Phát hiện thêm nơi đồn trú của nghĩa quân Lê Lợi trên núi Thiên Nhẫn

Lãnh đạo Bảo tàng Hà Tĩnh cho biết, trong quá trình điều tra điền dã, khảo cứu các di tích lịch sử văn hóa trên địa bàn huyện Hương Sơn, các cán bộ chuyên môn vừa phát hiện vị trí đóng quân của nghĩa quân Lam Sơn thời Lê Lợi nằm trong hệ thống tường lũy cổ xây bằng đá ở phía Tây dãy núi Thiên Nhẫn (xóm Thiên Nhẫn, xã Sơn Tiến).

Đường lên thành cổ.

Đó là khu đất cao, bằng phẳng, rộng chừng 1.000m², nằm trên đỉnh núi Đồn (theo cách gọi của người dân địa phương), thuộc phía Tây dãy núi Thiên Nhẫn; xung quanh là các đoạn thành lũy bằng đá kiên cố để bảo vệ.

Vị trí đóng quân của nghĩa quân Lê Lợi trên núi Thiên Nhẫn

Đoạn tường thành phía trước có kích thước chiều dài 200m, thành cao 2,50m, bề rộng mặt trên thành 2m; phía Tây Nam dài 300m, cao 1m (do quá trình bồi đắp), mặt trên thành rộng 2m, kéo dài đến tận đỉnh núi Cột Cờ; phía Đông và phía Bắc thành do vị trí núi cao nên người xưa đã tận dụng các phiến đá tự nhiên lớn rồi ghép lại; phía sau về phía Bắc tường thành còn sót lại cây đa cổ thụ hàng trăm năm, nay đã lên cây con từ hàng chục năm nay.

Một đoạn thành cổ bằng đá còn nguyên vẹn bảo vệ mặt trước (phía Tây) khu doanh trại.

Có thể đây là khu doanh trại của nghĩa quân Lam Sơn do danh tướng Nguyễn Tuấn Thiện chỉ huy; là vị trí tiền tiêu vòng ngoài nhằm bảo vệ căn cứ địa Đỗ Gia (đóng ở động Tiên Hoa, thuộc xã Sơn Phúc) - nơi đóng đại bản doanh của vua Lê Lợi, đồng thời là vị trí tiền tiêu nhằm án ngữ bảo vệ phía Bắc nhằm ngăn chặn các cuộc tập kích bắt ngờ của quân Minh (những năm 1418 - 1425) từ thành Nghệ An tấn công bằng đường bộ vào.

Đoạn tường thành cổ bảo vệ phía Nam doanh trại.

Trước đó, năm 2014, Bảo tàng Hà Tĩnh đã phát hiện hệ thống thành lũy đá cổ phòng thủ kiên cố (xây dựng trong khoảng từ năm 1418 - 1425) dài khoảng 3km, qua các xã Sơn Tiến, Sơn Thịnh, Sơn Tân và được bao bọc bởi dãy núi Thiên Nhẫn trùng điệp và sông Ngàn Phố là căn cứ địa vững chắc của nghĩa quân Lam Sơn (do danh tướng Nguyễn Tuấn Thiện chỉ huy) chống quân Minh xâm lược trong những năm đầu của thế kỷ XV.

Người xưa đã tận dụng những hòn đá tự nhiên sẵn có để xây thành.

Cây đa phía sau thành lũy cổ.

Thời gian tới, Bảo tàng Hà Tĩnh sẽ phối hợp với Viện Khảo cổ học Việt Nam tiếp tục khai quật và nghiên cứu tổng thể hệ thống thành luỹ đá cổ thời Lê và sưu tầm các tài liệu hiện vật cùng các dấu tích liên quan đến cuộc khởi nghĩa Lam Sơn trên địa bàn huyện miền núi Hương Sơn nhằm phục vụ nghiên cứu.