Sáng 13/3, Tỉnh đoàn phối hợp với UBND huyện Cẩm Xuyên tổ chức lễ khánh thành và đón bằng xếp hạng di tích lịch sử cấp tỉnh Nhà tưởng niệm Anh hùng liệt sỹ Phan Đình Giót nhằm hướng tới kỷ niệm 71 năm Chiến thắng Điện Biên Phủ (7/5/1954-7/5/2025).
Tham dự buổi lễ có Ủy viên BCH Trung ương Đảng, Tổng Biên tập Tạp chí Cộng Sản Hoàng Trung Dũng; Chủ tịch Hội Người Cao tuổi Việt Nam Nguyễn Thanh Bình; nguyên Bộ trưởng Bộ TN&MT (nay là Bộ Nông nghiệp và Môi trường) Đặng Quốc Khánh cùng đại diện lãnh đạo các đơn vị trực thuộc các bộ, ngành Trung ương; Chủ tịch Ủy ban MTTQ tỉnh Điện Biên Mùa A Vảng, Chủ tịch UBND tỉnh Hà Giang Phan Huy Ngọc.
Về phía tỉnh Hà Tĩnh có Nguyên Bí thư Tỉnh ủy Đặng Duy Báu, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Trần Báu Hà và lãnh đạo các đơn vị, địa phương.
Nhà tưởng niệm Anh hùng liệt sỹ Phan Đình Giót được xây dựng trên nền của ngôi nhà cũ nơi ông sinh ra và lớn lên ở thôn Vĩnh Phú, xã Cẩm Quan (Cẩm Xuyên). Công trình được khởi công tháng 2/2024 do Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với Tỉnh đoàn Hà Tĩnh, UBND huyện Cẩm Xuyên kêu gọi, huy động các nguồn lực xã hội hóa với tổng số tiền khoảng 25 tỷ đồng.
Công trình nằm trong khuôn viên khép kín gồm: cổng, sân, nhà tưởng niệm, nhà truyền thống và nhà hóa vàng. Trong đó, nhà tưởng niệm rộng 58 m², kiến trúc 2 tầng, 8 mái, kết cấu gỗ truyền thống, bên trong có 3 gian thờ, gian chính thờ Anh hùng Phan Đình Giót, phía trên treo đại tự “Vì nước hy sinh”; nhà truyền thống rộng 75m², lưu giữ tư liệu, hiện vật về cuộc đời và sự nghiệp của ông.
Sau hơn 1 năm triển khai, công trình đã hoàn thiện và đi vào hoạt động. Nơi đây trở thành “địa chỉ đỏ” ý nghĩa để Nhân dân, thế hệ trẻ, du khách trong và ngoài tỉnh tham quan, tưởng niệm, thể hiện tấm lòng tri ân, tự hào về người con Hà Tĩnh; qua đó giáo dục truyền thống yêu nước cách mạng, niềm tự hào dân tộc cho thế hệ trẻ và Nhân dân tỉnh nhà.
Ngày 4/3/2025, UBND tỉnh Hà Tĩnh đã ban hành Quyết định số 474/QĐ-UBND “Về việc xếp hạng di tích lịch sử cấp tỉnh Nhà tưởng niệm Phan Đình Giót” ở xã Cẩm Quan, huyện Cẩm Xuyên. Đây là tiền đề quan trọng để địa phương đẩy mạnh công tác bảo tồn, tôn vinh và phát huy giá trị di sản một cách bền vững; đồng thời góp phần khẳng định giá trị văn hóa, lịch sử của công trình, góp phần giáo dục truyền thống cách mạng cho đoàn viên, thanh thiếu nhi và người dân trên địa bàn Hà Tĩnh.
Phát biểu tại buổi lễ, Bí thư Huyện ủy Cẩm Xuyên Nguyễn Văn Thành bày tỏ sự cảm ơn sâu sắc tới Bộ Nông nghiệp và Môi trường; các doanh nghiệp, nhà hảo tâm, tổ chức, cá nhân đã phát tâm ủng hộ nguồn lực đảm bảo cho xây dựng công trình. Ngay sau buổi lễ, công trình sẽ được bàn giao cho cấp ủy, chính quyền xã Cẩm Quan quản lý theo đúng quy định.
Bí thư Huyện ủy Cẩm Xuyên cũng đề nghị cấp ủy, chính quyền địa phương tổ chức quản lý, khai thác công trình theo đúng Luật Di sản văn hóa và các quy định hiện hành đối với di tích được xếp hạng; thường xuyên phối hợp cơ quan chuyên môn tăng cường quản lý Nhà nước đối với công trình; đề xuất lập quy hoạch, trùng tu, tôn tạo và định hướng cho công trình hoạt động ngày càng hiệu quả, xứng tầm là di tích lịch sử cấp tỉnh.
Ngay sau phần lễ, BTC đã tiến hành nghi thức rước bằng xếp hạng di tích lịch sử cấp tỉnh Nhà tưởng niệm Phan Đình Giót vào thượng điện và cắt băng khánh thành công trình.
Anh hùng Phan Đình Giót sinh năm 1922 tại thôn Vĩnh Yên (nay là Vĩnh Phú), xã Cẩm Quan, huyện Cẩm Xuyên. Xuất thân trong một gia đình nông dân nghèo, ông sớm tham gia cách mạng và gia nhập QĐND Việt Nam năm 1950. Trải qua nhiều chiến dịch lớn như: Trung Du, Hòa Bình, Tây Bắc, ông luôn thể hiện tinh thần chiến đấu dũng cảm, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ.
Ngày 13/3/1954, trong trận đánh cứ điểm Him Lam mở màn Chiến dịch Điện Biên Phủ, Phan Đình Giót bị thương nhiều lần nhưng vẫn kiên cường chiến đấu. Khi thấy hỏa lực địch từ lô cốt số 3 gây tổn thất lớn cho quân ta, ông đã dũng cảm lao mình lấp lỗ châu mai, giúp đồng đội xông lên tiêu diệt cứ điểm.
Hành động anh hùng của ông đã trở thành biểu tượng bất diệt của chủ nghĩa anh hùng cách mạng Việt Nam; tinh thần “Quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh” của ông mãi mãi ngời sáng để các thế hệ ngày nay cảm phục, học tập và noi gương.
Năm 1955, Phan Đình Giót được Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Tên ông được đặt cho nhiều con đường, trường học trên cả nước như một sự tri ân đối với người chiến sĩ quả cảm đã hy sinh vì Tổ quốc.
