Tọa lạc ở độ cao hơn 650m trên dãy Hồng Lĩnh, chùa Hương Tích được bao bọc bởi rừng cây xanh mát, với đường lên chùa uốn lượn gần 4 km giữa núi rừng hùng vĩ. Gắn với huyền tích Phật Bà Quan Âm Diệu Thiện, nơi đây từng được các danh sĩ xưa suy tôn là “Hoan Châu đệ nhất danh lam”, là một trong 21 thắng cảnh của nước Nam.
Nguồn đầu tư 130 tỷ đồng của dự án ADB đã “thay áo” cho Khu du lịch chùa Hương Tích.
Xác định du lịch là một trong ba mũi đột phá phát triển trong định hướng phát triển kinh tế, huyện Can Lộc cũ (nay là xã Can Lộc) luôn xem chùa Hương Tích là điểm nhấn trung tâm trong chuỗi du lịch văn hóa – tâm linh, du lịch trải nghiệm trên địa bàn. Theo đó, việc đánh thức tiềm năng Hương Tích đã và đang có sự chuyển động mạnh mẽ. Công tác quảng bá, mời gọi đầu tư và triển khai các dự án nâng cấp hạ tầng được thực hiện đồng bộ, góp phần đưa chùa Hương Tích trở thành “đặc sản” của du lịch Can Lộc nói riêng và Hà Tĩnh nói chung.
Dấu ấn tạo nên bước chuyển mình rõ nét nhất của khu du lịch chùa Hương Tích chính là dự án ADB giai đoạn 1, với tổng vốn đầu tư 130 tỷ đồng (triển khai từ cuối năm 2020). Hàng loạt hạng mục quan trọng như nhà điều hành, quảng trường, tuyến đường xe điện lên ga cáp treo, bãi đỗ xe, hệ thống chiếu sáng… đã được nâng cấp đồng bộ, tạo nên diện mạo khang trang và tăng tính kết nối cho toàn bộ khu du lịch.
Mỗi năm chùa Hương đón từ 13-15 vạn lượt khách tham quan.
“Song song với nguồn vốn đầu tư công, địa phương cũng đẩy mạnh xã hội hóa nguồn lực, huy động hiệu quả công đức và sự chung tay của cộng đồng để tu sửa, tôn tạo nhiều hạng mục, hướng tới hoàn thiện cảnh quan phục vụ du khách tốt hơn. Hiện nay, khu du lịch đang triển khai xây dựng cổng tam quan với kinh phí khoảng 20 tỷ đồng, đồng thời lập kế hoạch sửa chữa, chỉnh trang các hạng mục bị ảnh hưởng sau mưa bão để chuẩn bị cho mùa du lịch mới”, chị Hoàng Thị Bình, Trung tâm Dịch vụ tổng hợp xã Can Lộc, cho biết.
Không chỉ tập trung đầu tư hạ tầng, Can Lộc còn chú trọng đổi mới phương thức quản lý, tăng cường phối hợp với các doanh nghiệp lữ hành trong việc quảng bá và xây dựng tour tuyến. Những nỗ lực này giúp các dịch vụ trong khu du lịch hình thành chuỗi liên kết đồng bộ, hỗ trợ lẫn nhau và tạo phong cách phục vụ ngày càng chuyên nghiệp.
Mô hình hỗ trợ dịch vụ du lịch của Công ty Lữ hành Thành Sen được du khách đánh giá cao.
Ông Nguyễn Tiến Trình – Chủ tịch HĐQT, Tổng Giám đốc Công ty Lữ hành Thành Sen, nhận định: “Từ khi Trung tâm Điều hành và hỗ trợ dịch vụ du lịch chùa Hương Tích của công ty chúng tôi đi vào hoạt động đầu năm 2021, với dịch vụ trọn gói từ hướng dẫn, thuyết minh đến hỗ trợ nghi lễ, lượng khách tăng đáng kể ”.
Hạ tầng được đầu tư đồng bộ, dịch vụ ngày càng chuyên nghiệp đã kéo lượng khách đến chùa Hương Tích tăng đều qua các năm. Theo thống kê của xã Can Lộc, mỗi năm khu du lịch đón từ 13–15 vạn lượt du khách, đặc biệt cao điểm mùa lễ hội đầu xuân. Lượng khách ổn định không chỉ khẳng định sức hút của danh thắng Hương Tích mà còn mở ra nền tảng quan trọng để phát triển kinh tế dịch vụ địa phương.
Du lịch khởi sắc đã tạo việc làm trực tiếp cho hàng trăm lao động tại các doanh nghiệp lữ hành, vận hành xe điện, thuyền máy, cáp treo và các dịch vụ hỗ trợ khác. Bên cạnh nguồn việc làm ổn định từ các đơn vị khai thác dịch vụ, nhiều hộ dân quanh vùng chân núi Hồng cũng mạnh dạn chuyển đổi sinh kế: mở quán giải khát, kinh doanh đồ lễ, bán đặc sản địa phương như hành tăm, rau màu, các sản phẩm OCOP của Hà Tĩnh; phục vụ ăn uống, trông giữ xe… Những hoạt động này đã góp phần nâng cao thu nhập đáng kể cho người dân địa phương, từng bước hình thành không gian dịch vụ gắn với du lịch bài bản và chuyên nghiệp hơn.
Từ hoạt động của các doanh nghiệp lữ hành, vận hành xe điện, thuyền máy, cáp treo và các dịch vụ hỗ trợ khác đã giải quyết việc làm cho nhiều lao động địa phương.
Chị Nguyễn Thị Hoa (xã Can Lộc) chia sẻ: “Trước đây, vợ chồng tôi chỉ trông vào mấy sào ruộng, thu nhập chẳng đáng bao nhiêu, nuôi con ăn học rất chật vật. Từ khi khách lên chùa đông hơn, tôi mở thêm quán nước, bán ngô, khoai nướng, bánh kẹo… thu nhập ổn định hơn hẳn. Vào tháng cao điểm mùa lễ hội, thu nhập bằng cả năm làm ruộng trước đây. Nhờ du lịch, cuộc sống gia đình tôi đỡ vất vả hơn nhiều”.
Câu chuyện của chị Hoa cũng là thực tế chung của nhiều hộ dân vùng ven khu du lịch chùa Hương - những người đang từng ngày đổi mới cách làm, chủ động tận dụng cơ hội từ du lịch để phát triển kinh tế và nâng cao chất lượng cuộc sống.
Ông Phạm Quốc Đạt - Phó Chủ tịch UBND xã Can Lộc cho biết: "Việc đầu tư đồng bộ hạ tầng du lịch tại chùa Hương Tích không chỉ làm thay đổi diện mạo khu du lịch, nâng cao chất lượng phục vụ mà còn tạo sức hút mạnh mẽ đối với du khách trong và ngoài tỉnh. Mỗi năm, hoạt động du lịch tại chùa Hương Tích mang lại nguồn thu từ 1,5 đến 2 tỷ đồng cho địa phương. Đây là nguồn lực quan trọng để tái đầu tư, hoàn thiện hạ tầng, đồng thời góp phần tạo việc làm, nâng cao thu nhập cho nhiều hộ dân địa phương”.
Từ những đổi thay rõ nét trong hạ tầng, dịch vụ đến những chuyển biến tích cực trong đời sống người dân, chùa Hương Tích không chỉ là điểm đến tâm linh – danh thắng nổi tiếng của Hà Tĩnh, mà đang thực sự trở thành bệ phóng cho du lịch Can Lộc. Sự phát triển đúng hướng, đầu tư bài bản và sự tham gia chủ động của cộng đồng đã tạo ra vòng tuần hoàn bền vững giữa du lịch – kinh tế – sinh kế, góp phần đưa Can Lộc tiến gần hơn mục tiêu xây dựng xã nông thôn mới nâng cao theo hướng đô thị văn minh, hiện đại.
