Mật ong Hà Tĩnh - khát vọng vươn xa

Khi những tia nắng dịu dàng của tháng Ba rọi chiếu khắp các sườn đồi, ấy là lúc hoa bưởi, hoa cam… bung nở. Sắc trắng tinh khôi, thanh thuần của những cánh hoa mỏng manh như phủ kín không gian, tạo nên một khung cảnh tuyệt đẹp, khiến lòng người xao xuyến. Tháng Ba không chỉ là mùa của những loài hoa, mà còn là mùa của những chú ong cần mẫn. Sau những ngày đông dài ẩn mình, đàn ong bắt đầu hành trình “làm mật, yêu hoa”, mang theo những hy vọng tốt đẹp của người nuôi ong.

Với gần 30 năm gắn liền với con ong và đang sở hữu hơn 200 đàn, ông Thái Văn Dũng (xã Sơn Trung, Hương Sơn) gần như đã “nằm lòng” hành trình nuôi mật của đàn ong. Ông Dũng cho biết: “Vùng Hương Sơn có điều kiện địa lý, khí hậu thích hợp cho nghề nuôi ong lấy mật. Loài vật này tổ chức bầy đàn chặt chẽ và vô cùng nhạy cảm trước những biến đổi của môi trường như thời tiết, ánh sáng và nhiệt độ. Do đó, người nuôi cần nắm vững những đặc tính của ong, áp dụng các biện pháp phù hợp để chống rét, chống nóng. Đồng thời, duy trì vệ sinh thùng ong khô ráo, sạch sẽ. Chỉ khi đó, đàn ong mới khỏe mạnh, cho ra những giọt mật chất lượng”.

Những giọt mật óng ả, ngọt ngào không tự nhiên mà có, đó là kết tinh của một quá trình “chế tác” kỳ diệu của loài ong. Những con ong thợ bay xa, miệt mài tìm kiếm nguồn mật hoa tinh túy nhất từ khắp chốn. Khi bụng đã căng đầy, chúng nhanh chóng trở về tổ và bắt đầu quá trình “tinh luyện” mật. Từng giọt mật hoa được trao đổi giữa những con ong thợ rồi trải qua quá trình chuyển hóa phức tạp và được “quạt” khô bằng đôi cánh nhỏ bé, loại bỏ hơi nước cho đến khi đạt độ bão hòa thì ong sẽ “niêm phong” tổ lại, hoàn tất quá trình làm mật.

Khi quá trình nuôi mật hoàn thành, những cầu mật đã căng tràn, óng ả, ấy là lúc người nuôi ong nhẹ nhàng nâng niu thành quả lao động của đàn ong. Từng giọt mật sóng sánh, vàng như nắng hạ, mang hương thơm ngọt ngào của ngàn hoa là sự kết tinh của tinh túy đất trời và công sức miệt mài của loài ong bé nhỏ.

Từ những giọt mật ngọt ấy, người nuôi ong Hà Tĩnh không ngừng sáng tạo, kết hợp mật ong với hoa đu đủ đực, nhung hươu… tạo nên những sản phẩm độc đáo, nâng tầm giá trị của thương hiệu mật ong địa phương.

Ông Đậu Khắc Mạnh - Giám đốc HTX Nuôi ong Ân Phú (huyện Vũ Quang) chia sẻ: “Nếu chỉ dừng lại ở việc bán sản phẩm mật ong thông thường thì sẽ không nâng cao được giá trị. Từ ý nghĩ đó, giữa năm 2023, thành viên của HTX đã phát triển sản phẩm mật ong ngâm hoa đu đủ đực. Đây là sản phẩm giúp bổ sung vitamin, khoáng chất và các chất chống oxy hóa, tăng cường miễn dịch và phòng ngừa các bệnh về tiểu đường, tim mạch… Nhờ chất lượng đảm bảo nên đến cuối năm 2023, sản phẩm được công nhận đạt OCOP 3 sao”.

Hiện nay, sản phẩm mật ong ngâm hoa đu đủ đực của HTX Nuôi ong Ân Phú có đầu ra ổn định, được tiêu thụ rộng rãi trên thị trường trong và ngoài tỉnh. Trung bình mỗi tháng, HTX xuất bán được khoảng hơn 100 hũ mật ong ngâm hoa đu đủ đực và hơn 300 lít mật nguyên chất. Từ đó, góp phần nâng cao thu nhập cho người dân địa phương và giúp họ yên tâm gắn bó với nghề nuôi ong.

Không chỉ dừng lại ở việc tạo ra những sản phẩm đa dạng từ mật ong, người nuôi ong Hà Tĩnh còn nỗ lực xây dựng thương hiệu, khẳng định vị thế của sản phẩm chất lượng cao. Họ hiểu rằng, để mật ong Hà Tĩnh vươn xa, không chỉ cần chất lượng tốt mà còn cần “bộ nhận diện” thương hiệu xứng tầm.

Là sản phẩm mật ong OCOP đạt chất lượng 4 sao đầu tiên của Hà Tĩnh, thương hiệu mật ong Cường Nga (xã Quang Diệm, Hương Sơn) ngày càng được khách hàng đón nhận. Ngoài kênh bán hàng truyền thống, HTX đã linh hoạt tiếp cận các nền tảng số như: Facebook, Zalo và các sàn thương mại điện tử.

Anh Nguyễn Văn Cường - Giám đốc HTX Mật ong Cường Nga chia sẻ: “Để xây dựng và giữ vững được thương hiệu, nâng cao chất lượng mật ong địa phương, tôi thường xuyên cập nhật kiến thức, áp dụng KHKT tiên tiến vào quy trình nuôi ong và khai thác mật. Chú trọng từ khâu chọn giống, chăm sóc đàn ong đến quy trình thu hoạch và bảo quản mật, đảm bảo sản phẩm luôn đạt chất lượng tốt nhất. Ngoài ra, tôi cũng tích cực tham gia các hội chợ, hội nghị xúc tiến thương mại… để giới thiệu, quảng bá mật ong. Bên cạnh đó, luôn lắng nghe ý kiến của khách hàng, không ngừng cải tiến sản phẩm và dịch vụ, xây dựng niềm tin và uy tín cho thương hiệu”.

Toàn tỉnh đang sở hữu hơn 45.000 đàn ong mật, tập trung tại các “thủ phủ” nuôi ong như Hương Sơn, Vũ Quang, Hương Khê, Can Lộc... Mật ong Hà Tĩnh đang dần khẳng định vị thế trên thị trường, trở thành thương hiệu được người tiêu dùng yêu thích và tin tưởng. Những giọt mật vàng óng ả không chỉ mang hương vị ngọt ngào của thiên nhiên mà còn mang theo niềm tự hào của những người nuôi ong Hà Tĩnh.

Về lâu dài, theo người nuôi ong, để mật ong Hà Tĩnh tiếp tục vươn xa, cần có thêm những “bệ phóng” vững chắc là các chính sách hỗ trợ phù hợp từ chính quyền các cấp nhằm nâng cấp hệ thống máy móc, xây dựng kho, xưởng... Song song với đó là đẩy mạnh ứng dụng KHKT, giúp người nuôi ong áp dụng những tiến bộ mới nhất vào quy trình sản xuất. Ngoài ra, cần tạo những “cầu nối” vững chắc đưa thương hiệu mật ong Hà Tĩnh đến các thị trường lớn trong nước và hướng tới xuất khẩu.