"Nghĩ trước, bước sau" để không rơi vào cạm bẫy mua bán người

Từng làm việc tại Đặc khu kinh tế Tam giác Vàng thuộc tỉnh BoKeo (nước CHDCND Lào), Lê Anh Tuấn (SN 1989) và Lê Xuân Thành (SN 1990, cùng trú tại xã Kỳ Lợi, TX Kỳ Anh cũ, nay là phường Sông Trí) hiểu rất rõ, nơi này chẳng khác nào địa ngục trần gian. Tuy nhiên, vì muốn “tăng thu”, từ tháng 11/2023 đến tháng 3/2024, qua mạng xã hội, 2 đối tượng đã đưa ra thông tin sai sự thật về việc tuyển dụng lao động Việt Nam qua Lào làm việc. Kết quả, 21 nạn nhân đã sập bẫy và bị đưa tới Tam giác vàng.

Trong thời gian này, Công an tỉnh Hà Tĩnh nhận được đơn cầu cứu của nhiều gia đình với nội dung, người thân của họ bị lừa đưa qua Lào lao động. Trước tình hình đó, Ban Giám đốc Công an tỉnh đã chỉ đạo Phòng Cảnh sát hình sự nhanh chóng xác lập chuyên án, huy động tối đa lực lượng, phương tiện và triển khai đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ để đấu tranh, triệt phá. Qua đó xác định, Lê Xuân Thành và đồng bọn đã đưa ra mức đãi ngộ từ 18 - 30 triệu đồng/tháng để dụ dỗ người lao động qua Lào làm việc. Tuy vậy, sau khi tới nước bạn, nạn nhân bị cưỡng chế, ép buộc thực hiện hành vi lừa đảo và một số trường hợp không được trả lương, bị bóc lột, quản thúc.

Đến ngày 22/5/2024, Tổ công tác của Công an tỉnh Hà Tĩnh đã phối hợp với các đơn vị liên quan phá thành công chuyên án, bắt giữ Lê Xuân Thành và Lê Anh Tuấn. Đồng thời, giải cứu, đưa 36 người Việt Nam từ trong Đặc khu kinh tế Tam giác vàng về nước an toàn.

Quá trình điều tra, mở rộng vụ án, ngày 13/8/2024, Công an tỉnh Hà Tĩnh tiếp tục khởi tố bổ sung 3 bị can gồm: Lò Văn Tiết (SN 1995), Đinh Văn Châu (SN 1997), cùng trú tại xã Mường Thín, huyện Tuần Giáo, tỉnh Điện Biên - nay là xã Chiềng Sinh) và Trịnh Văn Phương (SN 1987, trú tại thôn Đào Khê Thượng, xã Nghĩa Châu, huyện Nghĩa Hưng, tỉnh Nam Định - nay là xã Nghĩa Hưng) để xử lý theo quy định.

Theo thống kê, từ đầu năm 2024 đến nay, Công an tỉnh Hà Tĩnh đã đấu tranh, bóc gỡ triệt xóa 1 đường dây mua bán người, bắt giữ 6 đối tượng; giải cứu, đưa 49 người Việt Nam về nước an toàn.

Qua khảo sát, hiện có 2.092 người Hà Tĩnh làm việc tại Thái Lan, 1.443 người làm việc tại Philippines, 1.096 người làm việc tại Lào, 395 người làm việc tại Campuchia. Trong đó, khoảng 2.814 người đi xuất khẩu lao động hợp pháp; 356 người đi bất hợp pháp, còn lại là đi bằng các hình thức khác.

Từ con số này, Trung tá Nguyễn Văn Tường - Phó Đội trưởng Đội phòng chống tệ nạn xã hội và mua bán người (Phòng Cảnh sát Hình sự, Công an tỉnh) nhận định: "Nhiều lao động vượt biên trái phép hoặc làm giấy thông hành sang Lào rồi trốn ở lại đã vô tình rơi vào các ổ nhóm lừa đảo và chịu đủ mọi hình thức bóc lột. Qua thực tiễn đấu tranh, các nạn nhân thường không có công việc ổn định, số khác lười lao động, thiếu hiểu biết pháp luật; người ở tuổi mới lớn chưa có nhiều kinh nghiệm sống... Khi nạn nhân không chịu được bóc lột, chúng bắt gọi điện về cho gia đình tại Việt Nam để đòi tiền chuộc. Một số trường hợp bỏ trốn khi chưa có tiền chuộc bị đánh đập, ngược đãi, bán sang cơ sở khác".

Trung tá Nguyễn Văn Tường phân tích thêm, tội phạm mua buôn người có sự câu kết chặt chẽ giữa đối tượng môi giới, dẫn dắt, hình thành các đường dây phạm tội liên tỉnh, xuyên quốc gia. Nếu trước đây các đối tượng tiếp cận, làm quen với nạn nhân theo hình thức trực tiếp gặp mặt thì hiện nay đã chuyển qua sử dụng các trang mạng xã hội để “bẫy con mồi”, sau đó lần lượt đưa họ đi qua từng mắt xích của đường dây đã được hình thành, hoạt động từ trước.

Để ngăn chặn tội phạm mua bán người, thời gian qua, Công an tỉnh Hà Tĩnh đã tham mưu, đề xuất UBND tỉnh trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo nhằm huy động sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị và toàn dân tham gia phòng, chống mua bán người; phối hợp với các sở, ngành, địa phương thực hiện các nhóm nhiệm vụ. Bên cạnh đó, tập trung cao công tác tuyên truyền nhằm nâng cao nhận thức cho người dân về phương thức, thủ đoạn của các đối tượng, nhất là dưới hình thức tuyển lao động, tìm kiếm việc làm. Đồng thời, nhân rộng Phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc để vận động quần chúng nhân dân nêu cao tinh thần tố giác tội phạm, huy động sự chung tay của toàn xã hội.

Đặc biệt, phát huy vai trò của lực lượng công an xã, nhất là trong công tác nắm tình hình, quản lý cư trú, quản lý đối tượng tại cơ sở; tổ chức tiếp nhận, xử lý kịp thời tố giác, tin báo tội phạm và kiến nghị khởi tố liên quan đến mua bán người.

Trung tá Đặng Văn Đức – Trưởng phòng Cảnh sát Hình sự (Công an tỉnh) cho biết: "Thời gian qua, Phòng Cảnh sát hình sự đã kịp thời tham mưu cho cấp trên ban hành nhiều văn bản nhằm huy động sức mạnh của các sở, ngành và cấp uỷ, chính quyền địa phương trong chỉ đạo thực hiện có hiệu quả các mục tiêu, nhiệm vụ và giải pháp đấu tranh phòng chống tội phạm “mua bán người” trong tình hình mới. Chủ động nắm chắc tình hình, nhận diện chính xác diễn biến và các phương thức, thủ đoạn hoạt động của tội phạm mua bán người, nhất là các hành vi tổ chức đưa người xuất, nhập cảnh trái phép để kịp thời triển khai các biện pháp nghiệp vụ nhằm phòng ngừa và đấu tranh có hiệu quả đối với loại tội phạm này".

Trung tá Đặng Văn Đức khuyến cáo, để không trở thành nạn nhân của tội phạm mua bán người, người dân cần nâng cao tinh thần cảnh giác, thật sự tỉnh táo và cần xác minh kỹ trước những thông tin trên mạng xã hội liên quan đến các lĩnh vực cho nhận con nuôi, đẻ thuê, hiến tạng, kết hôn người nước ngoài, xuất khẩu lao động và di cư ra nước ngoài… tránh xảy ra các sự việc đáng tiếc. Đa phần các đối tượng mua bán người thường tạo ra “bẫy” việc nhẹ lương cao, dùng tên, tuổi, địa chỉ giả, không hẹn gặp trực tiếp, chủ yếu hướng dẫn, liên lạc qua điện thoại dụ dỗ; hứa hẹn những công việc, địa điểm làm việc không có địa chỉ cụ thể. Khi phát hiện các dấu hiệu của tội phạm mua bán người người dân cần chủ động tố giác tội phạm với cơ quan công an nơi gần nhất để được hỗ trợ.