Chị Hoàng Thị Hiến ở thôn Ngọc Bội thụ phấn cho bưởi Phúc Trạch
Đến Hương Khê những ngày này, khắp những vườn đồi, trang trại, dưới những tán bưởi, già trẻ, gái trai đôi tay thoăn thoắt, nhẹ nhàng đưa từng hạt phấn vào nhụy vàng của các bông hoa, giúp bưởi kết trái.
Đôi tay vẫn thoăn thoắt trên những cánh hoa, chị Hoàng Thị Hiến ở thôn Ngọc Bội, xã Hương Trạch chia sẻ, cuối năm 2020, bưởi Phúc Trạch bất ngờ nở rộ hoa trong tiết đông chí khiến người dân lo lắng. Dù không thực hiện thụ phấn bổ sung nhưng tỷ lệ đậu quả của lứa hoa sớm vẫn khá cao. Tuy vậy, theo dõi quá trình sinh trưởng cho thấy quả bưởi phát triển không bình thường, nhiều quả không tròn, có hình dẹt như bánh xe (nên người dân gọi là bưởi bánh xe hoặc bưởi su hào - PV).
Bưởi Phúc Trạch ra sớm phần lớn phát triển không bình thường, dẹt như bánh xe...
Theo kinh nghiệm, bưởi bánh xe sẽ không phát triển được, chất lượng rất kém nên bắt buộc phải loại bỏ. Vì vậy, mùa hoa bưởi năm nay, gia đình chị Hiến càng bận rộn hơn vì vừa phải thực hiện thụ phấn bổ sung vừa phải ngắt hết những quả bưởi kém chất lượng.
... do đó người dân phải bứt bỏ.
Tương tự, những ngày này, cả gia đình Nguyễn Thị Thắng ở thôn 6, xã Hương Thủy cùng nhau ra vườn để thụ phấn bổ sung cho cây bưởi. Người đi tìm, hái hoa bưởi chua, người dùng sào để “se duyên” cho những bông hoa nở trên cao, người lúi húi tìm những bông hoa còn lẩn khuất trong lá.
Chị Thắng cho hay, gia đình có hơn 300 gốc bưởi, trong đó hơn 200 gốc đã ra hoa. Cây bưởi là cây chủ lực, là nguồn thu nhập lớn nhất nên chúng tôi chăm sóc rất kỹ. Đặc biệt, việc thụ phấn bổ sung quyết định đến năng suất của cả vụ nên chúng tôi đầu tư rất nhiều thời gian với hi vọng sẽ có một vụ bội thu. Cũng như nhiều hộ khác trong thôn, không chỉ thụ phấn, chúng tôi còn phải cắt bỏ quả bưởi ra sớm nhưng chất lượng kém để giữ sức cho cây nuôi quả chính vụ.
Cả tuần nay, gia đình chị Nguyễn Thị Thắng tập trung thụ phấn bổ sung cho cây bưởi.
Thụ phấn bổ sung cho bưởi không khó, người dân chỉ cần lấy phấn của cây bưởi chua quét lên nhụy hoa bưởi Phúc Trạch. Dù không quá phức tạp nhưng công việc này đòi hỏi sự tỉ mẩn, kiên trì của người nông dân khi hoa bưởi rất nhỏ và nhiều.
Do nhiều hộ dân có diện tích bưởi lớn, ra hoa đồng loạt, người trong gia đình không kịp thụ phấn nên phải thuê thêm nhân công. Chị Trần Thị Hiền ở thôn Tân Hương, xã Hương Trạch - một người làm nghề đi thụ phấn hoa bưởi chia sẻ, nghề này khá vất vả vì nhiều khi phải leo lên trên cây, và phải làm liên tục. Vì vậy, thu nhập hiện tại cũng khá cao, khoảng 250 nghìn đồng/ngày công.
Nghề thụ phấn cho hoa bưởi có thu nhập khá cao.
Ông Võ Tá Tài - kỹ thuật viên cơ sở bảo tồn bưởi Phúc Trạch (Hương Khê) đánh giá, năm nay, hoa bưởi chính vụ nở trong giai đoạn thời tiết nắng đẹp nên rất thuận lợi cho việc thụ phấn bổ sung, cây bưởi cũng dễ đậu quả hơn. Tuy nhiên, thời tiết giai đoạn này đang thiếu độ ẩm, người dân cần tưới nước bổ sung để đảm bảo quá trình sinh trưởng cho cây.
“Còn việc quả bưởi đông chí có hiện tượng dị hình do thiếu canxi và chất dinh dưỡng. Bưởi dị hình không lớn được, người dân cần loại bỏ hết quả bưởi bánh xe này để đảm bảo năng suất mùa vụ. Đồng thời, sau khi cây bưởi đậu quả, người dân cũng cần thực hiện tỉa những quả yếu, kém chất lượng, không nên để quá nhiều quả trên 1 cây. Đặc biệt, người dân cũng cần chăm sóc, bón phân bổ sung để cây bưởi nuôi quả, theo dõi dịch bệnh để kịp thời xử lý, chữa trị” - ông Tài cho biết thêm.
