Người dân “miền đất hát” Hà Tĩnh quyết tâm lưu giữ văn hóa truyền thống

(Baohatinh.vn) - Nghi Xuân vốn được coi là “miền đất hát” của Hà Tĩnh. Trên lộ trình xây dựng huyện nông thôn mới kiểu mẫu, việc lưu giữ, phát huy giá trị văn hóa truyền thống là nhiệm vụ trọng tâm mà chính quyền và Nhân dân nơi đây đặc biệt chú trọng.

Giữa nhịp sống hối hả, tất bật với mùa màng nhưng các thành viên CLB Ca trù thôn Phú Vinh (xã Cổ Đạm) vẫn không quên bầu bạn với cung đàn, nhịp phách. Tuy dịch bệnh bùng phát đã làm gián đoạn những buổi tập có đầy đủ các thành viên nhưng để chuẩn bị cho lễ Lục Ngoạt (một lễ cúng tổ sư ca trù dự kiến được tổ chức vào ngày 15/6 âm lịch), CLB đã bố trí tập hợp lý, đảm bảo an toàn phòng dịch.

Người dân “miền đất hát” Hà Tĩnh quyết tâm lưu giữ văn hóa truyền thống

Một buổi tập của các thành viên CLB ca trù thôn Phú Vinh.

Sửa soạn bộ đạo cụ gồm trống chầu, đàn đáy, bộ phách, ông Phan Đình Nhung (SN 1957 - thành viên CLB Ca trù thôn Phú Vinh) cho biết: “Niềm đam mê với ca trù đã ngấm vào máu thịt của người dân làng này từ bao đời nay. Dù bận rộn việc đồng áng nhưng các thành viên vẫn cố gắng dành thời gian tập luyện. Dịch bệnh không tập được thường xuyên, các thành viên đều nhớ tiếng đàn, nhịp phách”.

Người dân “miền đất hát” Hà Tĩnh quyết tâm lưu giữ văn hóa truyền thống

Ông Nguyễn Nhung với bộ đồ nghề đã gắn bó cùng năm tháng. (ảnh tư liệu)

Được xem là một loại hình nghệ thuật bác học nhưng ca trù lại bén rễ ở vùng đất nghèo Cổ Đạm. Và điều đặc biệt hơn là loại hình nghệ thuật này lại đang được những người dân quê lam lũ, chân chất như ông Nhung và các bạn diễn lưu giữ. Trong nỗ lực để lưu giữ ca trù, chính quyền địa phương cũng đang đầu tư phục dựng các di tích văn hóa vật thể liên quan.

Ông Phan Đình Ca - Phó Chủ tịch UBND xã Cổ Đạm cho biết: “Trên địa bàn xã, đặc biệt là thôn Phú Vinh đã hình thành được quần thể văn hóa vật thể và phi vật thể bao gồm: CLB ca trù, di tích điện xứ làng Phú Giáo - nơi thờ tổ sư ca trù Đinh Lễ, đền thờ Giếng Chay, nhà thờ các danh nhân... Xã cũng đã có chính sách hỗ trợ một phần kinh phí cho CLB hoạt động, đồng thời phục dựng, tôn tạo lại các di tích để bảo tồn, lưu giữ văn hóa truyền thống của cha ông”.

Về Nghi Xuân không thể không nhắc đến loại hình nghệ thuật độc đáo trò Kiều. Với lòng say mê đặc biệt dành cho trò Kiều, vợ chồng nghệ nhân dân gian Nguyễn Mậu (74 tuổi) và nghệ nhân ưu tú Trần Thị Phượng (68 tuổi) ở thôn An Mỹ, xã Tiên Điền luôn dành trọn tâm huyết giữ và truyền “lửa” trò Kiều cho thế hệ con cháu.

Người dân “miền đất hát” Hà Tĩnh quyết tâm lưu giữ văn hóa truyền thống

Nghệ nhân dân gian Nguyễn Mậu - người có công lưu giữ loại hình nghệ thuật trò Kiều ở Nghi Xuân. (Ảnh tư liệu).

Là người có công phục dựng, hồi sinh trò Kiều và là Chủ nhiệm CLB trò Kiều nên với người dân Tiên Điền, vợ chồng nghệ nhân chẳng còn xa lạ gì. Từ thuở nhỏ, nghệ nhân Nguyễn Mậu đã biết đến trò Kiều và trò Kiều ngấm vào máu thịt của ông như một lẽ tự nhiên. Không thể đứng nhìn lối diễn trò đậm chất quê hương đi vào quên lãng, ông Mậu quyết tâm sưu tầm những câu hát Kiều còn sót lại và sáng tác, biên soạn thành kịch bản hoàn chỉnh.

Những năm đầu với hành trình tìm lại trò Kiều, trên chiếc xe đạp cũ, hai ông bà lặn lội khắp các vùng quê để gom nhặt, ghi chép lại từng câu hát. Nay tuổi đã cao nhưng vợ chồng nghệ nhân Nguyễn Mậu vẫn miệt mài với công cuộc lưu giữ trò Kiều.

Người dân “miền đất hát” Hà Tĩnh quyết tâm lưu giữ văn hóa truyền thống

Dù không có năng khiếu diễn xướng nhưng bà Hạc đã có 50 năm hỗ trợ niềm đam mê trò Kiều của chồng mình và góp công lưu giữ, truyền dạy loại hình nghệ thuật độc đáo này. (Ảnh tư liệu).

Không chỉ ở Tiên Điền - quê hương của Truyện Kiều, mà tại xã Xuân Liên, trò Kiều cũng cuốn hút đông đảo người dân. Bà Lê Thị Hạc (73 tuổi, thôn Hải Hoa) dù không có năng khiếu diễn trò Kiều nhưng gần 50 năm làm vợ ông Nguyễn Xuân Huýnh (74 tuổi - Đội trưởng Đội trò Kiều Xuân Liên) là ngần ấy năm bà tận tâm hỗ trợ niềm đam mê của chồng.

Sự tận tâm của bà và tình yêu đặc biệt của ông với trò Kiều đã góp phần giúp trò Kiều ở Xuân Liên được gìn giữ, phát huy, trở thành một phần trong đời sống văn hóa của người dân nơi đây.

Lịch sử phát triển với bao thăng trầm của huyện Nghi Xuân gắn liền với những dấu ấn về văn hóa truyền thống của cha ông. Từ trước khi ca trù, ví giặm được UNESCO vinh danh, phong trào truyền dạy và diễn xướng các loại hình văn nghệ dân gian đã len lỏi khắp mọi ngõ ngách đời sống của người dân.

Người dân “miền đất hát” Hà Tĩnh quyết tâm lưu giữ văn hóa truyền thống

Chính quyền và nhân dân Nghi Xuân quyết tâm xây dựng huyện đạt chuẩn nông thôn mới kiểu mẫu điển hình về văn hóa gắn với phát triển du lịch giai đoạn 2021-2025 (Trong ảnh: Một góc Tiên Điền - quê hương của đại thi hào Nguyễn Du).

Trong phong trào xây dựng đời sống văn hóa, Nghi Xuân đã thành lập được hàng trăm CLB văn nghệ dân gian với nhiều loại hình phong phú như: ca trù, dân ca ví, giặm, trò Kiều, sắc bùa, chầu văn… Nghi Xuân là một trong những địa phương thực hiện tốt chủ trương đưa dân ca ví, giặm vào trường học, giúp thế hệ trẻ được tiếp cận với văn hóa dân gian một cách bài bản.

Ông Nguyễn Hải Nam - Chủ tịch UBND huyện Nghi Xuân cho biết: “Tiềm năng và khát vọng tiếp nối, lưu giữ truyền thống văn hóa quê hương là động lực, là điểm tựa để chính quyền và người dân huyện nhà quyết tâm thực hiện thành công đề án “Xây dựng huyện Nghi Xuân đạt chuẩn nông thôn mới kiểu mẫu điển hình về văn hóa gắn với phát triển du lịch giai đoạn 2021-2025”.

Chủ đề Đất và người Hà Tĩnh

Chủ đề NGƯỜI HÀ TĨNH

Đọc thêm

Nhà giáo cách mạng Dương Lung

Nhà giáo cách mạng Dương Lung

Cuộc đời đồng chí Dương Lung (quê xã Thạch Khê, Hà Tĩnh) là tấm gương cao đẹp của người cộng sản hết lòng vì dân, vì nước. Đồng chí đã được Đảng, Nhà nước trao tặng nhiều phần thưởng cao quý.
Đôi bàn tay già nặn đất thành "hoa”

Đôi bàn tay già nặn đất thành "hoa”

Ở tuổi 80, bà Lê Thị Sinh (thôn Xuân Hoa, xã Cổ Đạm, Hà Tĩnh) vẫn miệt mài nhào đất, nặn nồi, gìn giữ ký ức về một nghề truyền thống từng nổi tiếng khắp vùng.
Khi KOL, KOC trở thành đại sứ du lịch Hà Tĩnh

Khi KOL, KOC trở thành đại sứ du lịch Hà Tĩnh

Thông qua các hoạt động khảo sát, trải nghiệm và sáng tạo nội dung trên nền tảng số, các KOL, KOC đang góp phần đưa cảnh sắc, văn hóa, ẩm thực và con người Hà Tĩnh đến gần hơn với công chúng, mở thêm hướng quảng bá và kết nối du lịch địa phương.
Rà soát, “điểm danh” số hóa di sản nhằm bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa

Rà soát, “điểm danh” số hóa di sản nhằm bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa

Đợt kiểm kê được triển khai trên phạm vi toàn tỉnh nhằm rà soát, đánh giá đầy đủ hiện trạng di sản văn hóa phi vật thể, di sản tư liệu và hệ thống di tích. Qua đó, Hà Tĩnh có cơ sở dữ liệu khoa học phục vụ công tác quản lý, bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa trong giai đoạn mới.
Nhà nghiên cứu Thái Kim Đỉnh - Sống trong lòng người ở lại

Nhà nghiên cứu Thái Kim Đỉnh - Sống trong lòng người ở lại

Kỷ niệm 100 năm Ngày sinh nhà nghiên cứu Thái Kim Đỉnh (24/10/1926 – 24/10/2026), người thân, đồng nghiệp và thế hệ tiếp nối càng thêm trân trọng những công trình khảo cứu văn hóa giá trị của ông, kính trọng một trí tuệ uyên bác cùng tấm lòng nhân hậu, trọn nghĩa, trọn tình với quê hương Hà Tĩnh.
Thơ Thái Kim Đỉnh - mạch nguồn trong trẻo, đậm hồn quê Nghệ - Tĩnh

Thơ Thái Kim Đỉnh - mạch nguồn trong trẻo, đậm hồn quê Nghệ - Tĩnh

Có những người đi qua cuộc đời bằng những dấu mốc công danh, sự nghiệp; cũng có những người lưu giữ hành trình của mình bằng trang sách, vần thơ và sự bền bỉ của một tấm lòng đối với con người, quê hương. Với nhà nghiên cứu Thái Kim Đỉnh (1926 - 2017), thơ ca không phải toàn bộ sự nghiệp, nhưng là một mạch nguồn quan trọng, chảy suốt đời sống tinh thần của ông.
Bác sĩ Nguyễn Xuân Lam - tiếng quê hương nâng nhịp bước cuộc đời

Bác sĩ Nguyễn Xuân Lam - tiếng quê hương nâng nhịp bước cuộc đời

Tròn 20 năm sau quyết định đưa huyền thoại Ngã ba Đồng Lộc lên sóng truyền hình trực tiếp trên kênh HTV9, Đài Truyền hình TP Hồ Chí Minh, bác sĩ Nguyễn Xuân Lam trở lại chiến trường xưa trong một chiều thu lặng gió. Với người cựu chiến binh, doanh nhân quê Hà Tĩnh, tình yêu quê hương chưa bao giờ dừng lại ở nỗi nhớ mà đã hóa thành hành trang tri thức, thành bản lĩnh cống hiến trên mỗi nhịp bước cuộc đời.
Theo mũi kim, giữ nghề nón Đan Du

Theo mũi kim, giữ nghề nón Đan Du

Từ những chiếc lá, vành tre... người dân thôn Đan Du (xã Kỳ Khang, Hà Tĩnh) đã làm nên những chiếc nón lá mộc mạc, đồng thời gìn giữ nghề truyền thống của nhiều thế hệ.
Để di sản văn hóa phi vật thể của Hà Tĩnh thành sản phẩm du lịch

Để di sản văn hóa phi vật thể của Hà Tĩnh thành sản phẩm du lịch

Dù sở hữu kho tàng di sản phi vật thể đồ sộ, nổi bật là dân ca ví, giặm và ca trù đã được UNESCO ghi danh, Hà Tĩnh vẫn đứng trước bài toán: Làm thế nào để những giá trị văn hóa ấy thực sự trở thành sản phẩm du lịch, để du khách có thể tiếp cận, doanh nghiệp có thể khai thác và nghệ nhân có thêm điều kiện gắn bó với di sản.
Người cán bộ xã ở Hà Tĩnh tâm huyết lan tỏa dân ca ví, giặm trên không gian số

Người cán bộ xã ở Hà Tĩnh tâm huyết lan tỏa dân ca ví, giặm trên không gian số

Hơn một thập kỷ gắn bó với phong trào văn hóa cơ sở, ngoài công việc của một công chức, anh Nguyễn Viết Bình - Phó Chánh Văn phòng HĐND, UBND xã Tùng Lộc (Hà Tĩnh) còn dành tâm huyết, sáng tạo cách làm mới để đưa những câu hát ông cha vươn xa, chạm đến trái tim hàng vạn người nghe trên không gian số.
Trung thu - Tỏa sáng những mùa trăng

Trung thu - Tỏa sáng những mùa trăng

Tết Trung thu ở Hà Tĩnh ngày nay mang nhiều dáng vẻ mới, với không gian, hình thức và trải nghiệm ngày càng hiện đại. Song, những giá trị làm nên hồn cốt của ngày tết đoàn viên vẫn được gìn giữ, trao truyền qua các thế hệ, để nét đẹp văn hóa truyền thống tiếp tục hiện diện tự nhiên trong đời sống đương đại.
Hà Tĩnh tổ chức lễ giỗ lần thứ 206 của Đại thi hào Nguyễn Du

Hà Tĩnh tổ chức lễ giỗ lần thứ 206 của Đại thi hào Nguyễn Du

Lễ giỗ lần thứ 206 của Đại thi hào Nguyễn Du không chỉ là nghi thức tri ân công lao bậc danh nhân văn hóa thế giới, mà còn là dịp quê hương Hà Tĩnh khơi dậy niềm tự hào, tiếp nối và lan tỏa tinh hoa ngôn ngữ cùng mạch nguồn giá trị nhân văn cao đẹp của dân tộc cho muôn đời sau.
Truyền thống vẻ vang của dòng họ cách mạng

Truyền thống vẻ vang của dòng họ cách mạng

Từ những năm tháng phong trào Xô viết Nghệ Tĩnh sục sôi đến hôm nay, câu chuyện về đồng chí Phan Viết Chiểu - Bí thư đầu tiên của Huyện ủy Nghi Xuân và gia đình luôn được nhắc nhớ như một phần ký ức tự hào của quê hương Cổ Đạm (Hà Tĩnh).
Âm vang hào khí Xô viết trên quê hương Hà Tĩnh

Âm vang hào khí Xô viết trên quê hương Hà Tĩnh

Đã gần một thế kỷ đã trôi qua, nhưng những dấu ấn mà phong trào Xô viết Nghệ Tĩnh để lại trong lịch sử dân tộc vẫn vẹn nguyên giá trị, nhắc nhở các thế hệ hôm nay về sức mạnh của lòng yêu nước và ý chí đấu tranh vì độc lập, tự do.
Xin chào,
Tôi là Chatbot của
Báo Hà Tĩnh
Hãy hỏi tôi bất kỳ điều gì bạn cần biết về
Báo Hà Tĩnh nhé. Tôi sẵn sàng hỗ trợ!