Cột mốc mới của y học Việt Nam: Lần đầu tiên bác sĩ phẫu thuật từ xa cho bệnh nhân

Phẫu thuật từ khoảng cách nghìn cây số: Từ khoa học viễn tưởng đến hiện thực

Thay vì phải vượt hàng trăm cây số, chịu áp lực chi phí và thời gian để lên các bệnh viện tuyến đầu, người bệnh giờ đây có thể ở tại địa phương để được các chuyên gia hàng đầu trực tiếp phẫu thuật. Điều tưởng chừng chỉ có trên phim viễn tưởng nay đã thành hiện thực với robot phẫu thuật Toumai tại Vinmec.

Toumai là hệ thống phẫu thuật nội soi thế hệ mới được thiết kế theo cơ chế điều khiển Master-Slave, cho phép bác sĩ điều khiển robot từ xa thông qua hạ tầng truyền dẫn chuyên dụng gồm mạng 5G và đường truyền tốc độ cao. Với độ trễ tín hiệu dưới 50 mili giây, mọi thao tác được truyền tải gần như tức thời. Điều đó đồng nghĩa với việc bác sĩ có thể thực hiện những thao tác tinh vi với độ chính xác cao nhưng cảm giác điều khiển vẫn tự nhiên như đang trực tiếp đứng bên bàn mổ.

Tính đến nay, hệ thống phẫu thuật robot Toumai đã thực hiện hơn 1.000 ca phẫu thuật từ xa trên toàn cầu, bao gồm nhiều ca xuyên biên giới và lập các kỷ lục về khoảng cách điều khiển.

Mới đây, ngày 4/6/2026, hệ thống robot này thực hiện thành công một ca phẫu thuật từ xa xuyên lục địa với khoảng cách lên tới 9.730 km giữa Bỉ và Ấn Độ. Từ trung tâm điều khiển tại Bỉ, bác sĩ phẫu thuật đã thực hiện thành công hai ca mổ cho người bệnh đang nằm tại một bệnh viện ở Ấn Độ, với sự phối hợp của đội ngũ y tế tại chỗ. Ngoài ra, Toumai cũng từng hỗ trợ thực hiện thành công ca phẫu thuật xuyên lục địa giữa Trung Quốc và Brazil với khoảng cách hơn 19.000 km.

Hiện nay, phẫu thuật từ xa được xem là một trong những xu hướng quan trọng của ngoại khoa tương lai, đặc biệt tại những khu vực còn hạn chế về nguồn nhân lực chuyên sâu. Do đó, đây cũng là một trong những lý do Vinmec đầu tư hệ thống robot Toumai tại Vinmec Smart City và Vinmec Cần Thơ.

Khi người bệnh trở thành trung tâm của cả một mạng lưới y tế tối tân

Là đơn vị tiên phong đưa hệ thống robot Toumai về Việt Nam, Vinmec không chỉ đầu tư vào những nền tảng công nghệ hiện đại, mà còn theo đuổi một mục tiêu rất giản dị: Để người dân không phải đi thật xa mới gặp được bác sĩ giỏi, không cần chuyển tuyến mới có cơ hội tiếp cận những phương pháp điều trị tiên tiến nhất.

PGS.TS.BS. Phạm Văn Bình - Giám đốc Hệ thống Trung tâm Phẫu thuật Robot Công nghệ cao Vinmec - cho biết: “Đích đến cuối cùng của công nghệ không phải là những cỗ máy hiện đại hơn, mà là mang đến nhiều cơ hội điều trị tốt hơn cho người bệnh. Sự xuất hiện lần đầu tiên tại Việt Nam của hệ thống robot Toumai đánh dấu sự thay đổi lớn và tích cực hơn nữa trong cách tổ chức và vận hành hệ thống chăm sóc sức khỏe cộng đồng tại Vinmec”.

Với hệ thống robot Toumai, người bệnh tại Cần Thơ có thể nhận được sự hỗ trợ chuyên môn từ các chuyên gia đầu ngành tại Hà Nội mà không cần rời khỏi địa phương. Ngược lại, năng lực chuyên môn của đội ngũ bác sĩ tại Cần Thơ cũng có thể được kết nối và chia sẻ trong toàn hệ thống. Đó là cách Vinmec từng bước hiện thực hóa mô hình y tế kết nối, nơi khoảng cách địa lý không còn quyết định cơ hội tiếp cận điều trị chất lượng cao của người bệnh.

Ở phạm vi rộng hơn, khi công nghệ robot, kết nối tốc độ cao và chuyên môn y khoa được tích hợp trên cùng một nền tảng, những chuyên gia hàng đầu có thể đồng hành cùng người bệnh dù cách nhau nửa vòng Trái Đất. Điều đó mở ra cơ hội cho nhiều người bệnh ở các khu vực xa trung tâm có thể tiếp cận các kỹ thuật điều trị tiên tiến mà trước đây vốn rất khó tiếp cận.

Tinh thần đó cũng chính là nền tảng của mô hình One Network mà Vinmec đang xây dựng. Thay vì vận hành như những đơn vị riêng lẻ, các bệnh viện trong hệ thống được kết nối thành một mạng lưới thống nhất, nơi các chuyên gia có thể cùng chia sẻ dữ liệu, hội chẩn và đưa ra phương án điều trị tối ưu cho người bệnh.

Khi đó, khoảng cách địa lý không còn là rào cản. Dù ở Cần Thơ, TP Hồ Chí Minh, Đà Nẵng hay Hà Nội, người bệnh đều có cơ hội tiếp cận tri thức, kinh nghiệm và chất lượng điều trị của cả một mạng lưới chuyên gia hàng đầu. Lúc này, khái niệm “không biên giới” không còn là một ý tưởng công nghệ, mà trở thành cách các bác sĩ cùng nhau tiếp cận một người bệnh và đặt họ làm trung tâm của cả hệ thống.