Cây vải gần 300 năm tuổi gắn với cuộc đời Hải Thượng Lãn Ông

(Baohatinh.vn) - Gần 3 thế kỷ hiện diện giữa sân chùa Tượng Sơn, cây vải cổ thụ không chỉ là dấu tích sinh thái quý giá mà còn là biểu tượng gắn với quãng đời hành nghề cứu người của Hải Thượng Lãn Ông trên mảnh đất xã Sơn Giang (Hà Tĩnh).

bqbht_br_dji-0224-copy.jpg
Chùa Tượng Sơn được xây dựng từ thời Hậu Lê, đời vua Lê Dụ Tông - thế kỷ XVIII, tại xóm Vĩnh Tuy, làng Yên Hồ, xã Tình Diệm, nay là thôn 1, xã Sơn Giang. Ngôi chùa được khởi tâm xây dựng bởi bà ngoại của Hải Thượng Lãn Ông. Chùa vừa là nơi thờ Phật, vừa là không gian dưỡng tâm và thờ phụng tổ tiên của hai dòng họ Bùi (họ ngoại của Đại danh y) và họ Lê Hữu (họ nội). Lưng chùa tựa núi, mặt hướng ra sông Ngàn Phố, tạo nên một thế đất hài hòa giữa núi rừng và sông nước.
bqbht_br_img-1499-copy.jpg
Trong không gian cổ kính ấy, có một cây vải gần 300 năm tuổi vẫn âm thầm tỏa bóng, trở thành chứng nhân cho những năm tháng Đại danh y chọn vùng đất Hương Sơn để gắn bó, chuyên tâm nghiên cứu y đức. Theo các bậc cao niên, cây vải được ươm mầm tại chùa từ hạt giống mà Đại danh y đưa từ quê nội Hưng Yên về. Từ mầm cây nhỏ, qua thời gian, cây lớn dần, bén rễ sâu vào vùng đất Hương Sơn như chính cuộc đời ông đã gắn bó trọn vẹn với mảnh đất này.
bqbht_br_img-1544-copy.jpg
Cây vải được trồng ở vị trí trung tâm, gần khu vực chính điện - nơi Hải Thượng Lãn Ông từng ngồi chữa bệnh và ghi chép y thư. Cây hiện cao trên 15m, chu vi thân khoảng hơn 2m, tán lá xòe rộng. Vị trí của cây nằm gần trung tâm khuôn viên, tạo nên điểm nhấn hài hòa giữa cảnh quan kiến trúc và thiên nhiên.
bqbht_br_img-1528-copy.jpg
Trải qua thời gian, cây vải vươn mình thành cổ thụ, che bóng mát cả một khoảng sân chùa. Mỗi mùa, cây vải đều trĩu quả, người dân trong vùng coi như lộc lành của đất trời. Dần dần, nơi đây trở thành điểm dừng chân của những người tìm về chùa không chỉ để lễ Phật, mà còn để gửi gắm niềm tin về sức khỏe, bình an và phúc lành.
bqbht_br_img-1505-copy.jpg
bqbht_br_img-1562-copy.jpg
Gốc và thân cây vải xù xì, rêu phong, in hằn dấu vết thời gian. Không ít du khách khi đến chùa đã dừng lại dưới tán vải cổ thụ, lắng nghe câu chuyện về nguồn gốc của cây, về quãng đời ẩn cư của Hải Thượng Lãn Ông ở Hương Sơn.
bqbht_br_img-1567-copy.jpg
bqbht_br_img-1565-copy.jpg
Tương truyền, từ khoảng năm 1760 - 1786, Đại danh y dành phần lớn thời gian sinh sống tại chùa. Tại đây, ông mở phòng mạch chữa bệnh, bốc thuốc cứu người, truyền dạy y thuật và miệt mài nghiên cứu dược liệu bản địa. Chính trong không gian tĩnh lặng này, ông đã hoàn thành những trước tác y học đồ sộ, tiêu biểu là bộ Hải Thượng Y tông tâm lĩnh gồm 28 tập, 66 quyển cùng nhiều công trình y thuật có giá trị lâu dài đối với nền y học cổ truyền Việt Nam.
Những tán lá xanh tốt của cây vải gần 300 năm tuổi trong khuôn viên chùa Tượng Sơn.
Những tán lá xanh tốt của cây vải gần 300 năm tuổi trong khuôn viên chùa Tượng Sơn.
bqbht_br_img-1514-copy.jpg
Đại đức Thích Ngộ An - Phó Trụ trì chùa Tượng Sơn cho biết: “Chùa hiện có khoảng 80 cây cổ thụ bao quanh, nhiều cây tuổi đời từ 200 đến gần 300 năm. Tuy nhiên, cây vải này có ý nghĩa đặc biệt bởi gắn với Hải Thượng Lãn Ông. Chúng tôi xem đây như là chứng tích lịch sử cần được gìn giữ, chăm sóc cẩn thận”.
bqbht_br_img-1540-copy.jpg
Theo Đại đức Thích Ngộ An, việc bảo tồn hệ thống cây cổ thụ không chỉ nhằm giữ gìn cảnh quan mà còn góp phần bảo lưu những giá trị lịch sử, văn hóa của chùa. “Cây vải như sự kết nối giữa quê nội Hưng Yên với núi rừng Hương Sơn, giữa quá khứ và hiện tại. Mỗi lần nhắc đến cây, người dân lại nhắc đến tấm gương y đức, tinh thần tận tụy vì người bệnh của Đại danh y” - Đại đức Thích Ngộ An chia sẻ.
bqbht_br_img-1593-copy.jpg
Pho tượng Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác được đặt dưới tán cây vải, gợi nhắc về cuộc đời tận tụy và tấm lòng y đức suốt đời vì người bệnh của Đại danh y. Trải qua bao biến thiên của thời gian, cây vải vẫn xanh tốt, bền bỉ trước mưa nắng miền Trung. Sự trường tồn ấy không chỉ phản ánh sức sống của thiên nhiên, mà còn gợi nhắc về giá trị bền vững của nhân cách và y đạo mà Hải Thượng Lãn Ông để lại cho hậu thế.

Chủ đề Đời sống văn hóa

Đọc thêm

Cuộc đua nhạc yêu nước mừng Quốc khánh 2/9

Cuộc đua nhạc yêu nước mừng Quốc khánh 2/9

Á quân The Voice -Lê Xuân Nghi - lần đầu thử sức sáng tác nhạc cổ động với MV "Mang hồn Việt đi muôn nơi". Sản phẩm gia nhập đường đua âm nhạc dịp Quốc khánh 2/9, bên cạnh những dự án của Hoàng Quyên, Duyên Quỳnh, Tùng Dương, Dương Quốc Hưng và một ca sĩ ảo.
Podcast tản văn: Mùa thu trong mắt mẹ

Podcast tản văn: Mùa thu trong mắt mẹ

Tản văn "Mùa thu trong mắt mẹ" qua góc nhìn của tác giả Linh Đan không chỉ có thiên nhiên diệu kỳ, mà còn đong đầy nỗi lo toan và tình yêu thương lặng lẽ của mẹ dành cho con.
Podcast truyện ngắn: Tạm biệt mùa hè

Podcast truyện ngắn: Tạm biệt mùa hè

Mùa thu đến cùng sự đổi thay của đất trời và sự trưởng thành trong tâm hồn. Cùng lắng nghe truyện ngắn "Tạm biệt mùa hè" để cảm nhận ngày cuối hè ấm áp với những niềm vui tuổi thơ.
Hành trình Truyện Kiều vươn ra thế giới

Hành trình Truyện Kiều vươn ra thế giới

Với việc dịch ra nhiều thứ tiếng trên thế giới, Truyện Kiều của Đại thi hào Nguyễn Du (quê Hà Tĩnh) đã trở thành cầu nối văn hóa Việt với bạn bè quốc tế.
Podcast tản văn: Về với mẹ cha

Podcast tản văn: Về với mẹ cha

Trong cuộc đời mỗi người, càng đi xa, càng mong được trở về và hơn hết là trở về bên mẹ cha. Nhưng có những cuộc trở về, ta chỉ còn có thể thực hiện trong ký ức.
[QUIZ] Nguồn gốc nghi thức bông hồng cài áo trong lễ Vu Lan?

[QUIZ] Nguồn gốc nghi thức bông hồng cài áo trong lễ Vu Lan?

Mỗi độ Rằm tháng Bảy, lễ Vu Lan trở thành dịp để người Việt hướng về cha mẹ, cội nguồn và những giá trị của lòng hiếu kính. Cùng với đó, nghi thức bông hồng cài áo đã trở thành biểu tượng giàu ý nghĩa, nhắc mỗi người trân trọng tình thân khi vẫn còn cơ hội yêu thương và báo hiếu.
Podcast truyện ngắn: Ngày trở về

Podcast truyện ngắn: Ngày trở về

Có những cuộc trở về là hành trình tìm lại cội nguồn cùng những giá trị đã lặng lẽ nuôi lớn mỗi con người qua năm tháng xa xứ.
Độc đáo giếng cổ Chăm Pa ở Hà Tĩnh

Độc đáo giếng cổ Chăm Pa ở Hà Tĩnh

Xã Hồng Lộc (Hà Tĩnh) còn lưu giữ nhiều giếng cổ được cho là mang dấu ấn kỹ thuật xây dựng Chăm Pa. Đặc biệt, nguồn nước ở đây hầu như không bao giờ cạn.
Các địa phương sôi nổi tổng kết sinh hoạt hè

Các địa phương sôi nổi tổng kết sinh hoạt hè

Thời điểm này, các đoàn xã, phường trên địa bàn tỉnh Hà Tĩnh đang sôi nổi tổ chức tổng kết sinh hoạt hè, tạo không khí vui tươi, phấn khởi để các em thiếu nhi bước vào năm học mới.
Về vùng đất kể chuyện bằng di sản

Về vùng đất kể chuyện bằng di sản

Trong tổng số 704 di tích ở Hà Tĩnh, xã Cổ Đạm có tới 42 di tích, cùng nhiều lễ hội, loại hình văn hóa dân gian được gìn giữ qua nhiều thế hệ, tạo nên nét riêng cho vùng đất giàu truyền thống này.
Khánh thành đền Đức Thánh Cả ở xã Thượng Đức

Khánh thành đền Đức Thánh Cả ở xã Thượng Đức

Đền Đức Thánh Cả ở thôn Đức Hương, xã Thượng Đức, Hà Tĩnh, thờ thần “Đương niên hành khiển Thái tuế chí đức Tôn thần, Thượng thượng đẳng Đại vương” - vị thần cai quản, giám sát và ghi chép những việc làm của con người trong từng năm.
"Lạc" trong "chim lạc" là gì?

"Lạc" trong "chim lạc" là gì?

Theo một số nghiên cứu và từ điển, chữ "lạc" được giả thuyết là có liên hệ với “ló”, một từ cổ có nghĩa là lúa, lúa gạo.
Podcast tản văn: Mùa thu tháng Tám

Podcast tản văn: Mùa thu tháng Tám

Tản văn “Mùa thu tháng Tám” gợi lên vẻ đẹp mùa thu Cách mạng năm 1945, khơi dậy niềm tự hào dân tộc, trân trọng độc lập, tự do và nhắc thế hệ trẻ yêu quê hương, sống trách nhiệm.
Podcast truyện ngắn: Cây xoài người lính

Podcast truyện ngắn: Cây xoài người lính

Trong mùa thu cách mạng, “Cây xoài người lính” gợi nhớ tình đồng đội, ký ức chiến tranh và sự hy sinh vì Tổ quốc, nhắc nhở thế hệ hôm nay trân trọng hòa bình, gìn giữ lịch sử.
Thứ xuất hiện nhiều nhất trong nhà các tỷ phú

Thứ xuất hiện nhiều nhất trong nhà các tỷ phú

Nhiều người thường lấy lý do bận rộn để thoái thác việc đọc sách. Nhưng nhiều tỷ phú vẫn duy trì cường độ đọc sách đáng kinh ngạc, coi đây là cách học hỏi và mở rộng tư duy.
Xin chào,
Tôi là Chatbot của
Báo Hà Tĩnh
Hãy hỏi tôi bất kỳ điều gì bạn cần biết về
Báo Hà Tĩnh nhé. Tôi sẵn sàng hỗ trợ!