Cảnh vật, con người Nghệ An - Hà Tĩnh 100 năm trước qua ảnh

Với gần 200 bức ảnh, sách “An Tĩnh xưa” cho biết diện mạo của xứ Nghệ (Nghệ An - Hà Tĩnh) khoảng 100 năm trước.

Cảnh vật, con người Nghệ An - Hà Tĩnh 100 năm trước qua ảnh

An Tĩnh xưa được giáo sư sử học Hippolyte Le Breton soạn thảo trong thời gian giảng dạy và làm hiệu trưởng ở trường Quốc học Vinh (Collège de Vinh, 1924-1928). Tác phẩm là thành quả xứng đáng từ những lớp tham quan dã ngoại được tổ chức thường xuyên, kết hợp với sự giúp đỡ của nhiều đồng nghiệp, học trò, đặc biệt là nỗ lực nghiên cứu, tìm hiểu, tổng hợp, phân tích tư liệu của ông.

Cảnh vật, con người Nghệ An - Hà Tĩnh 100 năm trước qua ảnh

Cuốn sách là một công trình có giá trị về An Tĩnh (Nghệ An - Hà Tĩnh), với độ dày 372 trang, kèm theo gần 200 bức ảnh, trong đó có một số chụp bằng máy bay. Tác giả được đào tạo ở Pháp, có phương pháp làm việc tốt, lại có phương tiện hiện đại như máy chụp ảnh, có máy bay giúp sức, có địa đồ chính xác, có các ngành khoa học khác hỗ trợ như: địa chất, địa động học, địa lý khảo cổ... nên cuốn sách này của ông có tính khoa học cao.

Cảnh vật, con người Nghệ An - Hà Tĩnh 100 năm trước qua ảnh

Thành Bến Thủy được chụp từ trên không. Theo Le Breton, trên đồi ở cảng Bến Thủy vẫn còn lại vết tích một cái thành. Người ta đã xác định được nơi có những công sự, sở chỉ huy và cả vết tích các đồn lũy. Đồn Bến Thủy có niên đại thế kỷ I. Đồn này chống lại quân Chăm vượt sông Lam. Thành Bến Thủy được củng cố mạnh mẽ dưới triều Trần trước sự xâm lấn của người Chăm vào thế kỷ XIV.

Cảnh vật, con người Nghệ An - Hà Tĩnh 100 năm trước qua ảnh

Thành Vinh đầu thế kỷ 20. Trong sách, Le Breton viết: “Thành mới đầu xây bằng đất, đời Minh Mạng mới xây bằng gạch, hoàn tất vào năm 1832. Thành Vinh hình lục giác, vì thế dân ở đây gọi là Rùa. Chu vi 620 trượng (1 trượng = 10 thước = 4,2 m), cao 1 trượng. Trên thành có xây bức tường lùi vào trong cao 2,50 thước. Lúc đầu thành hào sâu 8 thước, nhưng đã bị lấp cạn và người ta trồng lúa ở đó".

Cảnh vật, con người Nghệ An - Hà Tĩnh 100 năm trước qua ảnh

Đền Thiên Vương Hồng Lĩnh Sơn. Khối quần sơn kỳ vĩ nằm trên hữu ngạn sông Lam. Phần sườn phía Bắc thuộc huyện Nghi Xuân, sườn phía Nam thuộc Can Lộc. Trên Hồng Lĩnh Sơn có đền Thiên Vương có niên đại từ đời Minh. Đền này bị cháy một phần vào năm Ất Dậu (1885), tổng đốc An Tĩnh là Đào Tấn đã cho trùng tu vào năm Thành Thái thứ 13 (1901).

Cảnh vật, con người Nghệ An - Hà Tĩnh 100 năm trước qua ảnh

Cửa Lò. Trong cuốn sách, Le Breton cho biết đầu thế kỷ XV, chưa có Cửa Lò. Ngọn núi nằm giữa quan lộ và Cửa Lò xưa kia là một hòn đảo. Hai nhánh sông Cấm bao quanh hòn đảo, bắt đầu từ cái làng gọi là Đò Cấm, gần nhà ga cùng tên. Nhánh phía bắc vẫn giữ nguyên, nhánh phía nam tạo thành cửa Xá - một cửa sông - nhưng ngày nay đã hoàn toàn bị lấp. Nguyễn Xí được phong đất dọc bờ biển từ Cửa Lò đến Cửa Hội… Trong các bãi bồi ấy có Bàu Ó mà dư địa chí gọi là “Hồ nước biển”. Dọc bờ Bàu Ó, Nguyễn Xí đã cho xây dựng một làng cùng tên. Trên các bãi bồi khác ông cũng cho lập thêm nhiều làng.

Cảnh vật, con người Nghệ An - Hà Tĩnh 100 năm trước qua ảnh

Đền thờ người sáng lập ra họ Nguyễn - Tiên Điền. Trong sách Le Breton viết: “Gia phả họ Nguyễn - Tiên Điền cho chúng ta biết người sáng lập ra thế tộc này là Nguyễn Thuyến, Thư quận công, sống vào thế kỷ XVI. Vì có công phục vụ các triều Lê mà được ban cho thái ấp Tiên Điền".

Cảnh vật, con người Nghệ An - Hà Tĩnh 100 năm trước qua ảnh

Đền thờ Nguyễn Du. Trong cuốn sách, Le Breton viết: “Đền thờ Nguyễn Du, nhà thơ bất tử, là đền thờ khiêm tốn nhất của đại tộc này. Đền được xây vào năm 1823 vào dịp cất táng hài cốt của nhà thơ”. Tác giả sách cũng cho biết bức ảnh này được thực hiện vào ngày 23/3/1928, với sự tham dự của học sinh trường Quốc học Vinh. Le Breton đứng ở chính giữa, đứng cạnh ông bên phải là chi trưởng chi của Nguyễn Du, bên trái là chi trưởng chi của Xuân Quận Công.

Cảnh vật, con người Nghệ An - Hà Tĩnh 100 năm trước qua ảnh

Võ Miếu. Trong sách Le Breton cho biết “Võ Miếu thờ Quan Công - thần chiến tranh có niên đại năm Minh Mệnh thứ 18 (1839)”.

Cảnh vật, con người Nghệ An - Hà Tĩnh 100 năm trước qua ảnh

Ảnh chụp từ Hồng Lĩnh Sơn: Sông Lam và tầng đất ở Sa Nam; đằng sau về phía đông, làng Xuân Hồ và dãy núi Hữu Biệt.

Cảnh vật, con người Nghệ An - Hà Tĩnh 100 năm trước qua ảnh

Đèo Ngang. Le Breton cho biết do yếu tố địa động mà ngọn núi cao nhất đã án ngữ hoàn toàn phía nam Kỳ Anh. Dãy núi ngang ấy liên tục chạy tận ra biển, chỉ chừa lại một con đường độc đạo: đèo Ngang. Trên đỉnh đèo có bức tường chắn, chỉ có một cửa đi lại. Vì công trình này mà người ta thường gọi dãy Hoành Sơn là Cổng An Nam.

Cảnh vật, con người Nghệ An - Hà Tĩnh 100 năm trước qua ảnh

Chơi cờ người ở Hoành Sơn. Le Breton cho biết một bên 16 cậu con trai, một bên 16 cô con gái làm những quân cờ. Mỗi bên đối thủ có 1 tướng, 2 sĩ 2 tượng 2 xe, 2 pháo, 2 mã và 5 tốt. Các cậu con trai chít khăn lụa đỏ, các cô gái chít khăn màu xanh lục.

Theo Zing

Đọc thêm

Đón mùa trăng rực rỡ tại Khu đô thị Elite Residence, phường Thành Sen

Đón mùa trăng rực rỡ tại Khu đô thị Elite Residence, phường Thành Sen

Từ hội chợ, khu vui chơi - ẩm thực, đêm hội Trung thu nhiều sắc màu đến sân khấu âm nhạc ngoài trời, chuỗi sự kiện “Khi trăng tỏ” diễn ra từ ngày 24 - 26/9 tại Khu đô thị Elite Residence (phường Thành Sen, Hà Tĩnh) hứa hẹn mang đến một mùa Trung thu sôi động, giàu cảm xúc.
10 khách sạn đẹp nhất thế giới

10 khách sạn đẹp nhất thế giới

Từ lâu đài Ireland xây dựng năm 1228 đến dinh thự Phục hưng từng thuộc dòng họ Medici, Time Out công bố danh sách khách sạn đẹp nhất thế giới, dựa theo cảnh quan, nội thất, kiến trúc và khuôn viên.
Podcast: Nhớ tết Trung thu xưa

Podcast: Nhớ tết Trung thu xưa

Cuộc sống không ngừng đổi thay, con trẻ giờ đây có nhiều đồ chơi hiện đại, đẹp mắt. Thế nhưng, trong ký ức nhiều người, những chiếc đèn Trung thu tự làm vẫn mang ý nghĩa đặc biệt.
Podcast truyện ngắn: Thư viện Ánh Sao

Podcast truyện ngắn: Thư viện Ánh Sao

Ở nơi biên giới xa xôi, Thư viện Ánh Sao đã trở thành nơi những đứa trẻ tìm đến với sách, với tri thức và những ước mơ, để tự tin viết tiếp câu chuyện của chính mình.
Podcast tản văn: Dáng mẹ

Podcast tản văn: Dáng mẹ

Hình ảnh dáng mẹ tảo tần qua năm tháng và những âm thanh thân thương chốn bếp xưa đã nuôi dưỡng tuổi thơ, gợi nhắc mỗi người về niềm biết ơn cùng tình yêu thương dành cho mẹ.
Podcast truyện ngắn: Bưu điện âm thanh

Podcast truyện ngắn: Bưu điện âm thanh

Truyện ngắn "Bưu điện âm thanh" của Vũ Khánh Đan kể về món quà đặc biệt dành tặng cụ Sáu khiếm thị, đó là những tiếng động, thanh âm ấm áp, rộn rã của con hẻm nhỏ.
88 kiệt tác của Van Gogh hội ngộ sau hơn 40 năm tại Hà Lan

88 kiệt tác của Van Gogh hội ngộ sau hơn 40 năm tại Hà Lan

Bảo tàng Kröller-Müller ở miền Trung Hà Lan đã mở cửa triển lãm đặc biệt, trưng bày toàn bộ 88 bức tranh của danh họa Vincent Van Gogh. Đây là lần đầu tiên kể từ năm 1984, toàn bộ bộ sưu tập tranh Van Gogh của bảo tàng được trưng bày cùng lúc, mang đến cho công chúng cơ hội hiếm có để chiêm ngưỡng trọn vẹn các tác phẩm này.
Vua Thái Lan lái chuyên cơ tới thăm Việt Nam gây sốt

Vua Thái Lan lái chuyên cơ tới thăm Việt Nam gây sốt

Khoảnh khắc Vua Thái Lan Maha Vajiralongkorn cùng Hoàng hậu Suthida đích thân điều khiển chuyên cơ đáp xuống Hà Nội hôm 14/9 đang thu hút sự chú ý đặc biệt. Vua Thái Lan từng tích lũy hàng nghìn giờ bay thực tế, điều khiển nhiều loại máy bay khác nhau.
Podcast tản văn: Hương sắc mùa thu

Podcast tản văn: Hương sắc mùa thu

Mùa thu mang theo hương sắc dịu dàng của đất trời khẽ đánh thức những ký ức yêu thương, những miền nhớ vẹn nguyên trong mỗi người.
Podcast tản văn: Tháng Chín đi qua làng

Podcast tản văn: Tháng Chín đi qua làng

Tháng 9 đi qua làng với làn gió thu nhẹ, màu cờ đỏ thắm và bóng dáng mẹ lặng lẽ sửa soạn cho ngày khai trường của con, đó là những điểm tựa ấm áp theo ta đi suốt cuộc đời.
Cuộc đua khốc liệt của album nhạc Việt

Cuộc đua khốc liệt của album nhạc Việt

Hàng loạt album nhạc Việt đã được phát hành trong những tháng qua với chất lượng tốt và đạt thành tích cao. Điều đó khiến cuộc đua giải thưởng cuối năm càng thêm đáng mong chờ.
Xin chào,
Tôi là Chatbot của
Báo Hà Tĩnh
Hãy hỏi tôi bất kỳ điều gì bạn cần biết về
Báo Hà Tĩnh nhé. Tôi sẵn sàng hỗ trợ!