Cảnh vật, con người Nghệ An - Hà Tĩnh 100 năm trước qua ảnh

Với gần 200 bức ảnh, sách “An Tĩnh xưa” cho biết diện mạo của xứ Nghệ (Nghệ An - Hà Tĩnh) khoảng 100 năm trước.

Cảnh vật, con người Nghệ An - Hà Tĩnh 100 năm trước qua ảnh

An Tĩnh xưa được giáo sư sử học Hippolyte Le Breton soạn thảo trong thời gian giảng dạy và làm hiệu trưởng ở trường Quốc học Vinh (Collège de Vinh, 1924-1928). Tác phẩm là thành quả xứng đáng từ những lớp tham quan dã ngoại được tổ chức thường xuyên, kết hợp với sự giúp đỡ của nhiều đồng nghiệp, học trò, đặc biệt là nỗ lực nghiên cứu, tìm hiểu, tổng hợp, phân tích tư liệu của ông.

Cảnh vật, con người Nghệ An - Hà Tĩnh 100 năm trước qua ảnh

Cuốn sách là một công trình có giá trị về An Tĩnh (Nghệ An - Hà Tĩnh), với độ dày 372 trang, kèm theo gần 200 bức ảnh, trong đó có một số chụp bằng máy bay. Tác giả được đào tạo ở Pháp, có phương pháp làm việc tốt, lại có phương tiện hiện đại như máy chụp ảnh, có máy bay giúp sức, có địa đồ chính xác, có các ngành khoa học khác hỗ trợ như: địa chất, địa động học, địa lý khảo cổ... nên cuốn sách này của ông có tính khoa học cao.

Cảnh vật, con người Nghệ An - Hà Tĩnh 100 năm trước qua ảnh

Thành Bến Thủy được chụp từ trên không. Theo Le Breton, trên đồi ở cảng Bến Thủy vẫn còn lại vết tích một cái thành. Người ta đã xác định được nơi có những công sự, sở chỉ huy và cả vết tích các đồn lũy. Đồn Bến Thủy có niên đại thế kỷ I. Đồn này chống lại quân Chăm vượt sông Lam. Thành Bến Thủy được củng cố mạnh mẽ dưới triều Trần trước sự xâm lấn của người Chăm vào thế kỷ XIV.

Cảnh vật, con người Nghệ An - Hà Tĩnh 100 năm trước qua ảnh

Thành Vinh đầu thế kỷ 20. Trong sách, Le Breton viết: “Thành mới đầu xây bằng đất, đời Minh Mạng mới xây bằng gạch, hoàn tất vào năm 1832. Thành Vinh hình lục giác, vì thế dân ở đây gọi là Rùa. Chu vi 620 trượng (1 trượng = 10 thước = 4,2 m), cao 1 trượng. Trên thành có xây bức tường lùi vào trong cao 2,50 thước. Lúc đầu thành hào sâu 8 thước, nhưng đã bị lấp cạn và người ta trồng lúa ở đó".

Cảnh vật, con người Nghệ An - Hà Tĩnh 100 năm trước qua ảnh

Đền Thiên Vương Hồng Lĩnh Sơn. Khối quần sơn kỳ vĩ nằm trên hữu ngạn sông Lam. Phần sườn phía Bắc thuộc huyện Nghi Xuân, sườn phía Nam thuộc Can Lộc. Trên Hồng Lĩnh Sơn có đền Thiên Vương có niên đại từ đời Minh. Đền này bị cháy một phần vào năm Ất Dậu (1885), tổng đốc An Tĩnh là Đào Tấn đã cho trùng tu vào năm Thành Thái thứ 13 (1901).

Cảnh vật, con người Nghệ An - Hà Tĩnh 100 năm trước qua ảnh

Cửa Lò. Trong cuốn sách, Le Breton cho biết đầu thế kỷ XV, chưa có Cửa Lò. Ngọn núi nằm giữa quan lộ và Cửa Lò xưa kia là một hòn đảo. Hai nhánh sông Cấm bao quanh hòn đảo, bắt đầu từ cái làng gọi là Đò Cấm, gần nhà ga cùng tên. Nhánh phía bắc vẫn giữ nguyên, nhánh phía nam tạo thành cửa Xá - một cửa sông - nhưng ngày nay đã hoàn toàn bị lấp. Nguyễn Xí được phong đất dọc bờ biển từ Cửa Lò đến Cửa Hội… Trong các bãi bồi ấy có Bàu Ó mà dư địa chí gọi là “Hồ nước biển”. Dọc bờ Bàu Ó, Nguyễn Xí đã cho xây dựng một làng cùng tên. Trên các bãi bồi khác ông cũng cho lập thêm nhiều làng.

Cảnh vật, con người Nghệ An - Hà Tĩnh 100 năm trước qua ảnh

Đền thờ người sáng lập ra họ Nguyễn - Tiên Điền. Trong sách Le Breton viết: “Gia phả họ Nguyễn - Tiên Điền cho chúng ta biết người sáng lập ra thế tộc này là Nguyễn Thuyến, Thư quận công, sống vào thế kỷ XVI. Vì có công phục vụ các triều Lê mà được ban cho thái ấp Tiên Điền".

Cảnh vật, con người Nghệ An - Hà Tĩnh 100 năm trước qua ảnh

Đền thờ Nguyễn Du. Trong cuốn sách, Le Breton viết: “Đền thờ Nguyễn Du, nhà thơ bất tử, là đền thờ khiêm tốn nhất của đại tộc này. Đền được xây vào năm 1823 vào dịp cất táng hài cốt của nhà thơ”. Tác giả sách cũng cho biết bức ảnh này được thực hiện vào ngày 23/3/1928, với sự tham dự của học sinh trường Quốc học Vinh. Le Breton đứng ở chính giữa, đứng cạnh ông bên phải là chi trưởng chi của Nguyễn Du, bên trái là chi trưởng chi của Xuân Quận Công.

Cảnh vật, con người Nghệ An - Hà Tĩnh 100 năm trước qua ảnh

Võ Miếu. Trong sách Le Breton cho biết “Võ Miếu thờ Quan Công - thần chiến tranh có niên đại năm Minh Mệnh thứ 18 (1839)”.

Cảnh vật, con người Nghệ An - Hà Tĩnh 100 năm trước qua ảnh

Ảnh chụp từ Hồng Lĩnh Sơn: Sông Lam và tầng đất ở Sa Nam; đằng sau về phía đông, làng Xuân Hồ và dãy núi Hữu Biệt.

Cảnh vật, con người Nghệ An - Hà Tĩnh 100 năm trước qua ảnh

Đèo Ngang. Le Breton cho biết do yếu tố địa động mà ngọn núi cao nhất đã án ngữ hoàn toàn phía nam Kỳ Anh. Dãy núi ngang ấy liên tục chạy tận ra biển, chỉ chừa lại một con đường độc đạo: đèo Ngang. Trên đỉnh đèo có bức tường chắn, chỉ có một cửa đi lại. Vì công trình này mà người ta thường gọi dãy Hoành Sơn là Cổng An Nam.

Cảnh vật, con người Nghệ An - Hà Tĩnh 100 năm trước qua ảnh

Chơi cờ người ở Hoành Sơn. Le Breton cho biết một bên 16 cậu con trai, một bên 16 cô con gái làm những quân cờ. Mỗi bên đối thủ có 1 tướng, 2 sĩ 2 tượng 2 xe, 2 pháo, 2 mã và 5 tốt. Các cậu con trai chít khăn lụa đỏ, các cô gái chít khăn màu xanh lục.

Theo Zing

Đọc thêm

7 khách sạn nguy hiểm nhất thế giới

7 khách sạn nguy hiểm nhất thế giới

Vlogger Drew Binsky, người đặt chân tới tất cả quốc gia được Liên Hợp Quốc công nhận, đã đưa ra danh sách 7 khách sạn nguy hiểm nhất dựa trên trải nghiệm cá nhân.
Podcast truyện ngắn: Chiếc áo len cũ

Podcast truyện ngắn: Chiếc áo len cũ

Trong cuộc sống, đôi khi một món đồ cũ cũng đủ đánh thức miền ký ức. Bởi đó là kỷ vật lưu giữ bóng hình người thương và hơi ấm của tháng năm đã qua.
Podcast truyện ngắn: Quê hương Hà Nội

Podcast truyện ngắn: Quê hương Hà Nội

Từ ký ức chiến tranh đến cuộc trở về Hà Nội trong nắng tháng Mười, câu chuyện của cụ Hà Sâm gợi nhắc: quê hương không chỉ là nơi ta sinh ra, mà còn là nơi trái tim luôn hướng về.
Podcast tản văn: Mát lành giếng quê

Podcast tản văn: Mát lành giếng quê

Giếng làng ngày trước là nơi lấy nước, gặp gỡ của người dân quê. Nơi ấy lưu giữ dáng mẹ, tiếng cười tuổi thơ, trở thành miền ký ức thân thương giữa bao đổi thay của quê nhà.
Podcast tản văn: Trên ngọn cau có một tổ chim

Podcast tản văn: Trên ngọn cau có một tổ chim

Truyện ngắn "Trên ngọn cau có một tổ chim" kể về chiếc tổ rơm vượt qua bao bão táp để chở che mầm sống. Hình ảnh ấy gợi nhớ về tổ ấm gia đình và vòng tay bao la của mẹ cha.
Podcast truyện ngắn: Cây gậy phép thuật

Podcast truyện ngắn: Cây gậy phép thuật

Thế giới quanh ta luôn có những điều kỳ diệu. Đôi khi, phép thuật chẳng đến từ đũa thần của bà tiên, mà hiện diện trong sự thấu hiểu, kiên nhẫn và yêu thương.
5 phim Việt Nam dự Liên hoan phim Busan

5 phim Việt Nam dự Liên hoan phim Busan

Liên hoan phim quốc tế Busan (BIFF) lần thứ 31 đã khai mạc ngày 6/10 tại thành phố Busan, miền Đông Nam Hàn Quốc, mở đầu cho chuỗi hoạt động kéo dài 10 ngày, đến hết ngày 15/10.
MICE – Cơ hội mở rộng du lịch Hà Tĩnh

MICE – Cơ hội mở rộng du lịch Hà Tĩnh

Du lịch MICE là loại hình kết hợp hội nghị, hội thảo, triển lãm, sự kiện với tham quan, nghỉ dưỡng, tạo cơ hội thu hút dòng khách mới, góp phần mở rộng du lịch Hà Tĩnh.
Podcast tản văn: Mùa thu đi qua vai mẹ

Podcast tản văn: Mùa thu đi qua vai mẹ

Một chiếc áo nâu cũ khơi dậy ký ức về những mùa thu tuổi thơ, nơi bờ vai mẹ lặng lẽ che mưa, chắn gió và chở con đi qua những tháng năm yêu thương.
Ra mắt CLB Văn học Nghệ thuật Thanh Hiên

Ra mắt CLB Văn học Nghệ thuật Thanh Hiên

CLB Văn học Nghệ thuật Thanh Hiên - trực thuộc Hội Liên hiệp VHNT Hà Tĩnh sẽ là không gian sinh hoạt văn hóa - nghệ thuật, lan tỏa các giá trị văn hóa quê hương đến cộng đồng.
Podcast truyện ngắn: Sau trận bão

Podcast truyện ngắn: Sau trận bão

Miền Trung qua bao mùa bão lũ vẫn bền bỉ, kiên cường; trong gian khó, tình đoàn kết, sự chở che và yêu thương càng được vun đắp, giúp con người vững vàng vượt qua giông gió.
Những nếp làng giữ bản sắc quê hương

Những nếp làng giữ bản sắc quê hương

Qua bao đổi thay, nhiều nếp làng ở Hà Tĩnh vẫn hiện diện trong tình làng nghĩa xóm, tục lệ và những sinh hoạt cộng đồng được trao truyền qua các thế hệ.
Podcast tản văn: Tháng 10 và những mùa bão lũ

Podcast tản văn: Tháng 10 và những mùa bão lũ

Với người miền Trung, tháng 10 không chỉ mang sắc thu và cái se lạnh mà còn gợi ký ức về bao mùa mưa bão. Xa quê hơn 45 năm, tác giả Nguyễn Bá Thuyết vẫn mang theo những ký ức ấy.
Podcast tản văn: Những món quà bình dị

Podcast tản văn: Những món quà bình dị

Một mùi bưởi thơm, vệt nắng bên ô cửa hay tiếng bà gọi khi chiều xuống… những điều giản dị ấy đôi khi lại trở thành món quà đẹp nhất của tuổi thơ.
"Giữ lửa" văn hóa từ các câu lạc bộ ở cơ sở

"Giữ lửa" văn hóa từ các câu lạc bộ ở cơ sở

Từ những buổi tập dân vũ, luyện trò Kiều đến các hoạt động văn nghệ, thể thao, các câu lạc bộ ở cơ sở đang tạo không gian để người dân gặp gỡ, rèn luyện và tiếp nối những giá trị văn hóa đã gắn với cộng đồng qua nhiều thế hệ.
Xin chào,
Tôi là Chatbot của
Báo Hà Tĩnh
Hãy hỏi tôi bất kỳ điều gì bạn cần biết về
Báo Hà Tĩnh nhé. Tôi sẵn sàng hỗ trợ!