Là cái tên nắm giữ thị phần xe 2 bánh lớn nhất Việt Nam nhưng Honda cũng đồng thời là kẻ "chậm chân" trên thị trường xe máy điện.
Sản phẩm xe máy điện đầu tiên vừa xuất xưởng và được Honda lựa chọn để chào sân khách Việt là ICON e:, nhắm đến đối tượng học sinh nhờ tốc độ tối đa dưới 50 km/h và không cần giấy phép lái xe để sử dụng.
Xe máy điện dưới 29 triệu đồng
Ra mắt lần đầu tại triển lãm ôtô xe máy Việt Nam - Vietnam Motor Show 2024 (VMS 2024), bộ đôi xe máy điện ICON e: cùng với CUV e: được Honda đưa lên vị trí thu hút nhiều sự chú ý nhất của gian trưng bày.
Trong số này, Honda ICON e: là xe máy điện với tệp khách hàng mục tiêu là học sinh, với giá bán dự kiến dưới 30 triệu đồng không kèm pin.
Đến khi những mẫu ICON e: đầu tiên xuất xưởng tại nhà máy ở Vĩnh Phúc, Honda đã điều chỉnh giá bán dự kiến của mẫu xe máy điện này về dưới 29 triệu đồng không kèm pin.
Xe vẫn được trang bị một motor điện 1,5 kW ở bánh sau, có thể sản sinh công suất tối đa 2,43 mã lực, mô-men xoắn cực đại 85 Nm và cho phép ICON e: đạt tốc độ tối đa 49 km/h.
Gói pin lithium-ion dung lượng 30,6 Ah đặt dưới sàn xe đạt chuẩn chống nước IP67. Gói pin có thể được sạc trực tiếp trên xe, hoặc tháo rời để sạc, khối lượng thực tế khoảng 10 kg.
Đây là thiết kế giúp ICON e: dễ trở thành lựa chọn phù hợp cho khách hàng ở chung cư, khu căn hộ cao tầng hay nơi không có bãi đỗ xe bố trí sẵn điểm sạc.
Với giá dưới 29 triệu đồng, Honda ICON e: sẽ cạnh tranh với các đối thủ trong phân khúc xe máy điện học sinh như VinFast Evo200 (25,9 triệu đồng) hay Yadea Ossy (21,99 triệu đồng), tất cả đều đã kèm pin.
Phân khúc này còn có VinFast Motio (17,9 triệu đồng) và VinFast Evo Lite Neo (19,9 triệu đồng), nhưng các "tân binh" này được cấp điện từ ắc-quy, thay vì sử dụng pin lithium-ion.
Bài tẩy từ chiến lược thuê/đổi pin
VinFast từng là hãng xe điện hiếm hoi tại Việt Nam triển khai chương trình cho thuê pin khi mua xe, áp dụng cho cả xe máy và ôtô.
Khi chính sách này được VinFast cho dừng lại vào cuối tháng 2, thị trường Việt gần như không còn hãng xe nào cung cấp lựa chọn thuê pin với xe máy điện, ngoài Selex.
Với Honda ICON e:, khách Việt sẽ thêm lần nữa được tiếp cận phương án thuê pin khi sử dụng xe máy điện. Hãng xe Nhật Bản xác nhận giá bán dưới 29 triệu đồng của Honda ICON e: chưa bao gồm pin, và gói pin sẽ được cho thuê không giới hạn quãng đường di chuyển.
Honda có một mẫu xe điện khác mang tên CUV e: sẽ ra mắt sau, mẫu xe này sẽ được phân phối dưới hình thức cho thuê giới hạn cùng mô hình đổi pin. Quy trình đổi pin sẽ được thực hiện tại các đại lý Honda, thuộc mạng lưới rộng lớn mà hãng xe Nhật Bản đang sở hữu trên toàn quốc.
Nhìn chung, việc Honda bán ICON e: với duy nhất tùy chọn thuê pin hay ICON e: cùng chương trình đổi pin là nước đi khá táo bạo và được kỳ vọng sẽ thành "bài tẩy" của hãng xe Nhật Bản khi đặt chân vào mảng xe máy điện.
Một trong những khó khăn của khách hàng sử dụng xe máy điện là vấn đề sạc pin, nhất là với nhóm sinh sống tại các khu chung cư, căn hộ.
Không phải địa điểm nào cũng trang bị khu vực sạc chuyên biệt cho xe máy điện, điều này khiến trải nghiệm sở hữu xe 2 bánh chạy điện trở nên không thật sự thoải mái.
Với gói pin có thể tháo rời trên ICON e: hoặc đổi được khi cạn năng lượng ở CUV e:, người dùng Việt có thể giải tỏa phần nào nỗi lo sạc pin khi sử dụng xe máy điện.
Ở 2 mẫu xe máy điện sắp ra mắt của Honda, bộ pin hoặc có thể tháo rời để mang lên sạc trong nhà, hoặc ngay lập tức đổi bộ pin đã sạc đầy ở các trạm đổi. Những đặc điểm này nhắm đến cung cấp giải pháp tiện dụng cho vấn đề mà phần đông người dùng xe máy điện gặp phải, hoặc còn đang băn khoăn.
Tại Đài Loan, mô hình đổi pin của hãng xe máy điện Gogoro được cho là một phần nguyên nhân giúp thị trường xe 2 bánh không phát thải tại đây có sự phát triển mạnh mẽ.
Các trạm đổi pin của Gogoro cho phép khách hàng sử dụng xe máy điện hoán đổi từ pin đã cạn sang bộ pin đầy trong khoảng 60 giây. Sau khi hoàn tất đổi pin, khách hàng sử dụng xe điện Gogoro có thể yên tâm sử dụng xe trên quãng đường 65 km tiếp theo.
Dữ liệu của BloombergNEF cho biết vào năm 2020, chỉ có 2% lượng xe 2 bánh ở Đông Nam Á là phương tiện thuần điện. Tỷ lệ này có thể tăng lên 20% vào năm 2030 theo dự đoán của BloombergNEF, một phần nhờ mô hình đổi pin.
Có đủ sức làm "chao đảo" thị trường?
Nhìn nhận một cách thực tế, giá bán dưới 29 triệu đồng của Honda ICON e: vẫn chưa phải quá cạnh tranh tại Việt Nam. Như đã đề cập, khách hàng học sinh hiện có nhiều lựa chọn xe điện 2 bánh với giá rẻ hơn của các thương hiệu như Yadea hay VinFast.
Tuy nhiên, Honda vẫn là một thương hiệu đủ uy tín nếu xét về lịch sử gắn bó với thị trường Việt, hay chất lượng sản phẩm ở tiêu chuẩn cao đã được kiểm chứng qua thời gian.
Dù được xem là "tân binh" trong mảng xe máy điện, Honda vẫn đang nắm giữ thị phần lớn trong mảng xe 2 bánh động cơ đốt trong, qua đó là cái tên nhận được sự tin tưởng và ưu tiên của phần lớn khách Việt mỗi khi có nhu cầu chọn mua môtô, xe 2 bánh.
Trước khi khách Việt được kiểm chứng chất lượng xe điện và pin, Honda ICON e: sẽ cần phải cạnh tranh bằng giá trị thương hiệu có sẵn. Khi này, sự quen thuộc của thương hiệu Honda hay mức độ rộng lớn của hệ thống đại lý sẽ đóng vai trò quan trọng, giúp Honda ICON e: có thể dễ dàng hơn trong nỗ lực thuyết phục khách Việt.
Về phần mình, VinFast vẫn đang nắm giữ thị phần lớn hàng đầu Việt Nam trong mảng xe máy điện. Hãng này vừa kết thúc chính sách thuê pin hồi cuối tháng 2, hiện chỉ bán xe máy điện kèm pin.
VinFast cũng đã ra mắt các mẫu xe máy điện học sinh gồm VinFast Motio và VinFast Evo Lite Neo, trang bị ắc-quy thay vì pin LFP nhằm giảm giá bán về dưới 20 triệu đồng.
Với các dòng xe sử dụng pin LFP, hạn chế của xe máy điện VinFast vẫn là sự thiếu vắng tính năng tháo rời pin để sạc.
Nhiều khả năng sau khi ICON e: ra mắt, VinFast sẽ sớm có động thái nâng cấp dải sản phẩm, bổ sung tính năng pin tháo rời với giá bán hấp dẫn hơn nhằm cạnh tranh với đối thủ Nhật Bản. Đây sẽ là cuộc chiến lớn đầu tiên của VinFast ở thị trường xe máy điện, với một đối thủ thật sự mạnh và có tiềm lực.
Chưa rõ chính xác thời điểm VinFast thực hiện thay đổi dải sản phẩm xe máy điện, nhưng theo nguồn tin riêng của phóng viên, điều này sẽ diễn ra trong 3-4 tháng tới.
Khi ấy, Honda ICON e: và loạt xe máy điện tiếp theo của hãng xe Nhật sẽ phải gặp đối trọng không nhỏ tại Việt Nam.
Cuộc cạnh tranh giữa các hãng sẽ giúp nâng cao chất lượng xe, nhiều tính năng tiện ích được bổ sung còn giá bán cũng có thể được kéo giảm.
Tác động của Honda ICON e: với mảng xe máy điện ở Việt Nam là có dù chưa chính thức tới tay khách hàng. Tuy vậy, để ngay lập tức làm "chao đảo" thị trường và giành lấy lượng lớn thị phần từ VinFast, Honda ICON e: nói riêng và hãng xe Nhật nói chung cần thêm thời gian, bởi VinFast luôn tỏ ra quyết liệt trong nhưng cuộc đua.
