Phóng viên nông nghiệp - những người theo chân “thợ cấy, thợ cày”

Hà Tĩnh nằm trên dải đất miền Trung nắng gió, điều kiện tự nhiên, khí hậu khắc nghiệt. Mùa hè, gió Tây Nam (hay còn gọi là gió Lào) bỏng rát, mùa đông, gió mùa Đông Bắc gây mưa dầm triền miên. Cực chẳng đã, thiên nhiên còn tặng cho mảnh đất “chảo lửa, túi mưa” này “đặc sản” bão lũ. Gần như không có năm nào, Hà Tĩnh không phải gánh chịu thiệt hại do bão lũ gây ra khiến cho tình hình đời sống, sản xuất của người dân gặp muôn vàn khó khăn. Về yếu tố xã hội, từ bao đời nay, mảnh đất Hà Tĩnh có đến phần đông dân số là nông dân. Đây chính là lý do, nông nghiệp - nông thôn – nông dân luôn gần gũi, gắn bó mật thiết với đời sống xã hội, trong đó có báo chí; nông nghiệp cũng là ngành kinh tế trụ cột của tỉnh.

Từ trước tới nay, Báo Hà Tĩnh (Báo Hà Tĩnh và Đài PT&TH cũ) luôn dành vị trí, thời lượng tương xứng để tuyên truyền về lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn, nông dân và nông thôn mới. Mỗi tuần, mỗi tháng, các đơn vị đều xây dựng chuyên trang, chuyên mục, bố trí phóng viên chuyên trách theo dõi, tuyên truyền về lĩnh vực này.

Các tờ báo, tạp chí chuyên ngành nông nghiệp như: Nông nghiệp Việt Nam (nay là Báo Nông nghiệp & Môi trường); Nông thôn ngày nay; Kinh tế nông thôn… đều có văn phòng đại diện, phóng viên làm việc trực tiếp tại địa bàn. Nhờ vậy, các chủ trương, nghị quyết lớn về phát triển nông nghiệp - nông thôn, nông thôn mới đều được các nhà báo truyền tải một cách sinh động, kịp thời, dễ tiếp cận nhất đến với bà con nông dân. Phóng viên theo dõi nông nghiệp cũng là sợi dây kết nối của bà con nông dân đến với cấp ủy chính quyền các cấp, ngành chuyên môn, nói lên tiếng nói từ cơ sở, từ ruộng đồng.

Còn nhớ, từ năm 2008 đến khoảng những năm 2010 - 2015, khi toàn tỉnh vào cuộc thực hiện Nghị quyết số 26-NQ/TW, ngày 05/8/2008, Hội nghị lần thứ VII BCH Trung ương Đảng (khóa X) về nông nghiệp, nông dân, nông thôn; Chương trình MTQG xây dựng NTM giai đoạn 2010 – 2020, nền nông nghiệp Hà Tĩnh như bước vào cuộc cách mạng lịch sử chưa từng có. Các quyết sách về chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi, tái cơ cấu nông nghiệp được Tỉnh ủy, UBND tỉnh ban hành; các chính sách tín dụng hỗ trợ lãi suất… cũng tiếp nối đồng hành trở thành động lực lớn để các ngành sản xuất nông nghiệp bứt phá theo hướng sản xuất hàng hóa. Đối với báo chí viết về nông nghiệp, những tư liệu từ thực tế trở thành “kho báu” đề tài để phóng viên khai thác, phản ánh. Cùng với sự vào cuộc của báo chí, nhiều dấu ấn trở thành lịch sử như: xóa bỏ trà xuân sớm, chăn nuôi lợn phát triển theo liên kết, tái cơ cấu đàn lợn nái, mô hình mẫu vườn hộ, cải hoán tàu lớn vươn khơi…

Nhiều nhà báo có tác phẩm đạt các giải cao tại giải báo chí cấp tỉnh, cấp quốc gia như: chuyên đề “Xóa bỏ trà xuân sớm và giống lúa IR1820” đạt giải A Giải Báo chí Trần Phú (năm 2012); “Lao động nghề biển” đạt giải C Giải Báo chí quốc gia (năm 2016)… Hàng loạt các bài báo cũng nói lên tiếng nói từ cơ sở, những bất cập trong việc thực hiện chính sách gây khó khăn cho bà con nông dân như: “Chuyện lạ ở Hà Tĩnh: Dắt bò ra đường phải nộp “phí” (phóng sự của Đài TH Việt Nam); chuỗi bài về giống lúa Thiên ưu 8 gây bệnh đạo ôn ở Hà Tĩnh trên Báo Hà Tĩnh (cũ)…

Những năm gần đây, nông nghiệp chuyển mình rõ rệt, Nghị quyết 06-NQ/TU của Ban chấp hành Đảng bộ tỉnh về lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện tập trung, tích tụ ruộng đất gắn với xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2021 - 2025 và những năm tiếp theo đi vào cuộc sống đã thay đổi cục diện sản xuất. Từ những người nông dân nhỏ lẻ, manh mún, dễ tổn thương nay là những ông chủ, bà chủ sở hữu cánh đồng lớn, tập trung, một giống, một quy trình. “Nhịp đập” của nền sản xuất tiếp tục được các nhà báo trên địa bàn phản ánh một cách đa chiều, đa nền tảng, sâu sát và chân thực.

Nhà báo Hà Vân (Báo Hà Tĩnh) cho biết: “Tôi nghĩ nghề chọn người, các đề tài về nông nghiệp, nông thôn, cuộc sống chân chất, mộc mạc của bà con nông dân từ lâu đã luôn có sức hút đối với tôi. Mỗi lần tìm hiểu một đề tài về nông nghiệp, tôi hiểu trách nhiệm của phóng viên không chỉ là lấy thông tin đơn thuần mà chính là kể câu chuyện về những người “thợ cấy, thợ cày” một cách chân thực, tử tế nhất, lan tỏa giá trị của những con người lao động nhỏ bé góp sức mình vào công cuộc đổi thay của đất nước; người nông dân là hồn cốt, là văn hóa của mỗi làng quê. Mỗi lần xuống hiện trường, chúng tôi cũng thông tin cho bà con về các chính sách mới, chia sẻ cách làm hay của một số bà con ở các vùng miền để họ có thể ứng dụng vào sản xuất…”.

Người ta nói, phóng viên nông nghiệp là những nhà báo “chân đất”, vừa nói lên đặc điểm tác nghiệp vất vả nhưng vừa toát lên được sự gần gũi, mộc mạc. Để có những thước quay, bức ảnh đẹp, nhân vật điển hình, họ có thể lội bùn, đội nắng, dầm mưa, cùng bà con nông dân xuống ruộng, đến từng chuồng trại để tìm hiểu thực tế. Vào những thời điểm mưa lũ, phóng viên nông nghiệp còn phải đối mặt với bao hiểm nguy đến tính mạng do làm việc giữa trời mưa to, gió lớn, địa hình chia cắt.

Nhà báo Thanh Nga – Báo Nông nghiệp & Môi trường cho biết: “Là phóng viên của tờ báo chuyên ngành, tôi được có cơ hội đến với nhiều vùng đất, nhiều cánh đồng và gần gũi với bà con nông dân. Vì thế, bất kể thời gian nào, mỗi thời điểm sinh trưởng của cây trồng, những diễn biến thiên tai, dịch bệnh, tôi đều có mặt. Vào những thời điểm bão lũ, tôi nghĩ những phóng viên nông nghiệp như tôi đều nóng lòng dấn thân vào hiện trường. Bởi, chúng tôi không chỉ là người đưa tin, chúng tôi là người lắng nghe sớm nhất, gần nhất mong muốn của bà con nông dân gửi đến cấp chính quyền, ngành chuyên môn để sớm có các giải pháp ứng cứu thiên tai an toàn, hỗ trợ bà con trong thời điểm khó khăn”.

Mỗi bài viết là một câu chuyện, mỗi mảnh ghép về làng quê, đồng ruộng quê hương. Niềm vui của phóng viên nông nghiệp – những người kể chuyện đồng ruộng cũng mộc mạc như hạt lúa, giản dị như bờ tre nhưng chất chứa cả tấm lòng dành cho quê hương, để mỗi trang báo không chỉ là thông tin mà mang theo cả hồn đất, hồn người.