Sắp xếp thôn, tổ dân phố

Việc sắp xếp thôn, tổ dân phố ở Hà Tĩnh nhằm thực hiện chủ trương của Đảng, Nhà nước về tinh gọn tổ chức bộ máy, nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị ở cơ sở.

Phường Thành Sen (Hà Tĩnh) đã công bố nghị quyết thành lập 36 tổ dân phố mới và chỉ định nhân sự cấp ủy, bí thư, phó bí thư chi bộ; tổ trưởng và trưởng ban công tác mặt trận của các tổ dân phố mới để sẵn sàng đi vào vận hành từ ngày 1/7.

Các địa phương trên địa bàn Hà Tĩnh đang khẩn trương hoàn tất công tác sắp xếp, kiện toàn nhân sự, bàn giao hồ sơ, thông qua các nghị quyết liên quan để bảo đảm các thôn, TDP mới chính thức đi vào hoạt động từ ngày 1/7/2026.

Quá trình sắp xếp, Hà Tĩnh có hơn 80% thôn, tổ dân phố sẽ mang tên gọi mới. Dẫu có những tiếc nuối khi tên cũ mất đi nhưng người dân đều đồng thuận vì sự phát triển chung.

Việc HĐND tỉnh Hà Tĩnh thông qua nghị quyết quy định chế độ đối với đội ngũ cán bộ thôn, TDP sau sắp xếp đã tạo thêm động lực cho lực lượng ở cơ sở. Đáng chú ý, lần đầu tiên các chức danh tham gia hoạt động ở tổ liên gia được hưởng hỗ trợ hằng tháng.

Kỳ họp thứ 2, HĐND phường Hoành Sơn (Hà Tĩnh) đã thông qua Nghị quyết về việc sắp xếp các tổ dân phố trên địa bàn phường và Nghị quyết thành lập Phòng Nông nghiệp và Môi trường, Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị.

Theo Nghị quyết số 03 của HĐND tỉnh Hà Tĩnh, ngoài mức khoán quỹ phụ cấp của Trung ương, tỉnh sẽ hỗ trợ thêm mức khoán cụ thể đối với từng chức danh người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố.

Trước yêu cầu hoàn thành việc sắp xếp thôn, tổ dân phố theo kế hoạch, HĐND các xã, phường trên địa bàn Hà Tĩnh đang khẩn trương tổ chức các kỳ họp chuyên đề thông qua đề án và các nghị quyết liên quan.

Các địa phương trên địa bàn Hà Tĩnh đang khẩn trương rà soát, đánh giá hiện trạng và lựa chọn nhà văn hóa thôn, tổ dân phố (TDP) đưa vào sử dụng sau sắp xếp.

Theo nghị quyết vừa ban hành của HĐND tỉnh Hà Tĩnh, ngoài mức khoán quỹ phụ cấp của trung ương, tỉnh sẽ hỗ trợ thêm mức khoán cụ thể đối với từng chức danh người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố.

Ban Tổ chức Trung ương vừa ban hành Hướng dẫn một số nội dung về sắp xếp, thành lập tổ chức đảng ở thôn, tổ dân phố (Hướng dẫn số 03-HD/BTCTW).

Văn phòng Trung ương Đảng vừa ban hành thông báo kết luận của đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại cuộc làm việc với Ban Chỉ đạo Trung ương về sơ kết 1 năm vận hành mô hình tổ chức tổng thể của hệ thống chính trị, mô hình chính quyền 3 cấp.

Sắp xếp thôn, tổ dân phố không chỉ là bài toán tinh gọn đầu mối bởi đằng sau mỗi thôn, làng là những thiết chế văn hóa, cộng đồng cư dân và các mối quan hệ xã hội được hình thành qua nhiều thế hệ.

Ở những vùng biên giới, miền núi, khu dân cư biệt lập, việc Hà Tĩnh giữ lại những thôn, tổ dân phố chưa đạt chuẩn quy mô là lựa chọn cần thiết nhằm bảo đảm hiệu quả quản lý, ổn định đời sống nhân dân và giữ vững quốc phòng, an ninh.

Kỳ họp thứ tư của HĐND tỉnh Hà Tĩnh khóa XIX đã thông qua 3 nghị quyết quan trọng liên quan đến chế độ cho đội ngũ cán bộ thôn và nhiệm vụ quốc phòng, quân sự địa phương.

Nghị định 185/2026/NĐ-CP quy định trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố phải đáp ứng các yêu cầu về ứng dụng công nghệ thông tin, lập kế hoạch và tổng hợp, thống kê. Đây là những tiêu chí quan trọng trong quá trình lựa chọn cán bộ khi Hà Tĩnh thực hiện sáp nhập thôn, tổ dân phố.

Cùng với việc hoàn thiện đề án sắp xếp thôn, tổ dân phố theo chủ trương chung, các đảng bộ xã, phường trên địa bàn Hà Tĩnh đang tập trung kiện toàn tổ chức đảng ở cơ sở, bảo đảm đồng bộ với việc sắp xếp đơn vị dân cư.

Sau khi hoàn thành sắp xếp, các thôn, tổ dân phố mới ở Hà Tĩnh sẽ chính thức đi vào hoạt động từ ngày 1/7/2026. Việc giảm đầu mối, mở rộng quy mô dân cư và địa bàn quản lý không chỉ đặt ra yêu cầu cao hơn đối với đội ngũ cán bộ cơ sở mà còn đòi hỏi đổi mới phương thức quản trị, điều hành rõ nét hơn. Đây là yếu tố then chốt để các đơn vị mới vận hành hiệu quả, phát huy vai trò cầu nối giữa chính quyền và Nhân dân.

Trong quá trình sắp xếp đơn vị cấp thôn, những băn khoăn về tên gọi thôn mới, địa điểm sinh hoạt cộng đồng hay tâm tư của đội ngũ cán bộ trước yêu cầu kiện toàn tổ chức đều được các địa phương chủ động nắm bắt, giải quyết trên tinh thần công khai, minh bạch, phát huy dân chủ. Cách làm ấy đã tạo sự đồng thuận cao từ cơ sở, góp phần bảo đảm quá trình triển khai chủ trương diễn ra thuận lợi, đúng lộ trình.

Nhiều năm qua, Hà Tĩnh đã thực hiện thành công các đợt sắp xếp thôn, tổ dân phố, khẳng định hiệu quả của chủ trương sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy, nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị ở cơ sở. Từ thực tiễn đó, nhiều kinh nghiệm quý đã được đúc kết, tạo nền tảng quan trọng cho những bước đi tiếp theo trong giai đoạn mới.

Ngay sau khi UBND tỉnh ban hành phương án tổng thể sắp xếp thôn, tổ dân phố trên địa bàn tỉnh Hà Tĩnh, các địa phương đã khẩn trương triển khai các phần việc theo lộ trình.

Hà Tĩnh sẽ sắp xếp, tổ chức lại 1.823 thôn, tổ dân phố để thành lập 749 thôn, tổ dân phố mới; 78 thôn, tổ dân phố không sắp xếp. Sau khi hoàn thành sắp xếp, toàn tỉnh có 827 thôn, tổ dân phố; giảm 1.074 thôn, tổ dân phố so với hiện nay (tỷ lệ giảm 56,50%).

Phát biểu khai mạc Phiên họp thứ 3 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH) sáng 10/6, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn mạnh: Tại phiên họp này, UBTVQH sẽ xem xét 7 nội dung quan trọng, trong đó cho ý kiến về dự thảo Kế hoạch giám sát và Đề cương giám sát “Việc thực hiện chính sách, pháp luật về quản lý, sử dụng trụ sở làm việc sau khi thực hiện chủ trương sắp xếp tổ chức, bộ máy và đơn vị hành chính”.

Đồng chí Nguyễn Hồng Lĩnh - Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh Hà Tĩnh yêu cầu việc sắp xếp, tổ chức lại thôn, tổ dân phố phải được triển khai thận trọng, chặt chẽ, đúng quy định, bảo đảm tiến độ theo yêu cầu của Trung ương.

Thường trực Tỉnh ủy Hà Tĩnh đã nghe và cho ý kiến về phương án tổng thể sắp xếp, tổ chức lại thôn, tổ dân phố, gắn việc sắp xếp với kiện toàn đội ngũ người hoạt động không chuyên trách tại các thôn, tổ dân phố; điều chỉnh Quy hoạch chung Khu kinh tế Vũng Áng, tỉnh Hà Tĩnh đến năm 2050.

Một trong những nội dung đáng chú ý của Nghị định 185/2026/NĐ-CP của Chính phủ là quy định cụ thể chế độ BHXH, BHYT cho người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố.

Điều 7 Nghị định số 185/2026/NĐ-CP ngày 26/5/2026 của Chính phủ quy định rõ tiêu chuẩn của trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố.

Sắp xếp thôn, tổ dân phố ở Hà Tĩnh đặt ra yêu cầu mới với đội ngũ cán bộ không chuyên trách ở cơ sở. Khi địa bàn mở rộng, công việc tăng, việc nâng cao chất lượng đội ngũ là cần thiết.

Cùng với hoàn thành xây dựng dự thảo phương án sắp xếp thôn, tổ dân phố, các địa phương ở Hà Tĩnh đang đẩy mạnh công tác tuyên truyền, công khai thông tin nhằm tạo sự đồng thuận trong Nhân dân.

Nhiệm vụ, quyền hạn của trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố được quy định rõ tại Nghị định số 185/2026/NĐ-CP ngày 26/5/2026 của Chính phủ.