Thăm di tích lưu dấu tuổi thơ của Bác Hồ ở Hà Tĩnh

(Baohatinh.vn) - Di tích Đền Cả Tổng Du Đồng, xã Đức Đồng (Đức Thọ, Hà Tĩnh) là nơi Bác Hồ thời niên thiếu đã theo thân sinh của mình là cụ Phó bảng Nguyễn Sinh Sắc đến đây dạy học.

d1.jpg
Theo các tư liệu lịch sử, đền Cả Tổng Du Đồng (đền Hàng Tổng) thuộc thôn Vĩnh Thành, xã Đức Đồng (Đức Thọ) được xây dựng vào cuối đời nhà Lê (khoảng đầu thế kỷ XVI). Đền thờ Hương cống Bùi Thúc Ngật, người được phong là Thành hoàng làng. Ông có công tổ chức khai phá, chiêu dân, lập nên xóm làng của Tổng Du Đồng, phát triển nghề làm ruộng và nuôi tằm, mở trường dạy học cho dân chúng cả vùng phía Tây huyện Đức Thọ ngày nay. Ảnh: Toàn cảnh đền Cả Tổng Du Đồng nhìn từ trên cao.
d3.jpg
Đến đời Cảnh Hưng (1740 - 1786), đền được vua Lê Hiển Tông phong sắc “Lương Uy Phụ quốc Trí dũng Hùng lược Hiền lương Dực bảo Trung hưng Thượng đẳng thần”. Các đời vua nhà Nguyễn về sau cũng đều có sắc phong cho đền Cả Tổng Du Đồng. Ảnh: 2 cột nanh trước cổng vào đền Cả Tổng Du Đồng.
d11.jpg
Kiến trúc đền bố cục kiểu chữ tam, gồm có cột nanh, tam quan, hạ điện, trung điện và thượng điện… Trong đó, tam quan có nhiều điểm khá đặc biệt, như một bình phong ngăn cách cổng, sân đền với các hạng mục khác. Trong ảnh: Mặt trước nhà tam quan đền Cả Tổng Du Đồng.
a2.jpg
Tam quan gồm một gian hai vì, làm bằng gỗ lim và mít, trên nóc có hình long chầu nguyệt; toàn bộ các đường xa, kẻ khâu đấm, rường vọng đều được chạm lộng các hình dân gian như cảnh trí sinh hoạt, tứ quí, cá chép vượt vũ môn, rùa đội cuốn thư, tre trúc...
a1.jpg
Những tác phẩm điêu khắc, chạm, lộng tỉ mỉ và tinh xảo giúp tam quan đền Cả Tổng Du Đồng được đánh giá là một trong những công trình kiến trúc nghệ thuật bậc nhất Hà Tĩnh thời phong kiến còn lưu lại đến nay.
a3.jpg
Nhà hạ điện, trung điện và thượng điện gồm ba gian đều làm bằng gỗ lim, mít, lợp ngói mũi hài. Các đầu kẻ, xà và khâu đầu chạm trổ họa tiết trang trí hoa lá cách điệu, đường nét sắc sảo, mềm mại. Trong ảnh: Nhà hạ điện.
d8.jpg
Bên trong trung điện đền Cả Tổng Du Đồng.
a4.jpg
Thượng điện bố trí 3 bàn thờ, gian giữa đặt bài vị và các đồ tế khí thờ Hương cống Bùi Thúc Ngật, hai bên là bàn thờ thổ địa cùng các chư vị bách thần đã có công phù hộ làng, tổng. Ảnh: Gian thờ chính trong thượng điện đền Cả Tổng Du Đồng.
d6.jpg
Cùng với các công trình chính, đền Cả Tổng Du Đồng còn có nhiều hạng mục phụ trợ khác như: tường bao bằng vôi vữa, lối đi hai bên đền..., tạo nên một quần thể di tích cổ kính xanh mát.
a7.jpg
Cùng với quần thể kiến trúc nghệ thuật độc đáo, đền Cả Tổng Du Đồng là nơi diễn ra nhiều sự kiện lịch sử nổi bật của Nhân dân địa phương. Đây là địa điểm tuyển mộ quân sĩ và nơi tiếp nhận lương thực của nghĩa quân Phan Đình Phùng vào những năm 1887 - 1888; năm 1930, đền là nơi thành lập Tổng uỷ Du Đồng của Đảng Cộng sản Đông Dương; vào ngày 21/8/1945, đây là nơi treo cờ đỏ sao vàng kêu gọi Nhân dân vùng lên đấu tranh trong cao trào Tổng khởi nghĩa giành chính quyền của huyện Đức Thọ.
a6.jpg
Theo các tư liệu lịch sử và chuyện kể từ các cao niên ở thôn Vĩnh Thành (Đức Đồng) qua các đời truyền lại, năm 1903-1904, trước khi vào Huế, cụ Phó bảng Nguyễn Sinh Sắc đã dẫn theo con trai là Nguyễn Sinh Cung (tức Bác Hồ) đến đây dạy học. Thời gian này, tại đây, Bác Hồ nhiều lần đến tham quan và tham dự các buổi đàm đạo giữa cụ Nguyễn Sinh Sắc với các bô lão, trí thức trong vùng. Trong ảnh: Giáo viên và học sinh Trường Tiểu học Đức Đồng tham quan tại đền Cả Tổng Du Đồng.
d9.jpg
Với nhiều giá trị về lịch sử văn hóa, đền Cả Tổng Du Đồng đã được xếp hạng di tích lịch sử cấp quốc gia vào năm 1992.
d12.jpg
Phát huy các giá trị văn hóa lịch sử, thời gian qua đền Cả Tổng Du Đồng đã trở thành địa chỉ đỏ được các trường học trên địa bàn chọn làm điểm đến tham quan, giáo dục truyền thống quê hương. Trong ảnh: Giáo viên và học sinh Trường Tiểu học Đức Đồng nghe ông Bùi Ngọc Lan - Thành viên Ban quản lý di tích kể chuyện lịch sử ngôi đền.
Video: Toàn cảnh đền Cả Tổng Du Đồng.

Trong 5 năm qua, cùng với ngân sách Nhà nước, xã đã vận động con em xa quê và các mạnh thường quân đóng góp trên 2 tỷ đồng để trùng tu, tôn tạo di tích đền Cả Tổng Du Đồng. Nhằm phát huy giá trị di tích, thời gian tới, bên cạnh công tác bảo tồn, chúng tôi sẽ tiếp tục tăng cường tuyên truyền để lan tỏa hơn nữa những giá trị của di tích đến người dân địa phương cũng như khắp mọi miền.

Ông Trần Tình - Chủ tịch UBND xã Đức Đồng

Chủ đề Đời sống văn hóa

Đọc thêm

Khám phá Beach Club Thiên Cầm trước giờ khai trương

Khám phá Beach Club Thiên Cầm trước giờ khai trương

Với không gian được thiết kế hiện đại và trẻ trung, nằm giữa bãi biển lộng gió, Beach Club Thiên Cầm tại Khu du lịch Thiên Cầm (Hà Tĩnh) hứa hẹn sẽ mang đến cho du khách nhiều trải nghiệm mới mẻ, hấp dẫn.
Du lịch biển thiếu nhân lực mùa cao điểm

Du lịch biển thiếu nhân lực mùa cao điểm

Mới đầu mùa du lịch biển, Hà Tĩnh đã đón hàng vạn lượt khách đến nghỉ dưỡng. Tuy nhiên, nhiều cơ sở kinh doanh dịch vụ du lịch đang rơi vào tình trạng thiếu hụt nhân lực.
"Bỏ túi" các điểm giải nhiệt thú vị tại Hà Tĩnh

"Bỏ túi" các điểm giải nhiệt thú vị tại Hà Tĩnh

Những địa điểm du lịch biển, du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng, khám phá thiên nhiên tại Hà Tĩnh sẽ mang đến cho bạn một hành trình thú vị, nơi có thể “giải tỏa” cái nắng oi bức đầu hè, thư giãn trọn vẹn.
Theo ánh mực giữa trùng khơi

Theo ánh mực giữa trùng khơi

Với thâm niên hơn 10 năm lênh đênh trên sóng nước Vũng Áng, anh Võ Thanh Tuấn (ngư dân phường Sông Trí, Hà Tĩnh) đã quen với nhịp sống của biển cả. Khi màn đêm buông xuống cũng là lúc anh bắt đầu một hành trình mới - theo đuổi những luồng mực lấp lánh giữa khơi xa.
Xây dựng “làng” văn hoá du lịch Trường Lưu

Xây dựng “làng” văn hoá du lịch Trường Lưu

Xã Trường Lưu (tỉnh Hà Tĩnh) có 3 di sản thế giới, 8 di tích được công nhận cấp quốc gia, 21 di tích cấp tỉnh... Đây là tiền đề quan trọng để địa phương hướng đến phát triển các sản phẩm du lịch văn hoá mang tính đặc trưng, bền vững.
Vĩnh Đại xanh từ vườn ra ngõ

Vĩnh Đại xanh từ vườn ra ngõ

Không ồn ào, không phô trương, thôn Vĩnh Đại, xã Đức Quang (Hà Tĩnh) chinh phục lòng người bởi vẻ đẹp bình dị mà nên thơ, bởi sự chỉn chu trong từng hàng rào, lối ngõ, mảnh vườn.
Tôi là hậu duệ đời thứ 18 của Nghĩa Vương Nguyễn Biểu

Tôi là hậu duệ đời thứ 18 của Nghĩa Vương Nguyễn Biểu

Hơn 25 năm gắn bó với đền thờ Nghĩa Vương Nguyễn Biểu, ông Nguyễn Văn Xuân (xã Đức Quang, Hà Tĩnh) - hậu duệ đời thứ 18 của Nghĩa Vương đã có công trong việc gìn giữ di tích cổ, trao truyền giá trị lịch sử, văn hóa ý nghĩa.
Cẩm nang du lịch biển Thiên Cầm

Cẩm nang du lịch biển Thiên Cầm

Biển Thiên Cầm (Hà Tĩnh) được ví như “cung đàn trời” của miền Trung. Ở đó, mỗi con sóng như một thanh âm, vỗ vào bờ tạo nên những giai điệu trầm bổng, bãi biển nên thơ và khoáng đạt, vừa đủ tĩnh để du khách tìm về sau những nhịp sống vội vàng.
Những "mắt biển" đêm ở Cửa Nhượng

Những "mắt biển" đêm ở Cửa Nhượng

Tại làng biển Cửa Nhượng (xã Thiên Cầm, Hà Tĩnh) có một nhịp sống bắt đầu khi mặt trời lặn. Đó là những ngư dân vùng lộng. Họ như là mắt của biển, lặng lẽ viết tiếp tình yêu với biển cả bằng những điều bình dị…
Hấp dẫn gỏi cá đục quê tôi

Hấp dẫn gỏi cá đục quê tôi

Mộc mạc từ nguyên liệu, tinh tế trong cách làm, gỏi cá đục của vùng biển Hà Tĩnh đã chinh phục thực khách bằng hương vị đậm đà và tâm huyết của người chế biến.
Lễ khánh đản chùa Hương Tích năm 2026

Lễ khánh đản chùa Hương Tích năm 2026

Lễ khánh đản chùa Hương Tích, xã Can Lộc (Hà Tĩnh) là nghi lễ quan trọng trong chuỗi hoạt động lễ hội, nhằm quảng bá hình ảnh và thu hút du khách đến với “Hoan châu đệ nhất danh lam”.
Tự hào viết tiếp truyền thống của dòng họ Tổng Bí thư Hà Huy Tập

Tự hào viết tiếp truyền thống của dòng họ Tổng Bí thư Hà Huy Tập

Dòng họ Hà Huy ở xã Cẩm Hưng (Hà Tĩnh) tự hào là cái nôi hun đúc nên nhân cách của Tổng Bí thư Hà Huy Tập - người chiến sĩ cộng sản kiên trung của Đảng. Tiếp bước thế hệ đi trước, hậu duệ dòng họ đang không ngừng nỗ lực vươn lên, xứng đáng với các bậc tiền nhân.
"Khắc tinh" của tội phạm trên không gian mạng

"Khắc tinh" của tội phạm trên không gian mạng

Bản lĩnh vững vàng, tinh thần trách nhiệm cao và giàu nhiệt huyết với công việc, Đại úy Lương Hữu Nam (Phòng Cảnh sát hình sự - Công an Hà Tĩnh) là 1 trong 20 gương mặt trẻ công an tiêu biểu toàn quốc năm 2025.