Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 31/1 tiếp tục tuyên bố ông sẽ áp dụng mức thuế mới lên tới 25% đối với hàng hóa từ Mexico và Canada và 10% đối với hàng hóa từ Trung Quốc.
Tuy nhiên, ông Trump cũng đề cập đến một khoản miễn trừ tiềm năng cho dầu từ Canada, nói rằng mức thuế cho mặt hàng này sẽ là 10% so với mức 25% được lên kế hoạch cho các hàng hóa khác từ quốc gia láng giềng phía bắc của Mỹ.
Mặc dù vậy, ông Trump cho biết mức thuế lớn hơn đối với dầu và khí đốt tự nhiên sẽ được đưa ra vào giữa tháng 2. Động thái này có thể khiến giá dầu tăng cao.
Tổng thống Trump đã đe dọa áp thuế trong nhiều tuần qua. Ông nói rằng biện pháp này sẽ được thực hiện vào ngày 1/2 và sẽ có hiệu lực cho đến khi các quốc gia bị áp thuế hành động nhiều hơn để ngăn chặn dòng người di cư và thuốc giảm đau gây nghiện fentanyl qua biên giới Mỹ.
Phát biểu với các phóng viên tại Phòng Bầu dục khi ký các sắc lệnh hành pháp, Tổng thống Trump cho biết ông hiểu rằng việc áp thuế có thể dẫn đến chi phí cao hơn và mức phí này sẽ được chuyển tới người tiêu dùng Mỹ.
Ông Trump cũng thừa nhận việc áp thuế có thể gây ra sự gián đoạn trong ngắn hạn. Hầu hết các nhà kinh tế ước tính các loại thuế nhập khẩu lớn như vậy và đòn trả đũa từ các nước sẽ làm gián đoạn hoạt động kinh tế toàn cầu.
Khi được hỏi liệu có cơ hội nào ở giai đoạn này để 3 đối tác thương mại hàng đầu của Mỹ, gồm Mexico, Canada và Trung Quốc, trì hoãn thuế quan hay không, Tổng thống Trump trả lời: "Không. Không phải lúc này".
Ông Trump cũng bác bỏ quan điểm cho rằng lời đe dọa áp thuế của ông là một công cụ mặc cả. "Không, không phải vậy... chúng tôi có thâm hụt thương mại lớn với cả ba nước", ông nói.
"Đó là điều chúng tôi đang làm. Chúng tôi có thể sẽ tăng đáng kể thuế quan, hoặc không. Chúng tôi sẽ xem xét. Nhưng rất nhiều tiền đang đổ vào Mỹ", Tổng thống Trump thừa nhận.
Ông chủ Nhà Trắng cảnh báo sẽ có thêm nhiều đòn thuế quan nữa, nói rằng thuế nhập khẩu đang được xem xét đối với hàng hóa châu Âu.
"Chúng tôi sẽ áp thuế đối với thép và nhôm, và cuối cùng là đồng. Đồng sẽ mất nhiều thời gian hơn một chút", ông nói.
Các thị trường tài chính đã bị ảnh hưởng bởi những diễn biến nhanh chóng trong kế hoạch áp thuế của Tổng thống Trump. Giao dịch tiền tệ cho thấy sự biến động đặc biệt. Đồng đô la Canada và peso Mexico đều suy yếu.
Tuy nhiên, ông Trump cho biết ông không lo ngại về phản ứng của thị trường tài chính đối với kế hoạch áp thuế của mình.
Hãng tin Reuters trước đó đã trích dẫn các nguồn tin quen thuộc với các cuộc thảo luận về thuế quan cho biết, Tổng thống Trump sẽ công bố việc áp thuế đối với hàng nhập khẩu của Canada và Mexico vào ngày 1/2, nhưng hoãn thu thuế cho đến ngày 1/3 và đưa ra một quy trình hạn chế để một số mặt hàng nhập khẩu được miễn thuế.
Tuy nhiên, một phát ngôn viên của Nhà Trắng cho biết sẽ không có sự chậm trễ nào trong việc thực hiện.
"Tổng thống sẽ áp dụng mức thuế 25% đối với Mexico, mức thuế 25% đối với Canada và mức thuế 10% đối với Trung Quốc đối với dòng fentanyl bất hợp pháp mà họ đã cung cấp và cho phép phân phối vào Mỹ, thứ đã giết chết hàng chục triệu người Mỹ", phát ngôn viên Nhà Trắng Karoline Leavitt tuyên bố.
Khi ông Trump áp thuế trừng phạt đối với hàng hóa Trung Quốc vào năm 2018 và 2019, thường có độ trễ từ 2 đến 3 tuần để Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới bắt đầu thu thuế, do phải thông báo cho các bên nhập khẩu.
Đầu tuần này, Ngoại trưởng Canada Melanie Joly cho biết bà "lạc quan thận trọng" rằng những nỗ lực ngoại giao nhằm ngăn chặn việc áp thuế vẫn có thể mang lại kết quả, đồng thời tuyên bố Ottawa sẵn sàng trả đũa nếu Nhà Trắng áp thuế.
Bloomberg đưa tin Canada đã lập danh sách hàng hóa của Mỹ trị giá 105 tỷ USD có thể bị áp thuế trả đũa nếu chính quyền Trump thúc đẩy động thái quyết liệt này.
Vào tháng 11 năm ngoái, Bộ trưởng Kinh tế Mexico Marcelo Ebrard cảnh báo đòn thuế quan mới sẽ tác động đáng kể đến các nhà sản xuất ô tô Mỹ đang hoạt động tại nước này.
"Điều này sẽ ảnh hưởng đến các công ty như General Motors và Ford Motor, những công ty sản xuất 88% xe bán tải được bán tại Mỹ", Bộ trưởng Ebrard cho biết.
