Để thực hiện hiệu quả các chế độ, chính sách an sinh xã hội (ASXH), trên cơ sở chỉ đạo, hướng dẫn của Trung ương, căn cứ điều kiện thực tế của địa phương, Hà Tĩnh đã ban hành nhiều văn bản để triển khai kịp thời, đúng đối tượng. Ngoài hệ thống chính sách của Trung ương, Hà Tĩnh còn có một số chính sách đặc thù về giảm nghèo và đảm bảo ASXH nhằm mở rộng đối tượng, nâng cao khả năng tiếp cận chính sách của các nhóm đối tượng, nhất là người yếu thế.
Các nghị quyết được tỉnh ban hành đã bổ sung thêm 6 nhóm chính sách gồm: Hỗ trợ người lao động tham gia BHXH tự nguyện; hỗ trợ đóng BHYT cho người cao tuổi (NCT), người thuộc hộ cận nghèo, người thuộc gia đình làm nông, lâm, ngư và diêm nghiệp có mức sống trung bình trên địa bàn; hỗ trợ thu nhập cho hộ nghèo có thành viên là người có công với cách mạng, thành viên hộ nghèo là người cao tuổi, thành viên hộ nghèo thuộc chính sách bảo trợ xã hội (BTXH);
Tặng quà cho người có công và thân nhân người có công với cách mạng nhân kỷ niệm Ngày Thương binh - Liệt sĩ, tết cổ truyền của dân tộc, tặng quà đối tượng BTXH có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, đồng bào dân tộc thiểu số thuộc hộ nghèo, hộ cận nghèo, cựu chiến binh tham gia kháng chiến chống Pháp…; tặng quà, chúc thọ, mừng thọ người cao tuổi; chính sách dành cho đối tượng người khuyết tật thần kinh, tâm thần mức độ đặc biệt nặng thuộc diện hộ nghèo, hộ cận nghèo có nguyện vọng được tiếp nhận, chăm sóc nuôi dưỡng tại Trung tâm Chữa bệnh - Giáo dục - Lao động xã hội.
Gia đình bà Nguyễn Thị Hồng (72 tuổi, ở xã Lưu Vĩnh Sơn, Thạch Hà) thuộc diện hộ nghèo. Chồng bà là ông Ngô Minh Tam (75 tuổi) - thương binh hạng 4/4. Thu nhập của gia đình chủ yếu từ làm nông và tiền trợ cấp ưu đãi người có công của ông Tam. Từ tháng 8/2022, bà Hồng được hỗ trợ thu nhập mỗi tháng 720 nghìn đồng.
“Khoản kinh phí được hỗ trợ đã giúp gia đình tôi có thêm điều kiện chi tiêu cho cuộc sống hằng ngày, đỡ vất vả hơn”, bà Hồng xúc động chia sẻ.
Các chính sách đảm bảo ASXH của Hà Tĩnh từng bước hoàn thiện, thống nhất và bao phủ đến tất cả đối tượng khó khăn, yếu thế. Ông Kiều Huyến (79 tuổi) sống cùng em gái Kiều Thị Tuyết (77 tuổi) ở phường Trung Lương (TX Hồng Lĩnh) thuộc diện hộ nghèo.
Ông Huyến tuổi cao, sức yếu không còn khả năng lao động, trong khi vẫn phải nuôi em gái là bà Tuyết bị câm bẩm sinh, thần kinh không bình thường. Ông Huyến và bà Tuyết là đối tượng được thụ hưởng chính sách hỗ trợ thu nhập hằng tháng cho thành viên hộ nghèo là NCT, thành viên hộ nghèo thuộc chính sách BTXH theo Nghị quyết số 72/2022/NQ-HĐND của HĐND tỉnh.
Ông Huyến chia sẻ: “Số tiền hơn 2,7 triệu đồng được hỗ trợ hằng tháng đã giúp anh em chúng tôi rất lớn trong việc trang trải cuộc sống. Ngoài ra, chúng tôi còn được cấp BHYT miễn phí”.
Triển khai thực hiện các chính sách ASXH đặc thù theo Nghị quyết số 72/2022/NQ-HĐND, Nghị quyết số 106/2023/NQ-HĐND và Nghị quyết số 134/2024/NQ-HĐND, TX Hồng Lĩnh đang có 1.694 đối tượng được hỗ trợ thu nhập hằng tháng, đối tượng trợ giúp BTXH và người có công; hỗ trợ mua thẻ BHYT cho hơn 945 đối tượng.
Ông Nguyễn Anh Tài - Trưởng phòng LĐ-TB&XH (UBND thị xã Hồng Lĩnh) cho biết: “Các chính sách ASXH đặc thù có ý nghĩa rất quan trọng, góp phần san sẻ gánh nặng cho đối tượng và gia đình. Các chính sách đã tạo động lực để các đối tượng vượt qua khó khăn, từng bước vươn lên ổn định cuộc sống”.
Được biết, ngoài hỗ trợ thu nhập cho thành viên hộ nghèo là người có công với cách mạng; thành viên hộ nghèo là NCT, thành viên hộ nghèo thuộc chính sách BTXH, Nghị quyết số 72/2022/NQ-HĐND còn mở rộng hỗ trợ đóng BHYT cho NCT; người thuộc hộ cận nghèo; người thuộc gia đình làm nông, lâm, ngư và diêm nghiệp có mức sống trung bình trên địa bàn tỉnh.
Bà Nguyễn Thị Lý (70 tuổi, ở xã Xuân Lộc, Can Lộc) cho biết, tháng 10/2024, khi đủ 70 tuổi, bà được cấp thẻ BHYT theo chính sách của Nhà nước cho NCT với mức hỗ trợ 100% kinh phí. Chính sách nhân văn này đã giúp bà và gia đình giảm được chi phí và thuận lợi hơn khi đi khám chữa bệnh.
Đánh giá về Nghị quyết số 72/2022/NQ-HĐND, ông Thái Sinh - Chủ tịch Hội NCT tỉnh cho biết: “Hiện trên địa bàn tỉnh có khoảng 241.000 NCT, chiếm 18,6% dân số. Những năm qua, NCT đã được hưởng đầy đủ, kịp thời các chính sách: trợ cấp xã hội, cấp thẻ BHYT, trợ cấp cho người có công, chúc thọ, tặng quà... Đặc biệt, Nghị quyết số 72/2022/NQ-HĐND của tỉnh được ban hành với chính sách hỗ trợ 100% kinh phí đóng BHYT với nhóm đối tượng NCT từ 70 tuổi đến dưới 80 tuổi (nhóm tuổi chưa được hưởng chính sách hỗ trợ của Nhà nước) đã giúp hàng nghìn người bớt khó khăn, cải thiện chất lượng cuộc sống, động viên NCT “sống khỏe, sống vui, sống hạnh phúc”.
Theo Sở LĐ-TB&XH, thực hiện các chính sách ASXH, năm 2024, toàn tỉnh có 663.655 lượt đối tượng BTXH được trợ giúp xã hội với số tiền hơn 505 tỷ đồng; có 7.005 lượt NCT, người thuộc hộ cận nghèo, gia đình nông, lâm, ngư nghiệp và diêm nghiệp có mức sống trung bình được hỗ trợ thu nhập hằng tháng với tổng số tiền hơn 3,9 tỷ đồng; có 14.079 NCT (từ 70 tuổi đến dưới 80 tuổi) được cấp thẻ BHYT với tổng kinh phí hơn 12,6 tỷ đồng.
Nhờ có những cách làm sáng tạo, từ công tác lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành, ban hành cơ chế, chính sách, đến việc tổ chức thực hiện nên công tác đảm bảo ASXH, công tác giảm nghèo trên địa bàn Hà Tĩnh đã đạt và vượt mục tiêu, chỉ tiêu đề ra.
Đến cuối năm 2024, tỷ lệ hộ nghèo còn 2,40% (giảm 0,61% so với cuối năm 2023); tỷ lệ hộ cận nghèo 3,04% (giảm 0,33% so với cuối năm 2023). Để tiếp tục phát huy những kết quả đạt được, thời gian tới cần tiếp tục ưu tiên nguồn lực, huy động cả hệ thống chính trị, triển khai đồng bộ, quyết liệt các giải pháp giảm nghèo bền vững, đảm bảo ASXH, góp phần quan trọng thực hiện thành công đề án thí điểm xây dựng tỉnh NTM vào năm 2025 như mục tiêu Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XIX đề ra.
