Có giải tỏa được “cơn khát” văn học dành cho thiếu nhi?

Báo Thể thao và Văn hóa mới đây công bố giải thưởng Dế Mèn - giải thưởng thường niên dành cho các sáng tác, trình diễn nghệ thuật của thiếu nhi.

Hội đồng giám khảo của giải thưởng gồm 7 người: nhà văn Nguyễn Quang Thiều, nhà thơ Trần Đăng Khoa, nhà thơ-nhạc sĩ Nguyễn Thụy Kha, họa sĩ Thành Chương, đạo diễn Nguyễn Phi Phi Anh, họa sĩ truyện tranh Lê Linh và nhà báo Lê Xuân Thành.

Theo BTC, giải thưởng mang tên Dế Mèn vì chú dế mang biết bao ký ức đẹp đẽ về tuổi thơ gắn với ruộng đồng rơm rạ, và cả những chú dế mèn nổi tiếng trong những tác phẩm văn học gắn bó với tuổi thơ.

Có giải tỏa được “cơn khát” văn học dành cho thiếu nhi?

Văn học Việt Nam viết cho thiếu nhi đã có những tác phẩm đặc sắc như: Dế mèn phiêu lưu ký (Tô Hoài), Những ngày thơ ấu (Nguyên Hồng), Đất rừng phương Nam (Đoàn Giỏi), Tuổi thơ dữ dội (Phùng Quán), Quê nội (Võ Quảng)... Thế nhưng những năm gần đây, phần lớn sách cho thiếu nhi là sách nhập khẩu. Trong nước dù đã xuất hiện một lớp nhà văn có dấu ấn khi viết cho trẻ em như: Lý Lan, Nguyễn Ngọc Thuần, Nguyên Hương, Nguyễn Đình Tú, Phan Hồn Nhiên..., nhưng đa số chỉ thử sức trên “cánh đồng” văn học thiếu nhi. Chỉ có nhà văn Nguyễn Nhật Ánh là tác giả gắn bó lâu nhất với trẻ em, đặc biệt ở tuổi mới lớn.

Đặt nhiều kỳ vọng vào cuộc thi, nhà thơ Trần Đăng Khoa cho rằng, giải thưởng Dế Mèn là cách tốt nhất khuyến khích phong trào sáng tác cho các em. Hy vọng từ giải thưởng này sẽ xuất hiện những người như Nguyễn Nhật Ánh…

Có giải tỏa được “cơn khát” văn học dành cho thiếu nhi?

Nhà thơ Trần Đăng Khoa

Đồng quan điểm đó, nhà thơ, nhạc sĩ Nguyễn Thụy Kha cho rằng: “Lâu nay chúng ta quá tập trung vào các giải thưởng khác mà quên đi giải thưởng cho thế hệ tương lai. Giải thưởng Dế Mèn chính là một cơn mưa trên cánh đồng hạn”.

Rõ ràng, mảnh đất văn học thiếu nhi vẫn còn nhiều khoảng trống chờ các nhà văn khai phá. Nhà văn Nguyễn Quang Thiều chia sẻ, đi nhiều nước trên thế giới, khi đến khu vực sách dành cho sách thiếu nhi ông nhận ra rằng, sách dành cho thiếu nhi ở Việt Nam quá ít ỏi. Chúng ta có thể dịch sách thiếu nhi nước ngoài. Nhưng nếu không cẩn trọng, để một đứa trẻ đọc quá nhiều sách dịch thì dù chúng vẫn có những vẻ đẹp tâm hồn được tạo dựng, nhưng vẻ đẹp ấy bắt đầu rời xa những vẻ đẹp ở nơi mà chúng sinh ra và lớn lên. Đó là mảnh đất Việt Nam, văn hóa Việt Nam, con người Việt Nam, thiên nhiên Việt Nam và những giấc mơ khác của người Việt. Vì vậy qua cuộc thi này mong rằng sẽ bổ sung được nhiều tác phẩm hay cho trẻ em.

Những cuộc thi như Dễ Mèn sẽ là “bà đỡ” mát tay cho những tác phẩm viết cho thiếu nhi. Nhà văn Phong Điệp hy vọng, giải thưởng Dế Mèn không chỉ kêu gọi sự quan tâm của cộng đồng với trẻ em mà còn là nơi phát hiện và tôn vinh tài năng của trẻ em.

Giải thưởng ấy có thể khơi gợi niềm đam mê, và cũng có thể là định hướng tương lai để các em phát triển năng lực của mình tốt hơn. “Chúng ta vẫn nói trẻ em là tương lai, cần dành những điều tốt nhất để trẻ em phát triển, nhưng môi trường văn hóa của trẻ em, cũng như để người lớn dành tâm huyết cho trẻ lại chưa thực sự được quan tâm như kỳ vọng. Tài năng trẻ như những mầm cây ở trong đất, nếu không bật lên thì rất uổng phí. Và tôi chờ đợi Dế Mèn sẽ giúp những mầm cây ấy bật lên từ đất, vươn thành những cây cổ thụ cho tương lai” - nhà văn Phong Điệp bày tỏ./.

Nguyễn Hoa/Báo VOV

Chủ đề Đời sống văn hóa

Đọc thêm

Podcast truyện ngắn: Nhất chi mai nở muộn

Podcast truyện ngắn: Nhất chi mai nở muộn

Giữa dòng thời gian tàn phai, những mầm sống vẫn âm thầm nảy nở. Chỉ cần ta đủ kiên nhẫn để chờ đợi, sẽ thấy vẻ đẹp rực rỡ được đánh thức từ những chồi non.
Podcast tản văn: Tháng ba - mùa thương nhớ

Podcast tản văn: Tháng ba - mùa thương nhớ

Tháng ba về trong nắng xuân dịu nhẹ, khơi dậy ký ức tuổi thơ, mùa hoa gạo, hoa bưởi và những kỷ niệm quê nhà thân thương, mang đến cảm xúc bâng khuâng, da diết trong lòng người.
Việt Nam có 8 tỷ phú USD

Việt Nam có 8 tỷ phú USD

Forbes vừa công bố danh sách tỷ phú thế giới 2026 với số lượng kỷ lục 3.428 người, trong đó, Việt Nam có 8 tỷ phú góp mặt với tổng tài sản đạt gần 40 tỷ USD.
Podcast truyện ngắn: Tóc thơm

Podcast truyện ngắn: Tóc thơm

Một gia đình yên ấm bỗng xáo trộn khi người chú thương binh lẫn trí sống cùng nhà. Câu chuyện giản dị nhưng gợi nhiều suy ngẫm về tình thân và lòng bao dung.
Ngập tràn sắc đỏ chào đón ngày hội lớn của non sông

Ngập tràn sắc đỏ chào đón ngày hội lớn của non sông

Không khí hướng về ngày bầu cử đang diễn ra sôi nổi tại các địa bàn của Hà Tĩnh. Từ các tuyến phố trung tâm đến các khu dân cư, công tác tuyên truyền cổ động được triển khai đồng bộ, tạo sắc thái vui tươi.
Podcast truyện ngắn: Những chậu hoa giấy

Podcast truyện ngắn: Những chậu hoa giấy

Giữa bối cảnh nông thôn nhiều đổi thay, truyện ngắn “Những chậu hoa giấy” mở ra góc nhìn ấm áp về sự sẻ chia và tình thân, những giá trị vẫn âm thầm nảy nở trong cuộc sống hôm nay.
Quốc gia có nhiều tỷ phú nhất thế giới

Quốc gia có nhiều tỷ phú nhất thế giới

Danh sách mới nhất từ Hurun ghi nhận kỷ lục hơn 4.000 tỷ phú toàn cầu, Trung Quốc vươn lên dẫn đầu về số lượng và phần lớn doanh nhân giàu có nhờ tự thân lập nghiệp.
Podcast tản văn: Ngày của yêu thương, trân trọng

Podcast tản văn: Ngày của yêu thương, trân trọng

Tháng Ba về mang theo sắc xuân dịu nhẹ và cũng nhắc chúng ta nhớ đến một ngày đặc biệt, đó là Ngày Quốc tế Phụ nữ 8/3, ngày để yêu thương được gọi tên và sự trân trọng được bày tỏ.
Giữ “lửa" hội quê...

Giữ “lửa" hội quê...

Trên vùng đất Hà Tĩnh, lễ hội truyền thống là nơi lưu giữ ký ức cộng đồng, bồi đắp bản sắc làng quê và được tiếp nối qua nhiều thế hệ nhờ những người lặng lẽ giữ “lửa" di sản.
Phim 'Tài' dễ xem nhưng cũ

Phim 'Tài' dễ xem nhưng cũ

"Tài" có câu chuyện dễ tiếp cận, giàu tính giải trí với nhiều cảnh hành động và yếu tố fan-service. Tuy nhiên, đề tài phim bị cũ, cách kể cũng thiếu sự đột phá.
Podcast tản văn: Khu vườn của bà ngoại

Podcast tản văn: Khu vườn của bà ngoại

Có những ký ức chẳng bao giờ phai nhạt, không phải vì nó lộng lẫy xa hoa, mà bởi nó được dựng xây và vun đắp bởi người thân yêu. Và “Khu vườn của bà ngoại” chính là một không gian như thế.
Podcast truyện ngắn: Giấc mơ Lọ Lem

Podcast truyện ngắn: Giấc mơ Lọ Lem

Truyện ngắn “Giấc mơ Lọ Lem” của tác giả Trần Tú là một cậu chuyện Lọ Lem thời hiện đại về em bé Bếp. Câu chuyện cho các em thấy, điều kỳ diệu sẽ đến nếu ta lượng thiện và tự tin, yêu đời.
Khi lòng thành bị thương mại hóa ở chốn tâm linh

Khi lòng thành bị thương mại hóa ở chốn tâm linh

Đầu xuân, nhiều người tìm đến các đền, chùa tại Hà Tĩnh để cầu an, cầu phúc. Thế nhưng, khi niềm tin bị khai thác như một loại dịch vụ, tín ngưỡng dần bị đẩy lệch khỏi giá trị ban đầu.