Thăm di tích lưu dấu tuổi thơ của Bác Hồ ở Hà Tĩnh

(Baohatinh.vn) - Di tích Đền Cả Tổng Du Đồng, xã Đức Đồng (Đức Thọ, Hà Tĩnh) là nơi Bác Hồ thời niên thiếu đã theo thân sinh của mình là cụ Phó bảng Nguyễn Sinh Sắc đến đây dạy học.

d1.jpg
Theo các tư liệu lịch sử, đền Cả Tổng Du Đồng (đền Hàng Tổng) thuộc thôn Vĩnh Thành, xã Đức Đồng (Đức Thọ) được xây dựng vào cuối đời nhà Lê (khoảng đầu thế kỷ XVI). Đền thờ Hương cống Bùi Thúc Ngật, người được phong là Thành hoàng làng. Ông có công tổ chức khai phá, chiêu dân, lập nên xóm làng của Tổng Du Đồng, phát triển nghề làm ruộng và nuôi tằm, mở trường dạy học cho dân chúng cả vùng phía Tây huyện Đức Thọ ngày nay. Ảnh: Toàn cảnh đền Cả Tổng Du Đồng nhìn từ trên cao.
d3.jpg
Đến đời Cảnh Hưng (1740 - 1786), đền được vua Lê Hiển Tông phong sắc “Lương Uy Phụ quốc Trí dũng Hùng lược Hiền lương Dực bảo Trung hưng Thượng đẳng thần”. Các đời vua nhà Nguyễn về sau cũng đều có sắc phong cho đền Cả Tổng Du Đồng. Ảnh: 2 cột nanh trước cổng vào đền Cả Tổng Du Đồng.
d11.jpg
Kiến trúc đền bố cục kiểu chữ tam, gồm có cột nanh, tam quan, hạ điện, trung điện và thượng điện… Trong đó, tam quan có nhiều điểm khá đặc biệt, như một bình phong ngăn cách cổng, sân đền với các hạng mục khác. Trong ảnh: Mặt trước nhà tam quan đền Cả Tổng Du Đồng.
a2.jpg
Tam quan gồm một gian hai vì, làm bằng gỗ lim và mít, trên nóc có hình long chầu nguyệt; toàn bộ các đường xa, kẻ khâu đấm, rường vọng đều được chạm lộng các hình dân gian như cảnh trí sinh hoạt, tứ quí, cá chép vượt vũ môn, rùa đội cuốn thư, tre trúc...
a1.jpg
Những tác phẩm điêu khắc, chạm, lộng tỉ mỉ và tinh xảo giúp tam quan đền Cả Tổng Du Đồng được đánh giá là một trong những công trình kiến trúc nghệ thuật bậc nhất Hà Tĩnh thời phong kiến còn lưu lại đến nay.
a3.jpg
Nhà hạ điện, trung điện và thượng điện gồm ba gian đều làm bằng gỗ lim, mít, lợp ngói mũi hài. Các đầu kẻ, xà và khâu đầu chạm trổ họa tiết trang trí hoa lá cách điệu, đường nét sắc sảo, mềm mại. Trong ảnh: Nhà hạ điện.
d8.jpg
Bên trong trung điện đền Cả Tổng Du Đồng.
a4.jpg
Thượng điện bố trí 3 bàn thờ, gian giữa đặt bài vị và các đồ tế khí thờ Hương cống Bùi Thúc Ngật, hai bên là bàn thờ thổ địa cùng các chư vị bách thần đã có công phù hộ làng, tổng. Ảnh: Gian thờ chính trong thượng điện đền Cả Tổng Du Đồng.
d6.jpg
Cùng với các công trình chính, đền Cả Tổng Du Đồng còn có nhiều hạng mục phụ trợ khác như: tường bao bằng vôi vữa, lối đi hai bên đền..., tạo nên một quần thể di tích cổ kính xanh mát.
a7.jpg
Cùng với quần thể kiến trúc nghệ thuật độc đáo, đền Cả Tổng Du Đồng là nơi diễn ra nhiều sự kiện lịch sử nổi bật của Nhân dân địa phương. Đây là địa điểm tuyển mộ quân sĩ và nơi tiếp nhận lương thực của nghĩa quân Phan Đình Phùng vào những năm 1887 - 1888; năm 1930, đền là nơi thành lập Tổng uỷ Du Đồng của Đảng Cộng sản Đông Dương; vào ngày 21/8/1945, đây là nơi treo cờ đỏ sao vàng kêu gọi Nhân dân vùng lên đấu tranh trong cao trào Tổng khởi nghĩa giành chính quyền của huyện Đức Thọ.
a6.jpg
Theo các tư liệu lịch sử và chuyện kể từ các cao niên ở thôn Vĩnh Thành (Đức Đồng) qua các đời truyền lại, năm 1903-1904, trước khi vào Huế, cụ Phó bảng Nguyễn Sinh Sắc đã dẫn theo con trai là Nguyễn Sinh Cung (tức Bác Hồ) đến đây dạy học. Thời gian này, tại đây, Bác Hồ nhiều lần đến tham quan và tham dự các buổi đàm đạo giữa cụ Nguyễn Sinh Sắc với các bô lão, trí thức trong vùng. Trong ảnh: Giáo viên và học sinh Trường Tiểu học Đức Đồng tham quan tại đền Cả Tổng Du Đồng.
d9.jpg
Với nhiều giá trị về lịch sử văn hóa, đền Cả Tổng Du Đồng đã được xếp hạng di tích lịch sử cấp quốc gia vào năm 1992.
d12.jpg
Phát huy các giá trị văn hóa lịch sử, thời gian qua đền Cả Tổng Du Đồng đã trở thành địa chỉ đỏ được các trường học trên địa bàn chọn làm điểm đến tham quan, giáo dục truyền thống quê hương. Trong ảnh: Giáo viên và học sinh Trường Tiểu học Đức Đồng nghe ông Bùi Ngọc Lan - Thành viên Ban quản lý di tích kể chuyện lịch sử ngôi đền.
Video: Toàn cảnh đền Cả Tổng Du Đồng.

Trong 5 năm qua, cùng với ngân sách Nhà nước, xã đã vận động con em xa quê và các mạnh thường quân đóng góp trên 2 tỷ đồng để trùng tu, tôn tạo di tích đền Cả Tổng Du Đồng. Nhằm phát huy giá trị di tích, thời gian tới, bên cạnh công tác bảo tồn, chúng tôi sẽ tiếp tục tăng cường tuyên truyền để lan tỏa hơn nữa những giá trị của di tích đến người dân địa phương cũng như khắp mọi miền.

Ông Trần Tình - Chủ tịch UBND xã Đức Đồng

Chủ đề Đời sống văn hóa

Đọc thêm

Tết Độc lập ở bản nhỏ nhất Hà Tĩnh

Tết Độc lập ở bản nhỏ nhất Hà Tĩnh

Với đồng bào Chứt ở bản Giàng 2 (xã Hương Xuân, Hà Tĩnh), Tết Độc lập không chỉ là dịp sum vầy mà còn là thời khắc để nhớ về nguồn cội, nhắc nhau về hành trình tìm nơi định cư và ổn định cuộc sống.
Thành Sen chuyển mình trong diện mạo đô thị mới

Thành Sen chuyển mình trong diện mạo đô thị mới

Từ những tuyến phố được chỉnh trang, công trình kiến trúc hiện đại đến hệ thống hồ điều hòa và không gian xanh, Thành Sen (Hà Tĩnh) từng bước khoác lên diện mạo đô thị khang trang, văn minh, hiện đại.
Hà Tĩnh - từ đất khoa bảng đến khát vọng chinh phục tri thức

Hà Tĩnh - từ đất khoa bảng đến khát vọng chinh phục tri thức

Trải qua bao biến thiên lịch sử, tinh thần hiếu học đã trở thành di sản vô giá, hun đúc nên các giá trị tốt đẹp của vùng đất Hà Tĩnh. Từ chiều sâu truyền thống khoa bảng ngàn xưa đến những đỉnh cao tri thức hôm nay, mạch nguồn ấy vẫn luôn là động lực cốt lõi để các thế hệ người con núi Hồng - sông La vươn lên lập thân, đổi thay cuộc sống và phụng sự quê hương.
Về Kỳ Xuân khám phá bánh tày Voi

Về Kỳ Xuân khám phá bánh tày Voi

Từ nếp dẻo, đậu xanh, thịt lợn..., qua cách làm khéo léo của người dân xã Kỳ Xuân (Hà Tĩnh) đã tạo nên những chiếc bánh tày mang hương vị mộc mạc mà khó trộn lẫn, ai đi xa cũng nhớ về.
PGS.TS Lê Thái Phong: Những giá trị từ quê hương Hà Tĩnh theo tôi suốt hành trình giáo dục

PGS.TS Lê Thái Phong: Những giá trị từ quê hương Hà Tĩnh theo tôi suốt hành trình giáo dục

Sinh ra và lớn lên tại Hà Tĩnh, PGS.TS Lê Thái Phong - tân Hiệu trưởng Trường Kinh doanh, Trường Đại học Ngoại thương cho biết, quê hương và gia đình đã góp phần quan trọng hình thành con người, bồi đắp những giá trị mà ông mang theo suốt hành trình học tập, nghiên cứu và đổi mới trong hoạt động giáo dục. Trong cuộc trao đổi với phóng viên Báo và phát thanh, truyền hình Hà Tĩnh, PGS.TS Lê Thái Phong đã chia sẻ về quá trình này cùng những quan điểm xây dựng môi trường đào tạo gần hơn với thực tiễn.
 Vì yêu mà đến Hà Tĩnh

Vì yêu mà đến Hà Tĩnh

Dẫu không sinh ra ở Hà Tĩnh nhưng bằng những nhân duyên khác nhau, nhiều người phương xa đã tìm đến nơi này, rồi tình đất, tình người làm cho họ ở lại, gửi gắm trí tuệ, tâm huyết, góp phần làm nên những đổi thay trên quê hương núi Hồng - sông La.
Hà Tĩnh rực rỡ cờ hoa chào mừng Quốc khánh 2/9

Hà Tĩnh rực rỡ cờ hoa chào mừng Quốc khánh 2/9

Từ trung tâm đô thị đến những miền quê, vùng biển, sắc đỏ cờ Tổ quốc rực rỡ khắp nơi, tạo nên không khí phấn khởi, tự hào trong mỗi người dân Hà Tĩnh chào mừng Quốc khánh 2/9.
Đằm sâu nguồn cội từ lễ rằm tháng Bảy

Đằm sâu nguồn cội từ lễ rằm tháng Bảy

Rằm tháng Bảy không chỉ là dịp đoàn tụ gia tộc, tri ân tổ tiên mà còn là điểm tựa tinh thần bền vững, tiếp thêm niềm tự hào để con cháu mỗi dòng họ ở Hà Tĩnh vững bước cống hiến trên hành trình dựng xây quê hương, đất nước.
Vui như đi chợ quê ngày Rằm tháng Bảy

Vui như đi chợ quê ngày Rằm tháng Bảy

Nhộn nhịp, rộn ràng tiếng nói cười từ tinh mơ, chợ quê Hà Tĩnh phiên Rằm tháng Bảy rực rỡ sắc màu sản vật vườn nhà. Người mua, người bán trao tay từng buồng cau, nải chuối gửi gắm lòng thành kính dâng lên tổ tiên; làm sống lại nét sinh hoạt ấm áp, đậm đà tình quê.
Đặc sản ba miền hội tụ tại hội chợ lớn nhất Hà Tĩnh

Đặc sản ba miền hội tụ tại hội chợ lớn nhất Hà Tĩnh

Hội chợ Triển lãm sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu khu vực miền Trung – Tây Nguyên năm 2026 tại phường Thành Sen (Hà Tĩnh) quy tụ hàng trăm sản phẩm đặc sản, nông sản tiêu biểu từ ba miền, mang đến không gian trải nghiệm đa dạng về ẩm thực, văn hóa và sản vật vùng miền, thu hút đông đảo người dân, du khách tham quan, mua sắm.
Tân Sơn - Đổi thay trên miền quê sơn cước

Tân Sơn - Đổi thay trên miền quê sơn cước

Giữa núi rừng Vũ Quang (Hà Tĩnh), thôn Tân Sơn hiện lên với dáng vẻ thanh bình. Những con đường sạch đẹp, những vườn trĩu quả. Tất cả đều được tạo dựng từ sự chung sức của người dân nơi đây.
Bản Rào Tre vui Tết Lấp lỗ năm 2026

Bản Rào Tre vui Tết Lấp lỗ năm 2026

Tết Lấp lỗ của đồng bào dân tộc Chứt ở bản Rào Tre (Hà Tĩnh) được tổ chức vào ngày 7/7 âm lịch hằng năm để cảm tạ trời đất, cầu cho mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu, gia đình mạnh khỏe, no đủ.
Nhịp sống mới ở miền quê Đồng Xuân

Nhịp sống mới ở miền quê Đồng Xuân

Từ những tuyến đường khang trang đến các mô hình sản xuất hiệu quả, thôn Đồng Xuân (xã Thạch Xuân, Hà Tĩnh) đang đổi thay mạnh mẽ, khoác lên mình diện mạo nông thôn mới khang trang, trù phú.
Gìn giữ hồn xưa nơi miếu cổ Biên Sơn

Gìn giữ hồn xưa nơi miếu cổ Biên Sơn

Trải qua hàng trăm năm cùng bao biến thiên của thời gian, miếu Biên Sơn ở thôn Trung Sơn, xã Hồng Lộc, tỉnh Hà Tĩnh vẫn giữ được nét cổ kính và giá trị tâm linh và điểm tựa tinh thần cho người dân địa phương.
Sắc thu Đức Vĩnh

Sắc thu Đức Vĩnh

Những ngày tháng Tám lịch sử, thôn Đức Vĩnh, xã Đức Quang (Hà Tĩnh) khoác lên mình sắc màu mới với những tuyến đường hoa tường vi rực rỡ, hàng rào xanh mướt. Sắc màu ấy được vun đắp từ sự đồng thuận, chung sức của người dân.
Xin chào,
Tôi là Chatbot của
Báo Hà Tĩnh
Hãy hỏi tôi bất kỳ điều gì bạn cần biết về
Báo Hà Tĩnh nhé. Tôi sẵn sàng hỗ trợ!