Thăm di tích lưu dấu tuổi thơ của Bác Hồ ở Hà Tĩnh

(Baohatinh.vn) - Di tích Đền Cả Tổng Du Đồng, xã Đức Đồng (Đức Thọ, Hà Tĩnh) là nơi Bác Hồ thời niên thiếu đã theo thân sinh của mình là cụ Phó bảng Nguyễn Sinh Sắc đến đây dạy học.

d1.jpg
Theo các tư liệu lịch sử, đền Cả Tổng Du Đồng (đền Hàng Tổng) thuộc thôn Vĩnh Thành, xã Đức Đồng (Đức Thọ) được xây dựng vào cuối đời nhà Lê (khoảng đầu thế kỷ XVI). Đền thờ Hương cống Bùi Thúc Ngật, người được phong là Thành hoàng làng. Ông có công tổ chức khai phá, chiêu dân, lập nên xóm làng của Tổng Du Đồng, phát triển nghề làm ruộng và nuôi tằm, mở trường dạy học cho dân chúng cả vùng phía Tây huyện Đức Thọ ngày nay. Ảnh: Toàn cảnh đền Cả Tổng Du Đồng nhìn từ trên cao.
d3.jpg
Đến đời Cảnh Hưng (1740 - 1786), đền được vua Lê Hiển Tông phong sắc “Lương Uy Phụ quốc Trí dũng Hùng lược Hiền lương Dực bảo Trung hưng Thượng đẳng thần”. Các đời vua nhà Nguyễn về sau cũng đều có sắc phong cho đền Cả Tổng Du Đồng. Ảnh: 2 cột nanh trước cổng vào đền Cả Tổng Du Đồng.
d11.jpg
Kiến trúc đền bố cục kiểu chữ tam, gồm có cột nanh, tam quan, hạ điện, trung điện và thượng điện… Trong đó, tam quan có nhiều điểm khá đặc biệt, như một bình phong ngăn cách cổng, sân đền với các hạng mục khác. Trong ảnh: Mặt trước nhà tam quan đền Cả Tổng Du Đồng.
a2.jpg
Tam quan gồm một gian hai vì, làm bằng gỗ lim và mít, trên nóc có hình long chầu nguyệt; toàn bộ các đường xa, kẻ khâu đấm, rường vọng đều được chạm lộng các hình dân gian như cảnh trí sinh hoạt, tứ quí, cá chép vượt vũ môn, rùa đội cuốn thư, tre trúc...
a1.jpg
Những tác phẩm điêu khắc, chạm, lộng tỉ mỉ và tinh xảo giúp tam quan đền Cả Tổng Du Đồng được đánh giá là một trong những công trình kiến trúc nghệ thuật bậc nhất Hà Tĩnh thời phong kiến còn lưu lại đến nay.
a3.jpg
Nhà hạ điện, trung điện và thượng điện gồm ba gian đều làm bằng gỗ lim, mít, lợp ngói mũi hài. Các đầu kẻ, xà và khâu đầu chạm trổ họa tiết trang trí hoa lá cách điệu, đường nét sắc sảo, mềm mại. Trong ảnh: Nhà hạ điện.
d8.jpg
Bên trong trung điện đền Cả Tổng Du Đồng.
a4.jpg
Thượng điện bố trí 3 bàn thờ, gian giữa đặt bài vị và các đồ tế khí thờ Hương cống Bùi Thúc Ngật, hai bên là bàn thờ thổ địa cùng các chư vị bách thần đã có công phù hộ làng, tổng. Ảnh: Gian thờ chính trong thượng điện đền Cả Tổng Du Đồng.
d6.jpg
Cùng với các công trình chính, đền Cả Tổng Du Đồng còn có nhiều hạng mục phụ trợ khác như: tường bao bằng vôi vữa, lối đi hai bên đền..., tạo nên một quần thể di tích cổ kính xanh mát.
a7.jpg
Cùng với quần thể kiến trúc nghệ thuật độc đáo, đền Cả Tổng Du Đồng là nơi diễn ra nhiều sự kiện lịch sử nổi bật của Nhân dân địa phương. Đây là địa điểm tuyển mộ quân sĩ và nơi tiếp nhận lương thực của nghĩa quân Phan Đình Phùng vào những năm 1887 - 1888; năm 1930, đền là nơi thành lập Tổng uỷ Du Đồng của Đảng Cộng sản Đông Dương; vào ngày 21/8/1945, đây là nơi treo cờ đỏ sao vàng kêu gọi Nhân dân vùng lên đấu tranh trong cao trào Tổng khởi nghĩa giành chính quyền của huyện Đức Thọ.
a6.jpg
Theo các tư liệu lịch sử và chuyện kể từ các cao niên ở thôn Vĩnh Thành (Đức Đồng) qua các đời truyền lại, năm 1903-1904, trước khi vào Huế, cụ Phó bảng Nguyễn Sinh Sắc đã dẫn theo con trai là Nguyễn Sinh Cung (tức Bác Hồ) đến đây dạy học. Thời gian này, tại đây, Bác Hồ nhiều lần đến tham quan và tham dự các buổi đàm đạo giữa cụ Nguyễn Sinh Sắc với các bô lão, trí thức trong vùng. Trong ảnh: Giáo viên và học sinh Trường Tiểu học Đức Đồng tham quan tại đền Cả Tổng Du Đồng.
d9.jpg
Với nhiều giá trị về lịch sử văn hóa, đền Cả Tổng Du Đồng đã được xếp hạng di tích lịch sử cấp quốc gia vào năm 1992.
d12.jpg
Phát huy các giá trị văn hóa lịch sử, thời gian qua đền Cả Tổng Du Đồng đã trở thành địa chỉ đỏ được các trường học trên địa bàn chọn làm điểm đến tham quan, giáo dục truyền thống quê hương. Trong ảnh: Giáo viên và học sinh Trường Tiểu học Đức Đồng nghe ông Bùi Ngọc Lan - Thành viên Ban quản lý di tích kể chuyện lịch sử ngôi đền.
Video: Toàn cảnh đền Cả Tổng Du Đồng.

Trong 5 năm qua, cùng với ngân sách Nhà nước, xã đã vận động con em xa quê và các mạnh thường quân đóng góp trên 2 tỷ đồng để trùng tu, tôn tạo di tích đền Cả Tổng Du Đồng. Nhằm phát huy giá trị di tích, thời gian tới, bên cạnh công tác bảo tồn, chúng tôi sẽ tiếp tục tăng cường tuyên truyền để lan tỏa hơn nữa những giá trị của di tích đến người dân địa phương cũng như khắp mọi miền.

Ông Trần Tình - Chủ tịch UBND xã Đức Đồng

Chủ đề Đời sống văn hóa

Đọc thêm

[QUIZ] Lời dặn quan trọng của Bác Hồ về đại thuỷ nông Kẻ Gỗ?

[QUIZ] Lời dặn quan trọng của Bác Hồ về đại thuỷ nông Kẻ Gỗ?

Hồ Kẻ Gỗ - công trình đại thủy nông nổi tiếng của Hà Tĩnh, được tạo nên từ mồ hôi, công sức của hàng vạn con người. Công trình không chỉ khắc ghi lời căn dặn của Bác Hồ mà còn ngân vang trong thi ca qua giai điệu sống mãi với thời gian của cố nhạc sĩ Nguyễn Văn Tý.
Sân bay dã chiến Libi, khúc tráng ca nằm sâu dưới lòng Kẻ Gỗ

Sân bay dã chiến Libi, khúc tráng ca nằm sâu dưới lòng Kẻ Gỗ

Ẩn sâu dưới mặt nước hồ Kẻ Gỗ (xã Cẩm Duệ, tỉnh Hà Tĩnh) phẳng lặng là một tọa độ lửa năm xưa, sân bay dã chiến Libi - nơi ghi dấu khúc tráng ca bi hùng của bộ đội, thanh niên xung phong, dân công hỏa tuyến và người dân địa phương trong những năm tháng chống Mỹ cứu nước.
Độc đáo sứa lá dung ở miền biển phía Nam Hà Tĩnh

Độc đáo sứa lá dung ở miền biển phía Nam Hà Tĩnh

Sứa lá dung từ lâu như là "di sản ẩm thực" của làng biển Kỳ Ninh (nay là phường Hải Ninh, tỉnh Hà Tĩnh). Từ sứa trắng nguyên sơ hòa cùng lá rừng, qua bàn tay cần mẫn của ngư dân, món ăn dân dã này đã trở nên độc đáo.
Sản vật Hà Tĩnh không ngừng vươn xa

Sản vật Hà Tĩnh không ngừng vươn xa

Nhiều sản phẩm đặc trưng của Hà Tĩnh đang “vươn xa” nhờ được đầu tư sản xuất và đẩy mạnh quảng bá trên các nền tảng số, góp phần phát triển công nghiệp nông thôn trên địa bàn tỉnh.
Thư pháp - hồn xưa trong nét chữ nay

Thư pháp - hồn xưa trong nét chữ nay

Giữa nhịp sống hối hả, đâu đó trên những miền quê Hà Tĩnh vẫn có những người lặng lẽ tìm về với nghiên mực, bút lông, miệt mài khổ luyện và gửi gắm tâm hồn qua từng nét chữ.
Đưa du lịch Hà Tĩnh vào không gian số

Đưa du lịch Hà Tĩnh vào không gian số

Việc tích cực số hóa các điểm đến đã giúp du lịch Hà Tĩnh mở ra cách quảng bá hiện đại, đưa hình ảnh vùng đất núi Hồng, sông La lan tỏa mạnh mẽ trên không gian số.
Mực nhảy Vũng Áng "đến hẹn lại lên"

Mực nhảy Vũng Áng "đến hẹn lại lên"

Mùa mực nhảy Vũng Áng (Hà Tĩnh) bắt đầu từ tháng 2 đến tháng 7 âm lịch hằng năm. Những ngày gần đây, các bè nổi tại khu ẩm thực mực nhảy Vũng Áng đã bắt đầu nhộn nhịp đón khách.