Hóa giải khó khăn, tăng tốc giải ngân vốn đầu tư công

Dự án Đường trục chính trung tâm TX Hồng Lĩnh (giai đoạn 1) – thuộc dự án BIIG2 được triển khai thi công từ tháng 10/2021 với mục tiêu đáp ứng nhu cầu đi lại, tăng khả năng lưu thông, đáp ứng lợi ích kinh tế - xã hội, góp phần hoàn thiện cơ sở hạ tầng để TX Hồng Lĩnh đạt chuẩn đô thị loại III. Dự án đã hoàn thành trên 60% khối lượng. Hiện nay, chủ đầu tư là BQL Dự án đầu tư xây dựng công trình dân dụng và công nghiệp tỉnh đang phối hợp với UBND TX Hồng Lĩnh hoàn tất giải phóng mặt bằng (GPMB), di dời đường điện ra khỏi phạm vi dự án để đẩy nhanh tiến độ thi công.

Ông Ngô Đức Thắng – cán bộ kỹ thuật Công ty TNHH Hồng Lam (TP Hà Tĩnh) cho biết: Với dự án Đường trục chính trung tâm TX Hồng Lĩnh (giai đoạn 1), chúng tôi đang phối hợp thi công 2 tuyến đường điều chỉnh bổ sung với chiều dài 1,2 km đi qua địa bàn phường Nam Hồng và xã Thuận Lộc. Công ty huy động nhân lực, phương tiện, tranh thủ mọi điều kiện thuận lợi để triển khai thi công, phấn đấu đưa dự án về đích trước 30/9/2025.

Theo ông Bùi Huy Cường – Giám đốc BQL Dự án đầu tư xây dựng công trình dân dụng và công nghiệp tỉnh: Đơn vị đang triển khai 16 dự án (7 dự án chuẩn bị đầu tư và 9 dự án chuyển tiếp) với tổng nguồn vốn được giao năm 2025 là 612,986 tỷ đồng. Thời gian qua, đơn vị đã xây dựng đường găng tiến độ, kế hoạch giải ngân từng dự án để chủ động đề xuất, điều chuyển những dự án không có khả năng giải ngân hết, bổ sung vốn cho những dự án thiếu vốn, phấn đấu giải ngân hết kế hoạch vốn được giao.

BQL dự án cũng tăng cường đôn đốc các nhà thầu đẩy nhanh tiến độ thi công, làm hồ sơ thanh toán khi có khối lượng để tạo nguồn lực tài chính, tăng tỷ lệ giải ngân; phối hợp với các sở, ngành trong công tác thẩm định hồ sơ để hoàn thành quá trình chuẩn bị đầu tư, giải quyết những vướng mắc trong quá trình thực hiện dự án. Tuy vậy, những tháng đầu năm, thời tiết không thuận lợi, một số dự án phải tạm ngừng thi công theo chủ trương sắp xếp bộ máy hành chính, một số dự án vướng mắc GPMB, thủ tục đầu tư… nên tỷ lệ giải ngân chưa cao. Lũy kế đến 5/6/2025, tỷ lệ giải ngân nguồn vốn đạt gần 10%.

BQL Dự án đầu tư xây dựng công trình giao thông tỉnh đang triển khai 3 dự án đầu tư công (Dự án đường Xô Viết Nghệ Tĩnh kéo dài về phía Đông, Dự án cải tạo nâng cấp đường tỉnh ĐT.553 đoạn từ Lộc Yên – đường Hồ Chí Minh và dự án xây dựng đường Hàm Nghi kéo dài) với tổng mức đầu tư trên 2.400 tỷ đồng.

Dự án đường Hàm Nghi kéo dài có chiều dài gần 3,3km, tổng mức đầu tư gần 575 tỷ đồng do BQL Dự án Đầu tư xây dựng công trình giao thông tỉnh làm chủ đầu tư gói thầu xây lắp và Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh làm chủ đầu tư tiểu dự án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, GPMB. Đến nay, 1,25km chưa được bàn giao mặt bằng do vướng đất ở, đất vườn của các hộ dân; việc thi công khu tái định cư cũng chậm so với yêu cầu dẫn đến tiến độ thi công dự án bị chậm.

Tương tự, 2 dự án còn lại là Đường xô viết Nghệ Tĩnh kéo dài về phía Đông và dự án cải tạo nâng cấp đường tỉnh ĐT.553 đoạn từ Lộc Yên – đường Hồ Chí Minh cũng đang gặp khó khăn trong GPMB.

Theo lãnh đạo BQL Dự án đầu tư công trình giao thông tỉnh, kế hoạch vốn phân bổ năm 2025 đối với 3 công trình trên là hơn 260 tỷ đồng. Tuy vậy, thời gian qua, do vướng mắc GPMB đã ảnh hưởng tiến độ triển khai dự án, tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công chưa cao. Ban đề nghị UBND tỉnh chỉ đạo các địa phương, đơn vị liên quan tập trung thực hiện công tác bồi thường, GPMB và tái định cư dự án để sớm bàn giao mặt bằng sạch cho nhà thầu thi công.

Thời gian qua, các địa phương trong tỉnh cũng triển khai đồng bộ nhiều giải pháp để đẩy nhanh tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công, nhất là thời điểm sắp vận hành chính quyền địa phương 2 cấp. Đến ngày 31/5/2025, các địa phương có tỷ lệ giải ngân cao hơn mức bình quân chung của cả nước như: TX Hồng Lĩnh (đạt 67%), huyện Kỳ Anh (đạt 69%), Đức Thọ (đạt 50%), Vũ Quang (đạt 33,1%)…

Theo ông Nguyễn Hồng Sơn – Giám đốc BQL dự án đầu tư xây dựng huyện Đức Thọ: Thời gian qua, đơn vị đã phối hợp tháo gỡ khó khăn trong công tác GPMB, phối hợp hoàn thiện thủ tục, hồ sơ; đốc thúc, hỗ trợ các nhà thầu đẩy nhanh tiến độ dự án, khép hồ sơ những khối lượng đã hoàn thành để giải ngân vốn theo đúng quy định nên tỷ lệ giải ngân đạt khá cao (đã giải ngân 50% nguồn vốn được giao năm 2025).

Ông Nguyễn Viết Hùng – Trưởng phòng Tổ chức – Hành chính (Kho bạc Nhà nước Khu vực XI) cho biết: Tính đến ngày 10/6/2025, tổng giá trị giải ngân kế hoạch vốn đầu tư công toàn tỉnh đạt 2.965.670 triệu đồng, bằng 56% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao và bằng 36,7% kế hoạch vốn đã phân bổ. Với kết quả này, tỷ lệ giải ngân nguồn vốn đầu tư công của Hà Tĩnh so với kế hoạch Thủ tướng giao đạt cao hơn mức bình quân chung cả nước. Tuy nhiên, so với kế hoạch địa phương triển khai phần vốn ngân sách cấp tỉnh thì còn ở mức thấp (do tỉnh mới bổ sung vốn đầu tư từ nguồn tăng thu, tiết kiệm chi năm 2024 là 2.192.093 triệu đồng tại Quyết định số 917/QĐ-UBND ngày 29/4/2025).

Theo phản ánh, công tác bồi thường, GPMB phục vụ thi công các dự án còn chậm là nguyên nhân căn bản dẫn đến tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư của một số địa phương thấp. Theo đó, các địa phương gặp khó khăn trong việc xác định giá đất đền bù, việc xác định nguồn gốc sử dụng đất của các hộ gặp nhiều khó khăn do chuyển nhượng nhiều lần, việc hoàn thiện hồ sơ thu hồi đất qua nhiều bước; khó khăn trong xây dựng bảng giá đất do sáp nhập các đơn vị hành chính cấp tỉnh theo Luật Đất đai năm 2024...

“Để đạt kết quả cao nhất trong giải ngân vốn đầu tư công, góp phần thúc đẩy tăng trưởng và thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội năm 2025, các cấp, ngành cần tiếp tục quán triệt, thực hiện đồng bộ, hiệu quả các nhiệm vụ, giải pháp theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ. Theo đó, cần đẩy nhanh việc hoàn thành thủ tục đầu tư và đấu thầu, khởi công xây dựng các công trình khởi công mới; đẩy nhanh tiến độ GPMB các dự án; tập trung tháo gỡ khó khăn, vướng mắc liên quan đến đất đai. Cùng đó, tập trung đôn đốc, đẩy nhanh tiến độ thi công gắn đảm bảo chất lượng công trình; tổ chức nghiệm thu, lập hồ sơ thanh toán ngay khi có khối lượng; rà soát, điều chuyển kế hoạch vốn giữa các dự án chậm giải ngân sang các dự án có tiến độ giải ngân tốt, còn thiếu vốn” - ông Nguyễn Viết Hùng nhấn mạnh.