Nhiều người lầm tưởng nước ép chứa nhiều đường là lựa chọn lành mạnh thay thế cho nước ngọt có gas hoặc các loại trà ngọt. Tuy nhiên, qua quá trình ép, hầu hết chất xơ đã bị loại bỏ, khiến cơ thể hấp thụ đường và carbohydrate rất nhanh.
Sự thiếu hụt chất xơ và protein khiến các loại đồ uống này không thể kìm hãm tốc độ hấp thụ glucose vào máu.
1. Một số loại nước ép chứa nhiều đường
Mỗi loại quả mang lại giá trị dinh dưỡng riêng biệt nhưng khi được cô đặc dưới dạng nước ép, nhất là khi loại bỏ phần lớn chất xơ, lượng đường nạp vào có thể tăng lên, làm đường huyết tăng nhanh và tăng nhu cầu tiết insulin của cơ thể.
Nếu đang kiểm soát bệnh đái tháo đường, tiền đái tháo đường hoặc cần theo dõi chỉ số đường huyết, dưới đây là 4 loại nước ép mà bạn nên tránh hoặc hạn chế:
Nước ép nho
Nước ép nho tươi nguyên chất hoàn toàn có thể làm tăng đường huyết nhanh chóng ngay cả khi không thêm đường. Ảnh minh họa AI
Một cốc nước ép nho 100% (240 ml) chứa:
- Carbohydrate: 39,04 gram (g)
- Đường: 35,28 g (khoảng 9 thìa cà phê)
- Chất xơ: 0,496 g
- Protein: 0,448 g
- Chất béo: 0,696 g
Nước ép nho thực sự có thể làm tăng lượng đường trong máu nhanh chóng ngay sau khi uống và không phải là lựa chọn tốt cho người mắc bệnh đái tháo đường. Nguyên nhân chính là do quá trình ép trái cây đã loại bỏ phần lớn chất xơ – thành phần vốn đóng vai trò quan trọng trong việc làm chậm quá trình hấp thụ đường vào máu.
Khi thiếu đi lớp màng chất xơ này, lượng đường tự nhiên gồm fructose và glucose trong nước ép được cơ thể dung nạp với tốc độ rất nhanh, dẫn đến tình trạng tăng đường huyết đột ngột. Bên cạnh đó, việc uống nước ép khiến chúng ta dễ dàng nạp vào cơ thể một lượng carbohydrate và đường vượt xa số lượng quả thực tế có thể ăn trực tiếp trong một lần
Nước ép táo
1 cốc nước ép táo 100% (240 ml) chứa:
- Carbohydrate: 28,16 g
- Đường: 25,12 g (gần 7 thìa cà phê)
- Chất xơ: 0,496 g
- Protein: 0,224 g
- Chất béo: 0,616 g
Nước ép táo loại bỏ hầu hết chất xơ và làm đường tự nhiên hấp thụ rất nhanh vào máu, dễ gây tăng đường huyết đột ngột ở người đái tháo đường. Cụ thể, quá trình ép trái cây chỉ giữ lại phần đường fructose nhưng lại tước đi phần lớn chất xơ quan trọng, đặc biệt là pectin từ vỏ và thịt quả khiến cơ thể tiêu hóa và dung nạp đường với tốc độ cực kỳ nhanh chóng.
Nếu ăn táo nguyên quả mang lại chỉ số đường huyết thấp nhờ cấu trúc tự nhiên giúp làm chậm tốc độ tiêu hóa, thì nước ép táo lại làm mức glucose trong máu vọt lên trong thời gian ngắn. Do đó, việc duy trì quan niệm nước ép trái cây tự nhiên hoàn toàn vô hại là một hiểu lầm phổ biến, trong khi nước ép táo nguyên chất thực tế vẫn chứa hàm lượng carbohydrate và đường cao tương đương với nhiều loại nước ngọt đóng chai.
Nước ép nam việt quất
1 cốc hỗn hợp nước ép nam việt quất 100% (240 ml) chứa:
- Carbohydrate: 27,68 g
- Đường: 22,4 g (khoảng 6 thìa cà phê)
- Chất xơ: 0,496 g
- Protein: 0,296
- Chất béo: 0,448 g
Nước ép nam việt quất 100% nguyên chất chứa chất xơ rất ít, chứa lượng đường tự nhiên đáng kể; do đó, việc tiêu thụ lượng lớn có thể làm tăng đột ngột đường huyết do thiếu chất xơ để làm chậm tốc độ hấp thụ vào cơ thể.
Nước ép cam
Nước ép cam chứa nhiều đường rất dễ làm tăng lượng đường trong máu, đặc biệt khi uống nhiều hoặc uống khi bụng đói.
Một cốc nước ép cam 100% (240 ml) chứa:
- Carbohydrate: 25,2 g
- Đường: 20,32 g (khoảng 5 thìa cà phê)
- Chất xơ: 0,744 g
- Protein: 1,912 g
- Chất béo: 0,84 g
Nước ép cam nguyên chất có thể làm lượng đường trong máu tăng nhanh vì quá trình ép đã loại bỏ phần lớn chất xơ, khiến cơ thể hấp thụ đường tự nhiên với tốc độ rất nhanh.
Mặc dù so với các loại nước ép khác, nước ép cam có nhỉnh hơn một chút về hàm lượng protein và chất xơ nhưng lượng đường tự nhiên vẫn đủ lớn để dễ dàng làm đường huyết tăng vọt chỉ sau một thời gian ngắn. Khi ép cam, phần lớn cấu trúc tép cam và chất xơ bị giữ lại ở xác quả, làm mất đi yếu tố tự nhiên giúp làm chậm quá trình hấp thu đường vào máu, gây áp lực lên người mắc bệnh đái tháo đường.
2. Cách thưởng thức nước ép trái cây nhiều đường
Người cần kiểm soát đường huyết nên ưu tiên ăn cả quả thay vì chỉ uống nước ép. Người mắc đái tháo đường nếu muốn sử dụng nước ép thường xuyên nên trao đổi với bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng để lựa chọn loại, lượng và thời điểm phù hợp, hạn chế ảnh hưởng đến đường huyết.
Ngoài ra, người bệnh đái tháo đường hoặc tiền đái tháo đường cần giới hạn khẩu phần và áp dụng cách sau nếu muốn thưởng thức nước ép:
- Giảm một nửa lượng tiêu thụ mỗi lần, từ 240 ml xuống còn 120 ml hoặc ít hơn để hạn chế lượng đường nạp vào cơ thể.
- Kết hợp uống cùng các bữa ăn chứa chất béo lành mạnh hoặc protein nhằm làm chậm quá trình tiêu hóa và hấp thụ đường.
- Pha loãng nước ép với nước lọc theo tỷ lệ một nửa để giảm bớt nồng độ đường trong mỗi ly.