Chiều tối 29-11, sau khi thăm các hộ dân có người chết và nhà bị sập tại xã Hòa Thịnh (tỉnh Phú Yên cũ, nay thuộc Đắk Lắk), Thủ tướng Phạm Minh Chính đã làm việc cùng lãnh đạo bốn tỉnh Đắk Lắk, Gia Lai, Khánh Hòa và Lâm Đồng, yêu cầu hoàn thành việc xây dựng lại nhà cho người dân vùng lũ trước Tết Nguyên đán.
Báo cáo với Thủ tướng, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trần Đức Thắng cho biết đợt mưa lũ tại Đắk Lắk, Gia Lai, Khánh Hòa và Lâm Đồng đặc biệt nghiêm trọng với lượng mưa cao nhất tại Đắk Lắk vượt 1.900mm.
Lũ trên các sông Ba, Kỳ Lộ và Dinh Ninh Hòa vượt lịch sử, gây ngập sâu diện rộng, nghiêm trọng nhất tại khu vực Phú Yên cũ và Nha Trang cũ (Khánh Hòa).
Phải đặt ba mốc tuyệt đối: các nhà tốc mái, hư hỏng nhẹ phải sửa xong trước 10-12, nhà hư hỏng nặng hoàn thành trước 31-12, nhà sập hoàn toàn phải xây xong trước 31-1-2026, tức ngay trước Tết Nguyên đán. Nếu người dân còn cảnh màn trời chiếu đất vào thời khắc bước sang năm mới, chúng ta sẽ mắc lỗi với dân.
Thủ tướng Phạm Minh Chính
Đùm bọc nhau bằng tình dân tộc, nghĩa đồng bào
Ngay khi bước ra khỏi máy bay trực thăng đáp ở xã Tây Hòa (trước đây là trung tâm huyện Tây Hòa, tỉnh Phú Yên cũ) vào xế chiều 29-11, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã đi nhanh về phía những người dân đang đứng gần đó và hỏi về tình hình lũ lụt, việc khắc phục hậu quả cho đến nay.
Thủ tướng hỏi người dân cần hỗ trợ nhất những gì để tái thiết cuộc sống, yên tâm sản xuất. Phần lớn các hộ dân Tây Hòa cho biết do trận lũ vừa qua đã cuốn trôi, làm hư hại hết các vật dụng sinh hoạt trong gia đình nên cần hỗ trợ tiền để sắm sửa, ổn định cuộc sống trở lại.
Về lâu dài, người dân cần hỗ trợ giống lúa, vật tư nông nghiệp để tái thiết sản xuất vì phần lớn sinh kế của người dân nơi này là làm nông. Thủ tướng động viên người dân, ân cần thăm hỏi và mong người dân cùng đoàn kết để vượt qua giai đoạn khó khăn lúc này.
Thủ tướng cho biết sẽ hỗ trợ tối đa cho người dân tái thiết sản xuất, sớm ổn định cuộc sống.
Tiếp đó, Thủ tướng đến thăm xã Hòa Thịnh - nơi được xem là rốn lũ và bị thiệt hại nặng nề nhất trong trận lũ lịch sử vừa qua.
Tại thôn Phú Hữu, một trong những nơi bị thiệt hại nặng nhất ở xã Hòa Thịnh, Thủ tướng thay mặt Tổng Bí thư Tô Lâm và các vị lãnh đạo Đảng và Nhà nước gửi lời thăm hỏi, chia sẻ, chia buồn đến những người dân bị thiệt hại, mất mát nặng nề trong trận lũ lịch sử vừa qua.
Thủ tướng mong người dân phát huy tinh thần tương thân tương ái, tình dân tộc, nghĩa đồng bào để hỗ trợ lẫn nhau trong lúc khó khăn này.
Thủ tướng nhấn mạnh Đảng và Nhà nước luôn thấu hiểu, chia sẻ với những mất mát của người dân vùng bị thiên tai và đã chỉ đạo triển khai các giải pháp cấp bách để khắc phục nhanh hậu quả bão lũ, sớm ổn định đời sống.
Thủ tướng cũng biểu dương và động viên các đơn vị, lực lượng thuộc Bộ Tư lệnh Quân khu 5, chính quyền địa phương... đang nỗ lực giúp dân khắc phục hậu quả lũ lụt tại xã Hòa Thịnh cũng như tại địa bàn tỉnh Đắk Lắk.
Ông bày tỏ mong muốn lực lượng này hết lòng hết sức giúp dân để bà con sớm ổn định cuộc sống.
Mưa lũ gây thiệt hại hơn 16.000 tỉ đồng
Mưa lũ lịch sử đã gây thiệt hại nặng nề với 108 người chết và mất tích, 963 nhà sập đổ, 3.390 nhà hư hỏng; thời điểm cao nhất có hơn 280.000 nhà bị ngập. Hơn 51.900ha lúa, hoa màu thiệt hại; gần 945.000 gia súc, gia cầm bị cuốn trôi; hơn 100.000 lồng nuôi thủy sản mất trắng.
Sạt lở xảy ra trên 24 vị trí quốc lộ, hiện còn 11 điểm ách tắc tại Khánh Hòa và Lâm Đồng. Tổng thiệt hại sơ bộ khoảng 16.189 tỉ đồng, trong đó riêng Đắk Lắk là 7.120 tỉ đồng.
Về công tác khắc phục, các tỉnh đã nhận 2.147,3 tỉ đồng hỗ trợ, trong đó ngân sách trung ương 1.850 tỉ đồng, cùng 10.000 tấn gạo dự trữ quốc gia và hóa chất, thuốc, vật tư y tế... Nhiều tổ chức quốc tế hỗ trợ hàng chục nghìn thùng sữa, hàng nghìn phần lương thực, bộ dụng cụ gia đình và vật dụng cứu trợ.
Bộ Quốc phòng điều trực thăng thả hàng cứu trợ, vận chuyển 86,5 tấn hàng; Bộ Công an bảo đảm an toàn giao thông; Bộ Xây dựng chỉ đạo xử lý sạt lở, thông tuyến quốc lộ 1 và đường sắt qua Đắk Lắk, Khánh Hòa.
Các tỉnh Gia Lai, Đắk Lắk, Khánh Hòa, Lâm Đồng huy động lực lượng với quyết tâm sửa chữa nhà hư hỏng trước ngày 30-11 và xây lại toàn bộ nhà sập đổ trước 31-1-2026 để người dân ổn định trước Tết. Mỗi hộ nhà bị sập được hỗ trợ 60 triệu đồng, nhà ngập hoặc hư hỏng nặng 30 triệu đồng.
Điện lực, viễn thông cơ bản khôi phục; 39 trường tại Khánh Hòa tạm nghỉ; y tế tuyến xã đã hoạt động trở lại.
Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan cho biết hàng ngàn bác sĩ đã đến các vùng ngập lũ thăm khám, xử lý nguồn nước, tẩy trùng và hướng dẫn phòng bệnh. Bà nhấn mạnh không chỉ chăm sóc người bị thương mà còn phải ngăn ngừa tuyệt đối dịch bệnh phát sinh từ rác thải, nguồn nước ô nhiễm và môi trường đảo lộn.
"Chúng tôi phối hợp chặt chẽ với ngành môi trường để xử lý rác thải và khử khuẩn triệt để, giúp người dân sớm trở lại cuộc sống bình thường và khỏe mạnh để tiếp tục sản xuất", bà Lan nói.
Khẩn trương dựng lại nhà cho dân trước Tết
Tại buổi làm việc với lãnh đạo các tỉnh Đắk Lắk, Gia Lai, Lâm Đồng và Khánh Hòa, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh đây là lúc toàn bộ hệ thống chính trị phải vào cuộc với tinh thần "thần tốc - quyết liệt - đồng bộ" nhằm giúp người dân sớm ổn định nơi ở và cuộc sống.
Ông yêu cầu lập một chiến dịch tổng lực mang tên "Chiến dịch Quang Trung" để dựng lại nhà cho người dân vùng lũ, bảo đảm mọi gia đình đều có mái ấm đón Tết, có nơi thờ tự tổ tiên và không gian sum họp sau những mất mát quá lớn.
Thủ tướng lý giải rằng tên gọi "Quang Trung" nhằm nhấn mạnh tinh thần hành quân cấp tập, nhanh như thời nghĩa quân Tây Sơn tiến ra Bắc. "Người dân vừa trải qua mất mát quá lớn. Mỗi mái nhà dựng lại không chỉ là bức tường gạch hay mái tôn, mà là phục hồi niềm tin và tái lập sự bình yên trong gia đình", ông nói.
Về kinh phí, Thủ tướng ghi nhận đề xuất hỗ trợ Đắk Lắk 800 tỉ đồng, Khánh Hòa 350 tỉ đồng, Gia Lai 200 tỉ đồng, trong khi Lâm Đồng có thể cân đối nguồn lực. Ông đồng ý về chủ trương, nhưng yêu cầu các bộ ngành rà soát cân đối tổng thể, ban hành văn bản chính thức, đảm bảo thần tốc, hiệu quả và minh bạch trong giải ngân.
Để thực hiện tiến độ, Thủ tướng yêu cầu lực lượng vũ trang tiếp tục đóng vai trò nòng cốt. Ông nhắc lại truyền thống "đội quân chiến đấu - đội quân công tác - đội quân sản xuất" của quân đội và đề nghị công an duy trì trật tự, bảo đảm an toàn xã hội trong quá trình tái thiết. Ông đánh giá cao nỗ lực bộ đội, công an, dân quân tự vệ trong cứu hộ, dựng mái tạm, dọn bùn đất và bảo vệ tài sản người dân.
Thủ tướng nhấn mạnh trách nhiệm của cấp ủy, chính quyền địa phương phải rõ ràng, thống nhất, xuyên suốt từ tỉnh đến cơ sở. Nơi nào thiếu nguồn lực phải huy động doanh nghiệp, cộng đồng và xã hội hóa tối đa với tinh thần "có gì dùng nấy", địa phương hỗ trợ lẫn nhau, cùng dựng lại từng mái nhà để không ai bị bỏ lại phía sau.
Ông yêu cầu từ ngày 1-12, tất cả tỉnh nộp kế hoạch chi tiết thực hiện "Chiến dịch Quang Trung", nêu rõ lực lượng đảm trách, nguồn lực huy động và tiến độ triển khai. Những đề xuất hỗ trợ sẽ được Chính phủ cân đối và thông báo sau khi rà soát tổng thể.
Ngày 1-12, quân đội sẽ xuất quân dựng lại nhà cho người dân
Ngày 29-11, trực tiếp chốt kế hoạch và quán triệt các đơn vị về kế hoạch đưa bộ đội vào vùng lũ tái thiết nhà cửa, trung tướng Lê Ngọc Hải, Tư lệnh Quân khu 5, yêu cầu các lực lượng phải bắt tay làm ngay để có nhà cho người dân trước Tết Nguyên đán, bảo đảm mọi người dân có nhà bị sập đổ, hư hỏng nặng sớm được ổn định chỗ ở trước Tết.
Theo kế hoạch, Quân khu 5 sẽ thành lập tổng cộng gần 80 đội công tác xuống vùng thiệt hại do bão lũ vừa qua ở các tỉnh miền Trung.
Theo kế hoạch, lúc 7h30 hôm nay (30-11), Tư lệnh Quân khu 5 sẽ gặp mặt để giao nhiệm vụ cho cán bộ chiến sĩ chỉ huy. Trong ngày 1-12, bộ đội sẽ xuất phát lên đường vào Đắk Lắk bắt tay vào công việc. Các đơn vị khác của Quân khu 5 cũng đưa lực lượng về các tỉnh Khánh Hòa, Gia Lai... để sửa chữa, xây lại nhà cho dân.
Trung tướng Lê Ngọc Hải yêu cầu các đơn vị nêu cao tinh thần trách nhiệm, chủ động lực lượng và phương tiện, tổ chức thực hiện nhiệm vụ với quyết tâm cao nhất. Các đơn vị cũng được lệnh rà soát kỹ nhu cầu từng gia đình, tham mưu phương án hỗ trợ phù hợp, tổ chức lực lượng thi công khoa học và chặt chẽ.
Tư lệnh Quân khu 5 cũng yêu cầu bộ đội làm tốt công tác dân vận, tuyên truyền và động viên người dân vùng lũ khắc phục khó khăn, sớm ổn định cuộc sống. Ngay sau hội nghị, các cơ quan đơn vị phải nhanh chóng bắt tay thực hiện các nội dung đã được phân công.
Phải tập trung tái thiết sản xuất, kinh doanh
Bên cạnh dựng nhà, Thủ tướng coi bảo đảm vệ sinh môi trường và chăm sóc sức khỏe cho người dân là nhiệm vụ song hành. Ngành y tế và môi trường phải xử lý rác thải, khử khuẩn triệt để, không để xảy ra dịch bệnh; trường học và trạm y tế phải khôi phục nhanh để học sinh trở lại lớp, người dân có nơi khám chữa bệnh ổn định.
Về khôi phục sản xuất kinh doanh, Thủ tướng yêu cầu ngành nông nghiệp, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cùng Bộ Công Thương... chuẩn bị đầy đủ giống cây trồng, vật nuôi và vật tư thiết yếu, trước mắt bằng cây lương thực ngắn ngày để người dân có lương thực, khôi phục buôn bán... từ nay đến Tết.
Với các tỉnh ven biển thiệt hại nặng trong nuôi trồng thủy sản, ông đề nghị rà soát vùng nuôi, điều chỉnh phương thức và mật độ để tái sản xuất an toàn, bền vững.
