(Baohatinh.vn) - Trung bình 10 năm gần đây (2011 - 2021), mỗi năm, Hà Tĩnh có gần 30 người được phong hàm giáo sư (GS), phó giáo sư (PGS), trong đó năm 2017, có số lượng lớn nhất với 60 người (6 GS và 54 PGS).
Gặp mặt giáo sư, trí thức tiêu biểu quê hương Hà Tĩnh năm 2013.
Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Hà Tĩnh đã điều tra khảo sát hai lần vào các năm 2011 và năm 2021.
Theo khảo sát lần thứ nhất vào năm 2011 tại Hội đồng chức danh Giáo sư Nhà nước, từ 1945 đến năm 2010, Hà Tĩnh có 497 người được phong chức danh GS, PGS, trong đó có 119 GS và 378 PGS.
Tại lần khảo sát thứ hai (trong 10 năm từ 2011 đến 2021), có 273 người Hà Tĩnh được phong GS, PGS, trong đó có 42 người được phong từ PGS lên GS.
Sách “Những người con Hà Tĩnh trên mọi miền Tổ quốc” do Liên hiệp các Hội KH&KT Hà Tĩnh xuất bản để ghi danh những người con ưu tú của quê hương.
Như vậy, tính từ 1945 đến nay, có tổng cộng 728 GS, PGS quê Hà Tĩnh được phong với nhiều nhà khoa học đầu ngành, các chuyên gia hàng đầu trên các lĩnh vực, trong đó có 161 GS, 567 PGS.
Tiêu biểu như: GS, TSKH Phan Đình Diệu, GS Lê Văn Thiêm, GS Hoàng Xuân Hãn, GS Võ Quý, GS.NSND Trần Thu Hà, GS.TS. Phan Nguyên Hồng, GS Phong Lê, GS Phan Huy Lê, GS Phạm Đức Dương …
Đặc biệt, Hà Tĩnh từng có 3 Ủy viên Bộ Chính trị đồng thời đều là những nhà khoa học lớn gồm: GS.TS Nguyễn Đình Tứ, GS.TS Nguyễn Đức Bình, GS.TS Lê Xuân Tùng.
Bảng số liệu tổng hợp khảo sát số lượng PGS, GS từ 1945 đến 2021.
Bên cạnh đó, Hà Tĩnh còn có GS Lê Văn Thiêm là một trong hai nhà toán học được Chính phủ Việt Nam phong tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh đợt 1 vào năm 1996.
Gần đây, Hà Tĩnh là địa phương có 2 nhà khoa học (sinh năm 1970) được đặc cách phong tặng danh hiệu Giáo sư là Phùng Hồ Hải (vào năm 2012) và Trần Đình Hòa (vào năm 2013).
Ngoài ra, nhiều người con ưu tú của Hà Tĩnh dù không được phong học hàm GS, PGS nhưng tên tuổi và những đóng góp đã đi vào lịch sử trên các lĩnh vực.
Ký ức về một thời tuổi trẻ sôi nổi, hào hùng luôn là động lực để ông Lê Văn Liêm - Chủ tịch Hội Cựu thanh niên xung phong tỉnh Hà Tĩnh tiếp nối những hành trình mới đầy ý nghĩa.
Hơn 400 năm tồn tại bên dòng La, làng nghề đóng thuyền ở thôn Bến Đền, xã Đức Minh (Hà Tĩnh) từng là niềm tự hào của cư dân vùng sông nước. Song, làng nghề đang đối diện nguy cơ mai một.
Hà Tĩnh sở hữu những lợi thế để phát triển du lịch sinh thái. Tuy nhiên, để khai thác những giá trị tự nhiên này trở thành nguồn lực phát triển vẫn là bài toán cần sớm có lời giải.
Không chỉ là một lễ hội dân gian được lưu truyền qua nhiều thế kỷ, Lễ hội đền Lê Khôi còn phản ánh những nét đẹp trong đời sống văn hóa của người Hà Tĩnh: lòng tri ân tiền nhân, sự gắn kết cộng đồng và ý thức gìn giữ di sản qua nhiều thế hệ.
Những trầm tích văn hóa, chiều sâu lịch sử và những con người nghĩa tình của Hà Tĩnh đã níu chân biết bao người từ những vùng đất khác nhau đến học tập, làm việc và gắn bó dài lâu.
Hạ tầng phát triển mạnh đang làm thay đổi diện mạo các đô thị phía Bắc Hà Tĩnh. Cùng với đó, các di tích lịch sử, văn hóa được bảo tồn, góp phần gìn giữ "hồn xưa" giữa nhịp sống hiện đại.
Nhiều chính sách đã được triển khai để thúc đẩy du lịch Hà Tĩnh phát triển, song tỷ lệ khách lưu trú vẫn thấp, đặt ra yêu cầu tạo sản phẩm mới và trải nghiệm khác biệt để "giữ chân" du khách.
Từng là trẻ mồ côi được nuôi dưỡng tại Làng Trẻ em mồ côi Hà Tĩnh, lớn lên có nhiều cơ hội lựa chọn công việc tốt hơn nhưng chị Trần Thị Ly (SN 1988, trú phường Trần Phú) vẫn quyết định ở lại mái ấm để tiếp tục chăm sóc những em nhỏ có hoàn cảnh giống mình năm xưa.
Buổi làm việc giữa họ Nguyễn Tiên Điền (tỉnh Hà Tĩnh) với Trung tâm Khoa học và Văn hóa Nga mở hướng kết nối hậu duệ Nguyễn Du – Pushkin, lan tỏa giá trị di sản văn hóa.
Thiếu tá Phan Thị Lâm Phương (Công an xã Tiên Điền, Hà Tĩnh) là người sâu sát với cơ sở, gần gũi với Nhân dân. Chị là 1 trong 68 gương mặt vừa được Bộ Công an vinh danh “Nữ công an cơ sở xuất sắc”.
Tại xã Tiên Điền (Hà Tĩnh), nhiều tư liệu, hiện vật quý về Đại thi hào Nguyễn Du và Truyện Kiều vẫn được gìn giữ như những báu vật, lưu dấu cuộc đời, tư tưởng và di sản văn hóa của ông.
Hội thảo khoa học về Nguyễn Công Trứ tiếp tục khẳng định tầm vóc, giá trị di sản và sức ảnh hưởng của danh nhân trong lịch sử văn hóa dân tộc; đồng thời giúp Hà Tĩnh bổ sung cơ sở khoa học cho quá trình xây dựng hồ sơ trình UNESCO vinh danh.
Với mong muốn lan tỏa vẻ đẹp quê hương, Nguyễn Trọng Quý Đức (xã Thiên Cầm, tỉnh Hà Tĩnh) đã xây dựng kênh truyền thông số, đầu tư sản xuất các video giới thiệu du lịch Thiên Cầm, thu hút hàng nghìn lượt tương tác.
Trong không gian linh thiêng của miếu thờ Đức Ngư Ông ở xã Thiên Cầm (tỉnh Hà Tĩnh), đông đảo ngư dân và du khách cùng tham gia Lễ hội Cầu ngư Nhượng Bạn, gửi gắm ước vọng mưa thuận gió hòa, mùa cá bội thu.
Giữa biển cả nhiều bất trắc, tín ngưỡng thờ thần biển trở thành điểm tựa tinh thần của ngư dân Lộc Hà. Di sản tinh thần này đã góp phần tạo nên bản sắc văn hóa của biển Hà Tĩnh.
Trong hành trình về với Hà Tĩnh, ca sĩ Kyo York đã có dịp ghé thăm chùa Hương Tích, khám phá vẻ đẹp non nước hữu tình và trải nghiệm không gian du lịch tâm linh ý nghĩa.
Di tích lịch sử văn hóa cấp quốc gia Phan Kính (xã Trường Lưu, Hà Tĩnh) không chỉ là nơi tưởng niệm một bậc hiền tài mà còn trở thành điểm tôn vinh truyền thống hiếu học và đạo lý của cha ông.
Rời quê nhà Hà Tĩnh từ năm 15 tuổi để theo đuổi giấc mơ lớn, Nguyễn Thị Mai Lê đã trải qua không ít thử thách trước khi chạm tới học bổng toàn phần bậc thạc sĩ của Chính phủ New Zealand trị giá gần 2,3 tỷ đồng.
Cầu Bến Thủy 1 nối xã Nghi Xuân (Hà Tĩnh) với phường Trường Vinh (Nghệ An) vừa có diện mạo mới với hệ thống lưới an toàn cao hơn 3,5m cùng dải đèn LED trang trí, tạo nên điểm nhấn cảnh quan trên dòng sông Lam.
Chương trình giao lưu nghệ thuật là lời tri ân của quê hương Hà Tĩnh dành cho nhà thơ Xuân Hoài - một người đã dành trọn cuộc đời để vun đắp cho dòng chảy văn hóa, nghệ thuật tỉnh nhà.
Chương trình giao lưu nghệ thuật “Nhà thơ Xuân Hoài – Người trong cõi nhớ” do Báo và phát thanh, truyền hình Hà Tĩnh phối hợp Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch tổ chức nhằm tri ân những đóng góp to lớn của ông đối với thi ca và sự nghiệp xây dựng, phát triển văn hóa, nghệ thuật Hà Tĩnh.
Có những người khi rời xa cõi tạm vẫn để lại trong lòng người ở lại thật nhiều thương nhớ. Với nhà thơ Xuân Hoài, đó là nỗi nhớ lặng lẽ như mùi hương hoa dẻ trong ký ức tuổi thơ, như câu ví giặm chòng chành đâu đó giữa dòng Lam, dòng La quê nhà. Đi qua nhiều bến bờ của cuộc đời – từ bục giảng, văn đàn đến những năm tháng bệnh tật cuối đời – ông vẫn sống trọn vẹn như một “con đò dọc” trong chính câu thơ mình viết, lặng lẽ chở theo tình yêu quê hương, tình người và thi ca đi mãi trong ký ức bạn đọc.
72 năm đã trôi qua, âm hưởng Chiến thắng Điện Biên Phủ “lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu” vẫn vang vọng. Trong chiến công ấy, Hà Tĩnh hiện diện ở tiền tuyến với những người con anh dũng, đồng thời là hậu phương dốc sức người, sức của cho ngày toàn thắng vẻ vang.
Ở nhiều vùng quê của Hà Tĩnh, có những con người vẫn lặng lẽ gìn giữ đình làng, đền, miếu và các giá trị văn hóa. Sự tận tụy ấy đã góp phần neo giữ hồn quê, "đánh thức" giá trị di sản.
Ngô Phúc Trạch (sinh năm 1560 - ?), quê ở làng Chỉ Châu (nay thuộc xã Thạch Lạc, Hà Tĩnh). Ông là người có đóng góp lớn trong việc giữ vững sự bình yên của muôn dân và khai hoang, chăm lo sản xuất cho cộng đồng dân cư.
Giữa không gian trang nghiêm tại Ngã ba Đồng Lộc (Hà Tĩnh), chị Nguyễn Thị Thúy Hòa đã có gần 17 năm kể lại những câu chuyện về một thời hoa lửa. Mỗi lời thuyết minh của chị là sự tiếp nối ký ức và lòng tri ân đối với những người đã hy sinh vì Tổ quốc.
Bị thương ngay trước cửa ngõ Sài Gòn, nhưng lúc đó người lính Trần Thanh Hiền (Trung đoàn 24, Sư đoàn 304, hiện sống tại phường Thành Sen, Hà Tĩnh) vẫn nén đau, băng bó vết thương, một mình tìm đường vào Dinh Độc Lập trong ngày lịch sử 30/4/1975.
