưa về địa phương trồng thử nghiệm đến nay đã thực sự phát huy hiệu quả. Vườn ổi gia đình tôi, chín đến đâu bán hết đến đó, có thời điểm không đủ hàng cho khách".
Được biết, thôn Lâm Hưng là một trong những thôn đi đầu trong việc xoá bỏ vườn tạp, hình thành các mô hình trồng cây ăn quả theo hướng sản xuất hàng hoá. Ổi cũng trở thành cây mang lại hiệu quả cao ở địa phương. Ông Phan Văn Quỳnh - Trưởng thôn Lâm Hương cho biết: "Người dân trong thôn ngày càng mạnh dạn áp dụng các mô hình mới. Nhìn thấy hiệu quả, nhiều hộ trước đây còn e ngại giờ đã chủ động chuyển đổi, làm theo kinh nghiệm của các hộ đi trước. Hiện nay toàn thôn có khoảng 6 ha diện tích trồng ổi mỗi năm cho thu nhập ổn định".
Không chỉ chăn nuôi hươu, trồng ổi, người dân Thạch Xuân còn mạnh dạn thay đổi cây - con kém hiệu quả, chuyển hướng phát triển chăn nuôi tổng hợp, nuôi lợn, nuôi ốc bươu, ong mật… Toàn xã hiện có 96 mô hình kinh tế, mỗi mô hình cho thu nhập trên 100 triệu đồng/năm.
Phó Chủ tịch UBND xã Nguyễn Văn Duy cho biết: "Chúng tôi xác định việc chuyển đổi cây trồng, vật nuôi là nhiệm vụ trọng tâm để nâng cao thu nhập và thay đổi tập quán sản xuất của người dân. Xã luôn đồng hành, hỗ trợ kỹ thuật, vốn và hướng dẫn xây dựng mô hình theo hướng bền vững. Những hộ đi đầu đã đạt hiệu quả cao, tạo động lực để các hộ khác học tập, nhân rộng. Nhờ hướng đi đúng và sự mạnh dạn của người dân, tỷ lệ hộ nghèo của xã giảm còn 3,2%; tỷ lệ hộ cận nghèo còn 2,29%".
Sự mạnh dạn thay đổi tư duy từ “làm theo thói quen” sang “làm theo thị trường” đang giúp nông dân Thạch Xuân không chỉ ổn định cuộc sống mà còn từng bước vươn lên làm giàu, tạo động lực phát triển bền vững cho địa phương.