Ghép ảnh người thân đã mất bằng AI

“Em chưa bao giờ được chụp chung với bà ngoại, vì khi bà còn sống, hai bà cháu ít có dịp chụp ảnh cùng nhau” - chia sẻ của em Dương Thị Phước (SN 2003, trú tổ dân phố Đồng Thanh, phường Trần Phú) khiến ai nghe cũng thấy nghẹn ngào.

Phước kể, khi bà còn sống, bà vốn giản dị và ít khi chụp ảnh. Những lần gia đình quây quần, bà thường chỉ lo chăm lo cho con cháu nên hiếm khi xuất hiện trong khung hình. Vì thế, hai bà cháu chưa từng có một bức ảnh chung nào. “Từ nhỏ, em rất thân với bà nhưng lại không có tấm hình nào để lưu giữ. Khi bà mất, em thấy tiếc lắm, vì chẳng còn cơ hội nào để chụp cùng bà nữa”, Phước chia sẻ.

Tình cờ xem được một trào lưu trên mạng, trong đó mọi người sử dụng các ứng dụng AI để “ghép” ảnh với người thân đã mất, Phước đã thử tải ứng dụng về điện thoại. Sau khi chọn bức ảnh chân dung của bà và một bức ảnh gần đây của mình, chỉ vài phút sau, phần mềm tạo ra một bức ảnh mới: hai bà cháu ngồi cạnh nhau, cùng nở nụ cười hiền hậu.

Phước tâm sự: “Lúc nhìn thấy tấm ảnh, em thật sự xúc động. Dù biết đó không phải thật, nhưng cảm giác như bà đang ngồi bên em, rất gần gũi. Mẹ em xem ảnh mà rưng rưng, nói rằng “giá mà bà còn sống để thấy các cháu lớn thế này”.

Hiện bức ảnh vẫn được Phước lưu giữ trong điện thoại như một kỷ vật tinh thần. Em thường mở ra xem lại mỗi khi nhớ bà. Với cô gái trẻ, công nghệ AI không chỉ tạo ra hình ảnh, mà còn giúp em chạm được vào một phần ký ức của gia đình.

Không chỉ giới trẻ, trào lưu này cũng khiến nhiều người lớn tuổi không khỏi xúc động. Bà Nguyễn Thị Sửu (SN 1951, trú tại tổ dân phố Quyết Tiến, phường Trần Phú) vẫn nhớ như in cảm giác nghẹn ngào khi được cháu gái tặng cho bức ảnh “đặc biệt” được ghép bằng công nghệ AI.

Chồng bà Sửu mất từ năm 1987, khi bà mới ngoài 30 tuổi, để lại ba người con còn nhỏ dại. Thời ấy, máy ảnh hiếm, cuộc sống nhiều vất vả nên hai vợ chồng chưa từng có một bức ảnh chung nào. Suốt mấy chục năm, bà chỉ còn nhớ về ông qua ký ức và tấm ảnh thờ đã cũ.

Hiểu được nỗi thương nhớ ấy, cháu gái của bà – em Đặng Thị Diễm Mỹ (SN 2003) đã nảy ra ý định tạo cho bà một món quà tinh thần. Biết đến trào lưu ghép ảnh bằng trí tuệ nhân tạo đang lan tỏa trên mạng xã hội, Diễm Mỹ tìm lại tấm ảnh cũ của ông nội từ khung thờ, chụp thêm ảnh của bà rồi dùng ứng dụng AI để ghép hai người lại với nhau.

Nhìn thấy tấm ảnh, bà Sửu lặng người đi. “Cảm giác như ông đang ở ngay bên cạnh, nói chuyện với tôi như xưa. Tôi không ngờ có ngày được "chụp ảnh" cùng ông,” bà xúc động chia sẻ. Từ hôm đó, bức ảnh được cả gia đình lưu giữ như một kỷ vật quý giá. Bà Sửu thỉnh thoảng vẫn mở ra xem, mỗi lần nhìn lại, lòng lại thấy nhẹ nhõm và ấm áp hơn…

Trên mạng xã hội, những bức ảnh được ghép cùng người thân đã khuất xuất hiện ngày càng nhiều, kèm theo hàng nghìn lượt chia sẻ, bình luận bày tỏ xúc động. Nhiều người chia sẻ rằng, họ đã khóc khi nhìn thấy hình ảnh người thân được tái hiện, cảm giác như được “gặp lại” người đã mất sau nhiều năm xa cách. Sự lan tỏa mạnh mẽ của trào lưu này xuất phát từ nhu cầu rất tự nhiên của con người: lưu giữ ký ức và bày tỏ tình cảm với người thân. Trong một thế giới ngày càng số hóa, công nghệ AI trở thành cầu nối đặc biệt giữa quá khứ và hiện tại.

Anh Trần Thế Anh - Giám đốc Công ty TNHH Công nghệ Minh Đức (phường Thành Sen, tỉnh Hà Tĩnh) chia sẻ: “Trào lưu sử dụng AI để ghép ảnh cùng người thân đã mất đang chạm đến cảm xúc của rất nhiều người. Ở khía cạnh tích cực, công nghệ này giúp con người lưu giữ ký ức, tạo nên những khoảnh khắc tưởng nhớ ý nghĩa mà trước đây không thể thực hiện được. Nó thể hiện sức mạnh của công nghệ khi được ứng dụng để phục vụ cảm xúc và giá trị nhân văn. Tuy nhiên, đi cùng với đó là những rủi ro cần được nhìn nhận thấu đáo. Nếu sử dụng thiếu cân nhắc, hình ảnh có thể gây tổn thương tinh thần hoặc bị lợi dụng cho mục đích sai lệch, vi phạm quyền riêng tư. Do đó, người dùng cần tỉnh táo, tôn trọng người đã khuất và sử dụng công nghệ một cách nhân văn, có giới hạn để AI thực sự trở thành công cụ kết nối ký ức chứ không phải làm lu mờ ranh giới giữa thật và ảo”.

Những bức ảnh ghép bằng AI có thể không mang giá trị vật chất, nhưng chúng đang trở thành “nhịp cầu” tinh tế giữa con người và ký ức. Đằng sau mỗi bức ảnh là một câu chuyện, một nỗi nhớ, và hơn hết là tình yêu vẫn còn nguyên vẹn dù thời gian có trôi đi.