Đưa hương ước vào thực tiễn, Xuân Viên thành công trong xây dựng đời sống văn hóa

Nhà văn hóa cộng đồng thôn Nam Viên vừa được xây dựng.

Những ngày này, người dân thôn Nam Viên (xã Xuân Viên, Nghi Xuân) vô cùng phấn khởi khi công trình nhà văn hóa cộng đồng tránh lũ vừa được đầu tư xây dựng tại địa bàn thôn đã hoàn thành. Khu nhà 2 tầng khang trang rộng rãi, bao gồm hội trường, khu vui chơi trẻ em, giải trí cho người lớn. Ngoài ra, trong khuôn viên còn có khu vui chơi thể dục, thể thao hiện đại, gồm: các sân bóng chuyền, sân tập thể dục...

Ông Trần Xuân Đài (84 tuổi, thôn Nam Viên) bày tỏ: “Cuộc sống của người dân chúng tôi bây giờ thay đổi rất nhiều. Làng quê khang trang, đời sống no ấm, văn minh, tình làng nghĩa xóm đoàn kết, ứng xử văn hóa, yêu thương chia sẻ; không còn tệ nạn bài bạc, rượu chè, mê tín dị đoan, bạo lực gia đình. Đặc biệt, mỗi thôn đều có nhà văn hóa, khu vui chơi giải trí, luyện tập thể thao... Chúng tôi cảm thấy rất hạnh phúc với cuộc sống mới trên quê hương mình”.

Ông Trần Xuân Đài (người bên phải) đánh cờ tại nhà văn hóa cộng đồng thôn.

Không chỉ ông Đài, nhiều người dân ở xã Xuân Viên cũng cảm thấy hài lòng khi đời sống văn hóa ở làng quê mình ngày càng thay đổi tích cực. Đó là kết quả của phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa” mà chính quyền và Nhân dân xã Xuân Viên đã nỗ lực thực hiện trong suốt 20 năm qua.

Bà Nguyễn Thị Thanh Hải - Bí thư Đảng ủy xã Xuân Viên cho biết: “Để thực hiện phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa”, chúng tôi đã đưa các nội dung phong trào vào nghị quyết trong các nhiệm kỳ đại hội Đảng và triển khai nhiều giải pháp lãnh đạo, chỉ đạo toàn diện. Trong đó, chú trọng đến việc xây dựng hương ước ở mỗi thôn. Ngay từ những ngày đầu thực hiện phong trào, các chi bộ thôn chủ trì xây dựng hương ước với những điều khoản cụ thể. Sau khi hương ước được đưa ra lấy ý kiến người dân, chúng tôi xem xét, phê duyệt và chỉ đạo tiến hành áp dụng thực hiện".

Hương ước giúp các thôn ở xã Xuân Viên bài trừ tệ nạn, xây dựng đời sống văn hóa lành mạnh và đoàn kết chung sức xây dựng NTM (Trong ảnh: Một góc khuôn viên nhà văn hóa thôn Khang Thịnh).

Dựa vào yếu tố truyền thống, phong tục, nếp sống của từng thôn, hiện 7/7 thôn của xã Xuân Viên đều có hương ước riêng được phê chuẩn. Nội dung các hương ước có những điều khoản quy định, như: Cấm nói tục, chửi bậy; cấm rượu chè bê tha, bài bạc; không bạo lực gia đình; không cầu, cúng, bói toán mê tín dị đoan; tiệc cưới, tang lễ tổ chức văn minh không mở loa ồn ào quá giờ quy định; láng giềng, lối xóm phải đoàn kết trong công việc chung và chia sẻ giúp đỡ nhau khi khó khăn hoạn nạn; thi đua khuyến học, khuyến tài; ông bà, cha mẹ mẫu mực, con cháu hiếu thảo...

Để giám sát việc thực hiện hương ước, mỗi thôn đều lập các tổ tự quản cụm dân cư, gồm 15-20 gia đình. Nếu gia đình nào không tuân thủ hương ước, thôn sẽ có những hình thức nhắc nhở, tuyên truyền phù hợp.

Người dân Xuân Viên tích cực xây dựng nông thôn mới.

Hương ước thôn được áp dụng vào thực tiễn đã khơi dậy sức mạnh đoàn kết thi đua trong mỗi người dân ở khu dân cư. Nhờ đó, việc thực hiện các nội dung, phong trào đề ra đều đạt những kết quả nổi bật. Trong đó tiêu biểu như: Xây dựng nếp sống văn minh, kỷ cương xã hội, sống và làm việc theo Hiến pháp và pháp luật; phát triển kinh tế, giúp nhau xóa đói giảm nghèo; xây dựng môi trường xanh - sạch - đẹp; phong trào xây dựng NTM; phong trào xây dựng thiết chế văn hóa, thể thao; phong trào xây dựng gia đình văn hóa; xây dựng thôn, tổ dân phố văn hóa...

Hiện, 7/7 thôn của xã đều đã được công nhận thôn văn hóa. Tỷ lệ gia đình được công nhận gia đình văn hóa năm 2020 đạt 95,3%; tỷ lệ người dân tham gia rèn luyện thể thao thường xuyên đạt 60%; duy trì thực hiện tốt việc tổ chức cưới hỏi, mừng thọ, tang lễ... một cách văn minh; phong trào tương thân, tương ái trong cộng đồng được lan tỏa. Nhiều năm liền, ở Xuân Viên không xẩy ra tình trạng bạo lực gia đình, các tệ nạn xã hội.

Trường Tiểu học Xuân Viên được công nhận cơ quan đạt chuẩn văn hóa.

Đặc biệt, trong phong trào xây dựng NTM, Xuân Viên là xã đi đầu trong toàn huyện. Trước khi bắt tay vào xây dựng NTM vào năm 2012, Xuân Viên là một địa phương có cơ sở hạ tầng yếu kém, nhiều thôn không có các thiết chế văn hóa cơ bản. Bằng sự hỗ trợ của các cấp chính quyền và tinh thần đoàn kết phát huy nội lực, người dân xã Xuân Viên đã trở thành xã đầu tiên của huyện Nghi Xuân đạt chuẩn NTM vào năm 2014; đạt chuẩn NTM nâng cao vào năm 2019.

Hiện 6/7 thôn đã đạt chuẩn khu dân cư NTM kiểu mẫu, tất cả các thôn đều có thiết chế văn hóa, thể thao khang trang. Thu nhập bình quân đầu người năm 2020 đạt 43,7 triệu đồng/người/năm, gấp hơn 1,4 lần so với năm 2016.

Chánh văn phòng Điều phối NTM tỉnh Trần Huy Oánh nghe báo cáo tiến độ xây dựng khu dân cư thông minh thôn Khang Thịnh ngày 24/11.

Vừa qua, tỉnh đã chọn thôn Khang Thịnh (Xuân Viên) làm thôn đầu tiên của huyện Nghi Xuân thí điểm xây dựng khu dân cư NTM kiểu mẫu thông minh. Với vốn đầu tư 470 triệu đồng, thôn Khang Thịnh sẽ tiến hành triển khai nhiều hạng mục, như: Xây dựng, lắp đặt các hệ thống công nghệ thông tin với phần mềm quản lý điều hành giám sát khu dân cư, phòng máy tính, nâng cấp nhà trưng bày dụng cụ truyền thống...

Qua đó góp phần nâng cao đời sống văn hóa của người dân trong việc tiếp cận văn hóa thông tin thông minh, văn hóa đọc, các thông tin kinh tế, văn hóa, xã hội trong và ngoài nước, các thiết bị điện tử thông minh, hiện đại. Từ mô hình điểm sẽ dần nhân rộng để tiếp tục nâng cao đời sống văn hóa tinh thần của Nhân dân, tạo động lực để Xuân Viên tiếp tục phát triển bền vững.

Xuân Viên là địa phương có thành tích nổi bật trong phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa” của huyện. Trong đó, xây dựng và áp dụng hương ước vào đời sống để khơi dậy, phát huy tinh thần đoàn kết trong mỗi người dân để bài trừ tệ nạn, gìn giữ những phong tục văn hóa tốt đẹp, xây dựng đời sống văn minh ở khu dân cư, đồng thời thi đua lao động sáng tạo, xây dựng NTM... là cách làm hay để các địa phương khác học tập, nhân rộng trong thời gian tới”.

Ông Phan Thanh Là - Trưởng phòng VH-TT huyện Nghi Xuân