“Hồi sinh” di tích lịch sử hơn 700 năm tuổi

(Baohatinh.vn) - Sau thời gian dài xuống cấp nghiêm trọng, đền Voi Quỳ (xã Thạch Khê, Hà Tĩnh) được tôn tạo, phục dựng, góp phần gìn giữ lịch sử – văn hóa và đáp ứng nhu cầu sinh hoạt tâm linh.

13.jpg
Đền Voi Quỳ thời điểm trước khi tu sửa, nhiều hạng mục xuống cấp.

Đền Voi Quỳ - nơi thờ Đức thánh Hồ Khước – vị tướng tài đức dưới triều Trần - nằm dựa vào chân Rú Mốc ở thôn Thanh Long, xã Thạch Khê (trước đây là xã Đỉnh Bàn, huyện Thạch Hà). Đây là di tích lịch sử có niên đại hơn 700 năm, được xây dựng từ thế kỷ XIII. Trải qua hàng trăm năm tồn tại, ngôi đền không chỉ là dấu tích lịch sử gắn với vùng đất Thạch Hà xưa mà còn là không gian tín ngưỡng, nơi gửi gắm niềm tin tâm linh của nhiều thế hệ người dân địa phương.

Tuy nhiên, trước khi được trùng tu, di tích này đã rơi vào tình trạng xuống cấp nghiêm trọng, có thời điểm đứng trước nguy cơ trở thành phế tích. Hạng mục hư hỏng nặng nhất là cổng tam quan. Nhiều mảng tường nứt toác, bong tróc, phần mái bị xô lệch sau những mùa mưa bão. Các chi tiết trang trí cổ trên mái đền như hình rồng, phượng bị gãy, sạt lở, nhiều cấu kiện không còn giữ được dáng vẻ ban đầu. Đáng lo ngại hơn, hệ thống tường bao và một số hạng mục phụ được xây dựng từ loại gạch làm bằng vỏ sò biển đã bị bào mòn, rã vụn từng mảng lớn.

image-3.jpg
Người dân trước đây không khỏi chạnh lòng khi chứng kiến di tích ngày càng hư hại theo thời gian.

Không gian thờ tự vì thế trở nên hoang phế, xuống cấp, ảnh hưởng trực tiếp đến việc sinh hoạt tín ngưỡng của người dân. “Trước đây, mưa lớn ai cũng lo, vào thắp hương mà cứ thấp thỏm, sợ tường đổ, mái sập. Mỗi lần nhìn ngôi đền ngày một hoang phế, lòng chúng tôi không khỏi xót xa, bởi đó là nơi gắn với ký ức, với đời sống tâm linh của cả làng”, ông Hồ Văn Sâm chia sẻ.

Trước thực trạng đó, sau khi đền Voi Quỳ được UBND tỉnh Hà Tĩnh xếp hạng Di tích lịch sử – văn hóa cấp tỉnh vào ngày 29/10/2019, chính quyền địa phương và Ban lễ nghi của đền đã trăn trở tìm hướng bảo tồn, tôn tạo phù hợp. Trong điều kiện ngân sách còn hạn hẹp, chủ trương xã hội hóa được xác định là giải pháp quan trọng.

bqbht_br_1-6202.jpg
bqbht_br_2-5490.jpg
Đền Voi Quỳ như được "hồi sinh" sau khi các mạnh thường quân ủng hộ kinh phí tu sửa.

Giai đoạn 2024 – 2025, thông qua sự kết nối của ông Hồ Văn Châu, Chủ tịch Hội đồng hương Đỉnh Bàn và Hội đồng họ Hồ Đạm Thủy, lời kêu gọi chung tay tu bổ di tích đã lan tỏa mạnh mẽ đến bà con nhân dân, các doanh nghiệp, doanh nhân, mạnh thường quân và con cháu họ Hồ trên khắp mọi miền đất nước.

Sự hưởng ứng tích cực từ cộng đồng đã tạo nên nguồn lực đáng kể, với tổng kinh phí huy động trên 3,2 tỷ đồng. Từ nguồn kinh phí này, việc trùng tu được triển khai bài bản, tập trung vào những hạng mục xuống cấp nghiêm trọng và xây dựng bổ sung các công trình cần thiết nhằm hoàn chỉnh không gian thờ tự. Nhà Trung điện được xây dựng mới, nhà thượng điện được tôn tạo, bốn am thờ Song Đồng Ngọc Nữ được chỉnh trang đồng bộ.

bqbht_br_3-9788.jpg
bqbht_br_4-772.jpg
bqbht_br_5.jpg
Nhiều hạnh mục được xây mới hoàn toàn, một số được phục dựng nhằm hoàn thiện không gian tâm linh của ngôi đền.

Cùng đó, nhà bái đường, nhà hóa vàng mã, nhà trù, sân đền và hệ thống cây xanh cảnh quan cũng được xây dựng, cải tạo, tạo nên diện mạo khang trang, hài hòa nhưng vẫn giữ được nét trang nghiêm, cổ kính vốn có của di tích. Nhiều hiện vật thờ cúng được sắm sửa mới, góp phần hoàn thiện không gian tâm linh của ngôi đền.

Sau khi trùng tu, đền Voi Quỳ không chỉ được “hồi sinh” về mặt kiến trúc mà còn thực sự trở lại trong đời sống tinh thần của người dân địa phương. Người dân phấn khởi khi có một không gian thờ tự khang trang để sinh hoạt tín ngưỡng, tổ chức lễ tiết truyền thống, tưởng nhớ công lao của Đức thánh Hồ Khước và các bậc tiền nhân.

Với con cháu họ Hồ, ngôi đền là điểm tựa tinh thần, là nơi kết nối cội nguồn, hun đúc lòng tự hào về dòng tộc và quê hương.

“Từ khi các hạng mục được tôn tạo, diện mạo ngôi đền khang trang, trang nghiêm hơn nên người dân về hành lễ đông hơn trước, không chỉ bà con trong xã mà cả con cháu họ Hồ và du khách thập phương. Trước đây, cơ sở vật chất xuống cấp, việc tổ chức lễ còn hạn chế, nay Ban Lễ nghi đã sắp xếp lại quy trình thờ tự, phân công rõ ràng, các nghi lễ được thực hiện bài bản, chỉnh chu, bảo đảm đúng phong tục và giữ gìn sự tôn nghiêm của di tích”, ông Nguyễn Xuân Thức – Trưởng ban Lễ nghi đền Voi Quỳ cho biết.

bqbht_br_8-4915.jpg
bqbht_br_6-3531.jpg
bqbht_br_7-7930.jpg
Phần cổng tam quan bị hư hỏng nặng nhất, người dân vẫn mong muốn sớm có phương án trùng tu cổng cổ này.

Việc phục hồi Đền Voi Quỳ là minh chứng rõ nét cho hiệu quả của sự chung tay giữa chính quyền, nhân dân và cộng đồng dòng họ trong công tác bảo tồn di sản.

Thạch Khê là địa bàn có bề dày truyền thống lịch sử – văn hóa, hiện có 36 di tích lịch sử – văn hóa cấp tỉnh và 2 di tích cấp quốc gia, vì vậy, hoạt động sinh hoạt văn hóa tâm linh của người dân diễn ra khá sôi nổi. Riêng đối với đền Voi Quỳ, sau khi được Sở VH-TT&DL thống nhất chủ trương tôn tạo, địa phương đã kêu gọi sự chung tay đóng góp của người dân và các mạnh thường quân. Sau khi được trùng tu, đền Voi Quỳ đã trở thành một trong những địa chỉ tín ngưỡng tâm linh quan trọng, thu hút đông đảo người dân trong và ngoài xã đến hành lễ. Thời gian tới, địa phương tiếp tục quan tâm công tác duy tu, bảo vệ và phát huy giá trị di tích, tăng cường quản lý, gìn giữ cảnh quan.

Ông Nguyễn Hồng Sinh – Trưởng phòng Văn hoá – Xã hội xã Thạch Khê

Đọc thêm

Podcast tản văn: Chạm vào mùa đông

Podcast tản văn: Chạm vào mùa đông

Có những điều tưởng đã quen thuộc, vậy mà mỗi khi trời trở lạnh, ta lại thấy nhớ. Nhớ bữa cơm nóng bên gia đình, nhớ chén nước chè xanh và những lời mẹ dặn dò mỗi khi đi xa.
Nhạy cảm… nghèo!

Nhạy cảm… nghèo!

Đôi khi, một từ ngữ vốn quen thuộc trong đời sống hằng ngày tại Hà Tĩnh cũng như nhiều tỉnh, thành có thể vô tình làm tổn thương người mà mình yêu thương.
Podcast tản văn: Chớm đông

Podcast tản văn: Chớm đông

Trong cái se lạnh đầu đông, đôi khi, chỉ một làn khói bếp, một mùi hương quen thuộc cũng đủ khiến ta nhớ về những năm tháng tuổi thơ êm đềm.
Tôn vinh vẻ đẹp truyền thống nhân Ngày Văn hóa Việt Nam

Tôn vinh vẻ đẹp truyền thống nhân Ngày Văn hóa Việt Nam

Mừng Ngày Văn hóa Việt Nam, các không gian văn hóa, điểm di tích trong Phố cổ Hà Nội (phường Hoàn Kiếm, Hà Nội) tổ chức nhiều hoạt động với quy mô lớn. Các hoạt động tập trung vào tôn vinh những giá trị văn hóa truyền thống như các nghề thủ công, nghệ thuật biểu diễn, thú chơi truyền thống của người Hà Nội.
Podcast tản văn: Bông hoa giấy gửi cô

Podcast tản văn: Bông hoa giấy gửi cô

Tình cảm thầy trò luôn là ký ức đẹp theo năm tháng. Một bông hoa giấy nhỏ bé cũng đủ gửi gắm lòng biết ơn và nỗi nhớ thương dành tặng cô giáo cũ.
Podcast truyện ngắn: Cô Hương

Podcast truyện ngắn: Cô Hương

Trên hành trình khôn lớn, tình yêu thương, sự sẻ chia và dìu dắt của thầy cô luôn là những ký ức đẹp trong lòng mỗi học trò.
Rộn ràng ngày hội kết đoàn

Rộn ràng ngày hội kết đoàn

Hướng tới Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc, Ngày Văn hóa Việt Nam, các địa phương ở Hà Tĩnh đang triển khai nhiều hoạt động thiết thực, tạo không khí vui tươi, góp phần phát huy tinh thần tương thân tương ái, gắn kết cộng đồng.
Hai thí sinh Hà Tĩnh cùng vào đêm Chung kết và trao giải Sao Mai 2026

Hai thí sinh Hà Tĩnh cùng vào đêm Chung kết và trao giải Sao Mai 2026

Hai thí sinh Hà Tĩnh là Nguyễn Mộc An và Hoàng Thu Hà cùng giành quyền góp mặt tại đêm Chung kết và trao giải Sao Mai 2026 sau đêm Liveshow 6 diễn ra tối 8/11. Đáng chú ý, Hoàng Thu Hà nhận được sự đồng thuận của đa số thành viên Ban Giám khảo để tiếp tục hành trình tại cuộc thi, sau màn bỏ phiếu đầy kịch tính ngay trên sân khấu.
Mùa cỏ hồng duy nhất trong năm ở Đà Lạt

Mùa cỏ hồng duy nhất trong năm ở Đà Lạt

Hai tháng cuối năm, cỏ hồng trải màu rực rỡ ở khu vực thung lũng Vàng, suối Vàng, thảo nguyên Masara, khi thời tiết khu vực Đà Lạt cũ (Lâm Đồng) bắt đầu khô ráo và se lạnh.
Podcast truyện ngắn: Con cháu sum vầy

Podcast truyện ngắn: Con cháu sum vầy

Khi ở tuổi xế chiều, niềm vui của cha mẹ đôi khi thật giản dị. Đó là khi được quây quần bên mâm cơm gia đình, được cảm nhận sự quan tâm của những người thân yêu.
Sôi nổi hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam

Sôi nổi hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam

Hướng tới Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11), Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc (18/11) và kỷ niệm 80 năm Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất, Hà Tĩnh đang triển khai nhiều hoạt động văn hóa, nghệ thuật, thể thao từ tỉnh đến cơ sở, góp phần khơi dậy niềm tự hào truyền thống, lan tỏa các giá trị văn hóa quê hương trong đời sống cộng đồng.
Podcast tản văn: Giao mùa nhớ quê

Podcast tản văn: Giao mùa nhớ quê

Với tác giả Nguyễn Bá Thuyết, người con Hà Tĩnh đã xa quê gần 45 năm, quê hương vẫn là miền ký ức sâu nặng. Đôi khi, chỉ một làn gió lạnh đầu mùa cũng đủ gợi về mái nhà xưa.
Họa sĩ Lê Quang Lĩnh: Khi nghị lực hóa thành sắc màu

Họa sĩ Lê Quang Lĩnh: Khi nghị lực hóa thành sắc màu

Không để những khiếm khuyết cơ thể giới hạn ước mơ, họa sĩ Lê Quang Lĩnh (Hà Tĩnh) đã lấy nghị lực và đam mê hội họa làm điểm tựa, vươn lên khẳng định tài năng, truyền đi thông điệp mạnh mẽ về ý chí và khát vọng sống.
Xin chào,
Tôi là Chatbot của
Báo Hà Tĩnh
Hãy hỏi tôi bất kỳ điều gì bạn cần biết về
Báo Hà Tĩnh nhé. Tôi sẵn sàng hỗ trợ!