vững chắc giữa dòng nước dữ.
Mưa lớn kéo dài, hồ Kẻ Gỗ tăng lưu lượng xả tràn khiến nhiều khu dân cư ở vùng hạ lưu ngập sâu trong nước. Khi lũ dâng, đường giao thông bị chia cắt, nhiều hộ ở các xã Cẩm Duệ, Cẩm Bình (Hà Tĩnh) đã được chính quyền hỗ trợ di dời đến những ngôi nhà văn hoá cộng đồng vững chắc giữa dòng nước dữ.
Ghi nhận sáng 2/11, nước lũ tại xã Cẩm Duệ đã rút khoảng 20 cm so với hôm qua, song nhiều khu vực vẫn còn ngập sâu, nơi sâu nhất hơn 1,7m. Dọc tuyến đường vào trung tâm xã, nước phủ trắng đồng; nhiều khu vực trũng, nước lũ đã ngập tầng 1. Thuyền nhỏ trở thành phương tiện di chuyển duy nhất, còn người dân thì tất bật vận chuyển đồ đạc, lương thực về các điểm tránh trú.
Tại nhà văn hoá thôn Thống Nhất, nơi hàng chục hộ dân đưa phương tiện lên để tránh thiệt hại cùng một số người dân tránh trú do nhà bị ngập sâu, khung cảnh tuy chật chội nhưng ấm áp tình người. Trong căn phòng rộng rãi, nền nhà cao ráo, người dân trải chăn màn, nấu nướng tạm bằng bếp ga mini. Bát mì tôm nóng hổi, những phần cơm hộp do đoàn cứu trợ chuyển tới được chia đều cho từng người. Tiếng trẻ con ríu rít, tiếng người lớn trò chuyện, hỏi han nhau tạo nên một bầu không khí ấm áp giữa những ngày giông gió.
"Nhà tôi ngập đến gần nóc, trong nhà chỉ còn hai mẹ con cùng bà đã già yếu nên xoay xở rất khó. Tài sản ướt hết, hư hỏng nhiều, nhưng may mắn được chính quyền và lực lượng cứu hộ đưa lên đây sớm nên an toàn. Ở nhà văn hoá có chăn, mì tôm, nước sạch; bà con động viên, san sẻ với nhau nên cũng vơi bớt lo lắng, không còn hoảng sợ như lúc nước mới dâng,” chị Đoàn Thị Thanh, thôn Thống Nhất (xã Cẩm Duệ) chia sẻ.
Ngoài lực lượng công an, dân quân và đoàn thanh niên túc trực 24/24h, xã còn bố trí đội nấu ăn, thu gom rác thải và cấp phát nước sạch. Trong những ngày mưa lũ, nhà văn hoá trở thành trung tâm kết nối, vừa là nơi tránh trú, vừa là nơi tiếp nhận và phân phối hàng cứu trợ.
Cách đó chừng 5 km, tại xã Cẩm Bình, nước lũ vẫn ngập khoảng 1,2-1,5m ở nhiều nơi, đặc biệt là thôn An Việt - vùng trũng thấp nhất xã. Con đường vào thôn biến mất dưới làn nước đục ngầu. Tại nhà văn hoá cộng đồng thôn, chính quyền bố trí tầng 2 làm nơi trú ẩn cho những hộ dân bị ngập sâu không có nơi ở.
"Mực nước ở thôn An Việt có nơi ngập tới hơn 1,2m, thuyền nan, xuồng máy của lực lượng cứu hộ và người dân thay nhau chở nhu yếu phẩm, đồ ăn và người già yếu đến nhà văn hoá thôn tạm trú ", ông Phạm Viết Định, trưởng thôn An Việt cho biết.
Được biết, ngay từ tối 30/10, khi nước bắt đầu dâng nhanh, chính quyền xã Cẩm Bình đã huy động lực lượng dân quân, công an và đoàn thanh niên đến từng hộ dân hỗ trợ di chuyển. 5 hộ dân ở thôn An Việt chủ yếu là người già neo đơn, phụ nữ cùng trẻ em được đưa lên tầng hai của nhà văn hoá thôn để tránh trú. Bên trong, chăn màn, mì tôm, nước uống và bếp ga dã chiến đã được chuẩn bị sẵn. Các đoàn thể trong xã cũng luân phiên nấu cơm, phát cháo nóng, đảm bảo mọi người đều có bữa ăn đầy đủ giữa những ngày mưa rét.
“Nước ngập mênh mông, nhìn ra bốn phía chỉ thấy một màu trắng xoá của nước và trời. May mà được chính quyền cho thuyền đến đón kịp, giờ tôi ở đây vừa an toàn vừa yên tâm. Ở nhà văn hoá cộng đồng, cái gì cũng được lo chu đáo, từ chỗ ngủ, chăn màn đến bữa ăn, nước uống. Mấy bà con cùng thôn quây quần nấu nướng, trò chuyện. Trẻ con cũng có sách vở, truyện tranh để đọc cho đỡ buồn", chị Ngô Chuyên - người dân thôn An Việt xúc động.
Bên ngoài, lực lượng công an, thanh niên vẫn tất bật vận chuyển nhu yếu phẩm vào nhà văn hoá. Một góc khác, lực lượng chức năng túc trực 24/24h, canh chừng mực nước, sẵn sàng di dời thêm người nếu lũ tiếp tục lên. Tầng dưới của nhà văn hoá được tận dụng làm nơi chứa đồ đạc và xe máy, còn tầng trên được kê gọn gàng cho người dân nghỉ ngơi.
Không chỉ là nơi trú ẩn, các nhà văn hoá còn có thể trở thành điểm trung chuyển hàng cứu trợ. Những bao gạo, thùng mì, nước uống, áo phao, thuốc men được tập kết tại đây rồi phân phát đến từng hộ dân đang bị cô lập. Từ sáng 2/11, hàng loạt nhiều đoàn cứu trợ từ thành phố Hà Nội, Bắc Giang, Nghệ An... đã kịp thời có mặt, mang theo hàng trăm suất quà, giúp bà con vượt qua giai đoạn khó khăn nhất.
Ông Đặng Văn Thái – Chủ tịch UBND xã Cẩm Bình cho biết: “Thực hiện chỉ đạo của UBND tỉnh, địa phương đã chủ động chuẩn bị cơ sở vật chất, nhu yếu phẩm thiết yếu tại các nhà văn hoá cộng đồng. Ngoài ra, chúng tôi bố trí xuồng máy, canô ở các vùng giáp nước lũ để kịp thời hỗ trợ, di chuyển người dân khi cần.”
Hệ thống nhà văn hoá cộng đồng ở Hà Tĩnh được xây dựng đang phát huy hiệu quả rõ rệt trong phòng, chống thiên tai. Không chỉ là nơi tổ chức sinh hoạt văn hoá, những công trình kiên cố này còn trở thành “pháo đài” bảo vệ an toàn cho người dân mỗi khi mưa lũ về.
Trong cơn lũ dữ, giữa tiếng nước đổ và gió lạnh vẫn sáng lên ánh đèn trong nhà văn hoá cộng đồng, nơi người dân vùng hạ lưu hồ Kẻ Gỗ tạm trú, sẻ chia từng bữa cơm, lời động viên. Đó không chỉ là nơi tránh lũ, mà còn là tinh thần đoàn kết, nhân ái và niềm tin rằng, sau lũ, họ sẽ cùng nhau đứng dậy, gây dựng lại cuộc sống...
