Tháo gỡ điểm nghẽn, nâng cao hiệu quả quản lý và sử dụng đất đai

Giải quyết dứt điểm các tồn tại lịch sử về đất đai

Thống nhất cao với sự cần thiết sửa đổi Luật Đất đai, đại biểu Nguyễn Thành Đồng - Ủy viên BTV Tỉnh ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ tỉnh Hà Tĩnh cho rằng, việc ban hành luật nhằm hoàn thiện thể chế, nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng đất và khơi thông nguồn lực phát triển KT-XH.

Đại biểu Nguyễn Thành Đồng đề nghị mở rộng phạm vi nhà nước thu hồi đất đối với các dự án đầu tư sản xuất, kinh doanh trong khu kinh tế, khu công nghiệp, thay vì chỉ áp dụng đối với một số trường hợp như dự thảo. Đồng thời, cần bổ sung cơ chế tạo quỹ đất phát triển, thu hút đầu tư tại các khu vực trọng điểm đã được xác định trong quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất và định hướng phát triển KT-XH.

Hoàn thiện cơ chế phát triển, khai thác quỹ đất, cho phép UBND cấp xã khai thác, cho thuê ngắn hạn đối với quỹ đất thuộc phạm vi quản lý nhưng chưa đưa vào sử dụng theo quy hoạch, kế hoạch; quy định chặt chẽ điều kiện, trình tự, thời hạn, bảo đảm công khai, minh bạch và không làm thay đổi quy hoạch, không hình thành quyền sử dụng đất ổn định, lâu dài. Về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, cần thống nhất quy định về quyền chuyển nhượng đất trong thời gian có thông báo thu hồi đất, tránh mâu thuẫn giữa các điều khoản và hạn chế phát sinh tranh chấp, lợi dụng chính sách.

Đối với việc tháo gỡ các tồn tại lịch sử về đất đai, cần tiếp tục hoàn thiện cơ chế cấp GCNQSDĐ. Bên cạnh đó, chú trọng xác minh nguồn gốc, quá trình sử dụng đất trên cơ sở hồ sơ địa chính qua các thời kỳ và thực tế sử dụng; nghiên cứu cơ chế để UBND cấp xã thành lập tổ hoặc hội đồng hỗ trợ xác minh nguồn gốc đất, phù hợp với yêu cầu vận hành chính quyền địa phương 2 cấp.

Phát biểu tại tổ, đồng chí Lê Minh Hưng - Ủy viên Bộ Chính trị, Thủ tướng Chính phủ nhấn mạnh, các dự án Luật Đất đai (sửa đổi), Luật Nhà ở (sửa đổi) và Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi) có mối quan hệ chặt chẽ, tác động trực tiếp đến nguồn lực phát triển KT-XH và đời sống người dân.

Thủ tướng đề nghị tiếp tục rà soát, hoàn thiện các dự thảo luật bảo đảm đồng bộ, thống nhất, khả thi; quản lý, sử dụng hiệu quả đất đai, có cơ chế điều tiết phù hợp để giá đất không bị đẩy lên quá cao, gây tăng chi phí đầu tư và giá nhà ở; chú trọng phát triển nhà ở xã hội và nhà ở cho thuê, minh bạch thị trường bất động sản, bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người dân. Đồng thời, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với kiểm tra, giám sát; tăng cường chuyển đổi số, xây dựng cơ sở dữ liệu liên thông, bảo đảm các quy định khi ban hành giải quyết được những vướng mắc từ thực tiễn, tạo động lực phát triển KT-XH.

Làm rõ cơ chế thu hồi đất, định giá đất và xử lý dự án chậm tiến độ

Cùng tham gia góp ý về dự án Luật Đất đai (sửa đổi), đại biểu Bùi Thị Quỳnh Thơ - Phó Chủ nhiệm Ủy ban Công tác đại biểu của Quốc hội (Đoàn ĐBQH tỉnh Hà Tĩnh) đề nghị tiếp tục rà soát kết cấu và tính thống nhất với các luật có liên quan, nhất là Luật Nhà ở và Luật Kinh doanh bất động sản; bảo đảm các vấn đề quan trọng, liên quan trực tiếp đến quyền con người, quyền của người sử dụng đất được quy định đầy đủ trong luật, không để phát sinh khoảng trống pháp lý. Đặc biệt, cần làm rõ chính sách đất đai đối với người nước ngoài, bảo đảm thống nhất với các quy định về sở hữu nhà ở, giao dịch bất động sản, đồng thời đáp ứng yêu cầu bảo đảm QP-AN.

Đối với thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và tài chính đất đai, đại biểu đề nghị bổ sung cơ chế rõ hơn bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của người có đất bị thu hồi; trong đó làm rõ thời hạn tối đa phê duyệt phương án, chi trả bồi thường, điều kiện tạm cư và trách nhiệm bảo đảm kinh phí. Về giá đất, đề nghị quy định trong luật các phương pháp định giá đất chủ yếu, trên cơ sở đó giao Chính phủ quy định chi tiết việc áp dụng theo từng thời kỳ; tăng cường cơ chế kiểm tra, giám sát của Trung ương nhằm bảo đảm việc xác định, thẩm định và quyết định giá đất minh bạch, thống nhất.

Đối với thu hồi đất do vi phạm pháp luật về đất đai, cần làm rõ tiêu chí phân biệt giữa phạm trù “không sử dụng đất”, “chậm sử dụng đất”, “đưa đất vào sử dụng” và trường hợp dự án đã sử dụng một phần diện tích nhưng chậm triển khai các hạng mục còn lại; xác định rõ phạm vi diện tích bị xử lý đối với dự án đầu tư phân kỳ, nhiều hạng mục. Bổ sung cơ chế xử lý đối với đất đã được giao, cho thuê hoặc công nhận quyền sử dụng nhưng bị bỏ hoang, ngừng khai thác trong thời gian dài, phân biệt trường hợp có và không có dự án đầu tư, có tiến độ hoặc không xác định được tiến độ.