Di tích Tiên Sơn – điểm văn hoá tâm linh gắn liền với nhiều huyền tích

(Baohatinh.vn) - Cụm di tích lịch sử văn hoá Tiên Sơn ở phường Trung Lương (TX Hồng Lĩnh, Hà Tĩnh) với các hạng mục cổ kính, linh thiêng gắn liền với nhiều sự tích, truyền thuyết, hội tụ nhiều giá trị lịch sử, văn hóa của vùng đất “địa linh nhân kiệt”.

bqbht_br_dt-dji-0520.jpg
Cụm di tích lịch sử văn hóa Tiên Sơn được xây dựng vào khoảng đầu thế kỷ XIII, là quần thể di tích độc đáo, bao gồm: đền Tiên, chùa Tiên, đền Thánh Mẫu, đền Bà Chúa Kho và đền thờ Lục vị Thánh Tổ truyền nghề… Toàn bộ cụm di tích được toạ lạc trên diện tích khoảng 2ha của ngọn núi Tiên, với hình ngưu ngọa (trâu nằm).
bqbht_br_dt-dji-0527.jpg
Cổng Tam quan (phía trái) của cụm di tích còn được lưu giữ nguyên vẹn với nét cổ kính.
bqbht_br_dt-dsc0904.jpg
Đền Tiên toạ lạc trên đỉnh ngọn Tiên Sơn. Tương truyền nơi đây xưa kia vốn là chốn thanh bình, tĩnh lặng, những lúc trăng thanh gió mát các già tiên râu tóc bạc phơ, giáng trần để cùng thưởng trà, đánh cờ và đàm đạo. Trong một lần đánh cờ, vô tình người đời nhìn thấy, biết bị lộ nên các tiên ông bay về trời, để lại bàn cờ đá và không còn quay lại nữa. Cũng có truyền thuyết kể rằng, có người con trai lên núi Tiên hái thuốc về chữa bệnh cho cha, nhân gặp và xem tiên đánh cờ, mới chỉ xem một ván mà khi trở về thì cha đã mất và đã mãn tang. Có lẽ từ truyền thuyết mà người dân trong vùng đã xây dựng đền Tiên để thờ phụng.
bqbht_br_dt-dsc0882.jpg
Ngay phía dưới đền Tiên là chùa Tiên. Đây là ngôi chùa cổ có niên đại cùng các hạng mục tại cụm di tích Tiên Sơn. Xưa kia chùa được xây dựng khá bề thế và có đông đảo phật tử thường xuyên hương khói, lễ bái. Sau đó do chiến tranh tàn phá, người dân trong vùng đã công đức xây dựng tạm để làm nơi thờ cúng.
bqbht_br_dt-dsc0945.jpg
bqbht_br_dtt-dsc0923.jpg
Trong cụm di tích Tiên Sơn còn có đền thờ Tam tòa Thánh Mẫu, gồm: hạ điện, trung điện và thượng điện. Trong đền thờ Tam toà Thánh Mẫu được bố trí theo tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt.
bqbht_br_dt-dsc0924.jpg
Đặc biệt, hạ điện được xây dựng 3 gian, 2 mái bằng gỗ mít, chạm trổ hoa văn rồng, phượng tinh xảo.
bqbht_br_dt-c01ef62d-b62e-451a-8f01-28b0e23c22da.jpg
Sân phía trước đền thờ Tam toà Thánh Mẫu vẫn còn lưu giữ được 4 linh vật gồm: 2 voi đá và 2 ngựa đá có niên đại hàng trăm năm, được các nghệ nhân tạo tác hết sức công phu.
bqbht_br_dt-dsc0912.jpg
Nằm trong khuôn viên cụm di tích Tiên Sơn còn có đền Bà Chúa Kho. Tương truyền, Bà Chúa Kho là người có nhan sắc tuyệt trần, có công chiêu dân dựng lập làng xóm vùng Đàng Ngoài, giúp Nhân dân khai khẩn đất đai nông nghiệp vùng Hoan Châu Nghệ An thời Lý - Trần. Sau này bà trở thành một vị Hoàng hậu (tương truyền vào thời Lý), giúp nhà vua giữ gìn kho lương. Bà đã bị giặc giết trong lúc phát lương cứu giúp người dân vào ngày 12 tháng Giêng năm Đinh Tỵ (1077). Cảm kích đối với tấm lòng bao dung của bà, nhà vua đã có chiếu phong cho bà là Phúc Thần, Nhân dân nhớ ơn và lập đền thờ ở vị trí kho lương sau chùa Tiên Sơn trước kia.
bqbht_br_dt-dsc0913.jpg
Năm 2012, trong quá trình khảo sát cụm di tích Tiên Sơn, Bảo tàng Hà Tĩnh đã phát hiện vết tích tư liệu tín ngưỡng tâm linh dân gian về ngôi miếu thờ Bà Chúa Kho độc đáo. Miếu thờ Bà Chúa Kho cổ có tuổi đời hàng trăm năm mang đậm dấu ấn kiến trúc thời Lê.
bqbht_br_dt-dsc0921.jpg
Với những giá trị lịch sử, văn hóa và nghệ thuật độc đáo, năm 2012, cụm di tích lịch sử văn hóa Tiên Sơn được UBND tỉnh xếp hạng di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh.
bqbht_br_dt-t36nc.jpg
Cụm di tích lịch sử văn hoá Tiên Sơn cũng đã được Liên hiệp các hội UNESCO Việt Nam và UNESCO thế giới cấp bằng bảo trợ là địa danh có giá trị lịch sử, văn hóa và giáo dục truyền thống. Ảnh: UBND phường Trung Lương và Nhân dân tổ chức lễ tế Đức Thánh tổ nghề rèn.
VIDEO: Cụm di tích lịch sử văn hoá Tiên Sơn.

Chủ đề Điểm du lịch Hà Tĩnh

Đọc thêm

Podcast tản văn: Dẻo thơm hương gạo mới

Podcast tản văn: Dẻo thơm hương gạo mới

Mùi hương gạo mới - hương vị của no ấm và thành quả từ bao nhọc nhằn của người nông dân một nắng hai sương đã trở thành miền nhớ đậm sâu trong tâm thức của nhiều thế hệ.
Không gian check-in, “điểm cộng” hút du khách

Không gian check-in, “điểm cộng” hút du khách

Trong thời đại số, nhiều điểm đến ở Hà Tĩnh đã đầu tư các "tọa độ" check-in độc đáo, góp phần tăng sức hút, quảng bá hình ảnh và thu hút du khách đến trải nghiệm, khám phá.
Mẫu nhí Hà Tĩnh tỏa sáng trên sàn diễn catwalk

Mẫu nhí Hà Tĩnh tỏa sáng trên sàn diễn catwalk

Với gương mặt sáng, phong thái tự tin và niềm đam mê nghệ thuật từ sớm, Khâu Vân Kỳ – cô học trò nhỏ đến từ Hà Tĩnh đang từng bước ghi dấu ấn trên sàn diễn thời trang thiếu nhi.
“Cõi Trịnh” giữa lòng Hà Tĩnh

“Cõi Trịnh” giữa lòng Hà Tĩnh

Giữa bao biến động của đời sống, âm nhạc Trịnh Công Sơn đã âm thầm bồi đắp nên một “cõi Trịnh” giàu chiều sâu văn hóa trong đời sống tinh thần của người Hà Tĩnh.
Podcast truyện ngắn: Ngược sóng

Podcast truyện ngắn: Ngược sóng

Sáng mai, mặt trời sẽ lại lên. Biển sẽ lại xanh một màu xanh hy vọng, và chính ông Tuấn - kình ngư lão luyện cũng đã tìm lại được sự bình yên sau chuyến hành trình ngược sóng đầy bão dông.
Khai mạc Lễ hội Làng Sen năm 2026

Khai mạc Lễ hội Làng Sen năm 2026

Tối 18/5, tại sân vận động Làng Sen, xã Kim Liên, tỉnh Nghệ An long trọng tổ chức khai mạc Lễ hội Làng Sen năm 2026, mở đầu chuỗi hoạt động kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890-19/5/2026).
Podcast tản văn: Một sớm mai đi chợ cá

Podcast tản văn: Một sớm mai đi chợ cá

Từ một buổi sớm mai đi chợ cá cùng bố mẹ, lũ trẻ không chỉ có những trải nghiệm mới mà còn có thêm bài học về những giá trị bình dị mà đáng quý của cuộc sống.
Tre xanh trong nhịp sống đô thị Hà Tĩnh

Tre xanh trong nhịp sống đô thị Hà Tĩnh

Giữa nhịp phố thị Hà Tĩnh ngày càng chật chội, sắc xanh của tre đang trở thành điểm nhấn dịu mát. Từ khu dân cư, quán cà phê... những rặng tre mộc mạc góp phần tạo nên không gian sống hài hòa với thiên nhiên.
Podcast: Còn non, còn nước, còn người

Podcast: Còn non, còn nước, còn người

Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua nhưng mỗi lần đọc lại Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh trước lúc đi xa, ta vẫn thấy từng câu, từng chữ như còn ấm hơi thở của vị lãnh tụ vô vàn kính yêu.
Podcast truyện ngắn: Ngày ông vào Đội

Podcast truyện ngắn: Ngày ông vào Đội

Tháng Năm đi qua gợi nhớ lời dạy của Bác Hồ, ký ức tuổi thơ gắn với chiếc khăn quàng đỏ và những bài học đầu đời về tinh thần đoàn kết, ý thức trách nhiệm và tình yêu quê hương.
Podcast truyện ngắn: Hẹn nhau sau mùa nắng

Podcast truyện ngắn: Hẹn nhau sau mùa nắng

Mỗi mùa trong năm đều mang một vẻ đẹp riêng của nó. Và trong khu vườn nhỏ, các loài cây cũng có những câu chuyện thật đáng yêu để kể về sự đổi thay của cuộc sống.
Bản sắc riêng của chuyến tàu "Kết nối di sản miền Trung"

Bản sắc riêng của chuyến tàu "Kết nối di sản miền Trung"

Đưa hành khách đi qua cung đường sắt ven biển đẹp bậc nhất Việt Nam, chuyến tàu "Kết nối di sản miền Trung" Huế-Đà Nẵng cũng mang đến hành trình giàu cảm xúc với cảnh sắc, âm nhạc, ẩm thực hòa quyện thành bản sắc riêng của đường sắt Việt Nam hôm nay.
Xin chào,
Tôi là Chatbot của
Báo Hà Tĩnh
Hãy hỏi tôi bất kỳ điều gì bạn cần biết về
Báo Hà Tĩnh nhé. Tôi sẵn sàng hỗ trợ!