Tầm soát sớm tim bẩm sinh: Ý nghĩa sống còn với trẻ em

Y học ngày càng phát triển đã tạo thuận lợi cho người dân có điều kiện tiếp cận, tầm soát và phát hiện sớm nhiều bệnh lý để có giải pháp can thiệp kịp thời, trong đó có các bệnh lý về tim mạch bẩm sinh ở trẻ em.

Thấy con thường xuyên bị chứng khó thở, tăng trưởng chậm, chị P.T.H (xã Thạch Xuân) đã nhanh chóng đưa con trai 2 tuổi đến BVĐK tỉnh để thăm khám. Qua siêu âm tim tại Khoa Nhi, các bác sỹ phát hiện bệnh nhi bị tứ chứng Fallot, đảo gốc động mạch. Ngay sau đó, bệnh nhi được các bác sỹ chỉ định nhập viện để tiến hành can thiệp kịp thời. Qua tìm hiểu thì do khi mang thai, chị P.T.H đã không siêu âm sàng lọc trước sinh và sau sinh, cũng không tiến hành siêu âm tim cho trẻ nên không phát hiện kịp thời các dị tật ở tim để can thiệp từ sớm.

Đây là một trong nhiều trường hợp được phát hiện có các dị tật bẩm sinh ở tim thông qua siêu âm. Theo đó, để tầm soát sớm cho trẻ, từ trước năm 2020, BVĐK tỉnh đã triển khai hiệu quả kỹ thuật siêu âm sàng lọc tim của thai nhi và trẻ sau sinh. Trung bình mỗi ngày, phòng siêu âm tại Khoa Nhi tiến hành siêu âm tim cho 35 – 40 trường hợp trẻ sau sinh.

Qua siêu âm sàng lọc, bác sỹ đã phát hiện các ca dị tật tim bẩm sinh, trong đó thường gặp là thông liên thất, tứ chứng Fallot dạng không lá gan động mạch phổi, dị tật Ebstein - dị tật liên quan đến bất thường của van ba lá ở tâm thất phải, tim còn ống động mạch... Cùng với đó, bệnh viện cũng đã phát hiện nhiều ca dị tật tim bẩm sinh hiếm gặp, như: u cơ tim đa vị trí nghi ngờ, tim có ba buồng nhĩ. Tùy vào tình trạng của bệnh nhân mà các bác sỹ sẽ có những chỉ định cụ thể và phù hợp, có thể là theo dõi và tái khám nhưng cũng có thể là chỉ định nhập viện để can thiệp ngay.

Bác sỹ Đặng Quang Minh – Trưởng khoa Nhi, BVĐK tỉnh cho biết: “Siêu âm tầm soát tim bẩm sinh khi trẻ còn trong bụng mẹ và ngay khi vừa chào đời là phương pháp tối ưu, giúp phát hiện sớm những dị tật tim ở trẻ. Đối với trẻ bị tim bẩm sinh, việc phát hiện sớm dị tật mang ý nghĩa sống còn. Bởi nó sẽ giúp bác sỹ chỉ định can thiệp phù hợp và có biện pháp chăm sóc đặc biệt để bảo vệ sức khỏe và tính mạng của trẻ, vì trên thực tế có một số dị tật tim bẩm sinh nếu không được can thiệp kịp thời trẻ có thể tử vong ngay sau sinh.

Bác sỹ Minh chia sẻ thêm, thời gian qua, nhờ các sản phụ có ý thức trong việc tầm soát tim bẩm sinh khi trẻ còn trong bụng mẹ để phát hiện và can thiệp kịp thời nên tỷ lệ trẻ qua siêu âm tim sau sinh phát hiện có dị tật là không lớn.

Chính vì vậy, ngoài siêu âm sàng lọc tim bẩm sinh cho trẻ sau khi chào đời, thai phụ nên chủ động sàng lọc trước sinh nhằm phát hiện các nguy cơ bất thường về tim của thai nhi, từ đó có sự chuẩn bị phương pháp điều trị phù hợp. Ngoài ra, trong quá trình phát triển của trẻ, phụ huynh cần chủ động theo dõi các biểu hiện bất thường về sức khỏe của con trẻ để đưa đến cơ sở khám, chữa bệnh tầm soát, phát hiện sớm dị tật tim bẩm sinh, từ đó có hướng điều trị sớm, mang đến cơ hội sống khỏe mạnh cho trẻ.