Di tích Tiên Sơn – điểm văn hoá tâm linh gắn liền với nhiều huyền tích

(Baohatinh.vn) - Cụm di tích lịch sử văn hoá Tiên Sơn ở phường Trung Lương (TX Hồng Lĩnh, Hà Tĩnh) với các hạng mục cổ kính, linh thiêng gắn liền với nhiều sự tích, truyền thuyết, hội tụ nhiều giá trị lịch sử, văn hóa của vùng đất “địa linh nhân kiệt”.

bqbht_br_dt-dji-0520.jpg
Cụm di tích lịch sử văn hóa Tiên Sơn được xây dựng vào khoảng đầu thế kỷ XIII, là quần thể di tích độc đáo, bao gồm: đền Tiên, chùa Tiên, đền Thánh Mẫu, đền Bà Chúa Kho và đền thờ Lục vị Thánh Tổ truyền nghề… Toàn bộ cụm di tích được toạ lạc trên diện tích khoảng 2ha của ngọn núi Tiên, với hình ngưu ngọa (trâu nằm).
bqbht_br_dt-dji-0527.jpg
Cổng Tam quan (phía trái) của cụm di tích còn được lưu giữ nguyên vẹn với nét cổ kính.
bqbht_br_dt-dsc0904.jpg
Đền Tiên toạ lạc trên đỉnh ngọn Tiên Sơn. Tương truyền nơi đây xưa kia vốn là chốn thanh bình, tĩnh lặng, những lúc trăng thanh gió mát các già tiên râu tóc bạc phơ, giáng trần để cùng thưởng trà, đánh cờ và đàm đạo. Trong một lần đánh cờ, vô tình người đời nhìn thấy, biết bị lộ nên các tiên ông bay về trời, để lại bàn cờ đá và không còn quay lại nữa. Cũng có truyền thuyết kể rằng, có người con trai lên núi Tiên hái thuốc về chữa bệnh cho cha, nhân gặp và xem tiên đánh cờ, mới chỉ xem một ván mà khi trở về thì cha đã mất và đã mãn tang. Có lẽ từ truyền thuyết mà người dân trong vùng đã xây dựng đền Tiên để thờ phụng.
bqbht_br_dt-dsc0882.jpg
Ngay phía dưới đền Tiên là chùa Tiên. Đây là ngôi chùa cổ có niên đại cùng các hạng mục tại cụm di tích Tiên Sơn. Xưa kia chùa được xây dựng khá bề thế và có đông đảo phật tử thường xuyên hương khói, lễ bái. Sau đó do chiến tranh tàn phá, người dân trong vùng đã công đức xây dựng tạm để làm nơi thờ cúng.
bqbht_br_dt-dsc0945.jpg
bqbht_br_dtt-dsc0923.jpg
Trong cụm di tích Tiên Sơn còn có đền thờ Tam tòa Thánh Mẫu, gồm: hạ điện, trung điện và thượng điện. Trong đền thờ Tam toà Thánh Mẫu được bố trí theo tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt.
bqbht_br_dt-dsc0924.jpg
Đặc biệt, hạ điện được xây dựng 3 gian, 2 mái bằng gỗ mít, chạm trổ hoa văn rồng, phượng tinh xảo.
bqbht_br_dt-c01ef62d-b62e-451a-8f01-28b0e23c22da.jpg
Sân phía trước đền thờ Tam toà Thánh Mẫu vẫn còn lưu giữ được 4 linh vật gồm: 2 voi đá và 2 ngựa đá có niên đại hàng trăm năm, được các nghệ nhân tạo tác hết sức công phu.
bqbht_br_dt-dsc0912.jpg
Nằm trong khuôn viên cụm di tích Tiên Sơn còn có đền Bà Chúa Kho. Tương truyền, Bà Chúa Kho là người có nhan sắc tuyệt trần, có công chiêu dân dựng lập làng xóm vùng Đàng Ngoài, giúp Nhân dân khai khẩn đất đai nông nghiệp vùng Hoan Châu Nghệ An thời Lý - Trần. Sau này bà trở thành một vị Hoàng hậu (tương truyền vào thời Lý), giúp nhà vua giữ gìn kho lương. Bà đã bị giặc giết trong lúc phát lương cứu giúp người dân vào ngày 12 tháng Giêng năm Đinh Tỵ (1077). Cảm kích đối với tấm lòng bao dung của bà, nhà vua đã có chiếu phong cho bà là Phúc Thần, Nhân dân nhớ ơn và lập đền thờ ở vị trí kho lương sau chùa Tiên Sơn trước kia.
bqbht_br_dt-dsc0913.jpg
Năm 2012, trong quá trình khảo sát cụm di tích Tiên Sơn, Bảo tàng Hà Tĩnh đã phát hiện vết tích tư liệu tín ngưỡng tâm linh dân gian về ngôi miếu thờ Bà Chúa Kho độc đáo. Miếu thờ Bà Chúa Kho cổ có tuổi đời hàng trăm năm mang đậm dấu ấn kiến trúc thời Lê.
bqbht_br_dt-dsc0921.jpg
Với những giá trị lịch sử, văn hóa và nghệ thuật độc đáo, năm 2012, cụm di tích lịch sử văn hóa Tiên Sơn được UBND tỉnh xếp hạng di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh.
bqbht_br_dt-t36nc.jpg
Cụm di tích lịch sử văn hoá Tiên Sơn cũng đã được Liên hiệp các hội UNESCO Việt Nam và UNESCO thế giới cấp bằng bảo trợ là địa danh có giá trị lịch sử, văn hóa và giáo dục truyền thống. Ảnh: UBND phường Trung Lương và Nhân dân tổ chức lễ tế Đức Thánh tổ nghề rèn.
VIDEO: Cụm di tích lịch sử văn hoá Tiên Sơn.

Chủ đề Điểm du lịch Hà Tĩnh

Đọc thêm

Bác Hồ và những bài thơ chúc Tết năm Ngọ

Bác Hồ và những bài thơ chúc Tết năm Ngọ

Chúc Tết đồng bào mình bằng những vần thơ, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã mở ra một phong tục đẹp, đầy ý nghĩa. Dù hơn nửa thế kỷ không được nghe thơ chúc Tết của Bác Hồ, nhưng mỗi khi Tết đến, xuân về, âm vang của những vần thơ năm ấy như lời của non sông còn vọng mãi, cứ náo nức cùng ta bước vào năm mới.
Đầu năm đi lễ chùa

Đầu năm đi lễ chùa

Ngay sau thời khắc Giao thừa, đông đảo người dân Hà Tĩnh thành kính dâng hương tại điểm đến tâm linh, cầu mong một năm mới Bính Ngọ bình an, may mắn và nhiều điều tốt lành.
Những khoảnh khắc đưa Cần Giờ “chiếm sóng” mùa Valentine và Tết đoàn viên

Những khoảnh khắc đưa Cần Giờ “chiếm sóng” mùa Valentine và Tết đoàn viên

Valentine năm nay rơi đúng ngày 27 Tết, khi nhịp yêu thương của đôi lứa hòa cùng không khí sum vầy của gia đình. Giữa biển trời lộng gió và sắc mai - đào bung nở, Green Paradise Tết Fest tại Cần Giờ trở thành điểm hẹn cảm xúc của mùa xuân: nơi những cái nắm tay hẹn hò, những tiếng cười trẻ nhỏ và ước mơ về một mái nhà bên rừng, kề biển cùng hiện hữu.
Podcast truyện ngắn: Mùa Tết trở về

Podcast truyện ngắn: Mùa Tết trở về

Giữa bộn bề cuộc sống, Tết trọn vẹn khi được trở về mái nhà xưa, bên khói bếp, ký ức tuổi thơ và vòng tay của những người thân yêu…
Trận địa pháo hoa trước giờ "khai hoả"

Trận địa pháo hoa trước giờ "khai hoả"

Các công tác lắp đặt, đấu nối và bảo đảm an toàn tại trận địa pháo hoa ở phường Thành Sen (Hà Tĩnh) đang được triển khai khẩn trương, đúng quy trình, sẵn sàng cho thời khắc giao thừa tối nay.
Để ví, giặm vang xa trong thời đại số

Để ví, giặm vang xa trong thời đại số

Từ tâm huyết bền bỉ của các nghệ nhân dân gian đến sự tiếp nối của thế hệ trẻ, cùng lợi thế từ nền tảng số, dân ca ví, giặm Hà Tĩnh đang từng bước thích ứng để tiếp tục ngân vang trong đời sống đương đại.
Bác Hồ viết câu đối Tết

Bác Hồ viết câu đối Tết

Tết đến, xuân về, cùng với hoa đào hồng tươi, hoa mai vàng thắm, không gian Tết Việt không thể thiếu đôi câu đối đỏ. Vui Xuân, đón Tết, chúng ta lại xúc động, bồi hồi đọc lại những câu đối chúc Tết của Bác Hồ muôn vàn kính yêu.
Podcast truyện ngắn: Tết đoàn viên

Podcast truyện ngắn: Tết đoàn viên

Tết đến, xuân về không chỉ là thời khắc chuyển giao năm mới mà còn là hành trình trở về với mái nhà thân thương bên mẹ cha với biết bao nỗi nhớ mong, chờ đợi.
Dạo phố giữa sắc Xuân

Dạo phố giữa sắc Xuân

Gác lại những bộn bề, lo toan của một năm dài, dạo phố, ngắm hoa Tết đã trở thành nét đẹp quen thuộc của người dân mỗi độ Xuân về.
Tán dóc về ngựa

Tán dóc về ngựa

Khi vút đi như gió, khi thong dong gặm cỏ sườn non, khi hí vang trời, khi lại ghìm cương nhẫn nại… Các trạng thái ấy của ngựa khiến bao văn nhân ngẫm ngợi.
Khoảng lặng giữa mùa xuân...

Khoảng lặng giữa mùa xuân...

Có người háo hức đếm ngược chờ năm mới, có người lại lặng lẽ bước qua từng giờ trong cô đơn. Nhưng ẩn sau sự lặng lẽ ấy không chỉ là nỗi buồn mà còn là những giá trị đẹp đẽ.
Podcast tản văn: Bóng tre làng xôn xao

Podcast tản văn: Bóng tre làng xôn xao

Dưới bóng tre làng, Tết hiện ra không ồn ào, mà thấm sâu - như một lời gọi rất khẽ, dành cho những ai còn nhớ lối cũ, còn đau đáu một đường về.
Rào Tre rộn ràng đón Tết

Rào Tre rộn ràng đón Tết

Dưới chân núi Ka Đay, những ngôi nhà sàn đã khoác lên mình sắc xuân rực rỡ, cờ Tổ quốc tung bay, báo hiệu một cái Tết đủ đầy, ấm áp với đồng bào dân tộc Chứt ở Hà Tĩnh.
Podcast: Câu chuyện truyền thanh "Lộc" cuối năm

Podcast: Câu chuyện truyền thanh "Lộc" cuối năm

Cái rét ngọt tháng Chạp tràn về. Năm nay làng An Phú đón cái Tết đặc biệt lắm, khi cái tin dự án đường gom tàu cao tốc sắp qua làng đã "đóng dấu đỏ". Liệu có phải là “lộc” cuối năm!
Podcast truyện ngắn: Lợn Tết

Podcast truyện ngắn: Lợn Tết

Tết không chỉ là bánh chưng xanh hay những bộ quần áo mới. Với nhiều bạn nhỏ ở thôn quê, Tết còn là những niềm vui rất đỗi giản dị gắn liền với những con vật nhỏ bé trong sân vườn.
Âm vang trống hội khai mở tân xuân

Âm vang trống hội khai mở tân xuân

Tiếng trống từ bao đời nay vẫn là thanh âm mở hội. Tiết mục “Trống hội chào xuân” của CLB Dân ca ví, giặm Thành Sen như lời chúc năm mới nhiều khởi sắc trên quê hương Hà Tĩnh.
Xem người dân Hà Tĩnh chăm đào chơi Tết

Xem người dân Hà Tĩnh chăm đào chơi Tết

Nhiều gia đình ở Hà Tĩnh quan niệm, cắm một cành đào trong dịp Tết sẽ mang theo hơi ấm và may mắn, chính vì vậy, việc chăm sóc sao cho đào nở đẹp rất được chú trọng.