Bài toán của Việt Nam vào đề thi Olympic Toán quốc tế sau gần 40 năm

Sau gần 40 năm, Việt Nam lại có một bài toán được đưa vào đề thi Olympic Toán quốc tế, của thầy giáo Trần Quang Hùng, trường THPT chuyên Khoa học Tự nhiên.

Thông tin được thầy Hùng chia sẻ với VnExpress, ngày 19/7. Bài Toán của thầy là câu 2 trong đề thi IMO ngày 1. Nội dung như sau:

"Let Ω and Γ be circles with centres M and N, respectively, such that the radius of Ω is less than the radius of Γ. Suppose Ω and Γ intersect at two distinct points A and B. Line MN intersects Ω at C and Γ at D, so that C, M, N, D lie on MN in that order. Let P be the circumcentre of triangle ACD. Line AP meets Ω again at E≠A and meets Γ again at F≠A. Let H be the orthocentre of triangle PMN.

Prove that the line through H parallel to AP is tangent to the circumcircle of triangle BEF.

(The orthocenter of a triangle is the point of intersection of its altitudes)".

Bản dịch:

"Cho các đường tròn Ω và Γ có tâm tương ứng là M và N sao cho bán kính của Ω nhỏ hơn bán kính của Γ. Giả sử các đường tròn Ω và Γ cắt nhau tại các điểm phân biệt A và B. Đường thẳng MN cắt Ω tại điểm C và cắt Γ tại điểm D, sao cho thứ tự các điểm trên đường thẳng đó lần lượt là C, M, N và D. Gọi P là tâm đường tròn ngoại tiếp tam giác ACD. Đường thẳng AP cắt lại Ω tại điểm E ≠ A. Đường thẳng AP cắt lại Γ tại điểm F ≠ A. Gọi H là trực tâm của tam giác PMN.

Chứng minh rằng đường thẳng đi qua H và song song với AP tiếp xúc với đường tròn ngoại tiếp tam giác BEF.

(Trực tâm của một tam giác là giao điểm của các đường cao của nó)".

Đây là lần thứ tư Việt Nam có bài toán được chọn vào đề thi chính thức của IMO, theo Bộ Giáo dục và Đào tạo. Bài đầu tiên vào kỳ thi IMO năm 1977, của tác giả Phan Đức Chính. Bài thứ hai vào năm 1982, của nhà giáo Văn Như Cương. Lần gần nhất là năm 1987, bài toán được sử dụng là của tác giả Nguyễn Minh Đức.

Ngoài bài Toán chính thức trong kỳ thi năm nay, thầy Hùng cũng từng có hai bài Hình học lọt vào danh sách rút gọn (short list) của IMO 2022 và IMO 2019.

Thầy Trần Quang Hùng (trái) cùng thầy Nguyễn Chu Gia Vượng (trưởng đoàn) và các học sinh dự IMO năm 2025. Ảnh: Nhân vật cung cấp
Thầy Trần Quang Hùng (trái) cùng thầy Nguyễn Chu Gia Vượng (trưởng đoàn) và các học sinh dự IMO năm 2025. Ảnh: Nhân vật cung cấp

Thầy Trần Quang Hùng hiện là giáo viên trường THPT chuyên Khoa học Tự nhiên (thuộc trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội). Thầy có nhiều năm kinh nghiệm giảng dạy hình học sơ cấp cho các lớp chuyên Toán, dạy hình học Olympic cho các đội tuyển thi học sinh giỏi quốc gia, quốc tế.

PGS.TS Nguyễn Vũ Lương, Chủ tịch Hội đồng Khoa học và Đào tạo, trường THPT chuyên Khoa học Tự nhiên, đánh giá bài toán của thầy Trần Quang Hùng được chọn "là xứng đáng".

Nhiều năm làm việc cùng, thầy Lương nhận xét thầy Hùng có năng khiếu đặc biệt về hình học, chịu khó nghiên cứu về mảng này. Vì vậy, các bài thi hình học của thầy Hùng thường khác biệt, sáng tạo, có hàm lượng kiến thức cao.

"Nói vậy không có nghĩa đề của Hùng sẽ yêu cầu học sinh vẽ tới chục đường tròn, phức tạp, cồng kềnh. Đề khó theo hướng đôi khi hình vẽ đơn giản, nhưng đòi hỏi người học phải hiểu sâu sắc, phải vận dụng nhiều kết quả hình học để giải. Vì vậy mà học sinh rất sợ đề thầy Hùng mà vẫn thích học thầy", thầy Lương nói.

Về quy trình, khoảng bốn tháng trước kỳ thi, trưởng đoàn của mỗi nước sẽ tập hợp các bài toán đề nghị, tác giả không nhất thiết là người trong đoàn mà chỉ cần là người của nước mình, rồi gửi ban chọn đề của nước đăng cai.

Nước đăng cai kỳ thi sẽ chọn khoảng 30 bài, đưa vào danh sách rút gọn (IMO short list). Vài ngày trước khi kỳ thi diễn ra, các trưởng đoàn bỏ phiếu để chọn ra 6 bài chính thức.

Việt Nam vào top 10 IMO 2025

Kỳ thi Olympic Toán quốc tế được tổ chức thường niên kể từ năm 1959. Việt Nam tham gia lần đầu năm 1974. IMO 2025 diễn ra ở Australia từ ngày 10 đến 20/7, thu hút hơn 630 thí sinh từ 110 quốc gia và vùng lãnh thổ.

Mỗi ngày thi, thí sinh phải giải ba bài trong 4,5 tiếng. Điểm tối đa cho mỗi bài là 7. Thí sinh có thể nhận đề bài bằng tiếng mẹ đẻ, nhưng phải đăng ký trước và được ban tổ chức phê duyệt.

Đoàn Việt Nam năm nay có 6 học sinh tham dự, giành hai huy chương vàng, ba bạc và một đồng, đứng thứ 9 toàn đoàn.

Em Võ Trọng Khải, lớp 12, Trường THPT Chuyên Phan Bội Châu, tỉnh Nghệ An: Huy chương Vàng (quê huyện Nghi Xuân cũ, tỉnh Hà Tĩnh).

Em Trần Minh Hoàng, lớp 12, Trường THPT Chuyên Hà Tĩnh, tỉnh Hà Tĩnh: Huy chương Vàng (quê huyện Nghi Xuân cũ, tỉnh Hà Tĩnh).

Em Nguyễn Đăng Dũng, lớp 12, Trường THPT Chuyên Khoa học Tự nhiên, Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội: Huy chương Bạc.

Em Nguyễn Đình Tùng, lớp 11, Trường THPT Chuyên Khoa học Tự nhiên, Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội: Huy chương Bạc.

Em Lê Phan Đức Mân, lớp 12, Trường THPT Chuyên Lê Hồng Phong, TP. Hồ Chí Minh: Huy chương Bạc

Em Trương Thanh Xuân, lớp 11, Trường THPT Chuyên Bắc Ninh, tỉnh Bắc Ninh: Huy chương Đồng.

vnexpress.net

Đọc thêm

Đổi mới hoạt động dạy và học, hướng tới xây dựng môi trường giáo dục hiện đại

Đổi mới hoạt động dạy và học, hướng tới xây dựng môi trường giáo dục hiện đại

Sáng 18/11, nhân dịp kỷ niệm 44 năm Ngày Nhà giáo Việt Nam (20/11/1982 – 20/11/2026), đồng chí Phan Thiên Định - Phó Bí Thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh đã đến chúc mừng Sở GD&ĐT. Cùng tham gia có đại diện lãnh đạo Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy, HĐND tỉnh, Ủy ban MTTQ tỉnh và một số ngành, đơn vị.
Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy chúc mừng Trường Đại học Hà Tĩnh nhân ngày 20/11

Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy chúc mừng Trường Đại học Hà Tĩnh nhân ngày 20/11

Đồng chí Nguyễn Hồng Lĩnh - Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh tin tưởng tập thể Đảng ủy, Ban Giám hiệu Trường Đại học Hà Tĩnh tiếp tục phát huy thành quả mà các thế hệ đi trước đã xây dựng, tạo chuyển biến rõ nét về chất lượng đào tạo, nghiên cứu khoa học, đóng góp thiết thực vào sự phát triển của tỉnh.
Đổi mới giáo dục ở Hà Tĩnh (bài 3): Thắp sáng khát vọng tri thức

Đổi mới giáo dục ở Hà Tĩnh (bài 3): Thắp sáng khát vọng tri thức

Gần 2 thập kỷ gắn bó với bục giảng, thầy giáo Nguyễn Như Đức (SN 1983, quê xã Đông Kinh) - Tổ trưởng Tổ Toán, Trường THPT Chuyên Hà Tĩnh đã cùng đồng nghiệp bồi dưỡng và đồng hành với nhiều thế hệ học sinh chinh phục những đỉnh cao tri thức. Phía sau những tấm huy chương, những giải thưởng là câu chuyện đẹp về tình yêu nghề, sự tận tâm với học trò và những đóng góp bền bỉ trong sự nghiệp bồi dưỡng nhân tài cho quê hương.
Đổi mới giáo dục ở Hà Tĩnh (bài 2): Vẹn nguyên ngọn lửa yêu nghề

Đổi mới giáo dục ở Hà Tĩnh (bài 2): Vẹn nguyên ngọn lửa yêu nghề

Sau 20 năm đảm nhiệm cương vị Phó Hiệu trưởng, thầy giáo Đặng Đình Huấn ở Trường Tiểu học Phan Đình Phùng (xã Kim Hoa) đã chủ động xin chuyển sang làm giáo viên khi trường lớp được sắp xếp lại. Hòa mình vào nhịp đổi thay của ngành giáo dục, thầy đón nhận công việc mới bằng tinh thần học hỏi, sự say mê trong từng giờ dạy và niềm vui giản dị khi được gần gũi, sẻ chia cùng học trò.
Đổi mới giáo dục ở Hà Tĩnh (bài 1): Nâng bước trẻ thơ nơi miền núi

Đổi mới giáo dục ở Hà Tĩnh (bài 1): Nâng bước trẻ thơ nơi miền núi

Gần 20 năm gắn bó với giáo dục mầm non, phần lớn thời gian công tác ở những địa bàn miền núi còn nhiều khó khăn, cô giáo Vũ Thị Oanh (Trường Mầm non Hương Đô) không chỉ tận tụy chăm sóc, nâng niu những năm tháng đầu đời của trẻ mà còn kiên trì đổi mới phương pháp dạy học. Từ tình thương dành cho những đứa trẻ còn nhiều thiệt thòi, cô đã biến khó khăn thành động lực sáng tạo, góp phần mang đến cho học trò vùng miền núi cơ hội phát triển tốt hơn.
Gặp mặt kỷ niệm 35 năm thành lập Trường THPT Chuyên Hà Tĩnh

Gặp mặt kỷ niệm 35 năm thành lập Trường THPT Chuyên Hà Tĩnh

Phát huy truyền thống 35 năm thành lập và phát triển, Trường THPT Chuyên Hà Tĩnh hướng tới mục tiêu trở thành trường chuyên chất lượng cao của khu vực Bắc Trung Bộ, từng bước tiếp cận chuẩn các trường trung học tiên tiến trong khu vực.
Trường THPT Chuyên Hà Tĩnh: Một mạch nguồn, muôn dòng sáng

Trường THPT Chuyên Hà Tĩnh: Một mạch nguồn, muôn dòng sáng

Từ những ngày đầu còn nhiều gian khó, khi thầy và trò phải dạy, học trong những phòng mượn tạm, Trường THPT Chuyên Hà Tĩnh đã từng bước trưởng thành, khẳng định vị thế là địa chỉ giáo dục mũi nhọn của tỉnh. Hành trình 35 năm ấy được viết nên bằng tâm huyết của các thế hệ nhà giáo, khát vọng chinh phục tri thức của học trò và truyền thống hiếu học của quê hương.
Trường Cao đẳng Nguyễn Du góp phần nuôi dưỡng tài năng, trao truyền giá trị văn hóa truyền thống

Trường Cao đẳng Nguyễn Du góp phần nuôi dưỡng tài năng, trao truyền giá trị văn hóa truyền thống

Từ những lớp học còn nhiều thiếu thốn đến cơ sở đào tạo đa ngành hôm nay, Trường Cao đẳng Nguyễn Du đã trải qua 30 năm xây dựng và trưởng thành. Không chỉ đào tạo nguồn nhân lực văn hóa, nghệ thuật, du lịch, ngôi trường còn góp phần nuôi dưỡng tài năng, trao truyền những giá trị văn hóa truyền thống của quê hương Hà Tĩnh.
Một thập kỷ vun đắp niềm tin, chắp cánh khát vọng

Một thập kỷ vun đắp niềm tin, chắp cánh khát vọng

Từ 40 học sinh trong ngày đầu thành lập đến hơn 1.000 học sinh hôm nay, Trường TH, THCS và THPT – Đại học Hà Tĩnh đã đi qua hành trình 10 năm xây dựng và trưởng thành. Mỗi bước tiến đều in dấu tâm huyết, trách nhiệm của những người gieo chữ, khát vọng vươn lên của các thế hệ học trò và niềm tin bền bỉ của các bậc phụ huynh.
Trường liên cấp vùng biên ở Hà Tĩnh vận hành như thế nào?

Trường liên cấp vùng biên ở Hà Tĩnh vận hành như thế nào?

Sau hơn 2 tháng đi vào hoạt động, hai trường phổ thông nội trú liên cấp tại xã Hương Khê và Sơn Kim 1 (Hà Tĩnh) đang từng bước ổn định nền nếp dạy học, sinh hoạt, đồng thời tiếp tục hoàn thiện các điều kiện để vận hành hiệu quả.
Xin chào,
Tôi là Chatbot của
Báo Hà Tĩnh
Hãy hỏi tôi bất kỳ điều gì bạn cần biết về
Báo Hà Tĩnh nhé. Tôi sẵn sàng hỗ trợ!