Sáng 17/8, tại phường Cửa Lò, tỉnh Nghệ An, Hội Khoa học Lịch sử tỉnh Hà Tĩnh phối hợp với Hội đồng họ Hà Nghệ Tĩnh tổ chức hội thảo khoa học “Họ Hà - Nghệ Tĩnh, truyền thống hiếu học, khoa bảng và những đóng góp cho quê hương, đất nước qua các thời kỳ lịch sử”.
Hội thảo được tổ chức nhân kỷ niệm 85 năm Ngày hy sinh của đồng chí Hà Huy Tập, Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Việt Nam (28/8/1941 - 28/8/2026), nhằm làm rõ quá trình hình thành, phát triển; truyền thống hiếu học, khoa bảng, yêu nước, cách mạng và những đóng góp của dòng họ Hà - Nghệ Tĩnh qua các thời kỳ lịch sử.
Tham dự hội thảo có các nhà nghiên cứu lịch sử, văn hóa; đại diện các cơ quan, đơn vị, Hội Khoa học Lịch sử Hà Tĩnh, Nghệ An; Hội đồng họ Hà Việt Nam, Hội đồng họ Hà - Nghệ Tĩnh.
Họ Hà - Nghệ Tĩnh là một trong những dòng họ lâu đời và nổi tiếng của vùng đất xứ Nghệ, có nhiều danh nhân, tài hoa trên các lĩnh vực, đóng góp quan trọng cho sự nghiệp bảo vệ và xây dựng đất nước. Thủy tổ họ Hà Nghệ Tĩnh là Phụ quốc, Thượng Vị hầu, Thượng tướng quân Hà Mại (1334 - 1410). Qua các thời kỳ lịch sử, dòng họ có nhiều nhân vật tiêu biểu như Hà Tông Chính, Hà Công Trình, Hà Tông Mục, Hà Tông Huân...; thời cận hiện đại có Tổng Bí thư Hà Huy Tập cùng nhiều nhà lãnh đạo, nhà khoa học, văn hóa có đóng góp cho đất nước.
Hiện trên địa bàn Hà Tĩnh có 8 di tích thuộc dòng họ Hà được xếp hạng, trong đó có 4 di tích cấp quốc gia và 4 di tích cấp tỉnh.
Tại hội thảo, các tham luận tập trung vào quá trình hình thành, phát triển của họ Hà - Nghệ Tĩnh; truyền thống hiếu học, khoa bảng, tinh thần đoàn kết cộng đồng làng xã; truyền thống yêu nước, cách mạng; sự hình thành, phát triển của các chi họ Hà ở Nghệ An, Hà Tĩnh và thân thế, sự nghiệp của một số nhân vật lịch sử tiêu biểu.
Một số tham luận đáng chú ý như: “Họ Hà - Nghệ Tĩnh: Nguồn cội và sự phát triển”; “Họ Hà - Nghệ Tĩnh trong dòng chảy lịch sử từ lòng tri ân cội nguồn đến những di sản mới”; “Vài nét truyền thống yêu nước, hiếu học họ Hà - Nghệ An và bản tộc ước xưa của họ Hà Đô Lương”; “Truyền thống hiếu học của họ Hà - Hương Sơn, Hà Tĩnh - Từ khoa cử Nho học đến tri thức hiện đại”; “Gia đình và dòng họ Hà Huy là nền tảng hun đúc nên nhân cách của cố Tổng Bí thư Hà Huy Tập”...
Qua các tham luận, các đại biểu trao đổi, bổ sung nhiều tư liệu về lịch sử dòng họ, truyền thống hiếu học, khoa bảng, yêu nước và cách mạng; những đóng góp của các nhân vật lịch sử họ Hà trong sự nghiệp dựng nước, giữ nước và xây dựng quê hương, đất nước. Đồng thời, hội thảo đề cập các giải pháp bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa và truyền thống tốt đẹp của dòng họ trong kỷ nguyên mới.
Thông qua hội thảo, các tư liệu, nghiên cứu về họ Hà - Nghệ Tĩnh được trao đổi, bổ sung, góp phần phục vụ nghiên cứu, tuyên truyền, giáo dục truyền thống; đồng thời góp phần gìn giữ, phát huy các giá trị lịch sử, văn hóa của dòng họ cho các thế hệ hôm nay và mai sau.
