(Baohatinh.vn) - Cụm di tích lịch sử văn hoá Tiên Sơn ở phường Trung Lương (TX Hồng Lĩnh, Hà Tĩnh) với các hạng mục cổ kính, linh thiêng gắn liền với nhiều sự tích, truyền thuyết, hội tụ nhiều giá trị lịch sử, văn hóa của vùng đất “địa linh nhân kiệt”.
Cụm di tích lịch sử văn hóa Tiên Sơn được xây dựng vào khoảng đầu thế kỷ XIII, là quần thể di tích độc đáo, bao gồm: đền Tiên, chùa Tiên, đền Thánh Mẫu, đền Bà Chúa Kho và đền thờ Lục vị Thánh Tổ truyền nghề… Toàn bộ cụm di tích được toạ lạc trên diện tích khoảng 2ha của ngọn núi Tiên, với hình ngưu ngọa (trâu nằm). Cổng Tam quan (phía trái) của cụm di tích còn được lưu giữ nguyên vẹn với nét cổ kính. Đền Tiên toạ lạc trên đỉnh ngọn Tiên Sơn. Tương truyền nơi đây xưa kia vốn là chốn thanh bình, tĩnh lặng, những lúc trăng thanh gió mát các già tiên râu tóc bạc phơ, giáng trần để cùng thưởng trà, đánh cờ và đàm đạo. Trong một lần đánh cờ, vô tình người đời nhìn thấy, biết bị lộ nên các tiên ông bay về trời, để lại bàn cờ đá và không còn quay lại nữa. Cũng có truyền thuyết kể rằng, có người con trai lên núi Tiên hái thuốc về chữa bệnh cho cha, nhân gặp và xem tiên đánh cờ, mới chỉ xem một ván mà khi trở về thì cha đã mất và đã mãn tang. Có lẽ từ truyền thuyết mà người dân trong vùng đã xây dựng đền Tiên để thờ phụng. Ngay phía dưới đền Tiên là chùa Tiên. Đây là ngôi chùa cổ có niên đại cùng các hạng mục tại cụm di tích Tiên Sơn. Xưa kia chùa được xây dựng khá bề thế và có đông đảo phật tử thường xuyên hương khói, lễ bái. Sau đó do chiến tranh tàn phá, người dân trong vùng đã công đức xây dựng tạm để làm nơi thờ cúng.
Trong cụm di tích Tiên Sơn còn có đền thờ Tam tòa Thánh Mẫu, gồm: hạ điện, trung điện và thượng điện. Trong đền thờ Tam toà Thánh Mẫu được bố trí theo tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt.
Đặc biệt, hạ điện được xây dựng 3 gian, 2 mái bằng gỗ mít, chạm trổ hoa văn rồng, phượng tinh xảo. Sân phía trước đền thờ Tam toà Thánh Mẫu vẫn còn lưu giữ được 4 linh vật gồm: 2 voi đá và 2 ngựa đá có niên đại hàng trăm năm, được các nghệ nhân tạo tác hết sức công phu. Nằm trong khuôn viên cụm di tích Tiên Sơn còn có đền Bà Chúa Kho. Tương truyền, Bà Chúa Kho là người có nhan sắc tuyệt trần, có công chiêu dân dựng lập làng xóm vùng Đàng Ngoài, giúp Nhân dân khai khẩn đất đai nông nghiệp vùng Hoan Châu Nghệ An thời Lý - Trần. Sau này bà trở thành một vị Hoàng hậu (tương truyền vào thời Lý), giúp nhà vua giữ gìn kho lương. Bà đã bị giặc giết trong lúc phát lương cứu giúp người dân vào ngày 12 tháng Giêng năm Đinh Tỵ (1077). Cảm kích đối với tấm lòng bao dung của bà, nhà vua đã có chiếu phong cho bà là Phúc Thần, Nhân dân nhớ ơn và lập đền thờ ở vị trí kho lương sau chùa Tiên Sơn trước kia.
Năm 2012, trong quá trình khảo sát cụm di tích Tiên Sơn, Bảo tàng Hà Tĩnh đã phát hiện vết tích tư liệu tín ngưỡng tâm linh dân gian về ngôi miếu thờ Bà Chúa Kho độc đáo. Miếu thờ Bà Chúa Kho cổ có tuổi đời hàng trăm năm mang đậm dấu ấn kiến trúc thời Lê. Với những giá trị lịch sử, văn hóa và nghệ thuật độc đáo, năm 2012, cụm di tích lịch sử văn hóa Tiên Sơn được UBND tỉnh xếp hạng di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh. Cụm di tích lịch sử văn hoá Tiên Sơn cũng đã được Liên hiệp các hội UNESCO Việt Nam và UNESCO thế giới cấp bằng bảo trợ là địa danh có giá trị lịch sử, văn hóa và giáo dục truyền thống. Ảnh: UBND phường Trung Lương và Nhân dân tổ chức lễ tế Đức Thánh tổ nghề rèn.
Khi nhịp sống hiện đại vận hành theo kế hoạch, lịch trình cụ thể, ngày Nguyệt kỵ (mùng 5 Tết) dường như đã bớt nặng nề trong tâm thức nhiều người dân Hà Tĩnh.
Kết thúc lễ hội đua thuyền truyền thống trên sông Minh (phường Bắc Hồng Lĩnh, Hà Tĩnh), Ban tổ chức đã trao 9 giải thưởng cho các đội ở 3 nội dung thi đấu.
Trong kho tàng văn chương truyền miệng của người Việt, ngựa phản ánh sinh động về tính cách con người, nghĩa tình cộng đồng, thân phận và thăng trầm, tình yêu - hôn nhân, cùng những triết lý sống giản dị mà sâu xa...
Khi mùa xuân gõ cửa, nhiều bạn trẻ tại Hà Tĩnh lựa chọn khoác lên tà áo dài du xuân. Không còn là trào lưu, mặc áo dài ngày Tết đã trở thành nét đẹp văn hóa được tiếp nối qua từng thế hệ.
Khám phá vẻ đẹp bình yên của mùa xuân qua âm thanh trầm lắng của tiếng chuông trong các ngôi chùa tại Hà Tĩnh mang lại cảm giác thư thái và thanh tịnh cho ngày đầu năm.
Từ đầu thế kỷ 17 đến cuối thế kỷ 19, nhiều giáo sĩ, thương nhân và học giả phương Tây khi đến Đàng Ngoài và Bắc Kỳ đã để lại những ghi chép về Tết Nguyên đán của người Việt.
Nằm trên miền đất hát, làng Cam Lâm xưa, nay là thôn Lâm Hải Hoa (xã Cổ Đạm, tỉnh Hà Tĩnh), từ lâu đã được nhắc đến như một nơi Trò Kiều neo lại bền bỉ trong đời sống cộng đồng. Ở đây, câu hát không chỉ hiện diện trong những mùa hội rộn ràng, mà còn đi cùng người làng qua bao thăng trầm, lặng lẽ và bền bỉ.
Đông đảo người dân đã đến Ngã ba Đồng Lộc (xã Đồng Lộc Hà Tĩnh) trong sáng 17/2 (mùng 1 tết Nguyên đán Bính Ngọ) để dâng hương tri ân các anh hùng, liệt sĩ.
Sáng mùng 1 Tết Nguyên đán Bính Ngọ, đường phố ở Thành Sen - trung tâm đô thị của Hà Tĩnh vắng vẻ, yên bình trong tiết trời mưa xuân, se lạnh.
Trong đêm Giao thừa, thời khắc đầu tiên của năm Bính Ngọ 2026, nhiều người dân Hà Tĩnh đã đến chùa Cảm Sơn tại phường Thành Sen để thắp nén tâm hương, xin lộc đầu xuân.
Chúc Tết đồng bào mình bằng những vần thơ, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã mở ra một phong tục đẹp, đầy ý nghĩa. Dù hơn nửa thế kỷ không được nghe thơ chúc Tết của Bác Hồ, nhưng mỗi khi Tết đến, xuân về, âm vang của những vần thơ năm ấy như lời của non sông còn vọng mãi, cứ náo nức cùng ta bước vào năm mới.
Ngay sau thời khắc Giao thừa, đông đảo người dân Hà Tĩnh thành kính dâng hương tại điểm đến tâm linh, cầu mong một năm mới Bính Ngọ bình an, may mắn và nhiều điều tốt lành.
Tết là sự trở về, song có những cuộc hội ngộ không chỉ là đoàn viên mà còn là minh chứng cho sức mạnh tình thân, vượt qua mọi khoảng cách thời gian và không gian...
Valentine năm nay rơi đúng ngày 27 Tết, khi nhịp yêu thương của đôi lứa hòa cùng không khí sum vầy của gia đình. Giữa biển trời lộng gió và sắc mai - đào bung nở, Green Paradise Tết Fest tại Cần Giờ trở thành điểm hẹn cảm xúc của mùa xuân: nơi những cái nắm tay hẹn hò, những tiếng cười trẻ nhỏ và ước mơ về một mái nhà bên rừng, kề biển cùng hiện hữu.
Các công tác lắp đặt, đấu nối và bảo đảm an toàn tại trận địa pháo hoa ở phường Thành Sen (Hà Tĩnh) đang được triển khai khẩn trương, đúng quy trình, sẵn sàng cho thời khắc giao thừa tối nay.
Từ tâm huyết bền bỉ của các nghệ nhân dân gian đến sự tiếp nối của thế hệ trẻ, cùng lợi thế từ nền tảng số, dân ca ví, giặm Hà Tĩnh đang từng bước thích ứng để tiếp tục ngân vang trong đời sống đương đại.
Tết đến, xuân về, cùng với hoa đào hồng tươi, hoa mai vàng thắm, không gian Tết Việt không thể thiếu đôi câu đối đỏ. Vui Xuân, đón Tết, chúng ta lại xúc động, bồi hồi đọc lại những câu đối chúc Tết của Bác Hồ muôn vàn kính yêu.
Tết đến, xuân về không chỉ là thời khắc chuyển giao năm mới mà còn là hành trình trở về với mái nhà thân thương bên mẹ cha với biết bao nỗi nhớ mong, chờ đợi.